Milletlerarası Anlaşma  
Resmi Gazete: 05.09.1989 Sayı : 20273 (Asıl) Düstur Tertip:5 Cilt: 29-1 Sahife:0840
     
Milletlerarası Antlaşma
 
Karar Sayısı: 89/14009 
Karar Tarihi : 14/04/1989 
     
            17 Şubat 1989 tarihinde Ankara’da imzalanan ekli “Türkiye-İran Karma Ekonomik Komisyonu Yedinci Dönem Mutabakat Zaptı”nın onaylanması; 3/4/1989 tarihli ve EİOA-I-2372-1647 sayılı yazısı üzerine, 31/5/1963 tarihli ve 244 sayılı Kanunun 3 üncü ve 5 inci maddelerine göre, Bakanlar Kurulu’nca 14/04/1989 tarihinde kararlaştırılmıştır. 
 
 
      Kenan EVREN
      Cumhurbaşkanı
T.ÖZAL      
Başbakan      
A.BOZER K.İNAN G.TANER C.ÇİÇEK
Devlet Bak. Ve Başbakan Yard. Devlet Bakanı Devlet Bakanı Devlet Bakanı
I.ÇELEBİ M.YAZAR İ.ÖZARSLAN S.SERT
Devlet Bakanı Devlet Bakanı Devlet Bakanı Devlet Bakanı
E.KONUKMAN İ.AŞKIN M.O.SUNGURLU İ.S.GİRAY
Devlet Bakanı Devlet Bakanı Adalet Bakanı Milli Savunma Bakanı 
A. AKSU A.M.YILMAZ E.PAKDEMİRLİ A.AKYOL
İçişleri Bakanı Dışişleri Bakanı Maliye ve Gümrük Bakanı Milli Eğitim Bakanı
C.ALTINKAYA H.ŞIVGIN C.TUNCER
Bayındırlık ve İskan Bakanı Sağlık Bakanı Ulaştırma Bakanı 
L.KAYALAR C.ÇİÇEK Ş.YÜRÜR
Tarım Orman ve Köyişleri Bakanı Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı V. Sanayi ve Ticaret Bakanı
F. KURT N.K.ZEYBEK İ.AKÜZÜM
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Kültür Bakanı Turizm Bakanı
   
TÜRKİYE - İRAN
KARMA EKONOMİK KOMİSYONU
YEDİNCİ DÖNEM MUTAKABAT ZAPTI

            Türkiye Cumhuriyeti Devlet Bakanı Sayın Yusuf Bozkurt Özal’ın daveti üzerine, İran İslam Cumhuriyeti Ağır Sanayi Bakanı Behzad Nabavi, beraberinde yüksek düzeyde bir Heyetle 13 - 17 Şubat 1989 (24-28 Bahman 1367) tarihleri arasında Türkiye’yi resmen ziyaret etmiştir. 

            Bu ziyaret esnasında, Türkiye Cumhuriyeti ile İran İslam Cumhuriyeti arasında 9 Mart 1982 tarihinde imzalanan Ekonomik, Sınai ve Teknik İşbirliği Anlaşması’nın 4. Maddesi uyarınca kurulan Karma Ekonomik Komisyon’un 7. Dönem Toplantıları Ankara’da yapılmıştır. 

            Türkiye’de ikameti esnasında, Ağır Sanayi Bakanı Sayın Behzad Nabavi Devlet Bakanı Sayın Yusuf Bozkurt Özal ile iki ülke araındaki ekonomik işbirliğinin çeşitli veçheleri hakkında görüşmelerde bulunmuş ve Devlet Bakanı Sayın Kazım Oksay, Dışişleri Bakanı Sayın Mesut Yılmaz, Ulaştırma Bakanı Sayın Prof. Dr. Ekrem Pakdemirli, Sanayi ve Ticaret Bakanı Sayın Şükrü Yürür ile görüşmüş ve Türkiye Cumhuriyeti Başbakanı Turgut Özal tarafından kabul edilmiştir. 

            Taraflar arasındaki teknik görüşmeler 13 ve 14 Şubat (24-25 Bahman) tarihlerinde, Türkiye Cumhuriyeti Hazine ve Dış Ticaret Müsteşar Vekili Sayın Namık Kılıç ile İran İslam Cumhuriyeti Ticaret Bakan Yardımcısı Sayın Mojtaba Khosrowtaj Başkanlıklarında yapılmıştır. 

            Karma Ekonomik Komisyon Toplantıları, iki ülke arasındaki geleneksel yakın, kardeşçe ve samimi ilişkileri yansıtan anlayış ve tam bir işbirliği havasında cereyan etmiştir. 

            Taraflar, ekonomik, ticari, sınai ve teknik alanlardaki işbirliğini daha da genişletmek ve çeşitlendirmek için kararlılıklarını yeniden izhar etmişlerdir. 

            Komisyon dört ana Komite oluşturulmasını kararlaştırılmıştır. 

            I- Ticaret 
            II- Ekonomik,  Sınai ve Teknik İşbirliği 
            III- Ulaştırma ve Haberleşme 
            IV- Diğer konular. 

            Yukarıda belirtilen Komitelerin görüşme sonuçları aşağıda özetlenmiştir. 

            I- TİCARET 
            1- Taraflar, bir önceki Karma Komisyon Toplantısından bu yana ikili ticaretin işleyişini ayrıntılı olarak gözden geçirmişler ve ticaretin dengeli bir şekilde geliştirilip çeşitlendirilmesi hususundaki arzularını teyi etmişlerdir. 

            2- Taraflar, tekliflerin diğer ülkelerin ürünleri ile eşit şartlarda ticarete konu olması halinde, birbirlerinin ürünlerine öncelik tanımayı kararlaştırılmışlardır. 

            3- Ticaret Komitesi, mal bazında somut müzakereler yapabilmek için aşağıdaki alt komitelerin kurulmasını kararlaştırmıştır. 

            i) Demir ve çelik ürünleri 
            ii) Kimyevi, plastik ve petrokimyasal ürünler 
            iii) Tekstil 
            iv) Temel maddeler 
            v) Temel maddeler 
            vi) Muntelif 

            4- Taraflar, 1989 yılında Türkiye’de İran’a ihraç edilecek bir milyar ABD Dolar toplam değerde iş’ari mal listesi üzerinde anlaşmışlardır. (Ek-I) 

            5- Taraflar, 1989 yılı için hedeflenen iki milyar ABD Dolar’lık ikili ticaret hacmine ulaşmak için her türlü çabayı göstermek hususunda anlaşmışlardır. 

            6- Taraflar, 1989 yılında TÜPRAŞ’ın NIOC’dan yaklaşık beş milyon ton ham petrol satın alacak olmasını memnuniyetle not etmişlerdir. 

            7- İran Tarafı, üç yüz bin ton buğday ve iki yüz bin ton arpa talep etmiştir. Türk Tarafı, bu talebi 1989 yılında ihraç imkanı doğması kaydıyla kabul etmiştir. 

            8- Taraflar, ilgili kuruluşlarının icraatlarından kaynaklanan bir dizi ihtilaflı konuyu incelemişler ve adil çözüm bulak amacıyla bu konuları izlemek için anlaşmışlardır. Taraflar Türkiye’den Hazine ve Dış Ticaret Müsteşarlığı ile Ankara’daki İran Ticaret Ofisi’ni, diğer taraftan da İran Ticaret Bakanlığı ile Tahran’daki Türkiye Ekonomik ve Ticrate Müşavirliğini, bu gibi konulardaki odak noktalar olarak tayin etmeyi ayrıca kararlaştırmışlardır. 

            9- Taraflar, ticari mukavelelerin hazırlanması, imzalanması ve yürütülmesinde, aksi açıkça belirtilmedikçe, referans olarak INCOTERMS’i (mevcut en son baskısı) kullanmak konusunda anlaşmışlardır. Bu konuda, ilgili taraflarca Ek- II’de belirlenen prensipler takip edilecektir. 

            10- Taraflar, aralarındaki ticari ilişkilerin, uluslararası piyasa fiyatları, standart ve kalite çerçevesinde yürütülmesinin gerekliliğini kabul etmişlerdir. 

            11- Taraflar Türkiye Merkez Bankası ile İran İslam Cumhuriyeti Merkez Bankası arasında yürürlükte olan Bankacılık ve Ödemeler Düzenlemesinin işleyişinden duydukları memnuniyeti ifade etmişlerdir. 

            12- Taraflar, şirketlerinin İzmir ve Tahran Uluslararası Fuarlarına katılmış olmalarından duydukları memnuniyeti ifade etmişler ve ilerideki katılmıları teşvik etmeyi kararlaştırmışlardır. 

            13- Taraflar, ayrıca, ülkeleri arasındaki sınır ticaretinin gelişmesini takdirle not etmişlerdir. 

            Taraflar, iki ülke arasındaki sınır ticaretinin daha da genişlemesini engelleyen problemlerin çözümü amacıyla, ilgili valilerinin de yer aldığı Bakan düzeyindeki heyetlerin iki ay içinde bir araya gelmelerini kararlaştırmışlardır. 

            14- Taraflar, Ankara’daki İran Ticaret Ofisi’nin, ticari işlemlerle ilgili çıkacak sorunların önlenmesi hususunda daha aktif rol oynayabileceğini memnuniyetle karşılamışlar ve iki ülke arasındaki ticaretin düzgün gelişmesine etkin katkıda bulunarak daha iyi hizmet vermesini sağlamak üzere bu Ofisin faaliyetlerini kolaylaştırma arzularını ifade etmişlerdir. 

            II- EKONOMİK, SINAİ VE TEKNİK İŞBİRLİĞİ 

            Taraflar, uzun vadeli ekonomik ilişkilerin önemini tekrarlamışlar ve müşavirlik, mühendislik ve müteahhitlik hizmetleri de dahil olmak üzere, sınai, tarımsal, teknik ve bilimsel işbirliğinin genişletilmesini ve çeşitlendirilmesini kararlaştırmışlardır. 

            A- SANAYİ 

            1- Taraflar, teknik ve sınai işbirliğinin hayati önemini gözönünde bulundurarak, yeni tesisler kurulma faaliyetlerine katılmak, kapasitelerinin altında çalışan tesislerin rehabilitasyonu, modernleştirilmesi ve yeniden çalışır hale getirilmesi için araç, makina, yedek parça ve hammadde temin etmek, teknik uzmanlık ve know-how vermek, müşavirlik, mühendislik ve eğitim imkan ve hizmetleri sağlamak ve aynı zamanda birbirlerine teknoloji transfer etmek üzere, kamu ve özel kuruluş ve şirketleri teşvik etmeyi kararlaştırmışlardır. 

            2- Taraflar, otomotiv, elektronik, elektcteknik aygıt ve alevler, tarımsal makina ve teçhizat, traktör ve dizel motor sanayiinde ortak üretim şeklinde işbirliği imkanlarının araştırılması hususunda anlaşmışlardır. Bu amaçla, iki ülke teknik heyetleri somut işbirliği olanaklarını derinlemesine araştırmak üzere karşılıklı ziyaret programları düzenleyeceklerdir. 

            3- Taraflar, mevcut üretim hatlarında kullanılan makina parçaları ve komponent üretiminde şibirliğine ilişkin Taksan ve Machine Sazi Tabrız arasındaki anlaşmaya istinaden, sözkonusu parça ve komponentlerle ilgili gerekli teknik belgeleri birbirlerine göndermek hususunda anlaşmışlardır. 

            4- Taraflar, her çeşit kompresör üretimi konusunda mevcut işbirliğine devam etmeyi kararlaştırmışlardır. 

            5- Taraflar, 16 Şubat 1989 tarihinde TDÇİ (Türkiye) ve NISCO (İran) arasında demirçelik tesisleri ile demir cevheri madenlerinin işletilmesi konusunda imzalanan Mutabakat Zaptı’ndan duydukları memnuniyeti yeniden teyid etmişlerdir. 

            6- Sang-Godaz ile Çitosan, Çimhol Şirketleri arasındaki çimento, kiremit ve ateş tuğlası projleri alanında işbirliği anlaşması ile ilgili olarak, 24 Şubat 1988 tarihinde imzalanan Protokolda da belirtildiği üzere, Sang-godaz tarafından hazırlanan listede yeralan kalemlerin teknik özellikleri ile ilgili detaylara açıklık kazandırmak üzere, Çitosan ve Çimhol’den iki uzmanın İran’a gitmesi kararlaştırılmıştır. Bu vesileyle yeni çimento fabrikaları kurulmuş veya eskilerin onarım ve modernleştirilmesi, ayrıca, mevcut çimento ve ateş tuğlası fabrikalarının işletilmesinde müstakbel işbirliği imkanları da görüşülecektir. 

            7- Türk Tarafı, petrokimya sanayiinde ortak yatırımlar kurulması hususunda şimdiye kadar ulaşılan gelişmeleri açıklamıştır. 

            Taraflar, Türk ve İran Bakanları arasında 28 Ağustos 1988 tarihinde imzalanan Anlaşmada da belirtildiği üzere, iki petrokimya kompleksi kurulmasına ilişkin ortak yatırım girişiminin hızlandırılması ve desteklenmesi konusundaki arzularını ifade etmiş ve anlaşmışlardır. 

            Ayrıca, bu projenin şimdi uzatıldığı ve ECO Sekreteryasının gündemine alındığı da belirtilmiştir. Ancak, her ülkenin yurt içi ve ihracat ihtiyaçlarını karşılayacak böyle bir projenin uygulanması, taraf ülkelerin tam desteğini gerektirmektedir. 

            8- Taraflar, Türk Pancar Motor ile İran Sane Co. arasında motopomp üretimi konusunda işbirliğini memnuniyetle not etmişler ve bu işbirliğini desteklemeyi kararlaştırmışlardır. 

            B- TARIM 

            Taraflar, aşağıda belirtilen alanlarda işbirliği yapılması hususunda anlaşmışlardır. 

            - İranlı uzmanlara, Türkiye’de “Pamuk Üretimi”, “Kuru Tarım Metodları”, “Kuru Bölgelerde Taşkın Kontrolü ve Su Dağıtım Şebekeleri Yönetimi”, “Ağaç Yetiştiriciliği”, “Ormanların Kullanımı (Ağaç Kesimi)”, “Reçine Sakızı Kullanımı” ve “Hayvan Yetiştiriciliği ve Veterinerliği” eğitim kursları sağlanması, 

            - Türk uzmanlara İran’daki Razi Enstitüsü’nde “Mersin Balığı Yetiştiriciliği”, “Bitki Hastalıklarında Biyolojik Kontrol”, “Virüs İzolasyonu”, “Doku Kültürü ve Aşı Üretimi” konularında eğitim ziyaretleri sağlanması, 

            - Orman ağacı tohumu mübadelesi, 

            - Bitki üretimi, hayvan yetiştiriciliği, ormancılık ve hastalık kontrolu konularında teknik bilgi, belge ve materyal teatisi, 

            - İki ülke sınırlarında ortaya çıkabilecek bitki ve hayvan hastalıkları ile böceklerin (özellikle özel çekirgeleri) önlenmesine ilişkin bilgi teatisi, 

            - Taraflar arasında tarımsal makinalar konusunda uzan mübadelesi, 

            C- TEKNİK VE BİLİMSEL İŞBİRLİĞİ VE EĞİTİM 

            1- Taraflar standardizasyon, kalite kontrol alınları ve benzeri faaliyetlerdeki işbirliğini  memnuniyetle not etmişler ve bu işbirliğini güçlendirmeyi kararlaştırmışlardır. Bu amaçla, taraflar özellikle karşılıklı ilgi duydukları çeşitli alanlarda daha ileri adımlar atmayı kararlaştırmışlardır. 

            2- Türk Tarafı, karst hidrojeolojisi, biyoteknolojisi, jeoloji, yerbilimleri sismik ağı, uzaktan algılama, astrofizik, uygulama fizik, flora ve fauna çalışmaları, jeofizik, jeotravers ve iklim dinamiği konularında TÜBİTAK (Türkiye Bilimsel ve Teknik Araştırma  Kurumu) ile IROST (İran Bilim ve Teknoloji Araştırma Kuruluşu) arasındaki işbirliğininönemini yeniden teyid etmiş ve teknik ziyareti konusndaki davetini yinelemiştir. 

            D- MÜŞAVİRLİK, MÜHENDİSLİK VE MÜTEAHHİTLİK HİZMETLERİ 

            1- Taraflar, ilgili Türk ve İranlı kuruluş ve şirketlerin mühendislik, müşavir mimarlık ve inşaat müteahhitlik hizmetleri alanlarında işbirliğine devam etmeye teşvik edilmeleri ve desteklenmelerinin gerekliliğini vurgulamışlardır. 

            Bu işbirliğinin başarıyla ilerlemesine katkıda bulunmak amacıyla, meslek kuruluşları ve devlet kuruluşları arasındaki ziyaretler ve bilgi değişimi de teşvik edilmelidir. 

            2- Tarafların uluslararası ihaleye çıkarılacak aşağıda sıralanan projeleri birbirine bildirmeleri ayrıca kararlaştırmıştır. 

            - Sanayi tesisleri için makina imali, hidrolik ve termik enerji santralleri, elektromekanik ve hidromekanik teçhizat üretim, montaj ve kontrolü, 

            - Petrol rafinerileri, kimyasal ve petrokimya tesisleri inşaası,  onarımı, modernleştirilmesi ve işletilmesi. 

            - Barajlar, enerji santralleri, prefabrik konut, sulama ve drenaj projeleri ile tarla içi gelişme projeleri. 

            - Demiryolları ve tüneller. 

            - Diğerleri 

            E - ENERJİ 

            Taraflar, Türk ve İran elektrik yetkililerinden oluşah heyetlerin, önceki toplantılarda mutabık kaldıkları veçhile, elektrik enerjisi alanında işbirliğinde halen başlamış bulunan müzakerelere devam etmek üzere uzman değişiminde bulunmayı kararlaştırmışlardır. 

            Ayrıca, Türk uzmanlardan oluşan bir grubun, elektrik ağının irtibatlandırılması konusunu incelemek ve müzakere etmek üzere bir ay içinde İran’ı ziyaret etmesi hususunda mutabık kalınmıştır. 

            III- ULAŞTIRMA VE HABERLEŞME 

            A - KARA ULAŞTIRMA 

            Taraflar, 1988 yılında yapılan Mutabakat Zaptı hükümlerinin, 9000 geçiş iznini de kapsayacak şekilde, 1989 yılı için de geçerli olduğunu teyit etmişlerdir. 

            Taraflar, halen teati edilmiş bulunan geçiş izinlerinin, dönüşlerinin de, gelecek yıl Ocak ayı sonuna kadar geçerli olması hususunda mutabık kalmışlardır. 

            Taraflar, 1 Mayıs 1987 (11/2/1365) tarihinde Ankara’da yapılan Karma Ekonomik Komisyon Toplantısına refere ederek, Gürbulak/Bazargan sınır kapısında, mevcut ortak yolcu binalarının yenileştirilmesi konusunda nihai görüş ve bilgi teatisinde bulunmak üzere uzmanların iki ay içinde bir toplantı yapmasını kararlaştırmışlardır. 

            B - DEMİRYOLU ULAŞTIRMASI 

            Taraflar TCDD ve RAI arasında 11-12 Şubat 1989 (22-23 Bahman 1367) tarihlerinde Ankara’da imzalanan Protokol hükümlerini teyit etmişlerdir. 

            Taraflar, iki ülke arasındaki demiryolu trafiğinin pürüzsüz işleyişini sağlamak amacıyla, sorunları belirlemek ve çözüm önermek için teknik heyet teatisinde anlaşmışlardır. 

            C - DENİZ ULAŞTIRMASI 

            Türk Tarafı, İran’a gemi kiralamaya hazır olduğu belirtmiş ve Türkiye’nin her cins gemi inşa edebilecek kapasitede olduğunu eklemiştir. Bu çerçevede, gerekli teknik tanıtım dökümanları İran Tarafına diplomatik kanallardan tevdi edilmiştir. 

            Taraflar, bir İranlı denizcilik uzmanının Türk gemi inşa, onarım ve bakım tesislerini ziyaret ettiğini not etmişlerdir. 

            Taraflar, yukarıda belirtilen konulardaki görüşlerin, liman hizmetleri ve gemicilik konusunda Tahran’da yapılan ECO Uzmanlar Grup Toplantısında teati edildiğini belirtmişlerdir. 

            D - HAVA ULAŞTIRMASI 

           Türk Tarafı, İran İslam cumhuriyeti’nde sağlanan bilet gelirlerinin transferini talep etmiştir. İran Tarafı, bu konuda gerekli talimatların ilgili makamlara verildiğini açıklamıştır. 

            Türk Tarafı, pazarın THY ve IR arasında eşit ve adil dağılımını sağlamak ve IR’ın Türkiye’ye uçuşlarında koltuk sayısını 210 ile sınırlamak amacıyla, 20 Ekim 1982 tarihli İkili Hava Ulaştırma Anlaşması’nın kapasiteyle ilgili onbirinci Maddesinin uygulanmasını İran tarafından istenmiştir. 

            İran Tarafı, IR’ın Türkiye’ye/den haftada iki uçuşu olduğunu ifade etmiş ve THY’nın da adı geçen ikili Ulaştırma Anlaşması’nın 11. maddesine göre aynı haklara sahip olduğunu ve mevcut durumun gayet adil olduğunu eklemiştir. 

            Türk Tarafı, ulusal bayrak taşıyan iki şirket, THY ve IR’ın, ticari bir anlaşma yapmak üzere en kısa sürede biraraya gelmelerini teklif etmiştir. 

            TELEKOMUNİKASYON 

            Türk Tarafı, Türkiye ve İran arasında mevcut telefon hattı sayısının arttırılmasını talep etmiş ev hali hazırdaki şebekeye 24 giren ve 12 çıkan devrenin ilavesini teklif etmiştir. 

            Türk Tarafı, bu arttırımdan sonra üçüncü ülke imkanlarından yararlanmanın artık gerekli olmayacağını ifade etmiştir. 

            Türk Tarafı, 38 ülkeyle DMS-300 sayısal santralla doğrudan bağlantıları olduğunu belirtmiş ve İran’a bu ülkelerle transit bağlantı temin edebileceğini ilave etmiştir. 

            İran Tarafı, bu imkanları yukarıda belirtilen 38 ülkeden biriyle transit temas için kullanmayı memnuniyetle karşılamıştır. 
  

            Taraflar, mevcut devrelerin bakım ve işletilmesine özel bir itina göstermenin önemini vurgulamış ve bu amaçla yakın işbirliğinde mutabık kalmışlardır. 

            Taraflar, iki ülke arasındaki mevcut telekomunikasyon şebekesinin genişletilmesi konusunda anlaşmışlar ve bu amaçla en kısa sürede uzman düzeyinde biraraya gelmeyi kararlaştırmışlardır. 

            Taraflar, mektup ve paketlerin güvenli bir şekilde teslim edilmelerine özel dikkat göstermeyi kararlaştırmışlardır. 

            Taraflar, paket postası için özel bir vagon tahsis etmeye çalışacaklarını not etmişlerdir. 

            Türk Tarafı, haberleşme alacaklarının ödenmesini talep etmiştir. İran Tarafı, konunun inceleneceğini ve ödeme için İran İslam Cumhuriyeti Merkez Bankası’na talimat verileceğini ifade etmiştir. 

            IV- DİĞER KONULAR 

            A - KÜLTÜREL İLİŞKİLER 

            1- Taraflar, 1988 - 1989 dönemi için üzerinde mutabık kalınan kültürel değişim programının uygulanmasına ilişkin işbirliğini daha da genişletmek ve mevcut program geçerliliğini yitirmeden önce yeni bir program hazırlamak üzere işbirliğine devam etmek hususunda anlaşmışlardır. 

            2- Türkiye Cumhuriyeti ve İran İslam Cumhuriyeti Radyo ve Televizyon Kuruluşları, teknik haber programı konusunda işbirliğini teşvik edeceklerdir. 

            3- İslam Cumhuriyeti  Haber Ajansı ile Türk Hber Ajansı (Anadolu), haber, fotoğraf ve makale alanlarında işbirliğini teşvik edeceklerdir. 

            B- TURİZM 

            İran Tarafı, iki ülke arasındaki turizm ilişkilerinin gelişmesini ve müstakbel yatırımcıların Türkiye ve İran’da turizm yatırımı yapmalarını teşvik etmek üzere, turizm alanında işbirliği anlaşması imzalanmasına ilişkin Türk Tarafının teklifini not etmiştir. 

            C- DOĞAL GAZ BORU HATTI 

            Taraflar, Türkiye üzerinden geçerek İran’da Avrupa’ya doğal gaz taşıyacak boru hattı projesine ilişkin uzman çalışmalarının devam ettirilmesinin gerekliliğini vurgulamışlar, ayrıca, ortak yatırımlar kurulmasında anlaşmışlar ve bu proje üzerinde müzakereleri başlatmak amacıyla bir toplantı düzenlenmesini kararlaştırmışlardır. 

            Taraflar, Karma Ekonomik Komisyon Sekizinci Dönem Toplantılarının, 1990 yılında, üzerinde karşılıklı olarak mutabık kalınacak bir tarihte Tahran’da yapılmasında anlamışlardır. 

            Ankara’da 17 Şubat 1989 (28 Bahman 1367) tarihinde, herbiri aynı derecede geçerli olan iki İngilizce nüsha halinde hazırlanmıştır. 

            TÜRKİYE CUMHURİYETİ                                    İRAN İSLAM CUMHURİYETİ 
            HÜKÜMET ADINA                                               HÜKÜMET ADINA 
            DR. YUSUF B. ÖZAL                                           BEHZAD NABAVİ 
            DEVLET BAKANI                                                AĞIR SANAYİ BAKANI 

            Alt Komitelerde yapılan müzakereler çerçevesinde, Türkiye’den İran İslam Cumhuriyeti’ne ihraç edilecek mallar.  
 

Komite Adı Madde Adı Yaklaşık Değer (Milyon Dolar)
1- METAL KOMİTESİ TOPLAM   376.0
  - Kütükler 180.0  
  - Çelik levha ve rulolar 56.0  
  - İnşaat Çeliği 120.0  
  - Demir-dışı metaller 10.0  
  - Özel Çelik 10.0  
2- TEKSTİL KOMİTESİ      
  TOPLAM   79.5
  - Akrilik lif demetleri 17.5  
  - Her nevi nakil vasıtası dış lastik imalinde kullanılan mensucat 30.0  
  - Yün tops 13.0  
  - Polyester tops 5.0  
  - Polipropilen Çuval 2.5  
  - Yün/Polyester iplik 1.5  
  - Gömlek Kumaş 2.5  
  - Pamuk İplik 7.5  
3- KİMYASAL MADDELER      
  TOPLAM   144.8
  - PVC  17.8  
  - Alçak Yoğunlukta Politen 17.0  
  - Yüksek Yoğunlukta Polietilen 5.0  
  - Polipropilen 4.0  
  - Mono Etilen Glikol (MEG) 14.4  
  - CİS Polibutadien Kauçuğu (SBR) 3.0  
  - Polyester 1.2  
  - Kaprolaktam 6.8  
  - Stiren Butadien Kauçuk (SBR) 3.0  
  - İç ve dış lastikler 44.0  
  - Sodyum Karbonat 5.0  
  - Sodyum Bikarbonat 1.6  
  - Alumina Tozu 12.0  
  - Gazyağı (100ton/gün)  
  - Fuel-oil (2750 ton/gün)  
  - Platformate (650 ton/gün)  
  - Diğer kimyasal maddeler 10.0  
 
Komite Adı Madde Adı Yaklaşık Değer (Milyon Dolar)
4.SANAYİ MAKİNALARI VE YEDEK PARÇALARI  
  TOPLAM   48.0
  - Takım tezgahı ve aletler 22.0  
  *- CKD durumda traktör romörkü, teçhizatı ve parçaları 12.0  
  **-Hidrolik teçhizat ve parçalar 5.0  
  - Motopomplar 3.0  
  - Sıhhi tesisat malzemeleri 6.0  
5-TEMEL MALLAR      
  TOPLAM   230.0
  - Gübreler 210.0  
  - Donmuş koyun eti 20.0  
            * Karşılığında, Türk Tarafı sözleşme tutarının % 40’lık kısmını Tractor Sazi Tebriz’den satın alınacaktır. 
            ** Karşılığında, Türk Tarafı sözleşme tutarının % 30’luk kısmını Tractor Sazi Tebriz’den satın alınacaktır. 
 
6- DİĞER MALLAR      
  TOPLAM   70.0
  - Levha ve Float Cam 11.0  
  - İlaç için şişeler 4.0  
  - Ağaç ve kağıt 10.0  
  - Haberleşme kabloları ve teçhizat 40.0  
  - Diğer maddeler 5.0  
  
EK - II
            1- İki ülke arasındaki ticari ilişkilerde potansiyel sorunların azaltılması ve mevcut problemlere dosthane çözümler bulunmasını teminen, Taraflar, INCOTERMS’de yer alan özellikle, akreditif, teminat mektubu, teslim şekilleri (FOB-FOT-FOR-C&F) gözetim firmalarının faaliyetleri gibi ilkelerin, sözleşmelerin yerine getirilmesi esnasında, aksine açıkça bir hüküm olmadıkça, takip edilmesi hususunda anlaşmışlardır. 

            2- Ticarete konu olan malların gözetimi, aksine açıkca bir hüküm olmadıkça, alıcı tarafından belirlenen bir firma tarafından yapılacak ve iki tarafın ilgili makamlarınca gözetim şirketleri listeleri teati edilecektir. Aynı gözetim şirketinin bütün sözleşmeler için belirlenemeyeceği ve alıcının yukarıda anılan listedeki şirketleri dönüşümlü olarak belirlemek konusunda gereğini yapması hususu kararlaştırılmıştır. 

Not: İngilizce metni 5 Eylül 1989 gün ve 20273 sayılı Resmi Gazete’dedir.