İş ve sosyal güvenlik Mevzuatı  
Resmi Gazete: 08.03.1999 Pazartesi Sayı: 23633 (Asıl) 
Bakanlar Kurulu Kararı 
  
KONU: T.Dok Gemi-İş (Türkiye Liman, Dok ve Gemi Sanayi İşçileri) Sendikası ile Sedef Gemi Endüstrisi A.Ş. Arasında Gemi  İşkolunda Akdedilen Toplu İş Sözleşmesinin, İlişik Karar'ın Eki Listede Belirtilen Aynı İşkolunda Faaliyette Bulunan İşyerlerine Bu Karar Çerçevesinde Teşmili Hakkında Karar  
   
KARAR SAYISI:99/12459
     


            T.Dok Gemi-İş (Türkiye Liman, Dok ve Gemi Sanayi İşçileri) Sendikası ile Sedef Gemi Endüstrisi A.Ş. arasında gemi işkolunda akdedilen toplu iş sözleşmesinin, ilişik Karar'ın eki listede belirtilen aynı işkolunda faaliyette bulunan işyerlerine bu Karar çerçevesinde teşmili; Yüksek Hakem Kurulu'nun 10/12/1998 tarihli ve Esas: 1998/101, Karar 1998/112 sayılı görüşü ve Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı'nın teklif yazısı üzerine, 5/5/1983 tarihli ve 2822 sayılı Kanunun 11 inci maddesine göre, Bakanlar Kurulu'nca 19/2/1999 tarihinde kararlaştırılmıştır. 
 

Süleyman DEMİREL
CUMHURBAŞKANI
 
            Bülent ECEVİT 
            Başbakan 
19/2/1999 Tarihli ve 99/12459 Sayılı Kararnamenin Eki
KARAR

            MADDE-1- TEŞMİL KARARININ AMACI: 

            Bu teşmil kararının amacı, işyerlerinde düzenli ve verimli çalışmayı sağlamak, üretimi artırmak, işverenlerin ve işçilerin hak ve menfaatlerini dengelemek, karşılıklı iyi niyet ve güvenle iş barışını sağlamaktır. 

            MADDE-2- KAPSAM: 

            Bu teşmil kararı ekli listede belirtilen işyerleri ile işyerlerine bağlı sair eklentileri kapsar. 

            Müdürler, şefler ve idare amirleri bu teşmil kararının kapsamı dışındadır. 

            MADDE-3- YARARLANMA: 

            Bu teşmil kararından, kapsama giren işyerlerinde çalışan işçiler yararlanırlar. 

            MADDE-4- DENEME SÜRESİ: 

            İşyerinde deneme süresi 3 aydır. Deneme müddeti sonunda işe alınmayanlara, çalıştıkları müddetlere ait ücretleri ödenerek işyeri ile ilgileri kesilir. 3 aylık deneme süresi içinde başarı gösteremeyerek, iş akdi feshedilenlere, hiçbir tazminat ödenmez. 

            MADDE-5- ÇALIŞMA SÜRELERİ: 

            Genel bakımdan, normal iş süresi haftada en çok 45 saattir. Bu süre haftada beş işgünü çalışılan işlerde, günde 9 saati geçmemek üzere ve Cumartesi günleri kısmen veya tamamen tatil eden işyerinde haftanın çalışılan 
günlerine eşit ölçüde bölünerek uygulanır. 

            A- İşin icaplarına göre işyerinde 1-2 veya 3 posta halinde çalışılabilir. Her üç postanın işe başlama, dinlenme ve işi bitirme saatleri ve çalışma düzeni ile hangi branşların vardiyalı çalışacağı, işveren tarafından düzenlenir. 

            B- Çalışma müddetlerinin ortasında verilen dinlenme süresinde işçi tamamen serbesttir. İşverence, ara dinlenmesinde işçi serbest bırakılmadığı, işi başında tutulduğu takdirde, bu dinlenme müddeti fazla mesai olarak ödenir. 

            MADDE-6- İHBAR ÖNELLERİ VE KIDEM TAZMİNATI: 

            İhbar önelleri ve kıdem tazminatı konusunda yasa hükümleri uygulanır. 

            MADDE-7- FAZLA MESAİ: 

            İşçilerin günlük normal çalışma saatlerin dışında kalan çalışmalar, fazla çalışmadır. 

            A) İşveren veya işveren vekilleri tarafından işçilerin tamamına veya bir kısmına fazla çalışma yaptırılması, işçinin muvafakatına bağlıdır. 

            B) İşyerinde çalışan işçilerin fazla çalıştıkları saatlerin ücretleri, normal mesai ücretlerinin %75 (Yüzdeyetmişbeş) yükseltilmesi sureti ile ödenir. 

            MADDE-8- GECE VE VARDİYALI ÇALIŞMALAR: 

            A) Gece süresi, saat 20.00'de başlayarak, sabah 06.00'ya kadar geçen dönemdir. Gece çalışmaları 7,5 saati geçemez. En fazla bir iş haftası, gece çalıştırılan işçilerin ondan sonra gelen ikinci iş haftası, gündüz çalıştırılmaları sureti ile postalar sıraya konur. 

            B) Direkt üretimde çalışan işçilerin, vardiyalı çalışmalarında, geceye gelen vardiyalarda işçilerin ücretleri, %20 (Yüzdeyirmi) zamlı olarak ödenir. 

            MADDE-9- HAFTA TATİLİ: 

            İşçiler, hafta tatili bakımından mevzuat hükümlerine tabidir. Çalıştırılmayan hafta tatili günleri için işçilere normal bir günlük ücretleri ödenir. Acil hallerde işçilerin muvafakatı alınarak, hafta tatili günleri çalıştırılabilir. Bu sürelere ait çalışma ücretleri, hafta tatiliücretlerinden ayrı olarak fiili çalışma ücreti %100 (Yüzdeyüz) zamlı  olarak ödenir. 

            MADDE-10- GENEL TATİL: 

            İşçiler, genel tatil bakımından mevzuat hükümlerine tabidir. Çalışılmayan genel tatil günleri için işçilere, normal bir günlük ücretleri ödenir. Acil hallerde işçilerin muvafakatı alınmak suretiyle genel tatil günlerinde de çalışırlar. Genel tatil günü, ücretinden ayrı olarak çalışılan saatlerin ücreti %100 (Yüzdeyüz) zamlı olarak ödenir. 

            MADDE-11- ÜCRET ZAMMI: 

            Teşmil kararının Resmi Gazete'de yayımlandığı tarihte işyerinde çalışan işçilerden, aylık çıplak brüt ücreti 65,000,000.- (Altmışbeşmilyon) TL.'nin altında olanların ücreti 65,000,000.- (Altmışbeşmilyon) TL.'ye yükseltilmiştir. 

   Bu şekilde yeni oluşan ücretlere, Teşmil kararının Resmi Gazete'de yayımlandığı tarihten geçerli olmak üzere seyyanen 15,000,000.- (Onbeşmilyon) TL./Ay zam yapılmıştır. 

            MADDE-12- İZİNLER: 

            I- YILLIK ÜCRETLİ İZİNLER: 

            Yıllık ücretli izin konusunda yasa hükümleri uygulanır. Ancak izin gün sayıları aşağıda belirtilmiştir. 

            Hizmet süresi: 

            Bir yıldan beş yıla kadar olanlara yılda 18 gün, 

            Beş yıldan fazla ve onbeş yıldan az olanlara yılda 21 gün, 

            Onbeş yıl ve daha fazla olanlara yılda 26 gün. 

            II. ULUSAL BAYRAM VE GENEL TATİL GÜNLERİ: 

            Ulusal Bayram ve genel tatil günleri yasada belirtilen günlerdir. 

            III. ÜCRETLİ SOSYAL İZİNLER: 

            İşçilere aşağıdaki hallerde ücretli izin verilir. 

            a) İşçinin eş, çocuk, ana, baba (Kayınpeder ve kayın valide dahil) ve kardeşinin ölümü halinde, şehir içinde ise 4 işgünü, şehir dışında ise bir hafta, 

            b) Evlenme halinde 8 işgünü, 

            c) İşçinin çocuğunu evlendirmesi ve sünnet ettirmesi halinde 2 işgünü, 

            d) Eşinin doğum yapması halinde 4 işgünü, 

            e) İşçinin ikamet ettiği, ya da kendisinin veya eşinin mülkiyetinde olan gayrimenkullerin, yangın, sel, zelzele ve diğer doğal felaketlere uğradığı hallerde, 10 işgününe kadar, şehir dışında ise ayrıca yol izini verilir. (Olayın tevsiki lazımdır.) 

            Sosyal izinler, olayın vukuundan itibaren 30 gün içinde kullanılır. İşçinin çocuğunun doğumdan sonra vefat etmesi halinde, işçi hem doğum hem de ölüm ücretinden ayrı ayrı yararlanır. 

            İşveren, (e) bendi gereği zarara uğrayan işçiye, aylıklarından eşit miktarda kesilmek üzere 20 ayda ödemek koşulu ile 30,000,000.- (Otuzmilyon) TL.'si borç para verir. 
 
            IV. MAZERET İZİNLERİ: 
 
           a) İşçi tarafından yazılı müracaat yapılmak suretiyle, ücretsiz mazeret izni verilir. Müracaatlarda izin isteme sebepleri gösterilmelidir. İşçinin göstereceği sebepler, işverence meşru izin nedeni olarak kabul edildiği takdirde, izin verilir. Tayin edilen ücretsiz izin sonunda işe dönmeyen işçinin iş akdi iznin başladığı tarihte münfesih addedilir. 

            b) İşveren, işçilerin meşru mazeretlerine dayanarak bir defada yarım günden az olmamak üzere bir yılda 10 güne kadar ücretli idari izin verir. 

            MADDE-13- ANALIK VE EMZİRME İZİNİ: 

            Yasa hükümleri uygulanır. 

            MADDE-14- HASTALIK İZİNİ: 

            A) İşçilerin hastalanmaları halinde, muayene ve tedavileri, hastalık sigortası mevzuatı dahilinde, Sosyal Sigortalar Kurumunca yapılır. 

            B) İşçilerin, vizite için yolda ve klinikte geçirdikleri makul müddetler, dönüşte işveren vekiline izahat vermeleri şartı ile iş müddetlerinden sayılır. (Doktorun yazdığı saatler ve sebepler makul olarak kabul edilir.) 

            C) İşçinin işyeri hekiminden veya SSK'dan 4 gün ve daha fazla istirahat alması halinde, Sosyal Sigortalar Kurumunca ödenmeyen ilk 2 günlük ücretleri, işveren tarafından ödenir. 

            D) Meslek hastalığı ve iş kazası nedeniyle sağlık teşekküllerince istirahatli sayılan işçilere, SSK'ca ödenen işgöremezlik ödeneği, ücretinden düşük ise, işverence tam ücretine iblağ edilir. 

            MADDE-15- YAKACAK YARDIMI: 

            İşyerinde çalışan işçilere her ay brüt 1,500,000.- (Birmilyonbeşyüzbin) TL. yakacak yardımı ödenir. 

            MADDE-16- ASKERLİK YARDIMI: 

            Muvazzaf askerlik nedeni ile askere giden işçilere 3,000,000.- (Üçmilyon) TL.'sı askerlik yardımı yapılır. 

            MADDE-17- ÇOCUK ZAMMI VE AİLE YARDIMI: 

            a) İşveren, işyerinde çalışan işçilerin 18 yaşından küçük çocukları ile 25 yaşından küçük tahsildeki çocukların herbiri için ayda 500,000.- (Beşyüzbin) TL.'sı brüt çocuk zammı verir. 

            b) Her ay aile yardımı olarak işçilere 1,000,000.- (Birmilyon) TL.'sı brüt ödenir. 

            MADDE-18- TAHSİL YARDIMI: 

            İşveren, işçilerin tahsildeki çocuklarından herbiri için yılda bir defaya mahsus olmak üzere; 

            - İlköğretimde okuyanlara 3,000,000.- (Üçmilyon) TL., 

            - Lise ve dengi okullarda okuyanlara 4,000,000.- (Dörtmilyon) TL., 

            - Yüksek okulda okuyanlara 5,000,000.- (Beşmilyon) TL., tahsil yardımı yapacaktır. 

            MADDE-19- İKRAMİYE: 

   İşyerinde çalışan işçilere her yıl iki aylık ücretleri tutarında ikramiye  verilir. İkramiye prensip olarak iki eşit taksitte ödenir. İkramiye ödeme tarihinde bir yıldan az hizmeti olanlara, işyerinde çalıştıkları süreyle orantılı olarak ikramiye verilir. 

            MADDE-20- YEMEK: 

            İşyerinde çalışan işçilere, çalışılan günlerde bir öğün doyurucu yemek verilir. Yemek verilmesi mümkün olmayan hallerde, ramazanda oruç tutanlara, SSK raporuna göre perhizli olanlara çalışılan günler için 300,000.- (Üçyüzbin) TL. yemek parası ödenir. 

            MADDE-21- YILLIK İZİN PARASI: 

            İşveren, işçilere senelik izine çıkışlarında izin ücretlerinden ayrı olarak 4,000,000.- (Dörtmilyon) TL. yıllık izin parası verecektir. 

            MADDE-22- BAYRAM PARASI: 

            İşveren, işçilere Ramazan Bayramında 3,000,000.- (Üç milyon) TL. ve Kurban Bayramında 5,000,000.- (Beş milyon) TL. bayram parası verecektir. İşyerinde ücretsiz izinde olanlara da bayram parası verilecektir. 

            MADDE-23- DOĞUM YARDIMI: 

            İşveren, işçinin çocuğunun doğumu halinde, 3,000,000.- (Üç milyon) TL. doğum yardımı yapacaktır. 

            MADDE-24- ÖLÜM YARDIMI: 

            a)  İşveren işçinin karısı, çocukları, baba ve annesinin (Kayın peder ve kayın valide dahil) ölümleri halinde 5,000,000.- (Beş milyon) TL., 

            b) İşçinin kendisinin ölümü halinde 10,000,000.- (On milyon) TL., 

            c) İşçinin iş kazası neticesinde işyerinde ölmesi halinde 30,000,000.- (Otuz milyon) TL. iş kazası tazminatı ödenir. 

            MADDE-25- EVLENME YARDIMI: 

            İşveren, işçinin evlenmesi halinde 5,000,000.- (Beş milyon) TL. evlenme yardımı yapacaktır. 

            MADDE-26- TEŞVİK VE TALTİF İKRAMİYESİ: 

            İşyeri istihlasinin artmasında açıkça gayret ve çalışması görülenlere, faydalı buluşları ile maliyete müessir çalışma yapanlara, bir kaza vukuunda feragatle çalıştığı sabit olanlara, takdir ve teşvik ikramiyesi adı altında işverence bir ödeme yapılır. Bu ödemenin miktarı işveren tarafından takdir edilir. 

            MADDE-27- İŞÇİ SAĞLIĞI VE İŞ GÜVENLİĞİ TEDBİRLERİ: 

            İşveren, işyerinde İş Kanunu, İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği, İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Kurulu Hakkında Tüzüğün emrettiği bilcümle hükümleri uygular. 

            MADDE-28- İŞE GİDİŞ VE GELİŞLER: 

            İşyerlerindeki mevcut uygulamaya devam olunur. Ancak servis aracı ile taşıma yapılmayan işyerlerinde Belediye rayici üzerinden işe gidiş, geliş ücreti ödenir. 

            MADDE-29- MÜKTESEP HAKLAR: 

            İşbu teşmil kararının kapsamında bulunan işyerlerinde, bu teşmil kararı ile tesbit edilmiş olan hak ve menfaatlerin üstünde bir uygulama var ise mükerrer olmamak kaydıyla aynen devam eder. 

            MADDE-30- YÜRÜRLÜK VE SÜRE: 

            İşbu Teşmil Kararı Resmi Gazete de yayım tarihinde yürürlüğe girip 30.4.1999 tarihinde sona ermek üzere yürürlükte kalacaktır. 

KAPSAMA GİREN İŞYERLERİ LİSTESİ 

            1- TÜRKLER TERSANE VE DENİZ İŞLETMELERİ A.Ş. 
                 Gemi İnşaat San. Bölgesi Tersaneler Cd. No: 10 Tuzla/İSTANBUL 

            2- YILDIRIM GEMİ İNŞAAT SANAYİ A.Ş. 
                 Gemi İnşaat San. Bölgesi Tersaneler Cad. No: 32 Tuzla/İSTANBUL 

            3- TUZLA GEMİ ENDÜSTRİ A.Ş. 
                 Tersaneler Cad. No: 6 Tuzla/İSTANBUL 

            4- DEARSAN GEMİ SANAYİ İNŞAAT A.Ş. 
                 Tersaneler Cad. No: 17 Tuzla/İSTANBUL 

            5- ÇEKSAN GEMİ İNŞAAT ÇELİK KONSTRİKSİYON SANAYİ VE TİCARET A.Ş. 
                 Tersaneler Bölgesi G-50 Sk. No: 9 Tuzla/İSTANBUL 

            6- TORGEM GEMİ-İNŞAAT SANAYİ VE TİCARET A.Ş. 
                 Tersaneler Cd. No: 24 Tuzla/İSTANBUL 

            7- YILDIZ TERSANESİ (YILDIZ GEMİ VE MAK. SANAYİ TİCARET A.Ş. 
                 Tersaneler Cd. No: 11 Tuzla/İSTANBUL 

            8- GİSAN GEMİ İNŞAAT SANAYİ TİCARET LTD. ŞTİ. 
                 Tersaneler Cd. G-50 Sk. No: 23 Tuzla/İSTANBUL 

            9- GEMAK İNŞAAT VE SANAYİ TİCARET A.Ş. 
                 Tersaneler Cad. No: 38 Tuzla/İSTANBUL 

            10- HİDRODİNAMİK GEMİ SANAYİ TİCARET A.Ş. 
                   Tersaneler Cad. No: 40 Tuzla/İSTANBUL 

            11- ROTA DENİZCİLİK A.Ş. 
                   Tersaneler Cad. G-15 Sk. No: 1 Tuzla/İSTANBUL 

            12- SELAH MAKİNA VE GEMİCİLİK END. A.Ş. 
                    Tersaneler Cad. No: 4 Tuzla/İSTANBUL 

            13- NOTİKA TEKNİK SPOR SANAYİ VE TİCARET A.Ş. 
                   Tersaneler Cad. No: 13 Tuzla/İSTANBUL 

            14- TUZLA TERSANECİLİK VE TURİZM A.Ş. 
                    Tersaneler Cad. No: 23 Tuzla/İSTANBUL 

            15- PKM GEMİ YAPIM SANAYİ VE DENİZ İŞLETMELERİ A.Ş. 
                    Tersaneler Cad. No: 12 Tuzla/İSTANBUL 

            16- ENGİN DENİZCİLİK İŞLETMELERİ SANAYİ VE TİCARET A.Ş. 
                    Tersaneler Bölgesi G-50 No: 15 Tuzla/İSTANBUL 

            17- ÇELİKTRANS DENİZ İNŞAAT LTD. ŞTİ. 
                    Tersaneler Cad. 2 Kısım Tuzla/İSTANBUL 

            18- NİYAZİ TOMBA-TERSANELER İŞLETMECİLİĞİ 
                    Kurt Kiremit Altı Aydıntepe Tuzla/İSTANBUL 

            19- GEMSAN GEMİ VE GEMİ İŞLETMELERİ SANAYİ VE TİCARET LTD.ŞTİ. 
                    Tersaneler Cad. Tuzla Gemsan Tersanesi Tuzla/İSTANBUL 

            20- ÖZRA DENİZCİLİK TİCARET VE LTD.ŞTİ. 
                   Gemsan Tersanesi Tuzla/İSTANBUL 

            21- ANADOLU DENİZ İNŞAAT KIZAKLARI SANAYİ VE TİCARET A.Ş. 
                   Tersaneler Cad. No: 22 Tuzla/İSTANBUL 

            22- TORLAK  DENİZCİLİK SANAYİ VE TİCARET A.Ş. 
                   Tersaneler Cad. No: 5 G-50 Sk. Tuzla/İSTANBUL 

            23- SELAHATTİN TELCİ-GEMİ ÇEKME YERİ 
                    2. Raspacı Sk. No: 12/1 Balat/Haliç/İSTANBUL 

            24- ŞAHİN ÇELİK SANAYİ A.Ş. 
                    Tersaneler Cad. No: 34 Tuzla/İSTANBUL 

            25- DESAN DENİZ İNŞAAT SANAYİ A.Ş. 
                   İçmeler Mevkii Tersaneler Cd. No: 3 Tuzla/İSTANBUL 

            26- ÇELİK TEKNE SANAYİ VE TİCARET A.Ş. 
                    Tersaneler Cad. No: 12 Tuzla/İSTANBUL 

            27- GEM-YAT GEMİ  YATÇILIK SANAYİ VE TİCARET A.Ş. 
                    Tersaneler Cad. No: 32 Tuzla/İSTANBUL 

            28- MADENCİOĞLU TERSANESİ 
                   Çengel Burnu Kdz. Ereğli/ZONGULDAK 

            29- TAŞKINLAR GEMİ SANAYİ VE TİCARET A.Ş. 
                   Tersane Çarşısı Derinboğazı Mevkii/SİNOP