Gümrük Mevzuatı  
Resmi Gazete: 31.12.1999 Cuma Sayı: 23923 (Asıl)
Bakanlar Kurulu Kararı
 
KONU : Dahilde İşleme Rejimi Kararının Yürürlüğe Konulmasına Dair Karar

KARAR SAYISI:99/13819


            Ekli "Dahilde İşleme Rejimi Kararı"nın yürürlüğe konulması; Yüksek Planlama Kurulu'nun 23/12/1999 tarihli ve 99/77 sayılı Raporu üzerine, 27/6/1963 tarihli ve 261 sayılı Kanunun değişik 1 inci, 28/7/1967 tarihli ve 933 sayılı Kanunun 3/C, 20/2/1930 tarihli ve 1567 sayılı Kanunun değişik 1 inci, 14/5/1964 tarihli ve 474 sayılı Kanunun değişik 2 nci maddeleri ile 2/2/1984 tarihli ve 2976 sayılı Kanun ile 27/10/1999 tarihli ve 4458 sayılı Kanunun 80, 111, 115 ve 121 inci maddelerine göre, Bakanlar Kurulu'nca 23/12/1999 tarihinde kararlaştırılmıştır.

                                                                                                      Süleyman DEMİREL
                                                                                                      CUMHURBAŞKANI

            Bülent ECEVİT
            Başbakan

Dahilde İşleme Rejimi Kararı


I. BÖLÜM
AMAÇ, KAPSAM VE TANIMLAR

            Amaç
            Madde 1- Bu Karar; Dünya piyasa fiyatlarından hammadde temin etmek suretiyle ihracatı arttırmak, ihraç ürünlerine uluslararası piyasalarda rekabet gücü kazandırmak, ihraç pazarlarını geliştirmek ve ihraç ürünlerini çeşitlendirmek amacıyla hazırlanmıştır.

            Kapsam
            Madde 2- Bu Karar; üretiminde ithal girdi kullanılan mamullerin ihracı ile ihracat sayılan satış ve teslimlerin belirlenmesi, yönlendirilmesi ve geliştirilmesine ilişkin tedbirlerin düzenlenmesi ve yürütülmesini kapsar.

            Tanımlar
            Madde 3- Bu Kararda geçen;

            Müsteşarlık: Dış Ticaret Müsteşarlığı'nı,

            Topluluk: Avrupa Topluluğu'nu,

            Üçüncü Ülke: Avrupa Topluluğu'na üye ülkeler dışındaki ülkeleri,

            Serbest Bölgeler: Türkiye Gümrük Bölgesi üzerindeki serbest bölgeleri,

            Serbest Dolaşımda Bulunan Eşya: Türkiye'nin taraf olduğu uluslar arası anlaşmalara ait hükümler saklı kalmak kaydıyla, serbest dolaşıma giriş rejimine tabi tutularak Türkiye Gümrük Bölgesine giren eşya ile üretiminde kullanılan girdilerin yerli olup olmadığına bakılmaksızın Türk menşeli sayılan eşyayı,

            İşleme Faaliyeti: Eşyanın üretilmesi, montajı, işlenmesi, yenilenmesi, tamir edilmesi ile benzeri işlemleri,

            İşlem Görmüş Ürün: İşleme faaliyetleri sonucunda elde edilen tüm ürünleri,

            Asıl İşlem Görmüş Ürün: Dahilde İşleme Rejimi kapsamında elde edilmesi amaçlanan ürünleri,

            İkincil İşlem Görmüş Ürün: İşleme faaliyetleri sonucunda elde edilen asıl işlem görmüş ürün dışındaki ürünleri,

            İşletme Malzemesi: İhracı taahhüt edilen işlem görmüş ürünlerin üretiminde kullanılan ancak ürünün bünyesinde yer almayan ve sabit tesislerin çalışabilir durumda olmasını temin eden, yatırım malı makine ve teçhizat niteliğinde olmayan malzemeleri,

            Tarım Ürünleri: İthalat Rejimi Kararının ilgili listelerinde yer alan ve toprakta yetiştirilen ürünler, hayvancılık, balıkçılık ile diğer su ürünleri ve bunların ilk işleme tabi tutulmuş şekillerini,

            İşlenmiş Tarım Ürünleri: İthalat Rejimi Kararının ilgili listesinde yer alan ve bünyesinde temel tarım ürünlerini (hububat, şeker ve süt) bulunduran ürünleri,

            Fire/Zayiat: İşleme faaliyetleri sırasında özellikle kuruma, buharlaşma, sızma veya gaz kaçağı şeklinde yitirilen ve imha olan kısım ile ekonomik değeri olmayan atıkları,

            Verimlilik Oranı: Belirli miktardaki eşyanın işlenmesi sonucunda elde edilen işlem görmüş ürünlerin miktarı veya yüzde oranı,

            Döviz Kullanım Oranı: Dahilde İşleme İzin Belgesinde öngörülen CİF ithal tutarının FOB ihraç tutarına olan yüzde oranını,

            Önceden İthalat: İşlem görmüş ürünlerin ihracından önce bu ürünlerin üretiminde kullanılacak eşyanın ithalini,

            Önceden İhracat: İthal eşyasının şartlı muafiyet sisteminde ithal edilmesinden önce, eşdeğer eşyadan elde edilmiş işlem görmüş ürünlerin Türkiye Gümrük Bölgesi dışına veya serbest bölgelere ihraç edilmesini,

            Eşdeğer Eşya: İşlem görmüş ürünlerin imalinde ithal eşyasının yerine kullanılan ve ithal eşyası ile 8-12 (sekiz-oniki)'li bazda gümrük tarife istatistik pozisyonu, ticari kalite ve teknik özellikleri itibariyle aynı kalite ve nitelikleri taşıyan serbest dolaşımda bulunan eşyayı,

            Ticaret Politikası Önlemleri: İthalat Rejimi Kararının 4 üncü maddesinde belirtilen mevzuat çerçevesinde alınan önlemleri,

            Vergi: Eşyanın giriş ve çıkışında tahsili öngörülen vergi, resim, harç, fon ve benzeri bütün mali yükleri,

            Dahilde İşleme İzin Belgesi: İhracat ile ihracat sayılan satış ve teslimlerde gümrük muafiyetli ithalat ve/veya yurt içi alımlara imkan sağlayan Müsteşarlıkça düzenlenen belgeyi,

            Belge Süresi: Dahilde İşleme İzin Belgesi üzerinde kayıtlı bulunan ve belge kapsamında ithalat, ihracat işlemlerinin gerçekleştirileceği ve tüm istisnaların uygulanacağı dönemi,

            Belge Süresi Sonu: Belge süresi bitiminin rastladığı ayın son gününü,

            A.TR Dolaşım Belgesi: Türkiye veya Toplulukta serbest dolaşımda bulunan eşyanın Katma Protokolde öngörülen tercihli rejimden yararlanabilmesini sağlamak üzere, ihracatçı ülke yetkili kuruluşlarınca düzenlenip gümrük idarelerince vize edilen belgeyi,

            Menşe İspat Belgeleri: Türkiye'nin taraf olduğu anlaşmalar çerçevesinde tercihli rejimden yararlanmak üzere ihracatçı ülke yetkili kuruluşlarınca düzenlenip gümrük idarelerince vize edilen ve malın menşeini belirleyen EUR.1 dolaşım sertifikası veya fatura beyanını,

            Pan-Avrupa Menşe Kümülasyonu: Avrupa'da, aynı menşe kurallarını havi Serbest Ticaret Anlaşmaları ile birbirlerine bağlanmış ülkeler arasında oluşturulan ve taraf ülkeler menşeli eşya kullanılarak elde edilen nihai ürünün Kümülasyona tabi bir diğer ülkeye tercihli rejim kapsamında ithaline imkan sağlayan ticaret sistemini,

            Tedarikçi Beyanı: A.TR dolaşım belgesi ile birlikte kullanılan ve Türkiye ile Topluluk arasında ticarete konu Pan-Avrupa Menşe Kümülasyonu kapsamı eşyanın menşeini gösteren belgeyi,

            İmalatçı-İhracatçı: İhraç mamulünü üreten ve ihracatını kendisi veya aracı ihracatçı vasıtasıyla gerçekleştiren Dahilde İşleme İzin Belgesi sahibi firmayı,

            Yan Sanayici: Dahilde İşleme İzin Belgesinde taahhüt edilen ihraç ürününün tamamını ya da bir kısmını üreten, belgede kayıtlı ancak belge sahibi olmayan firmayı,

            Aracı İhracatçı: Dahilde İşleme İzin Belgesinde taahhüt edilen ihracatı, belge sahibi firmadan tedarik ettiği şekliyle gerçekleştiren belge sahibi olmayan firmayı, ifade eder.
 

II. BÖLÜM
DAHİLDE İŞLEME TEDBİRLERİ

            Dahilde İşleme Tedbirleri
            Madde 4- Bu tedbirler:

            - Şartlı Muafiyet Sistemi,
            - Geri Ödeme Sistemi'nden

            oluşur.

            Şartlı Muafiyet Sistemi
            Madde 5- Dahilde İşleme İzin Belgesi kapsamında ihracı taahhüt edilen işlem görmüş ürünlerin üretiminde gerekli olan ve serbest dolaşımda bulunmayan hammadde, yardımcı madde, yarı mamul, mamul ile ambalaj ve işletme malzemelerinin, Türkiye Gümrük Bölgesinde (serbest bölgeler hariç) yerleşik firmalarca ithaline, Ticaret Politikası Önlemlerine tabi tutulmaksızın ve bu ithalattan doğan vergi kadar teminat alınarak izin verilir.

            İşlem görmüş ürünlerin üretimi için ithal eşyasının yerine eşdeğer eşya olarak, 8- 12 (sekiz-oniki)'li bazda gümrük tarife istatistik pozisyonu, ticari kalite ve teknik özellikleri itibariyle aynı kalite ve nitelikleri taşıyan serbest dolaşımdaki eşya kullanılabilir. Bu sistem çerçevesinde, Dahilde İşleme İzin Belgesi kapsamında önceden ihracat sonradan ithalat yapılabileceği gibi, ithal eşyası ile serbest dolaşımdaki eşya birlikte de kullanılabilir. Müsteşarlıkça, projenin özelliğine göre, eşdeğer eşyanın kullanımına yasaklama veya kısıtlama getirilebilir. İthal eşyasının ithalinden önce eşdeğer eşyadan elde edilen işlem görmüş ürünlerin ihracı halinde, buna tekabül eden ithalat belge süresi sonuna kadar yapılabilir. Önceden ihracat konusu işlem görmüş ürünlerin ihracat vergisine tabi eşdeğer eşyadan elde edilmesi halinde, eşdeğer eşyaya tekabül eden ithalatın yapılmasından sonra çözülmek üzere ihracat vergisi kadar teminat alınır. İşlem görmüş ürünlerin eşdeğer eşyadan elde edildiği durumlarda, gümrük işlemlerinde ithal eşyası eşdeğer eşya, eşdeğer eşya ise ithal eşyası olarak değerlendirilir.

            İşlem görmüş ürünlerin üretiminde gerekli olan hammadde, yardımcı madde, yarı mamul, mamul ile ambalaj ve işletme malzemeleri, birinci fıkra hükmüne göre ithal edilebileceği gibi, bu konuda yapılan düzenlemeler çerçevesinde yurt içinde de temin edilebilir. Dahilde İşleme İzin Belgesi kapsamında ihraç edilmek üzere yurt içinden temin edilen eşya bu Kararın uygulanması bakımından (3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu hükümleri saklı kalmak kaydıyla) ithal eşyası gibi değerlendirilir.

            Teminat ve İndirimli Teminat Uygulaması
            Madde 6- Bu Karar kapsamında yapılacak ithalattan doğan vergi, 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanunda belirtilen esaslar çerçevesinde teminata tabidir.

            Ancak; Dış Ticaret Sermaye Şirketleri ile Sektörel Dış Ticaret Şirketlerinin müracaat tarihinden önceki takvim yılı içerisinde gerçekleştirdikleri ihracat ve imalatçı-ihracatçı firmalar ile son üç takvim yılı itibariyle ihracatları her bir yıl için 5 (beş) Milyon ABD Dolarını geçen veya son beş takvim yılı itibariyle ihracatları her bir yıl için 1 (bir) Milyon ABD Dolarını geçen ihracatçı firmaların, müracaat tarihinden önce iki yıl içerisinde düzenlenmiş ve ihracat taahhüdü kapatılmış belgeler kapsamında toplam 1 (bir)  Milyon ABD Dolarından az olmamak üzere gerçekleştirdikleri ihracat kadar Dahilde İşleme İzin Belgesi kapsamında yapacakları ithalatlarına; bu ithalattan doğacak verginin %10'unun teminat olarak yatırılması kaydıyla müsaade edilir.

            İndirimli teminat uygulamasından yararlandırılacak ihracat tutarının hesaplanmasında, ihracat taahhüdü kapatılmamış Dahilde İşleme İzin Belgeleri kapsamında indirimli teminat uygulamasından yararlandırılan ithalat tutarı düşülür.

            İhracat sayılan satış ve teslimler ile ilgili düzenlenen Dahilde İşleme İzin Belgesi kapsamında yapılan ithalat ile satış ve teslimler, indirimli teminat uygulamasından yararlandırılmaz.

            Henüz süresi dolmamış Dahilde İşleme İzin Belgeleri de, belge kapsamında ithalat yapılıp yapılmadığına bakılmaksızın bu maddenin ikinci fıkrası hükmü çerçevesinde indirimli teminat uygulamasından yararlandırılır ve gerçekleştirilmiş ithalatlara ilişkin alınan teminatların %10'unu aşan kısmı, belge sahibi firmaya iade edilir.

            Bu çerçevede, indirimli teminat uygulamasından doğabilecek amme alacağı ilgili firmalardan 6183 sayılı Kanun hükümleri çerçevesinde tahsil edilir. Ayrıca, bu firmaların kamudan olan alacakları da teminat hükmündedir.

            Türkiye Gümrük Bölgesi Dışında veya Serbest Bölgelerde Yapılacak İşleme Faaliyeti
            Madde 7- Dahilde İşleme İzin Belgesi kapsamında, işlem görmüş ürünlerin veya değişmemiş eşyanın tamamı ya da bir kısmı, Hariçte İşleme Rejimi hükümleri çerçevesinde daha ileri düzeyde işlenmek üzere Türkiye Gümrük Bölgesi dışına veya serbest bölgelere geçici olarak ihraç edilebilir. Bu kapsamda işlem görmüş ürünlerin ithaline, Hariçte İşleme Rejimi hükümlerine göre tahsili gereken vergi kadar teminat alınarak izin verilir.

            Geri Ödeme Sistemi
            Madde 8- Serbest dolaşımda bulunan ithal eşyasının işlem görmüş ürünler şeklinde ihracı halinde, ithalat sırasında alınan vergi geri ödenir.

            Bu sistemden yararlanabilmek için, eşyanın geri ödeme sistemi kapsamında olduğu, gümrük idarelerince ithalat esnasında gümrük beyannamesine kaydedilir. İhracı yapılacak mamulün tespiti için ithal tarihinden itibaren en geç 6 (altı) ay içerisinde Müsteşarlığa müracaat edilerek, Dahilde İşleme İzin Belgesi alınması zorunludur.

            Geri ödeme sisteminden, Avrupa Topluluğu'na üye ülkeler menşeli tarım ürünleri ithalatı hariç olmak üzere;

            a) İthali miktar kısıtlamalarına tabi olan,

            b) Tercihli tarife ya da özel bir şartlı muafiyet düzenlemesinden kotalar dahilinde yararlanabilen,

            c) Tarım politikası veya işlenmiş tarım ürünleriyle ilgili özel düzenlemeler çerçevesinde ithalat vergilerine tabi olan,

            d) İthal eşyasının serbest dolaşıma giriş beyanının kabulü sırasında, işlem görmüş ürünlerden parasal ihracat iadesine tabi olan, mallar yararlandırılmaz.

            Ayrıca;

            a) Serbest dolaşımda bulunan eşya kullanılarak üretilen işlem görmüş ürünlerin A.TR dolaşım belgesi eşliğinde Avrupa Topluluğu'na üye ülkelere,

            b) Üçüncü ülke menşeli tarım ürünlerinden elde edilen işlem görmüş ürünlerin menşe ispat belgeleri eşliğinde Avrupa Topluluğu'na üye ülkelere,

            c) Serbest Ticaret Anlaşması imzalanmış bir ülke menşeli olmayan eşyadan elde edilen işlem görmüş ürünlerin ilgili Serbest Ticaret Anlaşmasının lehte hükümleri saklı kalmak şartıyla, menşe ispat belgeleri eşliğinde anlaşma imzalanmış bu ülkeye,

            d) Pan-Avrupa Menşe Kümülasyonuna taraf ülkeler menşeli olmayan eşya kullanılarak üretilen Kümülasyona dahil nihai ürünün menşe ispat belgeleri eşliğinde Kümülasyona taraf ülkelere, ihraç edilmesi halinde bu ihracat, geri ödeme sisteminden yararlandırılmaz.

            Geri ödeme sistemi çerçevesinde düzenlenen Dahilde İşleme İzin Belgesi ihracat taahhüdünün 18 inci maddesi hükümlerine göre kapatılmasını müteakip 3 (üç) ay içerisinde, ithalat sırasında ödenen vergilerin iadesi için ilgili gümrük idaresine müracaat edilmesi zorunludur. Bu verginin ilgilinin müracaat tarihinden itibaren 3 (üç) ay içerisinde geri verilmemesi halinde, bu sürenin bitiminden itibaren 6183 sayılı Kanunun tecil faizine ilişkin hükümleri uygulanır.
 

III. BÖLÜM
GENEL HÜKÜMLER

            Müracaatların Değerlendirilmesi ve Belge Düzenlenmesi
            Madde 9- Türkiye Gümrük Bölgesinde (serbest bölgeler hariç) yerleşik firmalar tarafından, bu Karara istinaden yayımlanacak tebliğde belirtilen bilgi ve belgelerle Dahilde İşleme İzin Belgesi almak için Müsteşarlığa yapılan müracaatlar;

            a) İthal eşyasının işlem görmüş ürünlerin üretiminde kullanıldığının tespitinin mümkün olması (işletme malzemeleri hariç),

            b) Türkiye Gümrük Bölgesindeki (serbest bölgeler hariç) üreticilerin temel ekonomik çıkarlarının olumsuz etkilenmemesi,

            c) İşleme faaliyetinin, katma değer yaratan ve kapasite kullanımını arttıran bir faaliyet olması yanında, mamulün rekabet edebilirliği ile ihraç potansiyelini arttıran koşullar yaratıyor olması,

            d) Firmaların, Dahilde İşleme İzin Belgeleri kapsamında gerçekleştirdiği performansı,
kriterleri çerçevesinde değerlendirilir.

            Birinci fıkrada belirtilen kriterlere göre yapılacak değerlendirme sonucunda Müsteşarlık, ithal ve ihraç eşyasının (ikincil işlem görmüş ürünler dahil) 8-12 (sekiz-oniki)'li bazda gümrük tarife istatistik pozisyonunu, adını, verimlilik oranına göre belirlenen miktarını, değerini, belge süresini ve Müsteşarlıkça yayımlanacak tebliğle belirlenen tarım ürünleri hariç olmak üzere, en çok %80'i geçmemek kaydıyla döviz kullanım oranını belirleyerek, proje bazında Dahilde İşleme İzin Belgesini verir veya talebi reddeder. Belge kapsamında ithaline müsaade edilecek işletme malzemesi değerinin ihracat taahhüdüne oranı %2'yi geçemez.

            Dahilde İşleme İzin Belgesi süresi sonundan itibaren 3 (üç) ay içerisinde 18 inci madde hükümlerine göre belge ihracat taahhüdünün kapatılması için müracaat etmeyen firmaların yeni belge talepleri değerlendirmeye alınmaz.

            Dahilde İşleme İzin Belgelerinin Süreleri ve Ek Süreler
            Madde 10- Dahilde İşleme İzin Belgelerinin süreleri sektörüne göre azami 12 (oniki) aya kadar tespit edilebilir. Ancak, bu Karara istinaden Müsteşarlıkça yayımlanacak tebliğ ile belirlenen özellik arz eden faaliyet ve/veya ürünlerin ihracına ilişkin düzenlenen belgelerin süresi, proje süresi kadar tespit edilebilir.

            Sürenin başlangıcı, Dahilde İşleme İzin Belgesinin tarihidir. Süre sonu ise, belge süresi bitiminin rastladığı ayın son günüdür. Belge kapsamında ilk ithalatın yapıldığı tarihe kadar azami 3(üç) ay olmak üzere Dahilde İşleme İzin Belgesi süresi uzatılabilir.

            Haklı ve Mücbir Sebep ile Fevkalade Haller
            Madde 11- Aşağıda belirtilen haklı ve mücbir sebep ile fevkalade hallerin belgenin geçerlilik süresi içinde vukuu halinde, 10 uncu maddede belirtilen sürelere ilave olarak Dahilde İşleme İzin Belgelerine süre verilebilir;

            a) Ekonomik kriz veya durgunluk,

            b) Deprem, sel, don, fırtına, kasırga, yangın v.b. tabii afetler,

            c) Yükümlü firmanın faaliyetinin kamu otoritelerince durdurulması,

            d) Grev ve lokavt,

            e) Devletçe konulan yasaklar, harp ve abluka hali,

            f) Yükümlü firmanın iflası veya şahıs firmalarında firma sahibinin ölümü,

            g) Müsteşarlıkça yayımlanacak tebliğ ile belirlenen haklı sebep halleri.

            Birinci fıkranın (a) ve (g) bentlerindeki haklı ve mücbir sebep ile fevkalade haller Müsteşarlıkça belirlenir. Diğer bentlerdeki mücbir sebep ile fevkalade haller ise, ilgili kamu kuruluşlarından alınacak bilgi ve belgelerle tevsik edilir.

            Firmaların mücbir sebep ile fevkalade hallerden yararlanabilmesi için en geç belge süresi sonundan itibaren 3(üç) ay içerisinde Müsteşarlığa müracaat etmeleri gerekmektedir. Belirtilen sürede yapılmayan müracaatlar değerlendirmeye alınmaz. Ayrıca, (g) bendinde belirtilen haklı sebep halleri için belge süresi içerisinde müracaat edilmesi kaydıyla, belge süresi bir defaya mahsus olmak üzere azami 1 (bir) ay uzatılabilir.

            Birinci fıkranın (b) bendindeki mücbir sebep ile fevkalade haller nedeniyle;

            a) Belge kapsamında ithal edilen eşyanın yerine konulamayacak şekilde telef veya kaybının mahkeme kararı ile tespit edilmesi durumunda, bu ithalata tekabül eden ihracatın gerçekleştirilmesi aranmaksızın ihracat taahhüdü kapatılır.

            b) Belge sahibi firmanın üretim tesisinin kullanılamaz hale geldiğinin mahkeme kararı ile tespiti halinde, belge kapsamında ithal edilen eşya bütün hak ve mükellefiyetleri ile birlikte, Dahilde İşleme Rejiminden yararlanma koşullarına sahip başka bir firmaya devredilebilir.

            Belgenin Revizesi
            Madde 12- Dahilde İşleme İzin Belgeleri, 11 inci madde hükümleri saklı kalmak kaydıyla, belge süresi içerisinde ilgili firma tarafından yapılacak müracaata istinaden revize edilebilir.

            İhracatın Gerçekleştirilmesi
            Madde 13- İhracatın gerçekleştirilmesi, Dahilde İşleme İzin Belgesinde ihracı taahhüt edilen işlem görmüş ürünlerin, bu Karar ile İhracat Rejimi ve Gümrük Mevzuatına uygun şekilde gümrük hattından bir üçüncü ülkeye, serbest bölgeye veya Avrupa Topluluğu'na üye ülkelere ihraç edilmesidir. İhraç bedellerinin yurda getirilmesine ilişkin esaslar Kambiyo Mevzuatı hükümlerine tabidir. İhraç bedelleri, döviz olarak veya mal olarak getirilebilir. Ancak, ihraç bedelinin mal olarak getirilmesi halinde, bu mallar Dış Ticaret Mevzuatı hükümlerine tabidir.

            Gözetim ve Korunma Önlemlerine Tabi Eşyanın İthali
            Madde 14- Dahilde İşleme İzin Belgesi kapsamında ithali Gözetim ve Korunma Önlemlerine tabi eşyaların serbest dolaşıma girebilmesi için, firmaların (yan sanayici veya aracı ihracatçı dahil) bu maddelerle ilgili olarak ithal lisanslarının ve/veya gözetim belgelerinin bulunması zorunludur. Aksi takdirde, bu maddelerden üretilen mamullerin üçüncü ülkelere veya serbest bölgelere ihracı ya da gümrük idareleri gözetiminde imhası gerekir.

            Telafi Edici Verginin Ödenmesi
            Madde 15- Dahilde İşleme İzin Belgesi kapsamındaki ihracatın, A.TR dolaşım belgesi eşliğinde Avrupa Topluluğu'na üye ülkelere yapılması durumunda; İşlem görmüş ürünlerin üretiminde kullanılan üçüncü ülke menşeli hammadde, yardımcı madde, yarı mamul ve mamul maddelere ilişkin vergi, kaynak ülkelerle varolan Anlaşmalardaki lehte hükümler saklı kalmak kaydıyla ödenir. Ancak, belge kapsamında, işlenmiş tarım ürünlerinin A.TR dolaşım belgesi eşliğinde Avrupa Topluluğu'na üye ülkelere ihracında, bu ürünlerin üretiminde kullanılan üçüncü ülke menşeli sanayi ürününe ilişkin vergi, kullanılan girdi işlenmiş tarım ürünü ise bu üründeki sanayi payına ilişkin vergi ödenir.

            Dahilde İşleme İzin Belgesi kapsamında tarım ürünlerinin menşe ispat belgeleri eşliğinde Avrupa Topluluğu'na üye ülkelere ihraç edilmesi durumunda; bu ürünlerin üretiminde kullanılan üçüncü ülke menşeli eşyaya ilişkin verginin tahsili kaydıyla ihracata müsaade edilir. Ancak, bu verginin aynı ithal eşyası için Toplulukta uygulanan vergiden yüksek olması halinde, Toplulukta uygulanan vergi (düşük olan had) ödenir.

            Dahilde İşleme İzin Belgesi kapsamındaki ihracatın, menşe ispat belgeleri eşliğinde Serbest Ticaret Anlaşması imzalanmış bir ülkeye yapılması durumunda; işlem görmüş ürünlerin üretiminde kullanılan ve bu ülke menşeli olmayan eşyaya ilişkin vergi, ilgili anlaşmanın lehte hükümleri saklı kalmak kaydıyla ödenir. Ancak, Pan-Avrupa Menşe Kümülasyonuna taraf ülkelerden menşe ispat belgeleri veya tedarikçi beyanı eşliğinde ithal edilen eşya kullanılarak üretilen kümülasyona dahil nihai ürünün, menşe ispat belgeleri veya tedarikçi beyanı eşliğinde tekrar Kümülasyona taraf ülkelerden birine ihraç edilmesi durumunda, İthalat Rejiminde belirtilen oranda verginin tahsili aranmaksızın ilgili gümrük idarelerince ihracata müsaade edilir.

            Birinci, ikinci ve üçüncü fıkralardaki ödenmesi gereken vergiler, ihracata ilişkin gümrük beyannamesinin tescil tarihindeki Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz satış kuru ve bu tarihte İthalat Rejiminde belirtilen gümrük vergisi oranı üzerinden hesaplanarak ihracat sırasında ödenir. Ancak, önceden ihracat sonradan ithalat yapılması durumunda ise, önceden ihracata ilişkin gümrük beyannamesinin tescil tarihindeki Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz satış kuru ve bu tarihte İthalat Rejiminde belirtilen gümrük vergisi oranı üzerinden hesaplanarak, önceden ihracata tekabül eden ithalatın yapılması sırasında ödenir. Tahsil edilen telafi edici vergiler bütçeye irat kaydedilir.

            İşlem görmüş ürünlerin üretiminde kullanılan vergiye konu eşyanın tespitinde firma beyanı esas alınır. Aksine bir durumun tespiti halinde, ödenmeyen ya da eksik ödenen telafi edici vergi, ihracata ilişkin gümrük beyannamesinin tescil tarihi itibariyle 6183 sayılı Kanun hükümlerine göre takip ve tahsil edilir.

            Bünyesinde üçüncü ülke menşeli eşya kullanılan ve Avrupa Topluluğu'na üye ülkelere ihraç edilen her türlü harp araç, gereç, teçhizat, makine, cihaz ve sistemleri ile bunların yapım, bakım ve onarımlarında kullanılacak yedek parçalar bu madde hükmünden müstesnadır.

            Telafi Edici Verginin Geri Verilmesi
            Madde 16- Dahilde İşleme İzin Belgesi kapsamında, Avrupa Topluluğu'na üye ülkelere veya Serbest Ticaret Anlaşması imzalanmış ülkelere yapılan ihracatta tahsil edilen ancak, ilgili gümrük beyannamesinin iptal edilmesi ya da gümrük beyannamesi muhteviyatı eşyanın alıcısı tarafından geri gönderilmesi nedeniyle daha önce ödenen telafi edici vergi ile ihracat esnasında ödenmemesi gerektiği halde ödenen veya fazla ödenen telafi edici vergi, ilgili firmanın talebi üzerine nakden geri verilir.

            Belge kapsamında fazla yatırıldığı tespit edilen verginin geri verilmesi için; ihracata ilişkin gümrük beyannamesinin tescilinden itibaren 3(üç) yıl içerisinde tevsik edici bilgi ve belgelerle birlikte ilgili gümrük idaresine müracaat edilmesi zorunludur. Belirtilen süre içerisinde müracaat edilmemesi halinde, bu vergi bütçeye irat kaydedilir.

            Gümrük idareleri, ilgili firmanın müracaatından itibaren 3(üç) ay içerisinde fazla yatırılan telafi edici vergiyi geri vermek zorundadırlar. Fazla yatırıldığı tespit edilen telafi edici verginin, ilgili firmanın gerekli bilgi ve belgeleri tamamlayarak müracaat ettiği tarihten itibaren 3(üç) ay içerisinde geri verilmemesi halinde, bu sürenin bitiminden itibaren 6183 sayılı Kanunun tecil faizine ilişkin hükümleri uygulanır.

            Kısmi Teminat İadesi
            Madde 17- Dahilde İşleme İzin Belgesi kapsamında ithal edilen eşyanın işlem gördükten sonra partiler halinde ihraç edilmesi halinde, ilgili firmanın belge geçerlilik süresi içerisindeki talebi üzerine, ithalat sırasında alınan teminatlar gerçekleşen ihracata tekabül eden oranda iade edilir. Ancak, iade edilen teminat tutarı, belge kapsamında alınan teminatın %90'ını geçemez. Bakiye teminatlar ise, belge ihracat taahhüdünün kapatılmasını müteakip firmaya iade edilir.

            Bu Kararın 6 ncı maddesinde belirtilen indirimli teminat uygulaması çerçevesinde düzenlenen Dahilde İşleme İzin Belgesi kapsamında yapılan ithalatlar için kısmi teminat iadesi yapılmaz.

            İhracat Taahhüdünün Kapatılması
            Madde 18- Dahilde İşleme İzin Belgesi sahibi firmaların belge süresi sonundan itibaren 3(üç) ay içerisinde gerekli bilgi ve belgelerle birlikte, belge ihracat taahhüdünü kapatmak için müracaat etmeleri zorunludur.

            Dahilde İşleme İzin Belgesi ihracat taahhüdü, bu Karara istinaden yayımlanacak tebliğde belirtilen bilgi ve belgelere istinaden, belgede belirtilen şartlara uygun olarak Müsteşarlık ve/veya Müsteşarlığın belirleyeceği İhracatçı Birlikleri Genel Sekreterlikleri tarafından kapatılır. Kapatma bildirim yazısına istinaden, teminatlar veya geri ödeme sistemine ilişkin ithalatta ödenen vergiler ilgili firmaya geri verilir.

            Kapatma esnasında; ihracatın, A.TR dolaşım belgesi veya menşe ispat belgesi eşliğinde yapılması durumunda, işlem görmüş ürünlerin üretiminde kullanılan hammadde, yardımcı madde, yarı mamul ve mamul maddeler için 15 inci madde hükümleri çerçevesinde ödenmesi gereken telafi edici verginin tevsiki aranır.

            Dahilde İşleme İzin Belgesi süresi içerisinde olmak kaydıyla, Müsteşarlığın uygun görüşüne istinaden Gümrük Mevzuatı çerçevesinde; ithal eşyasının kusurlu olması veya ithaline esas teşkil eden sözleşme hükümlerine aykırı olması nedeniyle gümrük idareleri gözetiminde imhası veya mahrecine iadesi ile ikincil işlem görmüş ürünün gümrük idareleri gözetiminde imhası, gümrüğe terk edilmesi, çıkış hükmünde gümrüğe teslimi veya çıkış hükmünde gümrüğe teslim edilen eşyanın İthalat Rejimi hükümlerine göre ithali hallerinde, bu maddelere tekabül eden ihracatın gerçekleştirilmesi aranmaksızın ihracat taahhüdü kapatılır. Belge kapsamında, ihraç edilen malların alıcısı tarafından geri gönderilmesi halinde yapılacak işlemler ve ihracı taahhüt edilen mamullerin belge sahibi bir başka firmaya yurt içinde teslimine ilişkin usul ve esaslar ile bu hallerde ihracat taahhüdünün kapatılmasına ilişkin hususlar Müsteşarlıkça yayımlanacak tebliğ ile düzenlenir.

            İhracatın Gerçekleştirilmemesi
            Madde 19- Bu Kararın 14 üncü maddesi hükümleri saklı kalmak kaydıyla, Dahilde İşleme İzin Belgesi kapsamında ithal edilen ancak süresi içerisinde Türkiye Gümrük Bölgesi dışına veya serbest bölgelere, belgede belirtilen miktar, değer ve oranda fiilen ihracı gerçekleştirilmeyen eşyaya ilişkin daha önce alınmayan vergi, 21 inci madde hükümlerine göre tahsil edilir.

            Bu Kararın 18 inci maddesinin 4 üncü fıkrası hükümleri saklı kalmak kaydıyla, ikincil işlem görmüş ürünlerin ihraç edilmemesi halinde, ithal eşyasına ilişkin beyannamenin tescil tarihindeki kur ve vergi oranı veya işlem görmüş ürünün ihraç edilen kısmı oranında ikincil işlem görmüş ürünün serbest dolaşıma girişine ilişkin beyannamenin tescil tarihindeki kur ve vergi oranı esas alınarak hesaplanan verginin, ilgili gümrük idaresine yatırıldığının tevsiki aranır. Aksi takdirde, 21 inci madde hükümlerine göre işlem yapılır.

            Belgenin İptali
            Madde 20- Dahilde İşleme İzin Belgesi, ilgili firmanın talebi üzerine, Müsteşarlık tarafından iptal edilir.

            Bu Karar ve bu Karara istinaden yayımlanacak tebliğ ve genelge hükümlerine uyulmadığının, Dahilde İşleme İzin Belgesinin düzenlenmesi veya revizesi için ibraz edilen bilgi ve belgeler ile belge kapsamında yapılan işlemlerin gerçek dışı olduğunun ve ilgili belge üzerinde tahrifat yapıldığının tespiti halinde; ilgili belge Müsteşarlıkça iptal edilir ve ilgililer hakkında kanuni işlem yapılır.

            Bu Kararın 18 inci maddesinde belirtilen sürede ihracat taahhüdünün kapatılması için müracaat edilmemesi üzerine, ihracatçı birlikleri genel sekreterlikleri tarafından ilgili firmaya belge ihracat taahhüdünün kapatılmasına dair gönderilen yazıda belirtilen sürede kapatma müracaatında bulunulmayan Dahilde İşleme İzin Belgeleri Müsteşarlıkça iptal edilir.

            İptal edilen belgeyle ilgili olarak, 21 inci madde hükümlerine göre işlem yapılır.

            Dahilde İşleme Tedbirlerine Uyulmaması
            Madde 21- Dahilde İşleme Tedbirlerini, Dahilde İşleme Rejimi ve belgede belirtilen esas ve şartlara uygun olarak yerine getirmeyenlerden;

            a) Dahilde İşleme İzin Belgesi kapsamında ithal edilen ve Türkiye Gümrük Bölgesi dışına veya serbest bölgelere fiilen ihracı gerçekleştirilmeyen eşyanın ithali esnasında alınmayan vergi,

            b) Belgede kayıtlı miktar ve değerin üzerinde ithalat yapıldığının tespiti halinde, bu kısma tekabül eden ithalattan doğan vergi,

            c) Bu Karara istinaden yayımlanacak tebliğle getirilen istisnalar saklı kalmak üzere, belge kapsamında ithal edilen eşyanın tamamı ihraç edilen mamulün bünyesinde kullanılmış olsa dahi döviz kullanım oranının %80'i geçmesi halinde, bu oranı aşan kısma tekabül eden ithalatla ilgili alınmayan vergi,

            d) Belge kapsamında ithal edilen işletme malzemesinin CIF ithal tutarının, gerçekleşen FOB ihraç tutarının %2'sinden fazla olması halinde, bu oranı aşan kısma tekabül eden ithalatla ilgili alınmayan vergi,

            e) Dahilde İşleme İzin Belgesinin iptal edilmesi halinde, belge kapsamında alınmayan vergi, ithal tarihi itibariyle 6183 sayılı Kanun hükümlerine göre tahsil edilir. Ayrıca, (a), (b) ve (e) bentlerinde Ticaret Politikası Önlemlerine Dair Mevzuat hükümleri uygulanır.

            Kapatma esnasında ibraz edilen gümrük beyannamesi ve eki belgelerin sahte olması veya üzerinde tahrifat yapılmış olması durumunda, bu beyanname kapsamı ihracata tekabül eden ithalata ilişkin vergi, birinci fıkra hükümleri çerçevesinde tahsil edilir ve ilgililer hakkında kanuni işlem yapılır.

            İkinci fıkra çerçevesinde ibraz edilen gümrük beyannamesinde kayıtlı bulunan aracı ihracatçı, beyanname konusu eşya nedeniyle daha önce alınmayan vergiden belge sahibi firma ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumludur. İnceleme veya soruşturma sonucunda, iştiraki tespit edilen belge sahibi firma ve/veya sahte gümrük beyannamesinde kayıtlı aracı ihracatçı adına 1 (bir) yıl süreyle Dahilde İşleme İzin Belgesi düzenlenmez.

            Bu Karar ile bu Karara istinaden yayımlanan tebliğ ve genelgelere uymayan, yanlış işlem yapan, belgelerin ilgiliye ait orijinal nüshasına gerekli meşruhatı kaydetmeden işlem yapan, yanıltıcı bilgi veren ve bu nedenlerden dolayı vergi kaybına veya verginin tahsilinde gecikmelere sebep olan kişiler, asıl borçludan alınamayan alacağın ödenmesinden müştereken ve müteselsilen sorumludur. Bu çerçevede amme alacağı, gecikme süresi de dikkate alınarak birinci fıkra hükümlerine göre tahsil edilir.

            Müeyyide
            Madde 22- Dahilde İşleme İzin Belgesi kapsamında ithal edilen ve süresi içerisinde ihracı gerçekleştirilmeyen eşyaya ilişkin gümrük vergileri 21 inci madde hükümlerine göre tahsil edilir. Ayrıca, bu verginin 2 (iki) katı para cezası alınır.

            Denetim
            Madde 23- Tüm kamu kurum ve kuruluşları ile bankalar, Dahilde İşleme İzin Belgesinin ibrazı üzerine Dahilde İşleme Tedbirlerini, Dahilde İşleme Rejimi ve belgede belirtilen esas ve şartlara uygun olarak tatbik ederler. Müsteşarlık, bu Kararda belirtilen tedbirlerin uygulanmasına ilişkin her türlü denetimi ve düzenlemeyi yapabilir, ilgili firma, kamu kurum ve kuruluşları ile bankalardan bilgi ve belge isteyebilir ve gerekli önlemleri alabilir.
 

IV. BÖLÜM
ÇEŞİTLİ HÜKÜMLER

            Uygulama
            Madde 24- Bu Kararın yayımlandığı tarihten önceki Kararlara istinaden düzenlenen Dahilde İşleme İzin Belgeleri kendi mevzuatı hükümlerine tabidir. Henüz ihracat taahhüdü kapatılmamış olan Dahilde İşleme İzin Belgelerine, bu Kararın lehe olan hükümleri uygulanır.

            Yetki
            Madde 25- Müsteşarlık bu Karar hükümlerine istinaden, Dahilde İşleme Rejimi ile ilgili usul ve esaslara ilişkin tebliğ ve genelgeler çıkarmaya, izin ve talimat vermeye, özel ve zorunlu durumları inceleyip sonuçlandırmaya ve uygulamada ortaya çıkacak ihtilafları idari yoldan çözümlemeye yetkilidir. Dahilde İşleme İzin Belgelerinin revize edilmesi ve taahhüt hesabının kapatılması ile ilgili görev ve yetkiler Müsteşarlıkça İhracatçı Birlikleri Genel Sekreterliklerine kısmen veya tamamen devredilebilir.

            Geçici Madde 1- Bu Kararın yayımı tarihinden önce Dahilde İşleme İzin Belgesi üzerinde kayıtlı ithalat miktar ve değerlerinde aşım yapılması halinde, ithal edilen malların mamul bünyesinde kullanılarak belge kapsamında ihraç edildiğinin tespiti kaydıyla, Dahilde İşleme İzin Belgesi ihracat taahhüdü müeyyide uygulanmaksızın kapatılır.

            Geçici Madde 2- Dahilde İşleme İzin Belgesi kapsamında, bu Kararın yürürlük tarihinden önce Avrupa Topluluğu'na üye ülkelere veya Serbest Ticaret Anlaşması imzalanmış ülkelere yapılan ihracatta ödenmemesi gerektiği halde ödendiği veya fazla ödendiği tespit edilen telafi edici vergi; ilgili firmanın bu Kararın ilgili hükümlerinin yürürlüğe girmesinden itibaren 6 (altı) ay içerisinde gerekli bilgi ve belgelerle birlikte ilgili gümrük idaresine müracaat etmesi halinde, müracaat tarihinden itibaren 3 (üç) ay içerisinde nakden geri verilir. Bu sürede telafi edici verginin geri verilmemesi halinde, bu sürenin bitiminden itibaren 6183 sayılı Kanunun tecil faizine ilişkin hükümleri uygulanır.

            Geçici Madde 3- Bu Kararın yürürlüğe girmesinden önce düzenlenen Dahilde İşleme İzin Belgelerinde, belge sahibi firma tarafından ihracat taahhüdünün kapatılması esnasında ibraz edilen gümrük beyannamesi ve eki belgelerin sahte olduğuna ya da üzerinde tahrifat yapıldığına dair yapılan inceleme veya soruşturma neticesinde ilgili firmanın iştirakinin bulunmadığının tespit edilmesi halinde, inceleme veya soruşturma konusu Dahilde İşleme İzin Belgesine; belge kapsamındaki ihracat taahhüdünün tamamlanabilmesi için yeteri kadar süre verilir. Ancak, inceleme veya soruşturma dönemini de kapsayacak şekilde verilecek ve belge kapsamında sadece ihracat yapılabilecek bu süre, belge kapsamında yeniden ihracatın yapılabileceği tarihten itibaren 6 (altı) ayı geçemez.

            Sahtecilik veya tahrifat fiiline iştiraki tespit edilen firmaların belge kapsamındaki sahte gümrük beyannamesinde yer alan ihracata tekabül eden ithalata ilişkin vergi, ithal tarihinde geçerli olan Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz satış kuru ve bu tarihte İthalat Rejiminde belirtilen gümrük vergisi oranı üzerinden 6183 sayılı Kanun hükümlerine göre tahsil edilir ve ilgililer hakkında kanuni işlem yapılır.

            Geçici Madde 4- 17/8/1999 ve 12/11/1999 tarihlerinde meydana gelen deprem felaketi nedeniyle, Bolu, Kocaeli, Sakarya ve Yalova illerinin merkez ve ilçelerinde üretim tesisi bulunan firmalar adına 1/1/1997 tarihinden itibaren düzenlenmiş ve ihracat taahhüdü kapatılmamış Dahilde İşleme İzin Belgeleri kapsamında ithal edilen ancak mamul bünyesinde kullanılarak ihracı gerçekleştirilemeyen eşyanın, yerine konulamayacak şekilde telef veya kaybının mahkeme kararı veya o yerin en büyük mülki idare amirinden alınacak belge ile tespit edilmesi durumunda, bu ithalata tekabül eden ihracatın gerçekleştirilmesi aranmaksızın ihracat taahhüdü kapatılır. Bu haktan yararlanabilmek için, belirtilen tesiste yapılan üretim ile belgede kayıtlı ihracat taahhüdünün aynı olması ve 30/6/2000 tarihine kadar Müsteşarlığa müracaat edilmesi zorunludur.

            Geçici Madde 5- İhracat taahhüt sürelerinin bitiminden itibaren 30/6/2000 tarihine kadar yapılan İhracat, 1/1/1998 tarihinden itibaren düzenlenmiş ve ihracat taahhüdü kapatılmamış Dahilde İşleme İzin Belgesi taahhüdüne sayılır.

            Ancak, ihracat taahhüt sürelerinin bitiminden itibaren 30/6/2000 tarihine kadar yapılan ihracat, 17/8/1999 ve 12/11/1999 tarihlerinde meydana gelen deprem felaketi nedeniyle, Bolu, Kocaeli, Sakarya ve Yalova illerinin merkez ve ilçelerinde üretim tesisi bulunan firmalar adına 1/1/1997 tarihinden itibaren düzenlenmiş ve ihracat taahhüdü kapatılmamış Dahilde İşleme İzin Belgesi taahhüdüne sayılır. Bu haktan yararlanabilmek için, belirtilen tesiste yapılan üretim ile belgede kayıtlı ihracat taahhüdünün aynı olması zorunludur.

            Yürürlükten Kaldırılan Hükümler
            Madde 26- 25/12/1995 tarihli ve 95/7615 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ek ve değişiklikleri ile birlikte yürürlükten kaldırılmıştır.

            Yürürlük
            Madde 27- Bu Kararın Geçici 1, Geçici 3, Geçici 4, Geçici 5 ve 28 inci maddeleri yayımı tarihinde, diğer maddeleri ise 5/2/2000 tarihinde yürürlüğe girer.

            Yürütme
            Madde 28- Bu Kararı Dış Ticaret Müsteşarlığı'nın bağlı bulunduğu Devlet Bakanı yürütür.