Ticaret Mevzuatı  
" TİCARET VE SANAYİ ODALARI", "TİCARET ODALARI","SANAYİ ODALARI", "TİCARET BORSALARI" VE "TİCARET VE SANAYİ ODALARI", "TİCARET ODALARI", "SANAYİ ODALARI" VE "TİCARET BORSALARI" BİRLİĞİ HAKKINDAKİ KANUNUN BAZI MADDELERİNİN DEĞİŞTİRİLMESİNE DAİR KANUN

            Madde 1 - 5590 sayılı kanununun 4, 16, 28, 51, 61, 64, 72, 78 ve 86 ncı maddeleri aşağıda yazılı şekilde değiştirilmiştir. 

            Madde 4 - "Ticaret ve Sanayi Odaları" ile "Ticaret Odaları" nın kuruluş ve çalışma sahaları belediye sınırlarıdır. "Sanayi Odaları"nın kuruluş ve çalışma sahaları il sınırlarıdır. "Sanayi Odaları"nın çalışma sahaları Ekonomi ve Ticaret Vekaleti tarafından genişletilip daraltılabilir. 

            Yukarıda yazılı faaliyet sahaları dışında kalan yerlerdeki museccel tacir ve sanayicilerin, bu yerlerde 8 nci maddeye göre ajanlık tesisi de mümkün olmadığı takdirde, istekleri ile, en yakın odalara, yönetim kurulunun karariyle kaydolunmaları mümkündür. 

            Madde 16 - Oda meclisleri, meslek komitelerince seçilecek ikişer kişi ile kurulur. 

            Oda meclisleri için aynı miktarda yedek seçilir. 

            Oda meclislerinin süreleri üç yıldır. 

            Meclis kendi üyeleri arasında bir yıl için bir başkan ve başkanvekili seçer. 

            Meclis başkanları yönetim kurulu üyeliğine seçilemezler. 

            Madde 28 - Odalar her yıl tahsil edilen gelirlerinin aşağıda yazılı nispetlerdeki miktarlarını, bu kanunun 5 inci bölümündeki gayelere sarfedilmek üzere, birlik adına, birlik idare kurulunun tayin edeceği milli bankalardan birine yatırmaya mecburdur. Bu paralar her senenin Haziran ve Aralık aylarında müsavi iki taksitte yatırılır. 

            Yıllık Gelirleri: 
            25 000 liraya kadar olan odalar %2,5 
            50 000    "        "        "        "      %5 
            1000 000  "      "        "        "      %7,5 
            100 000 liradan fazla olan odalar %10 

            Madde 51 - Asgari beş meslek grubu teşkil edemeyen borsalarda meslek komiteleri kurulmaz. Bu nevi borsalarda meclis, borsaya kayıtlı olanlar tarafından seçilir. Meslek komitelerinin görevleri tüzükte gösterilecek şekilde meclisçe ifa olunur. 

            Madde 61 - Odalar ve borsalar arasında, bu kanunda yazılı esaslara göre oda ve borsaların tekamül ve inkişafını sağlamak maksadıyla Ekonomi ve Ticaret Vekaleti tarafından "Türkiye Ticaret Odaları, Sanayi Odaları ve Ticaret Borsaları Birliği" kurulur. 

            Kuruluş şeklini tespite Ekonomi ve Ticaret Vekaleti yetkilidir. Birliğin merkezi Ankara'dır. Birlik hükmi şahsiyete haizdir. 

            Madde 64 - Birlik genel kurulu odalar ve borsalar meclislerince üyeleri arasından üç yıl için seçilecek delegelerden teşekkül eder. 

            Oda ve borsalar gelirlerinin ilk (50 000) liraya kadar olan kısmı için bir ve her fazla (50 000) lira ve küsuru için ayrıca birer delege gönderirler. Ancak, her oda ve borsanın genel kurula göndereceği delege adedi 10' u geçemez. 

            Oda ve borsa meclisleri ayrıca aynı miktarda yedek delege seçerler. Delegenin odadan çıkması, çıkarılması, istifası veya ölümü hallerinde aldıkları oy sırasına göre yerine yedekleri gönderilir. 

            Gelirleri (50 000) liradan aşağı olan oda ve borsaların delege göndermeleri ihtiyaridir. 

            Delegelerin genel kurula iştirak masrafları mensup oldukları teşekküllerce ödenir. 

            Genel Kurul kendi üyeleri arasından üç sene için bir başkan ve iki başkan vekili seçer. 

            Genel Kurul her sene mayıs ayında toplanır. 

            Madde 72 - Birlik bütçesinin giderleri kanunun muaddel 28 inci maddesine ve bu kanuna eklenen maddeye göre oda ve borsalar tarafından yatırılan paralar ile karşılanır. 

            Madde 78 - Kayıt ücreti ile yıllık aidat ve kesinleşen zamlarla para cezalarının tahsillerine ait oda ve borsalarca verilen kararlar ilam hükmünde olup icra dairelerince yerine getirilir. 

            Madde 86 - Oda, borsa ve birlik memur ve hizmetlilerinin, tayin, terfi, nakil ve işten çıkarma muameleleri ve hastalık, ihtiyarlık, emeklilik ve ölüm sigortalarının yapılması şekli, işten ayrılma hallerinde verilmesi lazım gelen tazminat miktar ve şekilleri tüzükte gösterilir. 

            Tayini Ekonomi ve Ticaret Vekaletince yapılan borsa memurlarının emeklilik muameleleri Emeklilik Kanununa göre yürütülür. 

            Madde 2 - 5590 sayılı kanunun 65 inci maddesinin (h) fıkrası aşağıda yazılı şekilde değiştirilmiştir. 

            h) Birlik gider bütçesini tetkik etmek ve karara bağlamak. 

            Madde 3 - 5590 sayılı kanuna aşağıda yazılı şekilde bir madde eklenmiştir. 

            Ek Madde - Borsalar her yıl tahsil edilen gelirlerini aşağıda yazılı nispetlerdeki miktarlarını bu kanunun 5 inci bölümündeki gayelere sarfedilmek üzere birlik adına, birlik idare kurulunun tayin edeceği milli bankalardan birine yatırmaya mecburdurlar. Bu paralar her senenin Haziran ve Aralık aylarında iki müsavi taksitte yatırılır. 

            Yıllık Gelirleri: 
            25 000 liraya kadar olan borsalar %2,5 
            50 000    "        "        "        "         %5 
            1000 000  "      "        "        "        %7,5 
            100 000 liradan fazla olan borsalar %10 

            Madde 4 - 5590 sayılı kanunun 75 inci maddesine aşağıda yazılı şekilde bir fıkra eklenmiştir. 

            Kanunun muaddel 28 inci maddesinde ve bu kanuna eklenen maddede yazılı paralara haklı bir sebep olmaksızın yatırmamakta ısrar eden Yönetim Kurullarına ve bu işte taksirleri görülen genel katiplere Birliğin talebi üzerine Ekonomi ve Ticaret Vekaleti tarafından işten el çektirilir. Bu surette işten el çektirilenler üç sene müddetle yönetim kurullarına seçilemezler ve genel katipliğe tayin edilemezler. 

            Madde 5 - 5590 sayılı kanunun 73 üncü maddesi yürürlükten kaldırılmıştır. 

            Geçici Madde - Kuruluşu tarihinden bu kanunun neşri tarihine kadar Genel Kurul kararıyla  Birliğe tahsis edilip fondan ayrılan paralarla, bu kanunla temin olunan gelirlerin tahsiline değin Birliğin masraflarını karşılamak üzere lüzumlu olan (400 000) lira 1954 yılı gelir bütçeleri yekunları nispetinde bütün oda ve borsalara taksim olunarak bu meblağ her oda ve borsanın fon hesabında mevcut parasından düşürüldükten sonra bakiyesi 5 sene içerisinde kendilerine iade olunur. 

            Fon hesabına para yatırmamış veya yatırıp da çekmiş bulunan oda ve borsalar kendilerine bu madde hükmüne göre tahakkuk edilecek olan hisselerine en geç beş sene ve yıllık beş müsavi taksitte ödemeye mecburdurlar. 

            Birlik Yönetim Kurulu bu kanunun neşrinden itibaren üç ay zarfında yukarıdaki fıkralar hükmüne göre gerekli hesapları yapmaya ve ilgili oda ve borsalara hisselerini tebliğ etmeye mecburdur. 

            Bu geçici madde hükmü oda ve borsaların 1952 zarfında tahsil edilen gelirlerine taalluk eden fonlara şamil olup 1953 senesinde tahsil edilen gelir üzerinden Birlik aidatı bu kanunun 28 inci ve ek maddelerine göre ödenir. 

            Fon paraları ile iktisap eyledikleri her türlü menkul ve gayrimenkul kıymetler bunları iktisap eden oda ve borsaların malıdır. Şu kadar ki milli müesseselerin hisse senetleri Birlik Yönetim Kurulunun muvafakati alınmadan satılamaz. 

            5590 sayılı kanuna intibak etmeyen odalara ait fon paraları Birliğe maledilir. 

            Madde 6 - Bu kanunun değiştirilen 64 üncü maddesi 1 Mayıs 1954, diğer maddeleri yayımı tarihinde yürürlüğe girer. 

            Madde 7 - Bu kanunu Adalet ve Ekonomi ve Ticaret Vekilleri yürütür.