Banka ve Kambiyo Mevzuatı

 

Resmi Gazete: 27.06.2002 Perşembe Sayı: 24798 (Asıl) 

Bakanlar Kurulu Kararı
 

KONU 

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Anonim Şirketinin Esas Mukavelesinde Değişiklik Yapılmasına İlişkin Karar

KARAR SAYISI:2002/4262



             Ekli "Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Anonim Şirketinin Esas Mukavelesinde Değişiklik Yapılmasına İlişkin Karar"ın yürürlüğe konulması; anılan Banka Genel Kurul Kararına dayanan Devlet Bakanlığı'nın 8/5/2002 tarihli ve 2207 sayılı yazısı üzerine, 14/1/1970 tarihli ve 1211 sayılı Kanunun 16 ncı maddesine göre, Bakanlar Kurulu'nca 16/5/2002 tarihinde kararlaştırılmıştır.

 

 

 

 

Ahmet Necdet SEZER

CUMHURBAŞKANI

 

 

 

 

Bülent ECEVİT

Başbakan

 

 

 

 

 

D.BAHÇELİ

Devlet Bak.ve

Başb.Yrd.

H.H.ÖZKAN

Devlet Bak.ve

Başb.Yrd.

M.YILMAZ

Devlet Bak.ve Başb.Yrd.

Prof.Dr.N.ÇAĞAN

Devlet Bakanı V.

 

 

 

 

Prof.Dr.T.TOSKAY

Devlet Bakanı

M.KEÇECİLER

Devlet Bakanı

F.ÜNLÜ

Devlet Bakanı V.

F.BAL

Devlet Bakanı

 

 

 

 

N.ARSEVEN

Devlet Bakanı

M.YILMAZ

Devlet Bakanı

Prof.Dr.R.MİRZAOĞLU

Devlet Bakanı

Dr.Y.KARAKOYUNLU

Devlet Bakanı

 

 

 

 

M.YILMAZ

Devlet Bakanı V.

Prof.Dr.Ş.ÜŞENMEZ

Devlet Bakanı

E.S.GAYDALI

Devlet Bakanı

F.ÜNLÜ

Devlet Bakanı

 

 

 

 

Doç.Dr.O.DURMUŞ

Devlet Bakanı V.

R.ÖNAL

Devlet Bakanı

Prof.Dr.H.S.TÜRK

Adalet Bakanı

Prof.Dr.R.MİRZAOĞLU

Milli Savunma Bakanı V.

 

 

 

 

R.K.YÜCELEN

İçişleri Bakanı

H.H.ÖZKAN

Dışişleri Bakanı V.

S.ORAL

Maliye Bakanı

M.BOSTANCIOĞLU

Milli Eğitim Bakanı

 

 

 

 

Prof.Dr.A.AKCAN

Bayındırlık ve

İskan Bakanı

Doç.Dr.O.DURMUŞ

Sağlık Bakanı

O.VURAL

Ulaştırma Bakanı

Prof.Dr.H.Y.GÖKALP

Tarım ve Köyişleri

Bakanı

 

 

 

 

Y.OKUYAN

Çalışma ve Sos.

Güv.Bakanı

A.K.TANRIKULU

Sanayi ve Ticaret

Bakanı

Z.ÇAKAN

Enerji ve Tabii

Kay.Bakanı

M.İ.TALAY

Kültür Bakanı

 

 

 

 

M.KEÇECİLER

Turizm Bakanı V.

Prof.Dr.N.ÇAĞAN

Orman Bakanı

F.AYTEKİN

Çevre Bakanı

 

 

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Anonim Şirketinin Esas Mukavelesinde Değişiklik Yapılmasına İlişkin Karar


 

             Madde 1- Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Anonim Şirketi'nin Esas Mukavelesi'nin 4 üncü maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

             “Temel görev ve yetkiler

             Madde 4- Banka'nın temel amacı fiyat istikrarını sağlamaktır. Banka, fiyat istikrarını sağlamak için uygulayacağı para politikasını ve kullanacağı para politikası araçlarını doğrudan kendisi belirler.

             Banka, fiyat istikrarını sağlama amacı ile çelişmemek kaydıyla Hükümet'in büyüme ve istihdam politikalarını destekler.

             Banka'nın temel görev ve yetkileri şunlardır:

             I- Banka'nın temel görevleri;

             a) Açık piyasa işlemleri yapmak,

             b) Hükümet'le birlikte Türk Lirası'nın iç ve dış değerini korumak için gerekli tedbirleri almak ve yabancı paralar ile altın karşısındaki muadeletini tespit etmeye yönelik kur rejimini belirlemek, Türk Lirası'nın yabancı paralar karşısındaki değerinin belirlenmesi için döviz ve efektiflerin vadesiz ve vadeli alım ve satımı ile dövizlerin Türk Lirası ile değişimi ve diğer türev işlemlerini yapmak,

             c) Bankaların ve Banka'ca uygun görülecek diğer mali kurumların yükümlülüklerini esas alarak zorunlu karşılıklar ve umumi disponibilite ile ilgili usul ve esasları belirlemek,

             d) Reeskont ve avans işlemleri yapmak,

             e) Ülke altın ve döviz rezervlerini yönetmek,

             f) Türk Lirası'nın hacim ve tedavülünü düzenlemek, ödeme ve menkul kıymet transferi ve mutabakat sistemleri kurmak, kurulmuş ve kurulacak sistemlerin kesintisiz işlemesini ve denetimini sağlayacak düzenlemeleri yapmak, ödemeler için elektronik ortam da dahil olmak üzere kullanılacak yöntemleri ve araçları belirlemek,

             g) Finansal sistemde istikrarı sağlayıcı ve para ve döviz piyasaları ile ilgili düzenleyici tedbirleri almak,

             h) Mali piyasaları izlemek,

             ı) Bankalardaki mevduatın vade ve türleri ile özel finans kurumlarındaki katılma hesaplarının vadelerini belirlemektir.

             II- Banka'nın temel yetkileri:

             a) Türkiye'de banknot ihracı imtiyazı tek elden Banka'ya aittir.

             b) Banka, Hükümetle birlikte enflasyon hedefini tespit eder, buna uyumlu olarak para politikasını belirler. Banka, para politikasının uygulanmasında tek yetkili ve sorumludur.

             c) Banka, fiyat istikrarını sağlamak amacıyla Banka Kanunu'nda belirtilen para politikası araçlarını kullanmaya, uygun bulacağı diğer para politikası araçlarını da doğrudan belirlemeye ve uygulamaya yetkilidir.
             d) Banka, olağanüstü hallerde ve Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu'nun kaynaklarının ihtiyacı karşılanması durumunda, belirleyeceği usul ve esaslara göre bu Fon'a avans vermeye yetkilidir.

             e) Banka, nihai kredi mercii olarak bankalara kredi verme işlerini yürütür.

             f) Banka, bankaların ödünç para verme işlemlerinde ve mevduat kabulünde uygulayacakları faiz oranlarını, belirleyeceği usul ve esaslara göre bankalardan istemeye yetkilidir.

             g) Banka, mali piyasaları izlemek amacıyla bankalar ve diğer mali kurumlardan ve bunları düzenlemek ve denetlemekle görevli kurum ve kuruluşlardan gerekli bilgileri istemeye ve istatistiki bilgi toplamaya yetkilidir.

             III- Banka'nın başlıca müşavirlik görevleri:

             a) Banka, Hükümet'in mali ve ekonomik müşaviri, mali ajanı ve haznedarıdır. Banka'nın Hükümet'le ilişkisi, Başbakan aracılığı ile sağlanır.

             b) Banka, finansal sistemle ilgili olarak istenilecek hususlarda Hükümet'e görüş verir.

             c) Banka, bankalar ve uygun göreceği diğer mali kurumlar hakkındaki görüşlerini ve tespitlerini Başbakanlık ile bu kurum ve kuruluşları düzenleme ve denetleme yetkisine sahip kuruluşlara bildirebilir.

             Banka, Banka Kanunu ve mevzuatla kendisine verilen yetki ve görevlerle ilgili olarak düzenlemler yapmaya ve bunları uygulamaya, bu düzenlemelere tabi kurum ve kuruluşlar nezdinde bunlara uygun hareket edilip edilmediğini ve kendisine gönderilen bilgilerin doğru olup olmadığını denetlemeye görevli ve yetkilidir.

             Banka, Banka Kanunu ile kendisine verilen görev ve yetkileri, kendi sorumluluğu altında bağımsız olarak yerine getirir ve kullanır.

             Banka, para politikası araçlarının kullanımı sırasında işlem yaptığı banka, kişi veya kurumun iflası halinde, alacaklı olduğu miktar ve faizi için iflas masasına imtiyazlı alacaklı sıfatıyla iştirak eder.

             Banka mensuplarının görevlerini yerine getirmelerinden doğan tazminat davaları ancak Banka aleyhine açılabilir. Banka'nın rücu hakkı saklıdır."

 

             Madde 2- Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Anonim Şirketi'nin Esas Mukavelesi'nin 13 üncü maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

             "Organlar

             Madde 13- Banka'nın organları şunlardır:

             a) Genel Kurul,

             b) Banka Meclisi,

             c) Para Politikası Kurulu,

             d) Denetleme Kurulu,

             e) Başkanlık (Guvernörlük),

             f) Yönetim Komitesi."

 

             Madde 3- Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Anonim Şirketi'nin Esas Mukavelesi'nin (II) numaralı Kısmının (II) numaralı Bölümünün başlığı "Banka Meclisi ve Para Politikası Kurulu" olarak ve 22 nci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

             "Madde 22- Banka Meclisi, Banka üzerinde tam yetki ve kontrol hakkını haizdir. Meclis, Banka'yı ilgilendiren bütün işlerle iştigal eder.

             Banka Meclisi;

             a) Para politikası stratejisi ve enflasyon hedefi doğrultusunda uygulanabilecek para politikasına ve kullanılabilecek para politikası araçlarına ilişkin kararların alınması,

             b) Tedavüldeki banknotların değiştirilmesine, tedavülden kaldırılmasına ve yok edilmesine ilişkin konularda düzenleme yapılması ve karar alınması,

             c) Açık piyasa işlemlerine, döviz ve efektif işlemlerine, reeskont ve avans işlemleri ile reeskont ve avans faiz oranlarına, zorunlu karşılıklara ve umumi disponibiliteye, diğer para politikası işlemleri ve araçlarına, ülke altın ve döviz rezervlerinin yönetimine ilişkin usul ve esasların tespiti ile gerekli düzenlemelerin yapılması,

             d) Banka Kanunu'nun 40 ıncı maddesinin (I) ve (III) numaralı fıkralarında düzenlenen hususlarda karar alınması,

             e) Ödeme ve menkul kıymet transferi ve mutabakat sistemlerinin güvenilirlik ve etkinliklerini artıracak şartlarda kurulması konusunda karar alınması, ödeme yöntemleri ile araçlarının usul ve esaslarının belirlenmesi, takas odalarının gözetim ve denetimine ilişkin düzenlemelerin yapılması,

             f) Bilgi istemeye, risk ve istatistiki bilgileri toplamaya ilişkin usul ve esasların belirlenmesi,

             g) Şube açılması, muhabir temin edilmesi, temsilcilik ve büro kurulması ile Banknot Matbaası'na ilişkin konularda düzenleme yapılması ve karar alınması,

             h) Provizyon ve ihtiyatlara ilişkin konularda karar alınması ile karın dağıtılmasından sonraki bakiyenin Hazine'ye verilmesine ilişkin usul ve esasların belirlenmesi,

             ı) Banka'nın bütçesinin, yıllık faaliyet raporunun, bilanço, kar ve zarar hesaplarının ve Genel Kurul gündeminin hazırlanması,

             j) Sermayenin artırılmasına ve Esas Mukavele'de değişiklik yapılmasına ilişkin olarak Genel Kurul'a öneride bulunulması,

             k) Banka'nın idare, teşkilat ve hizmetleri ile personeline ilişkin olarak hazırlanan düzenlemelerin onaylanması,

             l) Banka'nın ihtiyacı için gayrimenkul satın alınması veya iktisabı, maliki bulunduğu gayrimenkullerin gerektiğinde satılması, trampa edilmesi, bağışlanması ve sair işlemlerde bulunulması hakkında karar alınması,

             m) Banka'nın diğer organlarına vereceği yetkiler kapsamı dışındaki meblağlara ve kıymetlere ilişkin bağış, sulh, ibra, feragat ve terkin konularında karar verilmesi,

             n) Banka'nın personel kadrolarının onaylanması,

             o) Banka Kanunu'nda Para Politikası Kurulu kararına bağlı konular dışında kalan, Başkanlık (Guvernörlük)'ça inceleme ve onaya sunulacak sair hususlar hakkında karar alınması ve düzenleme yapılması,

             ile görevli ve yetkilidir."

             Madde 4- Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Anonim Şirketi'nin Esas Mukavelesi'nin 22 nci maddesinden sonra gelmek üzere aşağıdaki 22/A maddesi eklenmiştir.

             "Para Politikası Kurulu

             Madde 22/A- Para Politikası Kurulu, Başkan (Guvernör)'ın başkanlığı altında, Başkan (Guvernör) Yardımcıları, Banka Meclisi'nce üyeleri arasından seçilecek bir üye ve Başkan (Guvernör)'ın önerisi üzerine müşterek kararla atanacak bir üyeden oluşur. Hazine Müsteşarı veya belirleyeceği Müsteşar Yardımcısı toplantılara oy hakkı olmaksızın katılabilir. Başkanlık (Guvernörlük), Başkan (Guvernör) Yardımcılığı ve Banka Meclisi üyeliği görevi sona erenlerin Para Politikası Kurulu üyeliği de sona erer.

             Müşterek kararla atanacak üyenin para politikası konusunda çalışmalarının bulunması ve ekonomi, işletme, bankacılık ve finans alanlarından birinde akademik unvana sahip, görevi ile ilgili alanda en az 10 yıl çalışmış, yeterli bilgi ve tecrübeye sahip olması gerekir. Bu üyenin görev süresi beş yıldır.

             Banka Kanunu'nun 19 uncu maddesindeki yasaklar atanan üye için de geçerlidir. Ancak, üniversitelerde alınacak görevler bu hükmün dışındadır. Atanan üye, Banka Meclisi üyeleri ile aynı mali ve sosyal haklara sahiptir.

             Banka Kanunu'nun 21 inci maddesinin ikinci ve üçüncü fıkraları, Para Politikası Kurulu toplantıları için de uygulanır.

             Para Politikası Kurulu;

             a) Fiyat istikrarını sağlamak amacıyla para politikası ilke ve stratejilerinin belirlenmesi,

             b) Para politikası stratejisi çerçevesinde Hükümet'le birlikte enflasyon hedefinin belirlenmesi,

             c) Para politikası hedefleri ve uygulamaları konusunda belirli dönemler itibarıyla raporlar hazırlayarak Hükümet'in ve belirleyeceği esaslar doğrultusunda kamuoyunun bilgilendirilmesi,

             d) Hükümet'le birlikte Türk Lirasının iç ve dış değerini korumak için gerekli tedbirlerin alınması ve yabancı paralar ile altın karşısındaki muadeletini tespit etmeye yönelik kur rejiminin belirlenmesi,

             ile görevli ve yetkilidir.

             Para Politikası Kurulu, ilan edeceği hususları ve bunların ilan şeklini belirler. Para Politikası Kurulu'nca Resmi Gazete'de ilanı istenilecek hususlar gecikmeksizin ilan edilir.

             Para Politikası Kurulu kararları, Başkan (Guvernör) tarafından yürütülür ve Banka Meclisi'nin bilgisine sunulur."

 

             Madde 5- Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Anonim Şirketi'nin Esas Mukavelesi'nin 29 uncu maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

             "Madde 29- Başkan (Guvernör)'a yardımcı olmak üzere dört Başkan (Guvernör) Yardımcısı atanır. Başkan (Guvernör) Yardımcıları hukuk, maliye, ekonomi, işletme, bankacılık ve finans alanlarından birinde lisans veya lisansüstü öğrenim görmüş, yeterli bilgi ve deneyime sahip ve meslekleri ile ilgili olarak en az on yıl çalışmış kişiler arasından Başkan (Guvernör)'ın önerisi üzerine müşterek kararla beş yıl süre ile atanırlar. Başkan (Guvernör) Yardımcıları bu sürenin sonunda yeniden atanabilirler. Başkan (Guvernör) Yardımcıları hakkında da Banka Kanunu'nun 27 nci maddesinin birinci fıkrası ve 28 inci maddesinin ikinci fıkrası uygulanır."

             Madde 6- Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Anonim Şirketi'nin Esas Mukavelesi'nin 36 ncı maddesinin (b) fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

             "b) Banka, Banka Kanunu'nun 45, 52 ve 53 üncü maddelerinde yazılı işlemler dolayısıyla da banknot ihraç etme yetkisini haizdir."

 

             Madde 7- Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankası Anonim Şirketi'nin Esas Mukavelesi'nin 40 ıncı maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

             "Madde 40- I-a) Banka, nihai kredi mercii sıfatıyla ödeme sisteminde aksamalara sebep olabilecek geçici likidite sıkışıklıklarını ve finansal piyasaların etkin bir şekilde çalışmasını engelleyebilecek teknik kaynaklı ödeme sorunlarını gidermek amacıyla, sisteme, teminat karşılığında gün içi veya gün sonu kredi imkanı sağlayabilir.

             b) Banka, 4389 sayılı Bankalar Kanunu'nun 15 inci maddesinin (5) numaralı fıkrasının (b) bendi uyarınca, olağanüstü hallerde ve Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu'nun kaynaklarının ihtiyacı karşılamaması durumunda Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu'nun talebi üzerine bu Fon'a avans vermeye yetkilidir. Verilen avansın vadesi, tutarı, geri ödeme şekil ve şartları ile uygulanacak faiz oranı ve diğer hususlar Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu'nun görüşü alınarak Banka'ca belirlenir.

             c) Banka'ca, banka sisteminde belirsizlik ve güvensizlik oluşması ve fon çekilişlerinin hızlanması halinde, haklarında belirsizlik ve güvensizlik oluşan bankalara, şartları Banka tarafından kararlaştırılmak üzere, fon çekilişlerini karşılayacak miktarda kredi verilebilir. Bu hüküm gereğince kendisine kredi verilen bankaların iflası halinde Banka, verilen kredi miktarı ve faizi için iflas masasına imtiyazlı alacaklı sıfatıyla iştirak eder.

             II- Bankalar, özel finans kurumları ve elektronik ödeme araçlarını çıkaran kuruluşlar da dahil olmak üzere Banka'ca uygun görülecek diğer mali kurumların yükümlülükleri esas alınarak, Banka nezdinde açılacak bir hesapta nakden tesis edilecek zorunlu karşılıkların oranı, zorunlu karşılığa tabi yükümlülüklerin kapsamı, tesis süresi, bu yükümlülükler için tesis edilen karşılıklara gerektiğinde ödenecek faiz oranı ve mevduat veya katılma hesaplarından olağanüstü çekilişlerde yapılacak işlemler de dahil olmak üzere uygulamaya yönelik her türlü usul ve esaslar Banka'ca belirlenir.

             Yukarıda belirtilen kuruluşların taahhütlerine karşı bulunduracakları umumi disponibilitenin nitelik ve oranı gerektiğinde Banka'ca tespit edilir.

             Zorunlu karşılıklar hiçbir amaç ve konunun finansmanı için kullanılamaz, temlik ve haciz edilemez.

             Banka, zorunlu karşılıkları ve umumi disponibiliteyi süresinde tesis etmeyen veya eksik tesis edenlere, eksik kısım üzerinden belirleyeceği usul ve esaslara göre cezai faiz tahakkuk ettirir. Tahakkuk ettirilen cezai faiz alacakları, 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümleri gereğince tahsil edilir. Tahsil edilen cezai faizler Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu'na gelir kaydedilir.

             III-a) Banka'nın temel görev ve yetkilerinin yürütülmesi amacıyla mevzuatla Banka'ya verilen yetkiler çerçevesinde bankalar, ödünç para verme işlemleri ve mevduat kabulünde uygulayacakları faiz oranlarını belirlenecek esaslara göre Banka'ya bildirirler.

             b) Banka, bankalardaki mevduatın vade ve türleri ile özel finans kurumlarındaki katılma hesaplarının vadelerini belirler."

             Madde 8- Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Anonim Şirketi'nin Esas Mukavelesi'nin 42 nci maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

             "Özel denetim ve kamuoyunun aydınlatılması

             Madde 42- Başbakan, Banka'nın işlem ve hesaplarını denetlettirebilir. Başbakanlık bu hususta her türlü bilgiyi Banka'dan isteyebilir.

             Banka, bilanço, kar ve zarar hesaplarını bağımsız denetim kuruluşlarına denetlettirebilir.

             Başkan (Guvernör) tarafından, Banka faaliyetleri ile uygulanmış ve uygulanacak olan para politikası hakkında her yıl nisan ve ekim aylarında Bakanlar Kurulu'na rapor sunulur. Banka, faaliyetlerine ilişkin olarak, yılda iki defa Türkiye Büyük Millet Meclisi Plan ve Bütçe Komisyonu'nu bilgilendirir.

             Banka, para politikası hedefleri ve uygulamalarına ilişkin dönemsel raporlar hazırlar ve kamuoyuna duyurur. Raporların hangi dönemler itibarıyla hazırlanacağı, kapsamı ve açıklanma usulü Banka'ca belirlenir. Banka, belirlenen hedeflere ilan edilen sürelerde ulaşılmaması ya da ulaşılamama olasılığının ortaya çıkması halinde, nedenlerini ve alınması gereken önlemleri Hükümete yazılı olarak bildirir ve kamuoyuna açıklar."

 

             Madde 9- Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Anonim Şirketi'nin Esas Mukavelesi'nin 43 üncü maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

             "Madde 43- Türkiye'de faaliyette bulunan bütün bankalar, özel finans kurumları ve Banka'ca uygun görülecek diğer mali kurumlar, yıllık bilançoları ile kar ve zarar hesaplarını, idare meclisi ve denetçi raporları ile birlikte, genel kurullarının toplantı tarihinden; bağımsız denetim kuruluşlarınca hazırlanacak denetim raporlarını ise düzenlenme tarihinden itibaren en geç bir ay içinde Banka'ya vermekle yükümlüdürler.

             Banka, Banka Kanunu ve mevzuat ile kendisine verilen görevleri yerine getirebilmek amacıyla birinci fıkrada belirtilen kurum ve kuruluşlardan her türlü bilgi ve belgeyi, belirleyeceği usul ve esaslar çerçevesinde istemeye yetkilidir. Birinci fıkrada belirtilen kurum ve kuruluşlar, kendilerinden istenen bilgileri Banka'nın belirteceği süre içinde vermeye mecburdurlar. Banka, gerektiğinde kendisine verilmesi gereken bilgileri doğru ve zamanında vermeyen birinci fıkrada belirtilen kurum ve kuruluşların Banka Kanunu'nun verdiği yetkilere konu olan işlemlerini sınırlayabilir veya durdurabilir.

             Banka, kendi yetki ve görev alanına giren hususlarla ilgili olarak birinci fıkrada belirtilen kurum ve kuruluşları düzenleme ve denetleme ile görevli kurum ve kuruluşlardan bilgi isteyebilir. Banka, gerektiğinde birinci fıkrada belirtilen kurum ve kuruluşlar hakkındaki görüşlerini ve tespitlerini Başbakanlık ile Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu'na ve bu kurum ve kuruluşları düzenleme ve denetleme yetkisine sahip olan diğer kurum ve kuruluşlara bildirebilir.

             Banka, istatistiki bilgilerin toplanmasında, kamu kurum ve kuruluşları, Hazine Müsteşarlığı, Devlet İstatistik Enstitüsü, diğer ülkelerin istatistiki bilgi toplamaya yetkili makamları ve uluslararası kuruluşlarla işbirliği yapabilir. Banka, finansal sistemle ilgili tüm istatistiki bilgiler ile ekonomideki ve ödemeler dengesindeki gelişmelerin izlenmesinde gerekli görülecek diğer istatistiki bilgileri bankalar, diğer mali kurumlar ile kişilerden doğrudan isteme ve toplama yetkisine sahiptir. Kendilerinden bilgi istenilenler, bu bilgileri Banka'nın belirleyeceği usul ve esaslara göre doğru olarak vermekle yükümlüdürler. Banka, bu bilgilerin doğru olup olmadığını ilgililer nezdinde araştırmaya ve denetlemeye, ek bilgi ve belge istemeye yetkilidir.
             Banka, gerekli gördüğü istatistiki bilgileri yayımlayabilir. Ancak Banka, toplanan istatistiki bilgilerden kişisel ve özel nitelikte olanları yayımlayamaz, açıklayamaz, Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu dışında resmi veya özel herhangi bir makama veremez. Bu bilgiler istatistiki amaçlar dışında ve ispat aracı olarak kullanılamaz."

 

             Madde 10- Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Anonim Şirketi'nin Esas Mukavelesi'nin 45 inci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

             "Madde 45- Banka, muteber saydığı asgari üç imzayı taşımak ve vadelerine en çok 120 gün kalmış olmak şartıyla ve kendi belirleyeceği esaslar dahilinde bankalar tarafından verilecek ticari senet ve vesikaları reeskonta kabul edebilir. Reeskonta kabul edilecek ticari senet türleri ve diğer koşullar Banka'ca belirlenir. Banka Kanunu'nun 45 inci maddesi gereğince verilecek kredilerin en yüksek sınırı ve kredi türlerine göre limitleri, para politikası ilkeleri göz önünde tutulmak suretiyle Banka'ca belirlenir.

             Banka reeskonta kabul edebileceği senetler karşılığında avans da verebilir."

 

             Madde 11-  Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Anonim Şirketi'nin Esas Mukavelesi'nin 52 nci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

             "Madde 52- Banka, para politikasının hedefleri çerçevesinde, para arzının ve ekonominin likiditesinin etkin bir şekilde düzenlenmesi amacıyla, Türk Lirası karşılığında menkul kıymet kesin alım satımı, geri alım vaadi ile satım ve geri satım vaadi ile alım işlemleri, menkul kıymetlerin ödünç alınıp verilmesi, Türk Lirası depo alınması ve verilmesi gibi açık piyasa işlemlerini yapabilir ve bu işlemlere aracılık edebilir. Banka'ca başvurulacak açık piyasa işlemleri ile bu işlemlerle ilgili usul ve esaslar, açık piyasa işlemlerine konu olacak yüksek likiditeye sahip ve az riskli araçlar Banka'ca belirlenir.

             Banka, açık piyasa işlemleri çerçevesinde kendi nam ve hesabına vadesi 91 günü aşmayan, ikincil piyasada alınıp satılabilen likidite senetleri ihraç edebilir. Ancak, likidite senetlerinin devamlı bir alternatif yatırım aracı olma niteliği kazanmasının engellenmesi, ihraçlarının sadece açık piyasa işlemlerinin etkinliğinin artırılması amacıyla sınırlı tutulması hususları göz önünde bulundurulur. Banka'nın geri alım vaadi ile satım ve geri satım vaadi ile alım işlemleri ile Türk Lirası depo işlemlerinin anlaşma süresi 91 günü aşamaz, sürenin başlangıcı işlemlerin valör tarihidir.

             Banka, Banka Kanunu'nun 52 inci maddesi kapsamına giren işlemlerle ilgili kurum ve kuruluşları; bankalar ve 2499 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu'na göre belirlenen aracı kurumlar arasından işlemin özelliğini göz önünde bulundurarak tespit etmeye yetkilidir.

             Açık piyasa işlemleri, yalnızca para politikası amaçları için yürütülür ve Hazine'ye, kamu kurum ve kuruluşları ile diğer kurum ve kuruluşlara kredi amacıyla yapılamaz."

 

             Madde 12- Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Anonim Şirketi'nin Esas Mukavelesi'nin 53 üncü maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

             "Madde 53-a) Banka, uyguladığı para politikası çerçevesinde, Türk Lirası'nın yabancı paralar karşısındaki değerini belirlemek amacıyla, döviz ve efektiflerin vadesiz ve vadeli alım ve satımı ile şartları önceden belirlenmek suretiyle dövizlerin Türk Lirası ile değişimi ve diğer türev işlemleri yapabilir.

             b) Banka, ülke altın ve döviz rezervlerini para politikası hedefleri ve uygulamaları çerçevesinde yönetir. Bu amaçla Banka, sırasıyla güvenli yatırım, likidite ve getiri önceliklerini dikkate alarak belirleyeceği usul ve esaslara göre yurt içi ve yurt dışı piyasalarda vadeli ya da vadesiz altın, döviz, menkul kıymet, türev ürün alım satım, borçlanma ve borç verme işlemlerini de içeren tüm bankacılık faaliyetlerinde bulunabilir."

             Madde 13- Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Anonim Şirketi'nin Esas Mukavelesi'nin 56 ncı maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

             "Madde 56- Banka, Hazine ile kamu kurum ve kuruluşlarına avans veremez ve kredi açamaz, Hazine ile kamu kurum ve kuruluşlarının ihraç ettiği borçlanma araçlarını birincil piyasadan satın alamaz.

             Banka, Banka Kanunu ile yetki verilen işlemler dışında avans veremez ve kredi açamaz, vereceği avans ve açacağı kredi teminatsız veya karşılıksız olamaz, her ne şekilde olursa olsun kefil olamaz ve doğrudan kendisi ile ilgili işlemler dışında teminat veremez."

             Madde 14- Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Anonim Şirketi'nin Esas Mukavelesi'nin 61 inci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

             "Madde 61- Türk Lirası değerinin değişmesi nedeniyle Banka'nın aktif ve pasifindeki altın ve dövizlerin yeniden değerlendirilmesi sonucu oluşan gerçekleşmemiş gelir veya giderler geçici bir hesapta izlenir. Bu gelir ve giderlerin gerçekleşmesi halinde, gerçekleşen tutarlar kar ve zarar hesabına aktarılarak, bu hesaptan dağıtıma tabi tutulur."

             Madde 15- Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Anonim Şirketi'nin Esas Mukavelesi'nin 46, 47, 48, 49, 50, 51 ve 54 üncü maddeleri yürürlükten kaldırılmıştır.

             Madde 16- Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Anonim Şirketi'nin Esas Mukavelesi'ne aşağıdaki geçici maddeler eklenmiştir.

             "Geçici Madde 10- 25/4/2001 tarihli ve 4651 sayılı Kanunun 5 inci maddesi ile değiştirilen Banka Kanunu'nun 29 uncu maddesinde yer alan görev sürelerine ilişkin hüküm, 4651 sayılı Kanunun yürürlüğe girdiği tarihte görevde bulunan Başkan (Guvernör) Yardımcıları hakkında uygulanmaz.

             Geçici Madde 11- 4651 sayılı Kanunun 16 ncı maddesi ile yürürlükten kaldırılan Banka Kanunu'nun 50 nci maddesinde belirtilen avans hesabında biriken tutar, Hazine Müsteşarlığı ve Banka arasında belirlenecek esaslara göre; 51 inci maddesi uyarınca kamu kurum ve kuruluşlarına verilen krediler, verildikleri şartlarla geri ödenmek üzere tasfiye edilir.

             Banka, 4651 sayılı Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten başlayarak 6 ay süre ile, Hazine'nin ihraç ettiği borçlanma araçlarını birincil piyasadan da satın alabilir."