Milletlerarası Sözleşmeler  
Resmi Gazete: 12.07.1969 Sayı : 13247 (Asıl) Düstur Tertip:5 Cilt: 8-2 Sahife:
 


Milletlerarası Anlaşma

Karar Sayısı: 6/11883
Karar Tarihi :31/05/1969

            21/9/1966 tarih ve 6/7069 sayılı Kararname ile verilen yetkiye dayanılarak 12 Ekim 1966 tarihinde Viyana’da imzalanıp 27/3/1969 tarih ve 1139 sayılı Kanunla onaylanması uygun bulunan ilişik “Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile Avusturya Cumhuriyeti arasındaki Sosyal Güvenlik Anlaşması”nın, tasdit belgesinin teati edildiği ayı takip eden ayın ilk gününden itibaren yürürlüğe girmek üzere onaylanması; Çalışma Bakanlığının 12/5/1969 tarih ve 813-1-80/1374 sayılı yazısı üzerine, 31/5/1964 tarih ve 244 sayılı Kanunun 3 üncü maddesine göre, Bakanlar Kurulunca 31/5/1969 tarihinde kararlaştırılmıştır.

                                                                                                CUMHURBAŞKANI
C. SUNAY

 
Başbakan Devlet Bakanı Devlet Bakanı Devlet Bakanı 
S. DEMİREL
 
S. ÖZTÜRK
 
H. ATABEYLİ
 
K. OCAK
 
       
Devlet Bakanı Adalet Bakanı Millî Sa. Bakanı  İçişleri Bakanı
S.T. MÜFTÜOĞLU
 
H. DİNÇER
 
A. TOPALOĞLU
 
F. SÜKAN
 
       
Dışişleri Bakanı  Maliye Bakanı Millî Eğit. Bakanı Bayındırlık Bakanı
İ.S. ÇAĞLAYANGİL
 
C. BİLGEHAN
 
İ. ERTEM
 
O. ALP
 
       
Ticaret Bakanı Sağ.ve Sos. Y. Bakanı Güm. ve Tek. Bakanı Tarım Bakanı
A. TÜRKEL
 
V.A. ÖZKAN
 
N. MENTEŞE
 
B. DAĞDAŞ
 
       
Ulaştırma Bakanı  Çalışma Bakanı  Sanayi Bakanı En. ve. Ta. ve . Kay. Bakanı
S. BİLGİÇ
 
T. TOKER
 
M. TURGUT
 
R. SEZGİN
 
       
Turizm ve Tanıtma Bakanı İmar ve İskan Bakanı Köy İşleri Bakanı  
N. KÜRŞAT
 
H. MENTEŞEOĞLU
 
S. KILIÇ
 
 

Türkiye Cumhuriyeti ile Avusturya Cumhuriyeti arasında Sosyal Güvenlik hakkında Anlaşma



TÜRKİYE CUMHURBAŞKAN
ve
AVUSTURYA CUMHURBAŞKANI

            Sosyal Güvenlik sahasında iki Devlet arasındaki münasebetleri düzenlemek arzusu ile ve Sosyal Güvenlik konusunda uyguladıkları mevzuat bakımından her iki Devlet vatandaşlarının eşit muameley etabi tutulmaları prensibinin teyidi maksadiyle,

            Bir anlaşma akdi için mutabakata varmışlar ve bu gaye ile, anlaşmayı akdetmek üzere temsilci olarak,

            TÜRKİYE CUMHURBAŞKANI
            Büyükelçi Seyfi Turagay’ı

            AVUSTURYA CUMHURBAŞKANI
            Federal Dışişleri Bakanı Dr. Lujo Toncic-Sorinj’i

            memur etmişlerdir.

            Temsilciler, usulüne uygun olarak tanzim edilen selahiyet belgelerini karşılıklı olarak teati ettikten sonra, aşağıdaki hususlarda mutabakata varmışlardır.

BÖLÜM I
GENEL HÜKÜMLER

            MADDE 1
            Bu Anlaşmanın uygulanmasında:

            1- “TÜRKİYE”
            Türkiye Cumhuriyetini,

            “AVUSTURYA”
            Avusturya Cumhuriyetini;

            2- “VATANDAŞ”
            Türkiye bakımından, Türk vatandaşlığını haiz kimseyi, Avusturya bakımından, Avusturya vatandaşı sayılan kimseyi;

            3- “MEVZUAT”
            2 nci maddede sayılan sosyal güvenlik kollarıyla ilgili olarak bir Akit Taraf ülkesinde veya bu ülkenin bir kısmında yürürlükte olan kanun, tüzük ve yönetmelikler ile hukuki kıymeti haiz diğer genel emir ve talimatı;

            4- “YETKİLİ MAKAM”
            Türkiye bakımından, Çalışma Bakanlığını, Avusturya bakımından, Federal Sosyal İşler Bakanlığını, çocuk yardımları hususunda ise Federal Maliye Bakanlığını;

            5- “SOSYAL SİGORTA MERCİİ”
            2 nci maddede belirtilen mevzuatı veya bu mevzuatın bir kısmını uygulamakla görevli teşkilat veya makam:

            6- “YETKİLİ SOSYAL SİGORTA MERCİİ”
            Sigortalının yardım isteğinde bulunduğu sırada bağlı olduğu Sosyal Sigorta Merciini veya en son sigortalı olduğu Akit Taraf ülkesinde bulunsaydı hangi Sosyal Sigorta Merciine bağlı olacak idiyse o Sosyal Sigorta Merciini;

            7- “SİGORTALININ GEÇİNDİRMEKLE YÜKÜMLÜ OLDUĞU KİMSELERİ”
            Sigortalının uygulanacak mevzuatta tarif edilen, geçindirmekle yükümlü olduğu kimseleri;

            8- “ÇALIŞMA”
            Uygulanacak mevzuatta belirtilen mahiyette bir çalışmayı veya faaliyeti;

            9- “SİGORTALILIK SÜRESİ”
            Prim ödeme süreleri ile muadil süreleri;

            10- “PRİM ÖDEME SÜRELERİ”
            Akit Taraflar mevzuatına göre prim ödeme süresi olarak kabul edilen süreleri;

            11- “MUADİL SÜRE”
            Türkiye bakımından, Sosyal Sigortalar Kanunun geçici maddelerine göre nazara alınması gereken eski hizmet sürelerini, Avusturya bakımından prim ödenmiş itibar edilen süreler;

            12- “PARA YARDIMI”, “AYLIK” veya “GELİR”
            Hür türlü zam ve ek yardımlar ile artışlar dahil olmak üzere, bir para yardımını, bir aylığı veya bir geliri;

            13- “ÇOCUK YARDIMI”
            Avusturya bakımından, ek yardım ve analık yardımı dahil, işçilere çocukları için yapılan yardımları;

            ifade eder.

            MADDE 2
            (1) Bu Anlaşma hükümleri aşağıda yazılı mevzuat hakkında uygulanır.

            1- Türkiye bakımından:
            a) Hastalık Sigortası;
            b) Analık Sigortası;
            c) İşkazalarıyla Meslek Hastalıkları Sigortası;
            d) Malullük, Yaşlılık ve Ölüm Sigortaları;
            e) Devlet Demiryolları ve Limanları İşletme Genel Müdürlüğü İşçileri Emekli Sandığı,
            f) Askeri Fabrikalar Tekaüt ve Muavenet Sandığı.

            2- Avusturya bakımından:
            a) Aşağıda yazılı özel sigortalar hariç,
            Hastalık Sigortası;
            aa) Serbest Meslek Erbabı İçin Özel Sigorta,
            bb) Harbte ölenlerle askerlik hizmetini yaparken ölenlerin dul ve yetimleri için özel sigorta,
            cc) Mesleki eğitim gören harb malulleri ile askerlik hizmetin iyaparken malul kalanlar için özel sigorta,
            dd) Federal hizmetliler için özel sigorta;
            b) İşçilerin Emeklilik Sigortası,
            Hizmetlilerin Emeklilik Sigortası, Maden İşçilerinin Emeklilik Sigortası;
            c) Serbest Meslek Erbabının Kaza Sigortası ile harb malullerinin ve askerlik hizmetini yaparken malul kalıp mesleki eğitim görmekte olan kimselerin Kaza Sigortası hariç, Kaza Sigortası;
            d) Çocuk yardımı.

            (2) Her iki Akit Taraf, sosyal güvenlik sahasında kabul edilen milletlerarası sözleşmelerden doğan mevzuatı bu Anlaşmanın uygulanmasında nazara almazlar.

            (3) Bu Anlaşma, sosyal güvenliğin yeni bir sistemi veya yen ibir kolu hakkındaki mevzuatla yeni çalışanlar grubununun hukukunu kapsayacak mevzuat hakkında uygulanmaz.

            MADDE 3
            (1) Bu Anlaşma hükümleri, Anlaşmada aksine hüküm bulunmayan hallerde, Akit Taraflardan birinin vatandaşı olup haklarında Akit Taraflardan birinin mevzuatı uygulanan veya ulgulanmış bulunan kimselerle bunların geçindirmekle yükümlü olduğu ve ölümlerinde hak sahibi kimseleri hakkında uygulanır.

            (2) Bu Anlaşma hükümleri, teknik ve idari personel dahil, Akit Tarafların elçilik, daimi delegelik ve konsolosluk mensupları ile resmi hizmet personeli ve bunların şahsi hizmetlerinde çalışanlar hakkında uygulanmaz.

            MADDE 4
            (1) Haklarında bu Anlaşma hükümleri uygulanan Akit Taraflardan birinin vatandaşları, bu Anlaşmada aksine bir hüküm bulunmadıkça, 2 nci maddede belirtilen mevzuatın uygulanmasında, diğer Akit Taraf vatandaşlarıyla ayn ıhak ve vecibelerle sahip olurlar.

            (2) Sigortalılar ile işverenlerin sosyal sigorta kurumlarının ve birliklerinin muhtar idare organlarına seçilmeleri ile hakem heyetlerine üye tayin olunmalarına müteallik Akit Taraflar mevzuatı (1) inci fıkra hükmü dışında bırakılmıştır.

            MADDE 5
            (1) Bu Anlaşmada aksine hüküm bulunmayan hallerde, Akit Taraflardan birinin mevzuatına göre hakedilen para yardımları, aylık ve gelir, aylık sahibi kimsenin diğer Akit Taraf ülkesinde ikamet etmesi sebebiyle durdurulamaz.

            (2) Akit Taraflardan birinin Sosyal Sigorta Mercii, diğer Akit Tarafın üçüncü bir devlet ülkesinde ikamet eden vatandaşı hakkında, para yardımlarıyla aylık ve gelirlerin ödenmesinde, bu kimse, sanki bu tarafın üçüncü bir devlet ülkesinde ikamet eden kendi vatandaşıymış gibi, işlem yapar.

            MADDE 6
            (1) Bu Anlaşma hükümlerine göre, aynı sigortalılık süresi veya sigorta vakası sebebiyle veya aynı mahiyette olmak üzere, her iki Akit Taraf mevzuatına dayanılarak mükerrer yardım talebinde bulunulamıyacağı gibi, yapılmakta olan mükerrer yardımlar da devam ettirilemez. Şu kadar ki, bu Anlaşmanın II nci bölümünün 2 nci kısmı gereğince Malullük, Yaşlılık ve Ölüm Sigortasından doğan haklar bu hükmün dışındadır.

            (2) Bir sosyal sigorta yardımından faydalanılması veya başka mahiyette diğer bir istihkakın bulunması veyahut ücretli bir işde çalışılması veya sosyal sigorta tatbikatı ile ilgili bir durum, Akit Taraflardan birinin mevzuatına göre bir yardıma hak iddia edilmesi veya bir yardımın sağlanması veyahut sosyal sigortaya mecburi veya ihtiyari olarak tabi tutulma bakımlarından nasıl bir hukuki netice doğuruyorsa, yukarıda belirtilen hallerin diğer Akit Taraf ülkesinde vukubulması da aynı hukuki neticeleri doğurur.

            MADDE 7
            8 inci ve 9 uncu maddeler hükümleri saklı kalmak kaydıyla, Akit Taraflardan birinin ülkesinde çalıştırılan kimseler hakkında, bunların diğer Akit Taraf ülkesinde ikamet etmeleri veya işverenin ikametgahının veyahut işyeri merkezinin diğer Akit Taraf ülkesinde bulunması halinde dahi, çalışılan ülkede yürürlükte olan mevzuat uygulanır.

            MADDE 8
            (1) Aşağıda belirtilen hususlar 7 nci madde hükmü dışında bırakılmıştır.

            a) Çalışmakta olan bir kimsenin Akit Taraflardan birinin ülkesinden diğer Akit Taraf ülkesine işvereni tarafından gönderilmiş olması halinde, bu ülkedeki çalışmasının ilk 24 ayı için, kendisini gönderen işverenin ülkesinde çalışıyormuş gibi, hakkında bu ülkede car imevzuatın uygulanmasına devam olunur. Çalışma süresi bu müddeti aştığ ıtakdirde, çalıştırılan ile işveren 24 aylık müddetin hitamından en geç bir ay evvel mutabakata varırlar ve diğer Akit Tarafın yetkili makamı buna muvafakat ederse, bu kimse hakkında işyeri merkezinin bulunduğu Akit Taraf mevzuatının uygulanmasın adevam edilir. Bu hususta karar verilmeden önce mevzuatı uygulanacak olan Akit Taraf ülkesindeki yetkili makama, bu husustaki mütalaasını bildirmek için, imkan verilir.

            b) Merkezi akit taraflardan birinin ülkesinde bulunan, başka bir kimsenin hesabına veya kendi hesabına insan veya yük taşıyan bir işverinin hizmetinde çalışan bir kimse, bir işin icrası için diğer akit taraf ülkesine gönderildiği takdirde, o kimse hakkında, işyeri merkezinin bulunduğu ülkede çalışıyormuş gibi, bu taraf mevzuatı uygulanır. Merkezi akit ataraflardan birinin ülkesinde bulunan bir işverenin diğer akit taraf ülkesindeki bir şubesinde çalışan bir kimse hakkında, şubenin bulunduğu akit taraf mevzuatı uygulanır.

            (2) (1) inci fıkrada belirtilen hükümler, çalışanın vatandaşlık durumuna bakılmaksızın, uygulanır.

            MADDE 9
            Çalıştırılan kimselerin çalışmalarından dolayı diğer akit taraf ülkesindeki bir sosyal sigorta sistemine tabi olmalarının gerekmesi veya diğer akit taraf ülkesindeki yetkil imakam tarafından sosyal güvenlik sahasındaki bir rejime tabi tutulmaları halinde, ilgili kimse ile işverenin müşterek talebi üzerine, 7 nci madde ile 8 inci maddenin (1) inci fıkrasının (b) bendi gereğince, mevzuatı uygulanacak olan akit tarafın yetkili makamı bu mevzuatın uygulanmasından istisna edilmelerini kabul edebilir. Karar alınmasında işin şekil ve mahiyeti nazara alınır. Karar alınmasından önce diğer akit taraf yetkili makamına mütalaa serdetmek imkanı verilir.

BÖLÜM II
ÖZEL HÜKÜMLER

KISIM 1
HASTALIK SİGORTASI

            MADDE 10
            Birbirini takip eden süreler içinde veya münavebe ile her iki akit taraf mevzuatına tabi bulunan bir sigortalının yardım hakkının doğması, idamesi ve ihyasında, her iki akit taraf mevzuatına göre geçen sigortalılık süreleri, aynı zamana rastlamamak şartı ile birleştirilir.

            MADDE 11
            (1) Diğer aket taraf ülkesine giden bir sigortalı, kendisi ve gittiği ülkede bulunan geçindirmekle yükümlü olduğu kimseleri bu taraf mevzuatında derpiş edilen yardımlardan aşağıda yazılı şartlarla faydalanırlar:

            a) Gittiği akit taraf ülkesine son girişinde çalışabilir durumda olmak,
            b) Bu ülkeye son girişini müteakıp mecburi sigortaya tabi tutulmuş olmak,
            c) Sürelerin birleştirilmesi hakkındaki 10 uncu madde hükümlerine göre, gittiği akit taraf ülkesinde cari mevzuatta derpiş edilen şartları yerine getirmiş olmak.

            (2) Durumu (1) inci fıkra hükmüne uygun bir sigortalının (a), (b) ve (c) bentlerinde yazılı şartları yerin getirmemiş olması ve sigorta vakasının sigortalının ikamet yerini değiştirmeden evvel sigortalı bulunduğu ülkede cari mevzuatta derpiş edilen süre içinde vukubulması halinde, yardım o taraf mevzuatına göre sağlanır. Bu halde, 12 nci maddenin (3) ila (6) ncı fıkraları hükümleri uygulanır.

            MADDE 12
            (1) Akit taraflardan birinin Sosyal Sigorta Merciine bağlı olarak sigortalı bulunan ve bu taraf ülkesinde ikamet eden bir sigortalıya, geçici olarak diğer akit taraf ülkesinde bulunduğu sırada durumu derhal sağlık yardımı yapılmasını gerektirdiği takdirde, hastahane tedavileri dahil, yardım yapılır.

            (2) Akit taraflardan birinin Sosyal Sigorta Merciinden yardım talep etme hakkı bulunan ve bu taraf ülkesinde ikamet eden bir sigortalı, ikametgahını diğer akit taraf ülkesine nakletmesi halinde de, bu hakkını muhafaza eder. Sigortalı ikametgahını değiştirmeden önce yetkili Sosyal Sigorta Merciinin muvafakatını almakla zorunludur. Muvafakat talebi, yalnız sigortalının sağlık durumu sebebiyle reddolunabilir. Muvafakat, şartların mevcut bulunması, ancak elde olmayan sebeplerle önceden alınamamış bulunması halinde, sonradan da alınabilir. Analık yardımları için bu muvafakat sigorta vakasının oluşundan önce verilebilir.

            (3) Bir sigortalının (1) ve (2) nci fıkralar gereğince yardıma hak kazanmış olması halinde, sağlık yardımları, sigortalının bulunduğu veya yeni oturmakta olduğu mahaldeki Sosyal Sigorta Mercii tarafından ve hususiyle yardımın şekil, tarz ve şümulü bakımından, bu Sosyal Sigorta Merciinin uyguladığı mevzuata göre sağlanır.

            Şu kadar ki, yardım süresi, yetkili Sosyal Sigorta Mercinin uyguladığı mevzuata göre tespit edilir.

            (4) (1) ve (2) nci fıkralar gereğince yapılacak protez yardımları ile mühim yekun tutan diğer sağlık yardımları yetkili Sosyal Sigorta Merciinin muvafakatine bağlıdır. Ancak, bu hüküm mutlak acil vakalar için uygulanmaz. Mutlak acil vakalar, yardımın gecikmesi halinde sigortalının hayatının veya sağlığının tehlikeye düşmesi bahis konusu olan vakalardır.

            (5) (1) ve (2) nci fıkralar gereğince yapılacak para yardımları yetkili Sosyal Sigorta Merciinin uyguladığı mevzuata göre sağlanır. Bu yardımlar, akit taraflardan birinin yetkili Sosyal Sigorta Mercii hesabına, diğer akit tarafın Sosyal Sigorta Mercii tarafından tatbikat anlaşmasına tespit edilecek usul ve esaslar dahilinde ödenebilir.

            (6) (1) - (5) inci fıkralar hükümleri, sigortalının geçindirmekle yükümlü olduğu kimseleri hakkında da uygulanır.

            MADDE 13
            (1) Akit taraflardan birinin Sosyal Sigorta Merciine bağlı bir sigortalının diğer akit taraf ülkesinde ikamet etmekte bulunan geçindirmekle yükümlü olduğu kimseleri, sigortalı diğer taraftaki Sosyal Sigorta Merciine bağlı imiş gibi, sağlık yardımlarından faydalanırlar. Yardım, şekil ve şümul bakımından, bu taraf Sosyal Sigorta Merciinin uyguladığı mevzuata göre sağlanır. Şu kadar ki, yardım süresi, sigortalının çalışmakta olduğu akit taraf mevzuatına göre tespit edilir.

            (2) Sigortalının geçindirmekle yükümlü olduğu kimseleri, ikametgahlarını yetkili Sosyal Sigorta Merciinin bulunduğu akit taraf ülkesin enaklettikleri takdirde, yardımlar bu taraf mevzuatına göre sağlanır. Bu hüküm, sigortalının geçindirmekle yükümlü olduğu kimselerin, aynı hastalık veya analık vakası sebebiyle, ikametgahlarının değişmesinden önce oturmakta oldukları akit taraf ülkesindeki Sosyal Sigorta Merciinden yardım almış olmaları halinde de uygulanır. Akit taraflardan birinin mevzuatında yardımlar için azami bir sürenin derpiş edilmiş olması halinde, aynı hastalık veya analık vakası için diğer akit taraf mevzuatına göre yardım yapılmış olan süreler yetkili Sosyal Sigorta Mercii tarafından nazara alınır.

            (3) İki akit taraf mevzuatına göre sigortalı olan kimselerin ayın zamanda geçindirmekle yükümlü oldukları bir kimse, yalnız, ikamet ettiği ülkedeki yetkili Sosyal Sigorta Merciinin uyguladığı mevzuata göre sağlanan yardımlardan faydalanır.

            MADDE 14
            (1) Akit taraflar mevzuatına göre aylık veya gelir almaya hak kazanmış olan bir kimse, akit taraflardan birinin ülkesinde ikamet etmekte olduğu ve bu taraf mevzuatına göre sağlık yardımına hak kazandığı takdirde, kendisine ve geçindirmekle yükümlü olduğu kimselerine, münhasıran ikamet ettiği akit taraf ülkesindeki mevzuata göre aylık veya gelir almaya hakkı varmış gibi, ikamet mahallindeki Sosyal Sigorta Mercii tarafından sağlık yardımı yapılır. Bu yardımlar aylık veya gelir sahibinin ikamet etmekte olduğu ülkedeki Sosyal Sigorta Mercii borçlandırılmak sureti ile yapılır. 12 nci maddenin (1) ve (3) - (6) ncı fıkraları hükümleri ile 13 üncü madde hükümleri bu halde de uygulanır.

            (2) Yalnız bir akit taraf mevzuatına göre aylık veya gelir almakta olan ve diğer akit taraf ülkesinde ikamet eden kimse aylık veya gelir aldığı akit taraf mevzuatına göre sağlık yardımların ada müstehak bulunduğu takdirde, kendisine veya geçindirmekle yükümlü olduğu kimselerine gerekli sağlık yardımları, ikamet etmekte olduğu tarafın Sosyal Sigorta Mercii tarafından ve sanki bu taraf mevzuatına göre aylık veya gelir almakta imiş gibi, sağlanır.

            (3)( Bir akit taraf mevzuatına göre, sağlık yardımlarını karşılamak üzere aylık veya gelirden kesintiler yapılması derpiş edilmiş ise, aylık veya geliri ödeyen Sigorta Mercii bu kesintileri yapmaya yetkilidir.

            MADDE 15
            11 inci maddenin (2) nci, 12 nci maddenin (1), (2) ve (6) ncı, 13 üncü maddenin (1) inci ve 14 üncü maddenin (2) nci fıkraları gereğince yapılacak sağlık yardımları,

            Türkiye’de:
            Sosyal Sigortalar Kurumu,

            Avusturya’da:
            İlgilinin ikamet ettiği mahaldeki yetkili Sosyal Sigorta Kurumu (Gebietskrankenkasse für Arbeiter und Angestellte),

            tarafından sağlanır.

            MADDE 16
            (1) 11 inci maddenin (2) nci, maddeni (1), (2) ve (6) ncı, 13 üncü maddenin (1) inci ve 14 üncü maddenin (2) fıkraları gereğince yapılan sağlık yardımlarına ait masraflar, idare masrafları hariç, yetkili Sosyal Sigorta Mercilerince, b uyardımları sağlamış olan Soüsyal sigorta Mercilerine ödenir.

            (2) İlgili Sosyal Sigorta Mercileri, işleri idari bakımdan basitleştirilmesi maksadı il eher iki akit tarafın yetkili makamlarının tasvibi ile, bütün vakalar veya belirli vaka grupları için, münferit hesaplaşmalar yerine, maktu ödeme yapılması hususunda mutabakata varabilirler.

            MADDE 17
            (1) Akit taraflardan birinin mevzuatına göre sigortalı olan veya aylık veyahut gelir almaya hak kazanmış bulunan bir kimsenin veyahut bunun geçindirmekle yükümlü olduğu kimsesinin diğer akit taraf ülkesinde ölümü halinde, ölüm, mevzuatı uygulanan taraf ülkesinde vukubulmuş sayılır.

            (2) Cenaze yardımı, bu yardımı alacak olan kimsenin diğer akit taraf ülkesinde bulunması halinde de yetkili Sosyal Sigorta Merciince ödenir.

KISIM 2
MALULLÜK, YAŞLILIK VE ÖLÜM SİGORTALARI

            MADDE 18
            (1) Birbirini takip eden süreler içinde veya münavebe ile her iki akit taraf mevzuatına tabi bulunan bir sigortalının yardım hakkının doğması, idamesi veya ihyasında, her iki akit taraf mevzuatına göre geçen sigortalılık süreleri aynı zamana rastlamamak şartıyla, birleştirilir.

            (2) Akit taraflardan birinin mevzuatına göre, belirli yardımların yapılması sigortalılık sürelerinin özel bir rejime tabi bir iş kolunda geçmiş olmasına bağlı bulunduğu takdirde, bu yardımlara hak kazanılıp kazanılmadığının tespiti için, diğer akit taraf ülkesinde cari benzer veya değişik rejimlere uygun olarak aynı iş kolunda geçen sigortalılık süreleri, bu süreler aynı zaman arastlamamak şartiyle, birleştirilir.

            (3) Bir akit taraf mevzuatına tabi olarak geçen sigortalılık süresinin altı aydan az olması halinde bu taraf mevzuatına göre hiç bir yardım yapılmaz. Bu takdirde, bu süreler, diğer akit tarafın yetkili Sosyal Sigorta Mercii tarafından yardım hakkının doğması, idamesi ve ihyasında nazara alınır, 19 uncu maddenin (3) üncü fıkrası gereğince ödenecek olan kısmi aylığın tespitinde nazara alınmaz. Şu kadar ki, ilk akit tarafın mevzuatına göre geçen ve bu mevzuata göre nazara alınması gereken sigortalılık süreleri müstakillen yardım hakkının kazanılmasına yetiyorsa bu hüküm uygulanmaz.

            MADDE 19
            (1) 18 inci madde söz konusu olan bir sigortalının veya ölümü halinde hak sahibi kimselerin talepleri üzerine yapılacak yardımlar aşağıda yazılı (2) - (5) inci fıkralar hükümlerine göre tespit edilir.

            (2) Akit Tarafların yetkili Sosyal Sigorta Mercilerinden her biri, sigortalılık sürelerinin birleştirilmesi hakkındaki 18 inci madde hükmünü gözönünde bulundurarak, ilgilinin, uygulanacak mevzuata göre aylık bağlanmasına hak kazanıp kazanmadığını kendi mevzuatına göre tayin eder.

            (3) Aylığa hak kazanılmış olması halinde, bu aylık, aşağıda belirtilen şekilde hesaplanır:
            a) Her iki Akit Tarafın yetkili Sosyal Sigorta Mercileri önce, diğer Akit Taraf mevzuatına tabi olarak geçen ve o taraf mevzuatına göre aylığın hesaplanmasında nazara alınması gereken bütün sigortalılık sürelerin ikendi mevzuatına göre de aylığın hesabında nazara alınması gereken sigortalılık süreleriymiş gibi kabul ederek sigortalıya yin ekendi mevzuatına göre bağlanması gereken aylık miktarını hesaplarlar. Bu tutarın hesaplanmasında Avusturya Sosyal Mercii, munzam sigorta primlerini ve munzam yardımları nazara almaz.
            b) Bundan sonra, her iki Akit Tarafın yetkili Sosyal Sigorta Mercileri, kendi mevzuatına göre nazara alınan sigortalılık süresine isabet eden aylık tutarının her iki Taraf mevzuatına göre nazara alınan sigortalılık sürelerinin toplamına göre bulunan aylık tutarına olan nispetini tespit eder. Bu suretle tespit edilen miktar, Sosyal Sigorta Merciinin ilgiliye ödeyeceği aylığı teşkil eder.
            c) Avusturya Sosyal Sigorta Mercii, (b) bendine göre hesaplanan kısmi aylık tutarını, munzam sigorta primleri ve munzam yardımlara göre artırır.

            (4) (3) üncü fıkranın uygulanmasında, prim ödeme süreleri ve muadil süreler aşağıdaki esaslar dahilinde birleştirilir:

            a) Akit Taraflardan birinin mevzuatına göre mecburi sigortaya tabi olarak geçen bir sigortalılık süresi diğer Akit Tara fmevzuatına göre isteğe bağlı bir sigortalılık süresi ile aynı zaman arastladığı takdirde, yalnız mecburi sigortaya tabi olarak geçen süre nazara alınır.

            b) Akit Taraflardan birinin mevzuatına göre bir prim ödeme süresi diğer Akit Taraf mevzuatına göre bir muadil süre ile aynı zamana rastladığı takdirde, yalnız prim ödeme süresi nazara alınır.

            c) Akit Taraflardan birinin mevzuatına göre geçen bir muadil süre diğer Akit Taraf mevzuatına göre geçen bir muadil süre ile aynı zamana rastladığı takdirde, yalnız, ilgilinin en son sigortalı bulunduğu Akit Taraf mevzuatına göre geçen muadil süre nazara alınır. ilgilinin bu süreden önce hiç bir Akit Taraf ülkesinde geçen sigortalılık süresi yoksa, yalnız, bu süreden sonra ilk defa olarak sigortalı bulunduğu Akit Taraf mevzuatına göre geç en muadil süre nazara alınır.

            d) (a) bendi gereğince, Avusturya Emeklilik Sigortasında isteğe bağlı olarak geçen sürenin nazara alınmaması halinde, bu süreler için ödenmiş olan primler Avusturya’da ödenmiş munzam primler olarak kabul edilir.

            MADDE 20
            (1) Sigortalı, sigortalılık sürelerinin 18 inci madde hükümleri gereğince belirli bir zamanda birleştirilmesi halinde, kendisi hakkında uygulanacak Akit Taraflar mevzuatında derpiş edilen şartlardan yalnız bir Akit Taraf mevzuatındakileri yerin egetirmişse aylık tutarı 19 uncu maddenin (3) üncü fıkrasına göre hesaplanır.

            (2) Sigortalı, belirli bir zamanda her iki Akit Taraf mevzuatına göre değil de bunlardan yalnız birinin mevzuatına göre ve diğer Akit Taraf mevzuatına tabi olarak geçne sigortalılık sürelerinin nazara alınmasına lüzum kalmaksızın aylığa hak kazanma şartlarını yerine getirdiği takdirde, aylık tutarı, yalnız o Taraf mevzuatına göre ve münhasıran o Tarafta geçen sigortalılık süreleri nazar alınmak suretiyle tespit olunur.

            (3) Yukarıdaki (1) ve (2) nci fıkralara göre tespit edilmiş olan aylıklar, 18 inci madde gereğince birleştirilen sigortalılık sürelerine göre diğer Akit Taraf mevzuatına uygun olarak da aylık bağlanmasına hak kazanılınca 19 uncu maddenin (3) üncü fıkrası gereğince, yeniden tespit olunur. Akit Taraflardan birinin Sosyal Sigorta Merciince ödenen aylık, diğer Akit Taraf Merciince aylık ödenmesine başlandığı gün itibariyle yeniden tespit edilir. Evvelce verilmiş bulunan bir karar aylığın yeniden tespitine mani teşkil etmez.

            (4) (2) nci fıkra hükümleri saklı kalmak kaydiyle, haklarında bu kısım hükümleri uygulanan kimseler, aylığın yalnız bir Akit Taraf mevzuatına göre bağlanmasını isteyemezler.

            MADDE 21
            (1) Bir kimse, Akit Taraflardan birinin mevzuatına göre, 18 inci maddenin (1) inci fıkrası hükümlerinin uygulanmasın alüzum kalmak sızın aylık bağlanmasına müstahak bulunduğu, diğer Akit Taraf mevzuatına göre ise, anılan hükümler uygulanmak suretiyle, aylığa hak kazanabildiği ve yukarıda yazılı ilk Akit Taraf mevzuatına göre bağlanabilecek aylık, 19 uncu maddenin (3) üncü fıkrası gereğince tespit edilen kısmi aylıkların toplamından daha fazla olduğu takdirde, bu Tarafın yetkili Sosyal Sigorta Mercii, 19 uncu maddenin 83) üncü fıkrası gereğince hesaplanan kısmi aylığı, kısmi aylıklar toplamı ile kendi mevzuatına göre bağlanabilecek aylık tutarları arasındaki fark kadar artırır.

            (2) Sigortalı bir kimse 18 inci maddenin (1) inci fıkrası uygulanmaksızın her iki Akit Taraf mevzuatına göre aylık bağlanmasına müstahak ise ve her iki aylık da 19 uncu maddenin (3) üncü fıkrasına göre tesbit edilen kısmi aylıkların toplamından yüksek ise, kendi mevzuatına göre daha yüksek aylık bağlayabilecek olan Akit Tarafın yetkili Sosyal Sigorta Mercii, 19 uncu maddenin (3) üncü fıkrasına göre bağlayacağı aylığı kısmi aylıkların toplamı ile yalnız kendi mevzuatına göre bağlayabileceği aylık tutarı arasındaki fark kadar atrırır. Driğer Akit Tarafın Sosyal Sigorta Mercii, yukarıdaki farkı ödemekle mükellef olan Sosyal Sigorta Merciine, bu farkın 19 uncu maddenin (3) üncü fıkrasında belirtilen nispete tekabül eden kısmını, kendi mevzuatına göre ve 19 uncu maddenin (3) üncü fıkrası nazara alınmaksızın ödemesi gereken miktarı aşmamak şartiyle öder.

            (3) Farkın tespitine esas teşkil eden aylık miktarlarının değişmesi veya tahvil kurumunun % 10 un üstünde bir değişiklik göstermesi halinde, aradaki fark resen yeniden tespit olunur.

KISIM 3
İŞKAZALARİYLE MESLEK HASTALIKLAR SİGORTASI

            MADDE 22
            (1) Akit Taraflardan birinin mevzuatına göre, bir işkazası veya meslek hastalığı sonucu işgöremezlik derecesinin tayininde, daha önce vukubulmuş işkazalarının veya meslek hastalıklarının da nazara alınması gerekiyorsa, daha önce vukubulmuş veya geçirilmiş olan ve diğer Akit Taraf mevzuatı şumulüne giren işkazaları ile meslek hastalıkları bu Taraf mevzuatına göre vukubulmuş veya geçirilmiş kabul edilir.

            (2) Sonradan vukubulan sigorta vakası dolayısiyle yardımda bulunması gereken Sosyal Sigorta Mercii, yapacağı yardımı kendi mevzuatına göre nazara alınması gereken işkazası (Meslek Hastalığı)nın sebep olduğu işgöremezlik derecesine göre tayin eder.

            MADDE 23
            (1) Her iki Akit Taraf mevzuatına göre meslek hastalığı olarak kabul edilen bir hastalığa sebep olabilecek mahiyette bir işde çalışmış olan bir sigortalıya bu meslek hastalığı dolayısiyle yapılması gereken yardımlar, sigortalı son olarak hangi Akit Taraf ülkesinde mahiyeti itibariyle böyle bir meslek hastalığına sebep olabilecek bir işde çalışmısa, o Taraf Sosyal Sigorta Merciince sağlanır. İki Akit Tarafın Sosyal Sigorta Mercileri son olarak yapılan işin değil de münhasıran diğer Akit Taraf ülkesinde yapılan işin sigortalının çalışma gücünün azalmasına sebep olduğu hususunda mutabakat varırlarsa, yardım mükellefiyeti, bu işin yapıldığı Akit Taraf ülkesindeki Sosyal Sigorta Merciine ait olur.

            (2) Akit Taraflardan birinin mevzuatına göre meslek hastalığı sebebiyle yardım almış veya almakta bulunan bir kimse, aynı hastalığın artması sebebiyle diğer Akit Tarafın mevzuatına göre yardım talep ettiği takdirde, yardımı yapmış veya yapmakta olan Akit Taraf Sosyal sigorta Mercii, hastalığın artmasını nazara alarak, bu yardımı yapmakla da zorunludur.

            MADDE 24
            (1) Uğradığı bir işkazası veya tutulduğu meslek hastalığı sebebiyle, Akit Taraflardan birinin mevzuatına göre sağlık yardımı yapılmasın ahak kazanmış bulunan bir kimse diğer Akit Taraf ülkesine gittiği takdirde de bu hakkını muhafaza eder. Bu halde 12 nci maddenin (1) - (4) üncü fıkraları uygulanır.

            (2) Akit Taraflardan birinin mevzuatına göre sigortalı bulunan ve diğer Akit Taraf ülkesinde bir işkazasına uğrayan veya meslek hastalığına tutulan veya bu Taraf ülkesinde evvelce uğradığı işkazası veya tutulduğu meslek hastalığı sebebiyle durumu sağlık yardımı yapılmasını gerektiren bir kimse, isteği üzerine bu Taraf mevzuatına göre sağlık yardımından faydalanır.

            (3) (1) ve (2) nci fıkraların uygulanmasında, sağlık yardımları yetkili Sosyal Sigorta Mercii hesabına Türkiye’de:

            Sosyal Sigortalar Kurumu,
            Avusturya’da:

            ilgilinin ikamet mahallindeki yetkili işçilerin ve hizmetlilerin Hastalık Sigortası (Gebietskrankenkasse für Arbeiter und Angestellte) veya Genel Kaza Sigortası Kurumu (Allgemeine Unfallversicherungsanstalt), tarafından ve bu mercilerin uyguladığı mevzuata göre sağlanır. Bu halde 12 nci maddenin (4) üncü fıkrası hükmü uygulanır.

            (4) Yetkili Sosyal Sigorta Mercii, yardımları yapan Sosyal Sigorta Merciine, yardımla ilgili masrafları, idare masrafları hariç öder.

            (5) (1) ve (2) nci fıkraların uygulanmasında, para yardımları, yetkili Sosyal Sigorta Merciinin uyguladığı mevzuata göre sağlanır. Bu yardımlar yetkili Sosyal Sigorta Mercinin uyğuldağı mevzuata göre sağlanır. Bu yardımlar, Akit Taraflardan birinin Sosyal Sigorta Mercii tarafındıan, tatbikat anlaşmasında tespit edilecek şekil ve surette olmak üzere, yetkili Sosyal Sigorta Mercii hesabına yapılabilir.

KISIM 4
ÇOCUK YARDIMLARI

            MADDE 25
            (1) Avusturya mevzuatına göre verilmiş çalışma müsadesiyle Avusturya’da işçi olarak çalışan Türk vatandaşları, ikametgahları Avusturya’da bulunmasa ve normal olarak Avusturya’da oturanlar dahil, Avusturya mevzuatına göre ödenen çocuk yardımı, munzam çocuk yardımı ve analık yardımlarından Türkiye’de yaşayan çocukları için faydalanırlar. Aralıksız olarak en az üç ay çalışılmamış olması halinde bu yardımlar yapılmaz.

            (2) Çocuk yardımı bakımında 5 inci madde hükmü yukarıda (1) inci fıkra hükmünün yerine getirilmiş olması ve bu fıkraya uygun olarak çalışılması dolayısiyle mevcut kanuni hastalık sigortsına müstemiden herhangi bir Avusturya sigorta teşkilatından para yardımı alınması hallerinde uygulanır.

            (3) (1) inci fıkra hükmüne uygun olarak işçi çalıştınan işverenin ikametgahının veya işyeri merkezinin Avusturya Cumhuriyeti dahilinde bulunmaması halinde sözü geçen fıkra hükmü uygulanmaz, ancak böyle bir işyerinin Avusturya’da bulunan şubesinin işçileri hakkında uygulanır.

            (4) 9 uncu madde hükmü çocuk yardımları hakkında uygulanmaz.

BÖLÜM III
ÇEŞİTLİ HÜKÜMLER

            MADDE 26
            (1) Yetkili makamlar, bu Anlaşmanın uygulanmasında alınması gerekli bütün tedbirleri birlikte tayin ederler. Yetkili makamlar, özellikle hastalık, malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları ile işkazalariyle meslek hastalıkları sigortasının kolaylıkla uygulanabilmesini sağlamak üzere irtibat büroları kurulması hususunda mutabakat varırlar.

            (2) Yetkili makamlar:
            a) Bu Anlaşmanın uygulanması ile ilgili olarak alınan bütün tedbirler,
            b) Bu Anlaşmanın uygulanması ile ilgili mevzuatta yapılan bütün değişiklikler,

            hakkında, karşılıklı olarak, birbirlerine bilgi verirler.

            (3) Her iki Akit Tarafın idare makamları ile Sosyal Sigorta Mercileri, bu Anlaşmanın uygulanmasında, sanki kendi mevzuatını uyguluyormuş gibi, birbirlerin eyardım ederler. Bu yardımlar parasızdır. Bununla beraber, Akat Tarafların yetkili makamları, bazı masrafların karşılanması hususunda mutabakat varabilirler.

            MADDE 27
            (1) Akit Taraflardan birinin mevzuatına göre, diğer Akit Taraf ülkesinde bulunan kimselerin sağlık muayenelerinin yapılması gerektiği takdirde, ilgililerin bulunduğu Akit taraf ülkesindeki Sosyal Sigorta Mercii, yetkili Sosyal Sigorta Merciinin talebi üzerine, bu muayeneleri yaptırır. Sağlık muyaenesi masrafları seyahat masrafları, kesilen ücretler, bir sağlık tesisine yatırılarak yaptırılan müşahade masrafları vesair para harcamaları, posta masrafları hariç, yetkili Sosyal Sigorta Mercii tarafından karşılanır. Her iki Akit Taraf Sosyal Sigorta Mercilerinin menfaait sağlık yardımlarının yapılmasını gerektiriyorsa, masraflar iade edilmez.

            (2) Malullüğün ve işgöremezliğin tespitinde diğer Akit Taraf ülkesinde tanzim edilmiş bulunan sağlık raporları da esas olarak kabul edilir.

            MADDE 28
            Akit Taraflardan birinin Sosyal Sigorta Merciine borçlanılmış olan primler, diğer Akit Taraf ülkesinde, bu ülkedeki Sosyal Sigorta Merciine ait primlerin tahsili hususunda cari usullere göre tahsil edilir.

            MADDE 29
            (1) Akit Taraflardan birinin mevzuatına göre, diğer Akit Taraf ülkesinde uğradığı bir zarar dolayısiyle yardım gören bir kimse, o ülkede üçüncü bir şahıstan zararın tazminini talep hakkına sahip ise, bu hak, ilgili mevzuat dairesinde, yardımı yapacak olan Akit Tarafın Sosyal Sigorta Merciine intikal eder.

            (2) Zarara sebep olan vaka dolayısiyle, her iki Akit Tarafın Sosyal Sigorta Mercileri de tazminat talep etmek hakkına sahip iseler, üçüncü şahıs (1) inci fıkra gereğince her iki Sosyal Sigorta Merciine ödenmesi gereken tazminatı bunlardan birine veya diğerine ödiyerek mükellefiyetini yerine getirmiş sayılabilir. Bu durumda her iki Akit tarafın Sosyal Sigorta Mercileri müteselsil alacaklı sayılırlar ve alınacak tazminatı, yapacakları yardımlarla orantılı paylaşırlar.

            MADDE 30
            (1) Akit Taraflardan birinin mevzuatı gereğince kullanılacak belgeler vesair evrak vergi, resim ve harçlardan (konsolosluk harçları dahil) mevzuat icabı kısmen veya tamamen muaf ise, bu muafiyet, işbu Anlaşmanın uygulanmasında, diğer Akit Tarafın mevzuatına göre tanzimi gereken belgeler vesair evraka da teşmil olunur.

            (2) Bu Anlaşmanın uygulanmasında ibraz edilecek belgelerin vesair evrakın tasdikine lüzum yoktur.

            MADDE 31
            Akit Taraflardan birinin İdare Makamları ile Sosyal Sigorta Mercileri kendilerine verilen dilekçeleri veya sair belgeleri, diğer Akit Tarafın resmi dilinde yazılmış olmaları yüzünden, reddedemezler.

            MADDE 32
            (1) Bu Anlaşma hükümlerine göre doğacak bir hak dolayısiyle Akit Taraflardan birinin yetkili merciine yapılmış olan bir yardım talebi diğer Akit Tarafın yetkili merciine de yapılmış sayılır.

            (2) Akit Taraflardan birinin mevzuatına göre, o tarafın İdare Makamına veya Sosyal Sigorta Merciine belirli bir süre içinde yapılması gereken bir müracaat, beyan veya itiraz aynı süre içinde diğer Akit Tarafın yetkili merciine de yapılabilir. Bu müracaat, beyan veya itiraz doğrudan doğruya veya Akit Tarafın Yetkili Makamı aracılığı ile vakit geçirmeksizin diğer Akit Tarafın yetkili merciine intikal ettirilir.

            MADDE 33
            (1) Akit Taraflardan birinin Sosyal Sigorta Mercii bu Anlaşma hükümlerine göre, diğer Akit Taraf ülkesinde bulunan hak sahibi bir kimseye yapacağı ödemeleri bu Merciin bulunduğu memlekte parası ile yapmakla taahhüdünü yerine getirmiş olur. Ödemeler diğer Akit Taraf ülkesinde bulunan bir Sosyal Sigorta Merciine yapılacaksa, bu ödemeler, parayı alacak olan Sosyal Sigorta Merciinin bulunduğu memleketteki para ile yapılır.

            (2) Bu Anlaşma hükümlerine göre yapılacak para transferleri, Akit Tarafların transfer tarihinde cari tediye anlaşmalarına göre yapılır.

            MADDE 34
            (1) Akit Taraflar arasında bu Anlaşmanın tefsiri veya uygulanmasında çıkacak anlaşmazlıkları, Akit Tarafların Yetkili Makamları müzakere yoluyla halletmiye çalışırlar.

            (2) Anlaşmazlığın bu suretle halli, müzakerelerin başlamasını takibeden altı ay içinde mümkün olmadığı takdirde, anlaşmazlık, Akit Taraflardan birinin veya her ikisinin isteği üzerine ve her iki tarafın varacakları mutabakata göre teşekkül edecek bir hakem heyetine verilir. Heyetin takip edeceği usuller de aynı şekilde tespit edilir.

            (3) Hakem heyeti anlaşmazlık konusu mesele hakkında, bu Anlaşmanın ruhuna ve prensiplerine göre karar verir. Hakem heyetinin kararı kesin olup tarafları bağlar.

            MADDE 35
            (1) Akit Taraflardan birinin Sosyal Sigorta Mercii yardıma hak kazanmış olan bir kimseye bir avans ödemiş ise, bu Sosyal Sigorta Mercii veya bu Merciin talebi üzerin ediğer Akit Tarafın yetkili Sosyal Sigorta Mercii, avansı, ilgilinin aynı devre içinde tahakkuk edecek alacaklarından mahsup edebilir.

            (2) 20 nci maddenin (3) üncü fıkrası gereğince yardımın yeniden tespiti veya 21 inci maddenin uygulanması halinde, Akit Taraflardan birinin Sosyal Sigorta Mercii, yardıma hak kazanan kimseye hakkından fazla bir ödemede bulunmuş ise, bu Sosyal Sigorta Mercii, ödemeyi yapan Merciden, fazla olarak ödenmiş olan paranın, diğer Akit Tarafın Sosyal Sigorta Merciince bu devre için sonradan yapılacak ödemelerden kendi hesabına kesilmesini isteyebilir.

            (3) Akit Taraflardan birinin mevzuatına göre para yardımına hak kazanmış olan bir kimseye, yardıma hak kazandığı süre için, bir sosyal yardım müessesesinden veya işsizlik sigortasından geçici olarak veyahut intikal devresindebir yardım yapılmışsa yetkili Sosyal Sigorta Mercii veya ödemede bulunan merci bu yardımları, ilgili müesseselerin talebi üzerine ve onların hesabına, sanki bu yardımlar talebi yapan mümessesenin merkezinin bulunduğu Akit Taraf ülkesinde cari mevzuata uygun olarak yapılmış yardımlarmış gibi, aynı süre için sonradan ödenecek sigorta yardımlarından aynı miktarda keser.

BÖLÜM IV
GEÇİCİ VE SON HÜKÜMLER

            MADDE 36
            (1) Bu Anlaşma, yürürlüğe girdiği tarihten önceki süreler için her hangi bir ödeme yapılmasına hak kazandırmaz.

            (2) Bu Anlaşmanın uygulanmasında, yardım hakkının tespiti bakımından, Anlaşmanın yürürlüğe girdiği tarihten önce, Akit Tarafların mevzuatına tabi olarak geçmiş bulunan sigortalılık süreleri de nazara alınır.

            (3) Bu Anlaşma, yukardaki (1) inci fıkra hükmü saklı kalmak kaydiyle, yürürlük tarihinden önce vukua gelmiş olan sigorta vakaları hakkında da uygulanır. Bu hallerde Anlaşma hükümlerine göre:
            a) Yalnız bu Anlaşmaya dayanılarak bağlanabilecek gelir veya aylıklar, ilgilinin müracaatı üzerine, Anlaşmanın yürürlüğe girdiği tarihten itibaren tespit edilir.
            b) Anlaşmanın yürürlüğe girdiği tarihten önce tespit edilmiş bulunan aylık ve gelirler, aylık sahibinin talebi üzerine yeniden tespit edilir. Bu aylık ve gelirler resen de yeniden tespit edilebilir. Bu takdirde Sosyal Sigorta Merciinin aylık sahibine muameleye başlandığını bildirdiği tarih dilekçe tarihi olarak kabul edilir.
            c) Bu Anlaşmanın yürürlüğe girdiği tarihten önce diğer Akit Tarafın ülkesinde bulunmaları dolayısiyle aylık veya geliri durdurulmuş olan kimselerin müracaatı üzerin eaylık vğeya gelirlerin yeniden ödenmesine başlanır.

            Aylık veya gelirin tespiti veya yeniden tespiti veyuhat ödenmesi hakkındaki talebin Anlaşmanın yürürlüğe girdiği tarihten itibaren iki yıl içinde yapılması veya resen yapılan yeni tespitin bu süre içinde yapılmış olması halinde, aylık veya gelirler Anlaşmanın yürürlüğe girdiği tarihten itibaren, aksi halde, Akit Tarafların kendi mevzuatına göre tayin edilecek tarihten başlar.

            (4) Her iki Akit Taraf mevzuatında yardımların zaman aşımına uğraması vey ahakkın sukut etmesi hakkında hükümler varsa ve müracaat Anlaşmanın yürürlüğe girdiğ itarihten itibaren iki yıl içinde yapılmışsa, (3) üncü fıkranın (a) bendinin uygulanması dolayısiyle doğacak haklar bakımından Akit tarafların bu husustaki mevzuatı uygulanmaz. Müracaatın iki yıllık sürenin nihayete erdiğ itarihten sonra yapılmış olması halinde ise, hakkın zaman aşımına uğramamış ve sukut etmiş bulunması şartiyle, yardım amüracaat tarihinden itibaren hak kazanılır. Şu kadar ki Akit Taraflar mevzuatında daha müsait hükümler varsa yardıma bu tarihten önce de hak kazanılır.

            (5) (3) üncü fıkrada derpiş edilen hallerde de 35 inci maddenin (2) nci fıkrası hükümleri uygulanır.

            (6) Aylık veya gelirin yeniden tespiti hakkında Akit Taraflardan birinin Sosyal Sigorta Merciine verilen dilekçe, diğer Akit Tarafın ilgili Sosyal Sigorta Merciini, yardımın tespit edilmesine vey aresen yeniden tespit edilmesin ezorunlu kılar. Bir Sosyal sigorta Merciinin yardımın yeniden tespit imuamelesine resen teşebbüs etmesi, diğer Akit Tarafın Sosyal Sigorta Mercii için yardımın ilk olarak tespit edilmesi, veya yeniden tespit edilmesi bakımından bir müracaat olarak kabul edilir.

            (7) Evvelce mevcut kararlar yardımın yeniden tespit edilmesine mani teşkil etmez.

            MADDE 37
            Bu Anlaşma tasdik edilir. Tasdik belgeleri en kısa zamanda Ankara’da teati edilir.

            MADDE 38
            Bu Anlaşma, tasdik belgelerinin teati edildiğ itarihi takibeden ikinci takvim ayının birinci günü yürürlüğe girer.

            MADDE 39
            Bu Anlaşma süresiz olarak yürürlükte kalır. Akit Taraflardan her biri, üç ay önce ihbarda bulunmak şartiyle, Anlaşmayı feshedebilir.

            MADDE 40
            (1) Bu Anlaşmanın yürürlükten kalkması halinde, yürürlükten kaldırıldığı tarih ekadar bu Anlaşmanın uygulanması dolayısiyle kazanılmış olan haklar devam eder.

            (2) Bu Anlaşmanın yürürlükten kalkmasından önceki süreler için ileride kazanılması umulan haklar kaybolmaz. Bu haklar, Akit Taraflar arasında varılacak bir anlaşma ile, böyle bir anlaşmaya varılamaması halinde ise, ilgili Sosyal Sigorta Mercilerinin uyguladığı mevzuat ile korunur.

            Usulü dairesinde yetkili kılınmış Anlaşmanın başında adları yazılı kimseler bu Anlaşmayı imzalamışlardır.

            Bu Anlaşma Viyana’da 12 Ekim 1996 tarihinde, ikisi Türkçe ve ikisi de Almanca olmak üzere, dört orijinal nüsha halinde düzenlenmiş olup her ik imetin de aynı derecede muteberdir.

            Türkiye Cumhuriyeti adına:             Avusturya Cumhuriyeti adına:
            Seyfi Turagay m.p.                          Dr. Lujo Toncis-Sorinj m.p.

Türkiye Cumhuriyeti ile Avusturya Cumhuriyeti arasında Sosyal Güvenlik Anlaşmasına Ek Nihai Protokol

            Türkiye Cumhuriyeti ile Avusturya Cumhuriyeti arasında bugün imzalanan Sosyal Güvenlik Anlaşması münasebetiyle, Akit Tarafların Anlaşmayı imzalayan yetkili temsilcileri aşağıda yazılı hususlarda mutabakat varmış olduklarını beyan ederler.

            1- Anlaşmanın 1 inci maddesi hakkında:
            12 numarada zikredilen “aylık” tabiri, Avusturya mevzuatına göre aylığı gerekli halde iblağ için yapılan zammı kapsamına almaz.

            2- Anlaşmanın 2 nci maddesi hakkında:
            (1) inci fıkranın 1 numaralı bendinde zikredilen “askerlik hizmetin iyapmakta olanlar” tabiri Ordu İkmal Talimatı gereğince bu durumda olanları da kapsar.

            3- Anlaşmanın 3 üncü maddesi hakkında:
            a) Anlaşmanın uygulanmasında, Avusturya vatandaşı tabiri 11 Temmuz 1953, 1 Ocak 1961 veya 27 Kasım 1961 tarihlerinde Avusturya Cumhuriyeti ülkesinde muvakkat kaydı olmaksızın ikamet eden ve o tarihleri takip eden günden itibaren “Volksdeutsche” olarak kabul edilen (Vatansız sayılan veya vatandaşlık durumları halledilmemiş olan ve Almanca konuşan) kimseleri de kapsar.
            b) (2) nci fıkra hükmü, Avusturya Ticaret Delegesi ve Federal Sanayi ve Ticaret Odası tarafından bu delege emrine verilen teknik personel ile bu Odanın işçi temini ile iştigal eden temsilcileri hakkında da uygulanır.

            4- Anlaşmanın 4 üncü maddesi hakkında:
            a) (1) inci fıkra gereğince, Türk vatandaşlarının Avusturya vatandaşları ile eşit sayılmaları, aşağıdaki hallere müteallik olarak Avusturya mevzuatında derpiş edilen şahsi şartların yerine getirilmesine bağlı değildir:
            aa) Emeklilik (Rant) Sigortasında, 12/3/1938 tarihinden sonra ve 10/4/1945 tarihinden önce çalışma mahallindeki veya ikamet mahallindeki mevzuata göre mecburi veya ihtiyari sigortaya veya sigorta hakkına müsteniden o zamanki Alman Rant Sigortasında Avusturya dışında geçen prim ödeme sürelerinin nazara alınması,
            bb) Kaza Sigortasında, (aa) bendinde belirtilen süre içinde, Avusturya dışında vukubulan ve o zamanki Alman Devletinin Kaz aSigortası mevzuatına tabi iş kazaları (Meslek hastalıkları)ndan ileri gelen tazminat mükellefiyetinin deruhde edilmesi.
            b) Anlaşmanın uygulanmasında, Avusturya Emeklilik Sigortasında, diğer şartlar baki kalmak kaydiyle, aşağıda yazılı süreler muadil süreler olarak Türk vatandaşları için de muteberdir.
            aa) Birinci Dünya Savaşında Avusturya - Macaristan ordusunda veya müttefik devletlerden birinin ordusunda geçen sefer hizmeti süreleri ile buna muadil sayılan esarette (Sivillerin enterne edilmesinde) ve esaretten dönüşte yolda geçen süreler.
            bb) İkinci Dünya Savaşında eski Alman Devleti ordusunda veya müttefik devletler ordularında geçen sefer hizmeti süreleri, askerlik ve iş mükellefiyetinde geçen süreler ile bu sürelere muadil sayılan acil hizmetler veya hava taarruzlarına karşı korunma hizmetleri, esarette (Sivillerin enterne edilmesinde) ve esaretten dönüşte yolda geçen süreler.

            Yukarıdaki hükümler, politik veya dini sebeplerle veyahut ırk ayrıldığı sebebiyle mağdur olanlara bazı menfaatler sağlanması hakkındaki Avusturya mevzuatına tesir etmez.
            c) Tahsil süresinin nazara alınması bur süreyi takip eden bir sefer hizmetin eveya buna muadil sayılan bir süreye bağlı bulunuyorsa, yalnız (b) bendinde belirtilen süreler hesaba katılır.
            d) Yabancı memleketlerdeki hizmetlere müteallik emeklilik ve kaza sigortaları hakkındaki 22 Kasım 1961 tarihli Avusturya Kanunu Türk vatandaşları hakkında uygulanmaz.

            5- Anlaşmanın 5 inci maddesi hakkında:
            Avusturya mevzuatı gereğince aylığın belirli hadde çıkarılması için ödenmes gereken fark, aylığa hak kazanmış olan kimsenin diğer Akit Taraf ülkesinde bulunması halinde ödenmez.

            6- Anlaşmanın 7 nci maddesi hakkında:
            Bir Türk işyerinde çalışmakta olan kimseler, Avusturya mevzuatına göre ikamet şartlarını yerine getirmemiş olsalar dahi, avusturya’da çalışıyorlarmış gibi kabul edilirler.

            7- Anlaşmanın 10 uncu maddesi hakkında:
            Belirli bir bekleme süresinin doldurulmasında, Avusturya mevzuatına göre nazara alınan diğer süreler de sigortalılık süresi olarak kabul edilir.

            8- Anlaşmanın 12 nci maddesi hakkında:
            a) (1) inci fıkra hükmü aşağıdaki kimseler hakkında uygulanır:
            aa) Çalışmaları sebebiyle diğer Akit Taraf ülkesinde bulunan kimselerle bunlara refakat eden geçindirmekle yükümlü oldukları kimseleri.
            bb) Diğer Akit Taraf ülkesinde oturan ailesine ziyaret maksadiyle o tarafta bulunan kimseler.
            cc) Bir Akit Taraf ülkesindeki Sosyal Sigorta Merciine bağlı olarak sigortalı bulunan kimselerin diğer Akit Taraf ülkesinde ikamet eden geçindirmekle yükümlü oldukları kimseleri.
            dd) İkamet mahallindeki yetkili Sosyal Sigorta Mercii hesabına ayakta tedavi gören ve başka sebeplerle diğer Akit Taraf ülkesinde bulunan kimseler.
            b) Bu maddenin 1 inci fıkrası ile (3) - (6) ncı fıkraları hükümleri, sigortalının vatandaşlık durumu nazara alınmaksızın uygulanır.

            9- Anlaşmanın 14 üncü maddesi hakkında:
            a) (1) ve (2) nci fıkralar hükümleri, aylık veya gelir balğanması için müracaat etmiş ve aylmığa veya gelire müstahak olduğu anlaşılmış olan kimseler hakkında da uygulanır.
            b) Aylık veya gelir almakta olanlara yapılacak sağlık yardımları hakkındaki (2) nci fıkranın uygulanmasında, Türkiye’de ikamet, Avusturya’da devamlı ikamet sayılır.

            10- Anlaşmanın 16 ncı maddesi hakkında:
            Avusturya Emeklilik ve Kaza Sigortasından aylık veya gelir almakta olanlara 14 üncü maddenin (2) nci fıkrası gereğince yapılan yardımların masrafları, Avusturya Sosyal sigorta Mercileri Genel Birliğince emeklilerin bu Birliğe intikal eden hastalık sigortası primlerinden karşılanır.

            11- Anlaşmanın 18 inci maddesi hakkında:
            a) Sigortalılık sürelerinin hangi şekil ve esaslar dahilinde nazara alınacağı hususu, sigortalılık sürelerinin geçtiği Akit Taraf mevzuatına göre tayin edilir. Şöyleki: Avusturya Emeklilik Sigortasına göre bir sigorta ayı Türk Malullük, Yaşlılık ve Ölüm Sigortalarında 30 prim ödeme günü olarak, Türk mevzuatına göre üç aylık devreler itibariyle tespit edilmes ihalinde, bu sigortalılık sürelerinin üçte biri Avusturya Emeklilik Sigortasında her bir takvim ayına isabet eden gün sayısı olarak hesaplanır.
            b) (2) nci fıkrada bahis konusu edilen özel sigorta rejimi, Avusturya bakımından, Maden İşçilerinin Emeklilik Sigortasıdır. (2) nci fıkraya uygun olarak Türkiye’de geçen sigortalılık sürelerinin, Avusturya Maden İşçilerinin Emeklilik Sigortasında nazara alınabilmesi için, bu sürelerin, belirli Türk işyerlerinde veya belirli işçi grupuba dahil kimseler tarafından yapılmış işlerde geçmiş olması şarttır. Akit Tarafların Yetkili Makamları, 9 Eylül 1955 tarihli Genel Sosyal Sigorta hakkındaki Avusturya Federal Kanunun 16 ncı maddesine uygun olarak, yukarıda yazılı işyeri ve iş nevini gösteren bir liste hazırlarlar.

            12- Anlaşmanın 19 uncu maddesi hakkında:
            Her iki Akit Tarafın Sosyal Sigorta Mercileri bu maddeyi aşağıdaki şekilde uygularlar:
            a) (3) üncü fıkranın uygulanmasında, Türk mevzuatına göre geçen 30 prim ödeme günü Avusturya mevzuatına göre bir sigorta ayı olarak, Avusturya mevzuatına göre geçen bir sigorta ayı Türk mevzuatına göre 30 prim ödeme günü olarak kabul edilir.
            b) Aylık tutarının tesbitinde, münhasıran her ik itarafın mevzuatına tabi olarak geçne sigortalılık sürelerindeki kazançlar nazara alınır.
            c) Avusturya mevzuatına göre, artırılımş aylık tutarının hesaplanmasında azami sigortalılık ayı sayısı nazara alındığı takdirde, (3) üncü fıkranın (b) bendi gereğince tespit olunacak kısmi aylıklar, yukarıda bahsi geçen azami had nazara alınmaksızın, her iki Akit Tarafın Sosyal Sigorta Mercilerince nazara alınan sürelerin tamamına göre hesaplanır.
            d) Avusturya Sosyal Sigorta Mercileri, (3) üncü fıkranın (a) bendi gereğince aylık tutarını tespit ederken, sigortalılık sürelerinin hesaba katılma şekli hakkındaki Avusturya mevzuatını uygulamaksızın, Türkiye’ye ait aylığın hesaplanmasında nazara alınacak olan sigortalılık sürelerini hesaba katarlar.
            e) Avusturya Sosyal Sigorta Mercileri, aylığın kesintiye tabi tutulması ve durdurulması hakkındaki Avusturya mevzuatını, (3) üncü fıkranın (a) bendine göre hesaplanan aylık miktarı hakkında uygularlar.
            f) (3) üncü fıkranın (a) bendinin uygulanmasında, muadil sürelerin nazara alınabilmesi maksadiyle Avusturya Emeklilik Sigortasına sonradan ödenmiş olan primler munzam prim olarak kabul edilemez.
            g) Avusturya Sosyal Sigorta Mercilerince, 1 Ocak 1962 tarihinden önceki süreler için prime esas kazançların tespit edilemediğ ihallerde, bu kazançlar, 31 Aralık 1946 tarihinde benzeri işçilerin günlük kazançları, mevzuat ile tayin edilmiş kat sayılarla çarpılarak ve prime esas olan azami kazanç hadleri de gözönünde bulundurularak tespit edilir.
            h) Türk mevzuatına tabi olarak geçmiş sigortalılık sürelerinin Avusturya Emeklilik Sigortasında tekabül ettiği mevzuatın tayininde, yapılan işin nevi ve mahiyeti esas tutulur. Yaşlılık veya malüllük sebebiyle Türk Malullük, Yaşlılık ve Ölüm Sigortalarından yardıma hak kazandıran veya vaktiyle kazandırmış olan süreler nazara alınırken, sigorta vakasının oluşunadan önce son defa yapılmış olan işin nevi veya mahiyeti gözönünde bulundurulur.

            Ancak, belirli bir devredeki işin mahiyeti tespit edilemediğ itakdirde, bu devre için nazara alınacak sigortalılık süresi, işçilerin Emekli Sigortasına tabi olarak geçmiş kabul edilir. Avusturya Maden İşçileri Emeklilik Sigortasında yardıma hak kazanılmasında Türkiye’de geçen sigortalılık sürelerinden yalnız 11 inci maddenin (b) bendinde belirtilen süreler nazara alınır.

            i) Gerek madenlerde yer altında çalışanlara ödenen teşvik zamlarına ve gerek maden müstahdemlerine ödenen aylığa hak kazanılabilmesi için 11 inci maddenin (b) bendinde belirtilen Türkiye’deki sigortalılık sürelerinden ancak federal Avusturya Kanunun 9 numaralı ekinde tadat edilen ve orada gösterilen şartlara uygun olan işlerde geçen süreler nazara alınır. Avusturya Maden İşçileri Emekli Sigortasının ödeyeceği teşvik zammı (Knappschaftssold) nın nisbetinin tayininde de, sadece yukarıda bahsolunan süreler gözönünde tutulmak suretiyle (3) üncü fıkra hükümleri uygulanır.
            j) Avusturya Maden İşçileri Emeklilik Sigortasından maden işçilerine ödenen kıdem zammı (Bergmannstreuegeld) için Türkiye’de geçen sigortalılık süreleri nazara alınmaz.
            k) Avusturya Emeklilik Sigortasından başka birinin sürekli yardımına muhtaç olanlar için yapılan zamlar (3) üncü fıkranın (b) bendindeki oran dahilinde azaltılmış limite göre ve Avusturya mevzuatı gereğince tayin olunur.

            1) (3) üncü fıkranın (a) bendinin uygulanmasında, 11 inci maddenin (b) bendinde zikredilen Avusturya Federal Kanunun dördüncü kısmında nazara alınmayan sigorta vakaları hakkında, Avusturya Sosyal Sigorta Mercii Türkiye’de geçmiş sigortalılık süreleri için artış miktarlarını, 31/12/1946 tarihli mevzuatta belirtildiği şekilde tespit eder.

            aa) Malullük aylıklarında, hesaba dahil edilen her hafta için, erkeklerde 40 g., kadınlarda 25 g.
            bb) Yaşlılık aylıklarında, hesaba dahil edilen her ay için, erkeklerde 2,70 S., kadınlarda 1,90 S.
            cc) Maden işçilerine bağlanan tam aylıklarda (Knappschaftsvollrente) hesaba dahil edilen her ay için, erkeklerde 4,60 S., kadınlarda 3,00 S.
            dd) Madencilere bağlanan aylıklarda, hesaba dahil edilen her ay için, erkeklerde 2,90 S., kadınlarda 1,90 S.

            Ocak 1939 tarihinden önceki çalışma süreleri dolayısiyle Avusturya Emekli Sigortasından bir yardım yapılması gerektiğinde, Türkiye’de geçen sigortalılık sürelerinden, yalnız 31 Aralık 1938 tarihinden sonraki süreler için artırma miktarları uygulanır.

            m) Avusturya Emeklilik Sigortasından ödenecek emekli aylığı ikramiyeleri Avusturya tarafından yapılan kısmi ödeme miktarında olur. Ancak bu takdirde 21 inci madde hükmü uygulanır.

            13- Anlaşmanın 22 nci maddesi hakkında:
            Yeniden vukubulan bir iş kazası veya meslek hastalığı halinde, her iki vakayı birlikte mütalaa etmek suretiyle gelir tutarının tesbiti hakkındaki Avusturya mevzuatı uygulanmaz.

            14- Anlaşmanın 24 üncü maddesi hakkında:
            Bu hükümler, 8. maddenin 1. fıkrası anlamında işçiler söz konusu olduğ utakdirde, bunların vatandaşlığına bakılmaksızın uygulanır.

            Bu nihai protokol, Türkiye Cumhuriyeti ile Avusturya Cumhuriyeti arasındaki Sosyal Güvenlik Anlaşmasının ayrılmaz parçasıdır. Bu nihai protokol Anlaşmanın yürürlüğe girdiği tarihte yürürlüğe girer ve Anlaşma yürürlükte bulunduğu müddetçe yürürlükte kalır.

            Usulü dairesinde yetkili kılınmış bulunan Akit Taraflar temsilcileri bu nihai protokolu imzalamış ve mühürlemişlerdir.

            Bu nihai protokol Viyana’da 12 Ekim 1966 tarihinde, ikisi Türkçe, ikisi Almanca olmak üzere dört orijinal nüsha halinde düzenlenmiş olup her iki metin de aynı derecede muteberdir.

            Türkiye Cumhuriyeti adına             Avusturya Cumhuriyeti adına
            Seyfi Turagay m. p.                        Dr. Lujo Toncic-Sorinj m. p.