Milletlerarası Anlaşma  
Resmi Gazete: 02.10.1991 Sayı : 21009 (Asıl) Düstur Tertip:5 Cilt: 31 Sahife:1046
     
Milletlerarası Antlaşma
 
Karar Sayısı: 91/2163
Karar Tarihi : 19/08/1991    
     
            Uluslararası Çalışma Teşkilatının 49 uncu Genel Konferansı tarafından 22 Haziran 1965 tarihinde kabul edilen 8.5.1991 tarihli ve 3729 sayılı Kanunla onaylanması uygun bulunan ekli Yeraltı Madenlerinde İşe Alınmada Asgari Yaş Hakkında 123 sayılı Uluslararası Çalışma Sözleşmesinin onaylanması Dışişleri Bakanlığının 8.8.1991 tarihli ve EİUE/II-619-5031 sayılı yazısı üzerine 31.5.1963 tarihli ve 244 sayılı Kanunun 3 üncü maddesine göre, Bakanlar Kurulunca 19.8.1991 tarihinde kararlaştırılmıştır.
                                                                                                Turgut ÖZAL
                                                                                                Cumhurbaşkanı
 
A.Mesut YILMAZ
Başbakan
     
E.PAKDEMİRLİ
Devlet Bakanı ve Bşk.Yrd.
F.KURT
Devlet Bakanı
M.R.TAŞAR
Devlet Bakanı
İ.AYKUT
Devlet Bakanı
M.V.DİNÇERLER
Devlet Bakanı
K.İNAN
Devlet Bakanı
İ.AKÜZÜM
Devlet Bakanı
C.TUNCER
Devlet Bakanı
S.ARAS
Devlet Bakanı
E.KOÇAK
Devlet Bakanı
M.ÇEVİK
Devlet Bakanı
E.C.GÜLPINAR
Devlet Bakanı
B.SÖNMEZ
Devlet Bakanı
A.T.ÖZDEMİR
Devlet Bakanı
Ş.ŞEKER
Adalet Bakanı
H.B.DOĞU
Milli Savunma Bakanı
M.KALEMLİ
İçişleri Bakanı
H.B.DOĞU
Dışişleri Bakanı V.
A.KAHVECİ
Maliye ve Gümrük Bakanı
A.AKYOL
Milli Eğitim Bakanı
H.ÖRÜÇ
Bayındırık ve İskan Bakanı
Y.ERYILMAZ
Sağlık Bakanı
İ.ÖZDEMİR
Ulaştırma Bakanı
İ.TUNCAY
Tarım ve Köyişleri Bakanı
M.EMİROĞLU
Çalışma ve Sos.Güv.Bk.
R.K.YÜCELEN
Sanayi ve Ticaret Bak.
M.ARICI
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı
G.MARAŞ
Kültür Bakanı
B.AKARCALI
Turizm Bakanı
İ.TUNCAY
Orman Bakanı V.
SÖZLEŞME NO:123
Yeraltı Madenlerinde İşe Alınmada Asgari Yaş Hakkında Sözleşme

            Uluslararası Çalışma Bürosu Yönetim Kurulunun daveti üzerine 2 Haziran 1965 tarihinde Cevevre'de toplanan Uluslararası Çalışma Teşkilatı Genel Konferansı, Kırkdokuzuncu toplantısında

            Oturum gündeminin dördüncü maddesinde yer alan yeraltı madenlerinde işe alınmada asgari yasa ilişkin bazı tekliflerin kabul edilmesine karar vererek,

            1935 tarihli Yeraltı Çalışmaları (kadınlar için) sözleşmesinin, ilke olarak, yaşları ne olursa olsun kadınların her türlü madenlerde yeraltında çalışmasını yasakladığını not ederek,

            Madenler için de uygulanan, 1937 tarihli Asgari Yaş (Sanayi) sözleşmesinin 15 yaşından küçük çocukların kamu yada özel işletmelerde veya bunların bağlı birimlerinde istihdam edilmemesi veya çalışmaması hükmünü getirdiğini not ederek

            Aynı sözleşmede, ayrıca, mahiyeti icabı veya çalışma şartlarından dolayı, orada istihdam edilen kişilerin hayatı, sağlığı veya ahlakı bakımından tehlike arzeden işler için milli mevzuatta, ya bu işlere gençlerin kabulü için 15 yaş üstünde bir yaşın veya yaşların tesbit edilmesini, yada bu yaşları tesbit edecek uygun bir makamın görevlendirilmesi gerektiğinin beyan edildiğini kaydederek

            Madenlerde Yeraltında istihdamını tabiyatı icabı, bu işlere kabulde 15 yaş üstünde bir yaş tesbit eden uluslararası standartların arzulanır olduğunu düşünerek

            Bu standartların uluslararası bir Sözleşme şekli olması gerektiğini düşünerek

            Bindokuzyüzaltmışbeş senesinin Haziran ayının yirmiikinci günü, 1965 tarihli Asgari Yaş (Yeraltı Çalışması) adı verilecek olan aşağıdaki Sözleşmeyi kabul etmiştir.

            1- Bu sözleşmenin amacı bakımından "Maden" terimi, yeraltında insanları istihdam etmek suretiyle, yeraltından cevher çıkaran kamu yada özel sektör olmak üzere herhangi bir işletmeyi ifade eder.

            2- Madenlerde, yeraltında istihdama yada çalışmaya ilişkin bu Sözleşme hükümleri, taş ocaklarında yeraltında istihdamı yada çalışmayı da kapsar.

            Madde 2
            1. Tesbit edilmiş belirli bir asgari yaş altındaki kişiler yeraltında madenlerde istihdam edilemez veya çalıştırılamazlar.

            2. İşbu sözleşmeyi onaylayan her üye ülke onay belgesine ekleyeceği bir açıklamada tesbit ettiği asgari yaşı belirtecektir.

            3- Asgari yaş hiçbir şekilde 16 yaşdan aşağı olamaz.

            Madde 3
            İşbu sözleşmeyi onaylamış olan her üye ülke, daha sonra onay esnasında tesbit etmiş olduğundan daha yüksek bir asgari yaş tesbit eder ise bu durumu ek bir açıklama ile Uluslararası Çalışma Bürosu Genel Müdürüne bildirilebilir. 

            Madde 4
            1. Yetkili Makam, işbu sözleşme hükümlerinin etkin olarak uygulanmasını sağlamak amacıyla uygun cezalar da dahil olmak üzere gerekli tüm tedbirleri alır.

            2- İşbu sözleşmeyi onaylamış olan her üye ülke sözleşme hükümlerinin uygulanmasını denetlemek amacıyla, uygun bir teftiş hizmeti idame ettirmeyi veya uygun bir teftişin yapıldığına kani olmayı taahhüt eder.

            3- Milli mevzuat işbu sözleşmenin hükümlerine uymaktan sorumlu kişileri belirler.

            4- İşveren, yeraltında istihdam edilen veya çalışan ve tesbit edilen asgari yaşın en fazla iki yaş üstündekiler için aşağıdaki hususlarda kayıt tutar ve müfettişlerin denetimine hazır bulundurur.

            a- Mümkün olan hallerde belgelenmiş doğum tarihlerini, ve 

            b- Kişinin işletmede yeraltında ilk defa istihdam edildiği veya çalıştığı tarihi.

            5. İşveren, işçi temsilcilerinin talepleri üzerine, yeraltında istihdam edilen yada çalışan ve tesbit edilen asgari yaşın en fazla 2 yaş üstündeki kişilerin listelerini verir. Bu listeler, bu kişilerin doğum tarihlerini ve işletmede yeraltında ilk defa istihdam edildikleri yada çalıştıkları tarihi gösterir. 

 

            Madde 5
            İşbu sözleşmenin 2 nci ve 3 üncü maddeleri mucibince belirlenecek asgari yaş, en fazla temsil yetkisini haiz ilgili işveren ve işçi kuruluşlarıyla istişare sonunda tesbit edilir.

            Madde 6
            Bu sözleşmenin onay belgeleri tescil edilmek üzere Milletlerarası Çalışma Bürosu Genel Müdürüne gönderilecektir. 

            Madde 7
            1. Bu sözleşme milletlerarası Çalışma Teşkilatı üyelerinden sadece onay belgeleri Genel Müdür tarafından tescil edilmiş olanları bağlayacaktır.

            2- Bu sözleşme iki üyenin onay belgelerinin Genel Müdür tarafından tescil tarihinden oniki ay sonra yürürlüğe girecektir.

            3- Bunu takiben, Sözleşme herhangi bir üye için, onaylamanın tescil edildiği tarihten oniki ay sonra yürürlüğe girecektir.

            Madde 8
            1- Bu sözleşmeyi onaylamış olan bir üye, Sözleşme'nin ilk yürürlüğe giriş tarihinden itibaren on yıl geçtiktensonra Milletlerarası Çalışma BÜROSU Genel Müdürüne göndereceği ve onun tarafından tescil edilecek bir bildirim ile Sözleşmeyi feshedilebilir. Fesih tescil tarihinin üzerinden bir yıl geçmeden muteber olmaz.

            2- Bu sözleşmeyi onaylamış bulunan ve önceki fıkrada belirtilen on yıllık devrenin sonunda itibaren bir yıl içinde bu Madde gereğince feshetmek hakkını kullanmamış her üye, yeniden on yıllık bir müddet için bağlanmış olacak ve bundan sonra bu Sözleşmeyi her on yıllık devrenin sona ermesinden sonra bu maddede derpiş edilen hükümlere göre göshedilebilecektir. 

            Madde 9
            1. Milletlerarası Çalışma Bürosu Genel Müdürü, Teşkilat üyeleri tarafından kendisine bildirilen bütün onay ve fesihlerin tescil işlemini Milletlerarası Çalışma Teşkilatının bütün üyelerine bildirecektir.

            2- Genel Müdür, kendisine gönderilen Sözleşmenin ikinci onay belgesinin tescil edildiğini Teşkilat üyelerine bildirirken bu Sözleşme'nin yürürlüğe giriş tarihinde Teşkilat üyelerinin dikkatini çekecektir.

            Madde 10
            Milletlerarası Çalışma Bürosu Genel Müdürü, önceki maddeler gereğince tescil etmiş olduğu onay ve fesih işlemlerine dair bilgilerin tamamını Birleşmiş Milletler Antlaşmasının 102 nci maddesi uyarınca tescil edilmek üzere Birleşmiş Milletler Sekterine ulaştıracaktır.

            Madde 11
            Milletlerarası Çalışma Bürosu Yönetim Kurulu gerekli gördüğü hallerde, bu Sözleşmenin uygulanması hakkında Genel Konferansa bir rapor sunacak ve Sözleşmenin tamamen veya kısmen değiştirilmesi konusunun Konferans gündemine alınıp alınmaması hususunu inceleyecektir.

            Madde 12
            1. Genel Konferansın, bu sözleşmenin tamamını veya bir kısmını değiştiren yeni bir sözleşme kabul etmesi halinde ve bu yeni Sözleşme de aksine bir hüküm bulunmadığı takdirde

            a- Değişiklik getiren yeni Sözleşme'nin bir üye tarafından onaylanması, bu yeni Sözleşme'nin yürürlüğe girmesi kaydıyla, yukarıdaki sekizinci madde hükümleri gözönünde tutulmaksızın işbu Sözleşmenin derhal feshi neticesini doğuracaktır.

            b- Değişiklik getiren yeni Sözleşme'nin yürürlüğe giriş tarihinden itibaren, işbu sözleşme üye ülkelerin onayına artık açık tutulmayacaktır.

            2- Bu sözleşmeyi onaylamış bulunan ve değişiklik getiren Sözleşmeyi onaylamayacak olan ülkeler açısından işbu Sözleşme aynı muhteva ve biçimde yürürlükte kalacaktır.

            Madde 13
            Bu sözleşmenin Fransızca ve İngilizce metinleri aynı derece muteberdir.

Not :İngilizce metni 2 Ekim 1991 tarihli ve 21009 sayılı Resmi Gazetededir.