Milletlerarası Antlaşmalar  

 

Resmi Gazete: 07.07.1990 Sayı : 20567 (Asıl) Düstur Tertip:5 Cilt: 30 Sahife:
     
Milletlerarası Antlaşma
 
Karar Sayısı: 90/509 
Karar Tarihi : 22/05/1990    
     
           2 Mart 1990 tarihinde Tahran’da imzalanan ekli “Türkiye-İran Karma Ekonomik Komisyonu Sekizinci Dönem Mutabakat Zaptı”nın onaylanması; Dışişleri Bakanlığı’nın 14/5/1990 tarihli ve EİOA-I-3318-2584 sayılı yazısı üzerine, 31/5/1963 tarihli ve 244 sayılı Kanunun 3 üncü ve 5 inci maddelerine göre, Bakanlar Kurulu’nca 22/5/1990 tarihinde kararlaştırmıştır. 
  
                                                                                                 Turgut ÖZAL 
                                                                                                Cumhurbaşkanı  
                           
Y. AKBULUT  
Başbakan
     
       
M. KEÇECİLER  
Devlet Bakanı 
K.İNAN  
Devlet Bakanı
H.DOĞAN  
Devlet Bakanı
G. TANER  
Devlet Bakanı
       
C. ÇİÇEK  
Devlet Bakanı
İ.ÇELEBİ  
Devlet Bakanı
V. DİNÇERLER
Devlet Bakanı 
M. YAZAR  
Devlet Bakanı
       
İ. ÖZARSLAN  
Devlet Bakanı
E. KONUKMAN  
Devlet Bakanı
İ. ÖZDEMİR  
Devlet Bakanı
M. TAŞAR  
Devlet Bakanı
       
K. AKKAYA  
Devlet Bakanı
H. ÖRÜÇ  
Devlet Bakanı
M. O. SUNGURLU  
Adalet Bakanı
E. KONUKMAN 
Milli Savunma Bakanı V.
       
A. AKSU  
İçişleri Bakanı
G. TANER  
Dışişleri Bakanı V.
A. KAHVECİ  
Maliye ve Gümrük Bakanı
A. AKYOL  
Milli Eğitim Bakanı
       
C. ALTINKAYA  
Bayındırlık ve İskân Bakanı
H. ŞIVGIN
Sağlık Bakanı 
M. OLTAN SUNGURLU 
Ulaştırma Bakanı V.
L. KAYALAR  
Tarım Orman ve Köyişleri Bakanı
İ. AYKUT  
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı
Ş. YÜRÜR  
Sanayi ve Ticaret Bakanı
F. KURT  
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı
N. K. ZEYBEK  
Kültür Bakanı
İ. AKÜZÜM  
Turizm Bakanı
TÜRKİYE-İRAN KARMA EKONOMİK KOMİSYONU SEKİZİNCİ DÖNEM MUTABAKAT ZAPTI 

            Türkiye Cumhuriyeti Devlet Bakanı Sayın Cemil Çiçek, beraberinde üst düzeyde bir heyetle, İran İslam Cumhuriyeti Ağır Sanayi Bakanı Sayın Dr. mohammad Hadi Nezhad-Hosseinian’ın daveti üzerine, 26 Şubat-2 Mart 1990 (7-11 Esfand 1368) tarihleri arasında İran İslam Cumhuriyetine resmi bir ziyarette bulunmuştur. 

            Türkiye Cumhuriyeti ile İran İslam Cumhuriyeti arasında 8. Dönem Karma Ekonomik Komisyon Toplantıları da bu vesileyle Tahran’da yapılmıştır. 

            Türkiye-İran Karma Ekonomik Komisyonu8. Dönem Toplantıları sürerken, Türkiye Cumhuriyeti Başkanı Sayın Yıldırım Akbulut, İran İslam Cumhuriyeti I. Yardımcısı Sayın Dr. Hasan Habibi’nin daveti üzerine, 27 Şubat-2 Mart 1990 (8-11 Esfand 1368) tarihleri arasında İran’ı ziyaret etmiştir. Bu ziyaret sırasında Sayın Akbulut, Sayın Dr. Habibi ile görüşmelerde bulunmuş ve İran İslam Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı, Sayın Hashemi Rafsanjani tarafında kabul edilmiştir. Ayrıca, İran İslami Danışma Meclisi Başkanı Hojjat-ul Islam Sayın Mehdi Karroubi ile görüşmüştür. 

            İran’da ikameti esnasında, Devlet Bkanın Sayın Cemil Çiçek, Ağır Sanayi Bakanı Sayın Dr. Mohammad Hadi Nezhad-Hosseinian ile iki ülke arasındaki ekonomik işbirliğinin çeşitli veçheleri üzerinde görüşmelerde bulunmuş ve Cumhurbaşkanı Birinci Yardımcısı Sayın Dr. Habibi tarafından kabul edilmiştir. 

            Taraflar arasında teknik görüşmeler, Türkiye Cumhuriyeti ve Dış Ticaret Müsteşarı Sayın Dr. Namık Kemal Kılıç ile İran İslam Cumhuriyeti ağır Sanayi Bakan Yardımcısı Sayın Abdol-Rahim Gavahi’nin Eşbaşkanlıklarında 24 Şubat-1 Mart 1990 (5-10 Esfand 1368) tarihlerinde yapılmıştır. 

            Her düzeydeki müzakereler, iki ülke arasıdaki geleneksel yakın, kardeşçe ve samimim ilişkileri yansıtan karşılıklı anlayış, iyi niyeti ve tam bir işbirliği havası içinde cereyan etmiştir. 

            İki ülke üst düzey yetkililerinin ülkeleri arasındaki tüm alanlardaki ilişkilerin artırılması konusundaki siyasi iradeleri doğrultusunda taraflar, ekonomik, sınai ve teknik işbirliği, ticaret ve bankacılık, ulaştırma ve haberleşme, tarım vb. alanlarda ilişkileri geliştirmeye hazır olduklarını teyit etmişlerdir. 
Karma Komisyon dört Ana Komite oluşturulmasını kararlaştırmıştır; 

            I- Ekonomik, Sınai ve Teknik İşbirliği, 

            II- Ticaret ve Bankacılık, 

            III- Ulaştırma ve Haberleşme, 

            IV- Koordinasyon. 

            Yukarıda belirtilen Komitelerde yapılan çalışmaların sonuçları aşağıda özetlenmiştir: 
  

            I- EKONOMİK, SINAİ VE TEKNİK İŞBİRLİĞİ 
            Taraflar, uzun vadeli ekonomik ilişkilerin öneminin tekrar belirtmişler ve iki ülke arasında esasen mevcut ekonomik, sınai ve teknik işbirliğinin genişletilmesini ve çeşitlendirilmesini kararlaştırmışlardır. 

            A- SANAYİ 
            1- Taraflar, teknik ve sınai işbirliğinin hayati önemini göz önünde bulundurarak kapasitelerinin altında çalışan tesislerin rehabilitasyonu, modernleştirilmesi ve yeniden çalışır haline getirilmesi için araç, makine, yedek parça ve hammadde temin etmek, teknik uzmanlık ve knowhow vermek, müşavirlik, mühendislik ve eğitim imkân ve hizmetleri sağlamak ve aynı zamanda birbirlerine teknoloji transfer etmek üzere kamu ve özel kuruluş ve şirketlerini teşvik etmeye kararlaştırmışlardır. 

            Türk tarafı, bu çerçevede, üzerinde işbirliği yapılabilecek projeler listesinin İran tarafından sunulmuş bulunmasından duyduğu memnuniyeti ifade etmiştir. 

            Türk tarafı, ayrıca, adı geçen listenin ilgili makamlarca halen, incelenmekte olduğunu ve İran makamlarına kısa bir zaman zarfında cevap verileceğini belirtmiştir. 

            2- İran Tarafı, teknik ve sınai işbirliği olanaklarının belirlenmesi amacı  ile iki ülke arasında işbirliği yapılabilecek aşağıda yer alan projeleri müzakereler sırasında önermiştir. 

            Türk tarafı, sözkonusu projeleri inceleme hususundaki arzusunu ve görüşlerini ilgili İran makamlarına üç ay içinde bildireceğini belirtmiştir. 

            a) Uzun Vadeli Kredi Bazında İşbirliği: 

            1- Araç İç ve Dış Lastiği Projesi 

            2- Transformatör ve Elektrik Malzemeleri 

            b) Ortak Girişim Şeklinde İşbirliği: 

            1- Kırtasiye Baskı Kâğıdı Projesi 

            2- Kaolin Yıkama Projesi 

            3- Kum Yıkama Projesi 

            c) Buy-Back Bazında İşbirliği: 

            1- Emaye Kablolar 

            2- Kablo İmalatı (özellikler telekomünikasyon kabloları). 

            Diğer proje(ler) de, gerek görüldüğü takdirde, yukarıdaki çerçeve içinde mütalâa edilecektir. 
İran Tarafı, mevcut fabrikalarının atıl kapasitelerini üretilecek malların ihracatı yoluyla kullanmak amacıyla atıl kapasite ile çalışan sanayi tesislerinin (Ek: No: 1) listesini Türk Heyetine tevdi etmiştir. 

            Türk Tarafı, bu alanda işbirliği yapmak hususundaki arzusunu ve bu tür işbirliğin taraf olabilmelerini teminen, mevcut atıl kapasitelere ilişkin bilgileri ilgilenebilecek Türk firmalarına duyuracağını belirtmiştir. 

            3- Taraflar, müşavirlik, mühendislik ve müteahhitlik hizmetleri alanında işbirliği yapmaya istekli olduklarını belirtmişler ve ortak projelerin her iki ülkede olduğu kadar üçüncü ülkelerde de uygulanabilmesi amacıyla gerekli malî düzenlemelerini yapmayı kararlaştırmışlardır. 

            4- Taraflar, Türk BOTAŞ ile İran’lı NIGC’nin, gaz boru hattının geçeceği ilgili Avrupa hükümetleri yetkilileri ve doğal gaz şirketleri ile temas sağlamak ve projeye malî destek yolları araştırmak amacıyla bir Ortak Komite teşkil etmeleri hususunda mutabık kalmışlardır. 

            Taraflar, daha önceden hazırlanmış bulunan “İran Doğal Gazı için Avrupa Pazar Araştırması” raporunu inceleyecekler ve nihai raporu ilgili Bakanlarına sunacaklardır. Anılan Komite, yukarıda belirtilen hedeflere ulaşmak için gerekli prosedürü tespit amacıyla bir program taslağı hazırlamak üzere ilk toplantısını 1990 Mayıs ayında Ankara’da yapacaklarıdır. 

            5- Taraflar, ilgili makamlarının ortak projelere katılma olanağını değerlendirmek amacıyla petrol ve gaz arama, üretim ve sondaj faaliyetlerinde işbirliğini teşvik hususunda istekli olduklarını ifade etmişlerdir. 
Türk Tarafı, işbirliğinin ayrıntıları hakkında bilgi alışverişinde bulunmak üzere ilgili İran makamlarını Türkiye’ye davet etmiştir. 

            6- Petkim, Türkiye Petrokimya Holding Anonim Şirketi, İran’ın mevcut petrokimya tesislerine işletme, bakım ve eğitim hizmetleri sağlamak ve müşavirlik mühendislik ve tedarik hizmetleri vermek suretiyle yeni tesislerin inşasına katılmak hususundaki arzusunu belirten bir rapor sunmuştur. 

            Petkim, NPC’den (Milli Petrokimya Şirketi) bir yönetici müdürler grubunun 1990 yılı içinde Petkim tesislerini ziyaret edeceğini ve bu ziyaretin teknik işbirliğindeki olumlu gelişmeye katkıda bulunacağını memnuniyetle kaydetmiştir. 

            7- Machine Sazi İran (Mashad Projesi) ve Taksan, teknik işbirliği yapma hususundaki isteklerini belirtmişlerdir. (MSI)’nın gerekli detaylı bilgileri Taksan’a 2 hafta içinde sunması taraflarca kararlaştırılmıştır. Taksan bu bilgileri aldıktan sonra bir ay içinde MSI’ya teklifini sunacaktır. 

            8- Machine Sazi Tabriz (MST) ve Taksan aşağıdaki hususlarda anlaşmışlardır: 

            a) Makine parçaları ve komponentleri üretiminde işbirliği, 

            b) Elektrikli ve hidrolik komponentlerin alımı, 

            c) Tebriz tesislerinin “dizamatic hattı”ndaki kullanılabilir atıl kapasitesinin değerlendirilmesi, 

            d) Teknik uzmanların birbirlerinin tesislerine karşılıklı ziyaretlerde bulunması, 

            e) CNC tezgâhları ve freze makinelerini ortak üretimi için araştırma yapılması.  
Paragraf 8’in ayrıntıları 26/2/1990 (7/12/68) tarihinde imzalanan “Görüşme Tutanağında” ele alınmıştır. 

            9- Kompresör Sazi Tabriz Firması ve Komsan çeşitli tipte kompresörlerin imalatında mevcut işbirliğinin seviyesinden duydukları memnuniyeti belirtmişlerdir. 

            İki firma, teknik ve ticari işbirliğinin kapsamını genişletmek için 27/2/1990 tarihinde bir anlaşma imzalamışlardır. 

            10- İran Milli Çelik Şirketi (NISCO) ve Türkiye Demir Çelik İşletmeleri (TDÇİ), 16 Şubat 1989 ve 16 Kasım 1989 tarihli Anlaşma Muhtıralarında da yer verilen teknik işbirliğinin çeşitli yönlerini gözden geçirmişler ve sözkonusu Anlaşma Muhtıralarının uygulanmasının hızlandırılması hususunda mutabık kalmışlardır. 

            11- İran’ın Sang Godaz Firması, Türkiye’den Çitosan ve Çimbol firmaları ile İran’da çimento fabrikaları, refrakter malzemeler, tuğlalar, mozaikler vb alanlardaki projelerin uygulanmasıyla ilgili müzakerelere ve işbirliğine devam etmeye istekle olduğunu bildirmişlerdir. 

            12- Taraflar, şeker sanayii tarımı ve teknolojisi alanlarında işbirliğine hazır olduklarını belirtmişlerdir, İki ülkenin uzmanları birbirlerinin tesislerini ziyaret edecek ve aralarındaki muhtemel işbirliği imkânlarını ve yollarını belirleyeceklerdir. 

            13- Türk Tarafı, İran’da ferro-krom ve kord bezi tesislerinin kurulmasına iştirak etmeye hazır olduğunu ifade etmiştir. 

            14- Taraflar, aşağıdaki alanlarda işbirliği yapmaya istekli olduklarını ifade etmişlerdir: 

            a) Pars Electric Co. ile renkli TV alıcılarının ortak üretimi, 

            b) Saipa Co. ile Renault arabalarının ortak üretimi, 

            c) Khavar Industrial Group Co. ve Iran Khordro Co. ile Mercedes-Benz araçlarının (otobüs-minibüs-kamyon) ortak üretimi, 

            İlgilenen Türk firmalarının isimleri Türk Tarafınca kısa bir süre içinde bildirilecektir. 

            15. Türkiye’den Parsan ve İran’dan Charkheshgar ve İran Tractor MFG (ITM co.), direksiyon dişli mekanizması imalatı ve satışı konusunda bir teknik yardım anlaşması imzalanmaya karar vermişlerdir. Kontratın teknik özellikleri ve detayları 2 Mart 1990 tarihli Anlaşma metninde yer almaktadır. 

            16- İran’dan Navard Alüminyum MFG Firması ile Türkiye’den Fepaş Dış Ticaret A.Ş. işbirliği yapma konusundaki isteklerini ifade etmişler ve 27 Şubat 1990 tarihli Anlaşma Zaptında yer alan hususların gerçekleştirilmesi için dikkate alınması gereken şartların tesbiti amacıyla temaslarını sürdürmek konusunda mutabakata varmışlardır. 

            17- Türkiye’den Motosan Motor Firması ile İran’dan Sane Firması yüksek süratlı dizel motor imalatında işbirliği yapma hususunda mutabık kalmışlar ve 27 Şubat 1990 tarihinde işbirliğini şartlarını belirleyen bir Mutabakat Zaptı imzalamışlardır. 

            18- İran’dan Calcimine Firması ve Türkiye’den Çinkur adlı kuruluş daha önceki anlaşmalarda ifade edildiği gibi, teknik ve ticari işbirliğine devam etme hususundaki isteklerini vurgulamışlardır. 

            B- ENERJİ 
            Taraflar, iki ülkenin elektrik kurumları yetkilileri arasında imzalanan Protokol çerçevesinde yapılan işbirliğinde kaydedilen gelişmelerden duydukları memnuniyeti ifade etmişlerdir. 

            II- TİCARET VE BANKACILIK 

            1- Taraflar, Yedinci Dönem Karma Ekonomik Komisyon Toplantısından bu yana ikili ticari ilişkilerde kaydedilen gelişmeleri tüm ayrıntılarıyla gözden geçirmişler ve ticaretin daha dengeli bir şekilde geliştirilmesi ve çeşitlendirilmesi hususundaki arzularını teyit etmişlerdir. 

            2- Taraflar, üçüncü ülkelerce yapılacak tekliflerin eşit koşullar ihtiva etmesi kaydıyla, mal ve hizmet alımında birbirlerine öncelik tanımak hususunda mutabık kalmışlardır. 

            3- Ticaret ve Bankacılık Komitesi, mal bazındaki müzakerelerin yürütülmesini kolaylaştırmak amacıyla aşağıdaki Alt-Komitelerin kurulmasının kararlaştırmışlardır: 

            a) Demir ve Çelik Ürünleri, 

            b) Kimyasal, Plastik ve Petrokimyasal Ürünler, 

            c) Tekstil, 

            d) Makine, Ekipman ve Yedek Parçalar, 

            e) Temel Maddeler, 

            f) Muhtelif. 

            4- İran Tarafı, Türkiye’de ihraç edilecek ve Türkiye’den ithal edilecek iki adet işâri mal listesi sunmuştur. Taraflar, iki listeyi Türk ve İran firmalarına iletmek ve 1990 yılında ikili ticarette hedeflenen iki milyar ABD Dolar’lık hacme ulaşmak için mümkün olan her türlü çabayı göstermek hususunda mutabık kalmışlardır. 

            5- İran Tarafı, buğday, arpa vb. temel maddeleri Türkiye’den almaya devam etmek arzusunda olduğunu bildirmiştir. Türk Tarafı, bu niyeti memnunlukla karşılamış ve İran’ın isteklerinin yerine getirilebilmesi için mümkün olan her türlü çabanın gösterileceğini ifade etmiştir. 

            6- Taraflar, ilgili kuruluşlarının ve firmalarının icraatlarından kaynaklanan bir dizi ihtilaflı konuyu incelemişler ve adil çözüm bulmak amacıyla bu konuların izlenmesi hususunda anlaşmışlardır. Taraflar ayrıca, iki ülke arasındaki ticaretin düzgün gelişimine katkıda bulunmak amacıyla, bir taraftan Türkiye’den Hazine ve Dış Ticaret Müsteşarlığı ile Ankara’daki İran Büyükelçiliği Ekonomi ve Ticaret Müşavirliği, diğer taraftan İran Ticaret Bakanlığı ile Tahran’daki Türkiye Büyükelçiliği Ekonomi ve Ticaret Müşavirliği aracılığıyla temaslara devam etmeyi kararlaştırmışlardır. 

            7- Taraflar, ticari mukavelelerin hazırlanması, imzalanması ve yürütülmesinde, aksi belirtilmedikçe, Uluslar arası Ticaret Odası’nın koyduğu prensiplerin uygulanması hususunda anlaşmışlardır. 

            8- Taraflar, aralarındaki ticari ilişkileri, uluslar arası piyasa fiyatları, kalite ve kabul edilebilir standartlar çerçevesinde yürütmek istediklerini belirtmişlerdir. 

            9- Taraflar, firmalarının karşılıklı olarak İzmir ve Tahran Uluslar arası Fuarlarına katılmalarından duydukları memnuniyeti belirtmişler ve daha geniş bir katılımın teşvik edilmesi hususunda mutabık kalmışlardır. 

            10- Taraflar, birbirlerinin piyasa şartlarını ve potansiyellerini daha iyi tanıyabilmeleri için iş adamlarının karşılıklı ziyaretlerde bulunmalarını teşvik etmeyi kararlaştırmışlardır. 

            11- Taraflar, petrol dışı ve geleneksel ürünler dışı mamullerini her iki ülkede olduğu kadar üçüncü ülkelerde de pazarlamak amacıyla birbirlerinin ticari şirketlerinden istifade imkânlarını araştırmaya istekli olduklarını ifade etmişlerdir. 

            12- Taraflar, belirli illeri arasında sürdürülen sınır ticaretinin gelişimini gözden geçirmişler ve mevcut zorlukların en aza indirilmesi için gerekli önlemlerin alınması gerektiğini kaydetmişlerdir. 

            13- Taraflar, bankacılık ve ödeme düzenlemesi konusunda, Türkiye Cumhuriyeti Devlet Bakanı Sayın Güneş Taner ile İran İslam Cumhuriyeti Ekonomik İşler ve Maliye Bakanı Sayın Dr. Mohsen Nourbakhsh’ın 22 Şubat 1990 (3 Esfand 1368) tarihinde, imzalamış oldukları, “Toplantı Tutanağını” teyit etmişlerdir. 

            III- ULAŞTIRMA VE HABERLEŞME 

            1- Taraflar, Türkiye Cumhuriyeti Ulaştırma Bakanı ile İran İslam Cumhuriyeti Karayolları ve Ulaştırma Bakanı arasında 7 Ocak 1990’dan (Day 1368) akdedilen iki ülke arasındaki Karma Ulaştırma Komisyonu “ Mutabakat Zaptını” (MZ) teyit etmişler ve MZ’da belirtilmiş bulunan tüm konuların iki ülkenin ilgili kuruluşlarınca tamamen uygulanması gerektiğini vurgulamışlardır. 

            2- İran yüklerinin Türk limanlarından transit sevkiyatı imkânlarını araştırmak üzere 19-26 Şubat 1990 tarihlerinde İran Heyetinin bu limanlara yaptığı son ziyaret konusunda, Taraflar, ilgili makamların bu alandaki işbirliğine ve görüşmelere devam etmeleri gerektiğini ifade etmişlerdir. 

            3- Taraflar, iki ülkenin demiryolu kuruluşları arasında lokomotiflerin ve vagonların tamiratı ve bakımı alanlarındaki teknik işbirliğinin devam ettirilmesi hususunda mutabık kalmışlardır. 

            4- Taraflar, iki ülke arasında haberleşme alanındaki bilimsel, teknik araştırma ve eğitim konularındaki işbirliğini geliştirme hususunda anlaşmışlardır. 

            5- Taraflar, sivil havacılık ve limanlar konusundaki işbirliğini geliştirmek hususundaki kararlılıklarını teyit etmişler ve heyet teatisi yapma hususunda mutabık kalmışlardır. 

            IV- TARIM 

            Taraflar, aşağıda belirtilen alanlarda işbirliği yapılması hususunda anlaşmışlardır: 

            - İran’lı uzmanlara, ormancılık, sel ve erozyon kontrolu da dahil olmak üzere ağaçlandırma ve ormanlardan faydalanma , kurak ve yarı kurak bölgelerde su dağıtım şebekeleri yönetimi, pamuk üretimi, hayvan yetiştiriciliği, veterinerlik ve kuru tarım yöntemleri alanlarında eğitim kursları sağlanması. 

            - Türk uzmanlara İran’daki Razi Enstitüsünde “Mersin Balığı yetiştiriciliği”, “Bitki hastalıklarında biyolojik kontrol”, “Virüs izolasyonu”, “Doku kültürü ve aşı üretimi” konularında eğitim ziyareti sağlanması. 

            - İki ülke arasında 1981 yılında parafe edilen “Veterinerlik Anlaşması” 3-4 ay içinde Türkiye’de yapılacak özel bir toplantıda, mevcut şartlara göre tekrar incelenecektir. Bu toplantıda kesim, kalitelendirme, paketleme, vb. metodlar da dahil olmak üzere et üretiminin sıhhi yönü de görüşülecektir. 

            - Şeker pancarı üretimi, makineleşme, zararlılarının ve hastalıklarının kontrolü teknoloji transferi, bilgi, belge ve uzman teatisi yapılması. 

            - Orman ağacı tohumu müdahalesi. 

            - Ekin üretimi, hayvan yetiştiriciliği, ormancılık ve hastalık kontrolü konularında teknik bilgi, belge ve materyal teatisi. 

            - İki ülkenin sınır bölgelerinde ortaya çıkabilecek bitki, orman ve hayvan hastalıkları ile böceklerin (özellikle çöl çekirgeleri) önlenmesine ilişkin bilgi teatisi. 

            - Taraflar arasında tarım makineleri ve makineleşme konusunda uzman mübadelesi. 

            - Hayvan aşılaması, bölgesel çiçekçilik, orman yönetimi, süt teknolojisi, kümes hayvanları ve sığır yetiştiriciliği, sulama, tarımda makineleşme ve toprak verimliliği vb. gibi tarımsal ve doğal kaynakların araştırılması alanında bilgi ve uzman mübadelesi. 

            Taraflar, Karma Ekonomik Komisyon Dokuzuncu Dönem Toplantılarının, 1991 yılında üzerinde karşılıklı olarak mutabık kalınacak bir tarihte Ankara’da yapılması hususunda anlaşmışlardır. 

            Tahran’da 2 Mart 1990 (11 Esfand 1368) tarihinde her biri aynı derecede geçerli iki İngilizce nüsha halinde hazırlanmıştır. 
 
            Türkiye Cumhuriyeti                        İran İslam Cumhuriyeti 
            Hükümet Adına                                  Hükümet Adına 
            Cemil ÇİÇEK                  Mohammad Hadı Nezhad HOSSEINIAN 
            Devlet Bakanı                                Ağır Sanayi Bakanı 

EK: NO (1) 
İRAN İSLAM CUMHURİYETİNCE, KOMPANSASYON ESASINA GÖRE SANAYİ TESİSLERİNİN ATIL KAPASİTELERİ İÇİN İHTİYAÇ DUYULAN HAM MADDELER LİSTESİ 
- Kaprolaktam 
- D.M.T. 
- Polipropilen 
- Polietilen 
- Viskoz Elyafı 
- Tekstil Boya Maddeleri 
- Deri İşlemek için Kimyasal Maddeler 
- Tabii ve Sentetik Kauçuk 
- P.V.C Tozu (Emulsiyon ve Suspansiyon) 
- Kimyasal Çözücüler (Toluen, Aseton ve Butilasetat) 
- Kostik Soda 
- Gliserin 
- L.A.B. (lineer Alkit Benzen) 
- S.T.P. 
- P.V.A. 
- Titanyum Dioksit 
- Alkit Reçineler 
- Üre Formaldehit 
- Formalin 
- Poliüretan 
- Klorapran 
- Alüminyum Folyo 
- Alüminyum Levhalar 
- Çelik ve Bakır Tüpler 
- Teneke Levhalar 
- Buzdolabı Kompresörleri 
- Sıcak ve Soğuk Galvanizlenmiş Çelik Levhalar 
- Buzdolapları ve Dondurucular için Çeşitli Türde Sprey Boyalar 
- 20,24 ve 26 inci ekran Renkli ve Siyah Beyaz TV Tüpleri 
- Diotlar 
- Transistörler 
- Televizyonlar için Entegre Devreler 
- Temizlik Kağıtları ve Kağıt Hamuru 
- Flo-Pulp 
- Örgü Olmayan Kumaş 
Not: İngilizce metni 7 Temmuz 1990 gün ve 20567 sayılı Resmi Gazete’dedir.