Harçlar Kanunu  
492 Sayılı HARÇLAR KANUNU 
            KANUNUN ŞÜMULÜ 
            Madde 1- Bu Kanuna göre alınacak harçlar aşağıda gösterilmiştir : 
            1. Yargı Harçları, 
            2. Noter Harçları, 
            3.Vergi itiraz harçları 
            4. Tapu ve Kadastro harçları, 
            5. Konsolosluk Harçları, 
            6. Pasaport, ikamet tezkeresi, vize ve Dışişleri Bakanlığı tasdik harçları, 
            7. Gemi ve liman harçları, 
            8. İmtiyazname, ruhsatname ve diploma harçları, 
            9. Trafik harçları. 
BİRİNCİ KISIM
YARGI HARCLARI
BİRİNCİ BÖLÜM
MÜKELLEFİYET

            MEVZU 
            Madde 2-Yargı işlemlerinden bu kanuna bağlı (1) sayılı tarifede yazılı olanları, yargı harçlarına tabidir. 

            Ceza mahkemelerinde şahsi hukuka ait hakların hüküm altına alınması halinde de, celse harçları hariç olmak üzere (1) sayılı tarifeye göre harç alınır. 

            HAKEM KARARLARI 
            Madde 3-Hakem kararlarının infazı lazım geldiğine dair mahkeme başkanı veya hakim tarafından verilen şerhlerden, hakem kararının mahiyetine göre, karar ve ilam harcı alınır. 

            Yabancı hakem kararları ile, kanun gereğince tahkim yolu ile halli mecburi olan davalardan da 
aynı suretle harç alınır. 

             YABANCI MAHKEME İLAMLARI 
            Madde 4-Yabancı bir mahkeme tarafından verilen ilamların tenzili için açılacak davalardan, bu 
ilamlarda hükmolunmuş şeyin değeri, nevi ve mahiyetine göre (1) sayılı tarife gereğince harç alınır. 

            DANIŞTAY İŞLEMLERİ 
            Madde 5- Danıştayda açılacak idari davalardan (1) sayılı tarife gereğince harc alınır. 

            Vergi, resim, harc ve bunlara bağlı cezalarla ilgili olup Danıştayın görevi içinde bulunan 
işlemler (3) sayılı tarifeye göre harca tabidir. 

            KARŞILIK DAVALAR ve DAVAYA MÜDAHALE 
            Madde 6- Karşılık davalar, müstakil davalar gibi harca tabidir. 

            Davaya müdahale eden kimse, kanun yollarına müracaat ederse iltihak ettiği taraftan alınan 
harca eşit harcı ödemek mecburiyetindedir. 

            YENİDEN HARÇ ALINMASI 
            Madde 7- Muameleden kaldırılan dosya Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununda 
belirtilen süre içinde yenilenmediği takdirde davanın görülebilmesi yeniden harç verilmesine bağlıdır. 

            HÜKMÜN BOZULMASI 
            Madde 8- Bu hükmün bozulmasını müteakip verilecek hükümlerden yeni bir hüküm gibi karar ve ilam harcı alınır ve bozulan hükümden evvelce alınmış olan karar ve ilam harcı, müteakip hükme ait harçtan 
mahsup olunur. 

            TASHİHİ KARAR 
            Madde 9- Tashihi karar talebinin kabulü üzerine temyiz olunan hüküm tasdik edilirse, temyiz olunan 
hükümden alınmış olunan harc kadar yeniden harc alınır. 

            İADEİ MUHAKEME 
            Madde 10- İadei muhakemenin kabulü üzerine cereyan edecek davalar, yeni davalar gibi harca tabidir. İadei muhakeme talebinde bulunan neticede haklı çıkarsa evvelce alınan harç mahsup edilir. 

            MÜKELLEF 
            Madde 11- Genel olarak yargı harçlarını davayı açan veya harca mevzu olan işlemin yapılmasını 
istiyen kişiler ödemekle mükelleftir. 

            Vasinin hesabının görülmesi dolayısiyle alınacak harçlar, vesayet altındaki şahsa izafeten 
vasiden alınır. 

            Herhangi bir istek olmaksızın resen yapılacak işlemlere ait harçlar, aksine hüküm yoksa, lehine 
işlem yapılan kişilerden alınır. 

            CELSE HARCLARINDA MÜKELLEF 
            Madde 12- Hukuk ve ticaret mahkemelerinde celse harcı, muhakeme tarafların talep ve muvafakatleri üzerine talik edilmiş ise taraflardan ve evvelce yapılması mümkün olan bir işlemin yapılmamış 
olmasından dolayı talik edilmişse, talike sebebiyet veren taraftan alınır. 

            Her iki halde talike vekiller sebebiyet vermişse celse harcı vekillere yüklenir. 

            Vekil ve taraflara yüklenilen celse harcı müteakip iki celsede ödenmezse bir misli fazlasiyle 
alınır. Ödenmediği takdirde harcın bu miktar üzerinden tahsili için Maliye'ye tezkere yazılmasına karar 
verilir. 

İKİNCİ BÖLÜM
İSTİSNA VE MUAFLIKLAR

            HARCDAN MÜSTESNA İŞLEMLER 
            Madde 13- Aşağıda yazılı mevzular harçtan müstesnadır : 
            a)Değeri 100 lirayı geçmeyen dava ve takipler, (Ticari senetlere ait takipler hariç) 
            b)Vasi tayini ve azli, hakimin reddi talebinin kabulü ve hakimin istinkafına ait kararlar, 
            c)Ayda 250 lirayı geçmeyen nafakalara ait dava ve takipler, "Birden fazla kişiler lehine 
nafakaya hükmedilmesine dair ilamlarda her kişi lehine hükmedilen miktar müstakil olarak nazara 
alınır." 
            d)İcra ve İflas dairelerinin kusuru yüzünden yanlış yapılmış olan işlemlerin ıslahı ve iptaline dair tetkik mercileri kararlariyle, bu iptal veya ıslah dolayısiyle yeniden yapılacak işlemler, 
            e)Ticaret sicilinde re'sen yapılan düzeltmeler, 
            f)İcra tetkik mercilerinin cezaya mütedair kararlariyle bu kararların temyizi işlemleri, 
            g)İcra ve İflas Kanununun 270'nci Maddesine göre yapılacak defter tutma işlemleri, 
            h)Yetkili makamların istiyecekleri ilam ve sair evrak suretleri, 
            i)Kamu adına C.savcıları tarafından hukuk mahkemelerine açılan davalar, 

            HARCTAN MUAF OLANLAR 
            Madde 14- Erler ve ihtiyaçları Devlet tarafından deruhte ve temin olunan onbaşı ve çavuşlar adliye işlemlerinden ötürü harçtan muaftırlar.
 

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
HARÇ ALMA ÖLÇÜLERİ VE NİSPETLERİ
  
           HARÇ ALMA ÖLÇÜLERİ 
            Madde 15-Yargı harçları (1) sayılı tarifede yazılı işlemlerden değer ölçüsüne göre nispi esas üzerinden, işlemin nev'i ve mahiyetine göre maktu esas üzerinden alınır. 

            DEĞER ESASI 
            Madde 16- Değer ölçüsüne göre harca  tabi işlemlere (1) sayılı tarifede yazılı değerler esastır. 
Müdahalenin men'i tescil ve tapu kayıt iptali gibi gayrimenkulün aynına taallük eden davalarda 
gayrimenkulün değeri nazara alınır. 

            Gayrimenkulün aynına taallük eden davalarda ecrimisil ve tazminat gibi taleplerde de 
bulunulduğu takdirde harç, gayrimenkulün değeri ile talebolunan tazminat ve ecrimisil tutarı üzerinden 
alınır. 

            Değer tayini mümkün olan hallerde dava dilekçelerinde değer  gösterilmesi mecburidir. Gösterilmemişse davacıya tespit ettirilir. Tespitten kaçınma halinde, dava dilekçesi muameleye konmaz. 

            Noksan tespit edilen değerler hakkında 30'uncu Madde hükmü uygulanır. 

            TAHLİYE DAVALARINDA DEĞER 
            Madde 17-Gayrimenkulün tahliyesi davalarında, yazılı mukavele olsun veya olmasın bir yıllık kira 
bedeli üzerinden karar ve ilam harcı alınır. 

            GAYRİMENKUL VEYA GEMİLERİN TAHLİYE VE TESLİMİ 
            Madde 18-Bir gayrimenkulün veya bir geminin tahliye ve teslimine dair olan icra takiplerinde tahsil harcı; bir yıllık kira bedeli, yoksa bu süreye göre takdir edilecek bir bedel üzerinden hesaplanır. Bir menkulün teslimine dair icra takiplerinde tahsil harcı; menkulün ilamda veya takip talebinde gösterilen değeri, bu yoksa takdir edilecek değer üzerinden hesaplanır. 

            MENKULLERİN TESLİMİ 
            Madde 19-Bir menkulün teslimine dair icra takiplerinde tahsil harcı; menkulün ilamda veya takip 
talebinde gösterilen değeri, bu yoksa takdir edilecek değer üzerinden hesaplanır. 

            İCRA TAKİPLERİNDE FAİZ 
            Madde 20- İcra takiplerinde takipten sonra işleyecek olan faizler, harcın hesabında nazara alınmaz.

            HARCIN NİSPETİ 
            Madde 21- Yargı harçları (1) sayılı tarifede yazılı nispetler üzerinden alınır. 
            DAVADAN FERAGAT, DAVAYI KABUL VEYA SULH 
            Madde 22- Davadan feragat veya davayı kabul veya sulh muhakemenin ilk celsesinde vuku bulursa,  karar ve ilam harcının üçte biri, daha sonra olursa üçte ikisi alınır. 

            İCRA TAKİBİNDEN VAZGEÇME 
            Madde 23-Her ne sebep ve suretle olursa olsun, icra takibinden vazgeçildiğinin zabıtnameye yazılması  için vazgeçilen miktara ait tahsil harcının yarısı alınır. Ancak haczedilen mal satılıp paraya çevrildikten  sonra vazgeçilirse tahsil harcı tam olarak alınır. 

            GAYRİMENKUL VEYA GEMİLERİN TAHLİYE ve TESLİMİNDE TAHSİL HARCI NİSPETİ 
            Madde 24-Gayrimenkul veya gemilerin tahliye veya teslimine dair icralarda Tahsil Harcı (1) sayılı tarifede yazılı miktarların yarısı nispetinde alınır. 

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
HARCIN ÖDENMESİ

            ÖDEME USULÜ 
            Madde 25-Yargı harçları ilgili kağıt ve belgelere harç pulu yapıştırılmak suretiyle ödenir. 

            ÖDEME YERİ 
            Madde 26-Yargı harçları harca konu olan işlemleri yapan mahkeme veya daire tarafından alınır. 
            Kanunlarda aksine hüküm varsa bu Madde yerine o hüküm uygulanır. 

            MAKTU HARCLARDA ÖDEME ZAMANI 
            Madde 27- (1) sayılı tarifede yazılı maktu harçlar ilgili bulunduğu işlemin yapılmasından önce peşin olarak ödenir. 

            Mahiyetleri icabı işin sonunda hesap edilip alınması gerekenler, harç alacağının doğması 
tarihinden itibaren 15 gün içinde ödenir. 

            Harç peşin veya süresinde ödenmemiş ise, müteakip muamelelere ancak harç ödendikten sonra 
devam olunur. 

            NİSPİ HARCLARDA ÖDEME ZAMANI 
            Madde 28- (1) sayılı tarifede yazılı nispi harçlar aşağıdaki zamanlarda ödenir : 
            a)Karar ve İlam Harcı, 

            Karar ve ilam harçlarının dörtte biri peşin, geri kalanı kararın verilmesinden itibaren iki ay 
içinde ödenir. Karar ve İlam Harcı ödenmedikçe ilgiliye ilam verilmez. 

            b)İcra Tahsil Harcı, İcra takiplerinde Tahsil Harcı, alacağın ödenmesi sırasında, ödeme 
yapılmayan hallerde harç alacağının doğması tarihinden itibaren 15 gün içinde ödenir. 

            Harç alacağı icranın yerine getirilmesiyle doğar. 

            Konunun değeri üzerinden alınacak İflas Harçlarında da bu bent hükümleri uygulanır. 

            c)Depozito, defter tutma ve miras işlerine ait harçlar, 

             (1)sayılı tarifenin (D) bölümünde yazılı depozito, defter tutma ve miras işlerine ait harçlar işin sonundan itibaren 15 gün içinde ödenir. 

            İLAMSIZ TAKİPLERDE PEŞİN HARÇ 
            Madde 29- İlama dayanmıyan takip isteklerinden alacak miktarının binde beşi peşin alınır. 

            Peşin harçlar takip sonunda alınacak asıl borca mahsup olunur. 

            İlama dayanmayan takiplerde alacaklı mahkemeye müracaata mecbur kalırsa, peşin alınan harç kendisine iade olunur. Veya alacaklının isteği üzerine mahkeme harçlarına mahsup edilir 

            NOKSAN TESBİT EDİLEN DEĞER ÜZERİNDEN HARCIN ÖDENMESİ 
            Madde 30- Muhakeme sırasında tespit olunan değerin, dava dilekçesinde bildirilen değerden fazla olduğu anlaşılırsa, yalnız o celse için muhakemeye devam olunur, takip eden celseye kadar noksan değer üzerinden peşin karar ve ilam harcı tamamlanmadıkça davaya devam olunmaz. Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 409'uncu Maddesinde gösterilen süre içinde dosyanın muameleye konulması noksan olan harcın ödenmesine bağlıdır. 

            PEŞİN ALINAN KARAR ve İLAM HARCLARINA GERİ VERİLMESİ 
            Madde 31- Peşin alınan Karar ve İlam Harcı işin hitamında ödenmesi gerekenden fazla olduğu 
anlaşılırsa fazlalık istek üzerine geri verilir. 
 

BEŞİNCİ BÖLÜM
ÇEŞİTLİ HÜKÜMLER

            HARCI ÖDENMEYEN İŞLEMLER 
            Madde 32-Yargı işlemlerinden alınacak harçlar ödenmedikçe müteakip işlemler yapılmaz. Ancak ilgilisi tarafından ödenmiyen harçları diğer taraf öderse işleme devam olunmakla beraber bu para muhakeme neticesinde ayrıca bir isteğe hacet kalmaksızın hükümde nazara alınır. 

            İŞÇİ ALACAKLARININ TAKİBİ 
            Madde 33-İş Mahkemeleri tarafından işçiler lehine hükme bağlanmış olan hak ve alacakların 
takibinde işçilerden hiç bir harç alınmadan gerekli işlem yapılır. Bu harçlar işçi haklı çıktığı takdirde 
takip sonunda hesap edilerek ayrıca bir hükme hacet kalmadan borçludan tahsil olunur. 

            YOL GİDERLERİ ve TAZMİNATI 
            Madde 34-Tebliğden başka bir işlem yapmak için makamından uzaklaşmaya mecbur olan hakimler, C. savcıları ve icra iflas memurlarıyla adli tabiplere, adliye başkatipleri ile katiplere, mübaşir ve müstahdemlere yol giderlerinden başka aşağıdaki miktarlarda yol tazminatı verilir : 

            1. Daireden uzaklaşmayı gerektiren iş, mahkemenin bulunduğu belediye hudutları dahilinde ise 
beher iş için 10 lira, 

            2.Daireden uzaklaşmayı gerektiren iş, mahkemenin bulunduğu belediye hudutları haricinde ise 
beher iş için 15 lira, 

            3.Daireden uzaklaşmayı gerektiren işlerin bir kısmı mahkemenin bulunduğu belediye hudutları 
içinde, bir kısmı haricinde ise belediye hudutları içinde olan beher iş için 10 lira, belediye hudutları 
dışında olan beher iş için 15 lira, 

            Ancak bu miktarlar, bir günde birinci benddeki işler için 50 lirayı ve diğer bendlerdeki işler için 
75 lirayı geçmez. 

            Daireden uzaklaşmayı gerektiren birden ziyade iş olursa, mümkün oldukça işler aynı günde 
yapılır.Bir işin bir günde tamamlanması mümkün olmadığı takdirde her gün için bir iş üzerinden ve 
yukarıdaki bendler gereğince tazminat verilir. 

            Görülen işler birden ziyade ise yol gideri mesafe ile, yol tazminatı ise yukardaki bendler 
esasları ile orantalı şekilde taksim olunur. 

            Adliye başkatipleriyle katipler için bu miktarın 2/3'ü mübaşir ve müstahdemler için yarısı 
ödenir. 

            Yol giderleri ile tazminat ilgili kişiler tarafından işin ifasında evvel emaneten makbuz 
mukabilinde vezneye yatırılarak buna mahsus bir deftere kaydedilir.Keşfi ve işlemi mütaakıp yapılan 
sarfiyat bir tutanakla tevsik olunarak bakiyesi ilgili kişiye geri verilir. 

            İSTİNABE YOLUYLA İCRA TAKİPLERİNDE GİDERLER 
            Madde 35-Diğer bir İcra ve İflas dairesinden istinabe suretiyle bir işlemin yapılması istendiği zaman bu işlemlere ait lüzumlu giderler o dairelere gönderilir. 

            PARALARIN BANKALARA ve MALSANDIKLARINA YATIRILMASI 
            Madde 36-Mahkemeler hakimler, C.Savcıları ve İcra İflas daireleri tarafından adli ve idari işlemlerle takip işlemlerinden dolayı herhangi bir sebeple alınmış olan paraların bankaya yatırılması halinde bu paralara ait faiz, ikramiye ve sair menfaatleri Devlete aittir. 

            Şüyuun giderilmesi neticesinde hasıl olan para ve tereke paraları ile kısıtlı veya gaip adına 
bankaya yatırılan paralar yukarıki fıkra hükmünden müstesnadır. 

            Paraların bankaya ve malsandıklarına yatırılması için ilgililerden gider adı ile bir şey alınmaz. 

            Paraların alacaklıya gönderilme giderleri alacaklıya aittir. 

            İlgilinin hak ettiği parayı, hak etme tarihinden itibaren on yıl içinde almak için müracaat etmemesi halinde, bu paralar Hazineye gelir kaydolunur. 

            SÜRESİNDE ÖDENMEYEN HARÇLAR 
            Madde 37-Bu kanunda ödeme zamanı gösterilen harçlardan süresinde ödenmiyenler, ilgili mahkeme ve daireler tarafından sürenin sonundan itibaren onbeş gün içinde bir yazı ile o yerin vergi dairesine bildirilir ve harçlar vergi dairesince tahsil olunur. 

            Yazıda harcın nevi ve mahiyeti, miktarı, mükellefin soyadı ve adı ve en son ikametgahı adresi 
açık olarak gösterilir. 
 

İKİNCİ KISIM
NOTER HARCLARI
 
BİRİNCİ BÖLÜM
MÜKELLEFİYET ve MUAFLIK

            MEVZU 
            Madde 38-Noter işlemlerinden bu kanuna bağlı (2) sayılı tarifede yazılı olanları noter harçlarına 
tabidir. 

            Pey akçesi, zamanı rücü, ücret tevkifi, cezai şart gibi bir akdin müeyyidesi kabilinden olan taahhütlerden, başlı başına bir akde konu olmadıkça harç alınmaz. 

            YETKİLİ MAKAMLARIN İSTEYECEKLERİ SURETLER 
            Madde 39-Kamu hukuku ile ilgili işlerde yetkili makamların istiyecekleri suretlerden harç alınmaz. 

  
           MÜKELLEF 
            Madde 40-Noter harçlarını, harca mevzu olan işlemin yapılmasını isteyen kişiler ödemekle 
mükelleftirler. 

İKİNCİ BÖLÜM
HARÇ ALMA ÖLÇÜLERİ ve NİSPETLERİ
  
           HARÇ ALMA ÖLÇÜLERİ 
            Madde 41-Noter harçları (2) sayılı tarifede yazılı işlemlerden değer veya ağırlık ölçüsüne göre nispi, işlemin nevi ve mahiyetine göre maktu esas üzerinden alınır. 

            DEĞER ESASI 
            Madde 42-Değer veya ağırlık ölçüsüne göre harca tabi işlemlerde (2) sayılı tarifede yazılı değer veya ağırlık esastır. 

            Menkul ve gayrimenkul mallar hakkında alım, satım,taahhüt ve rehinle ilgili her nevi mukavele, 
senet ve kağıtlarda değer gösterilmesi mecburidir.  Rehin bordroları hakkında bu hüküm uygulanmaz. 

            ÇEŞİTLİ İŞLEMLERDE DEĞER 
            Madde 43-Tarifede yazılı nispi harçların hesabında, sulh işlemlerinde sulh olunan, bedel, rehin 
işlemlerinde rehin bedeli, kiralarda mukaveledeki süreye göre  kira karşılığının toplamı, süre belli 
değilse bir yıllık kira tutarı, hizmet akdinde süreye göre verilecek ücretin toplamı, süre belli değilse bir 
 yıllık ücret tutarı, sermaye şirketlerinde konulan ve ileride konulması taahhüt edilen sermayenin toplamı, kaydı hayatla irat ağlanmasında bir yıllık irat tutarı, harca esas olur. 

            Kiralananın devir ve feshinde geri kalan süreye, sermayenin artırılmasında yalnız artırılan 
kısma ve sermaye paylaşılmasında mevcut miktara göre harç alınır. 

            KİŞİLERİN, İMZALARIN, BİRDEN ÇOK OLMASI 
            Madde 44-Bir kişinin, birden çok kişiyi temsil etmesi harcın artırılmasını gerektirmez. 

            Şu kadar ki, bütün imzaların tasdiki kanunen şart olan muamelelerde vekaleten imza edilmesi 
halinde, vekilin imzasının tasdikinden alınacak harç temsil ettiği kişilerin sayısınca çoğaltılır. 

            Bir işte müştereken hareket eden vekillerin ve bir borca kefalet eden müteselsil kefillerin bir 
kağıda koyacakları birden çok imzalar bir imza sayılır. 

            Ancak, mümessil, haiz olduğu birden fazla sıfatlara dayanarak imza ederse sıfatları sayısınca 
harç çoğaltılır. Bir kişi hem kendisi için ve hem başkalarını temsil suretiyle imza ederse kendisi için 
ayrı başkaları için de yukarıki fıkralara göre ayrı harç alınır. 

            Birden ziyade kimseler, bir kağıda ayrı ayrı işler için imza atıyorlarsa her birinden imza ettikleri kısmı için ayrı ayrı harç alınır. 

            HARCIN NİSPETİ 
            Madde 45-Noter harcı, (2) sayılı tarifede yazılı nispetler üzerinden alınır. 

            BİR ARADA YAPILAN İŞLER 
            Madde 46-Birbirleriyle ilgili işler bir arada bulunursa en yüksek harç alınmasını gerektiren iş üzerinden bir harç alınır. 

            YARI HARCA TABİ İŞLER 
            Madde 47-Sürenin uzatılması ve vadenin yenilenmesi halinde asıl senet, mukavele ve kağıtlardan alınmış olan harcın yarısı alınır. 
 

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
HARCIN ÖDENMESİ
  
           ÖDEME USULÜ 
            Madde 48- Noter harcları, işle ilgili kağıt ve belgelerin noterlikte kalacak nüshalarına pul yapıştırılmak suretiyle ödenir. 

            Pullar, üzerlerine daire mührü basılmak ve tarih ve yevmiye defterinin sıra numarası yazılmak 
suretiyle iptal edilir. 

            Defter tasdiki dolayısıyla kullanılacak harç pulları bu defter üzerine yapıştırılarak aynı şekilde 
iptal olunur. 

           ÖDEME ZAMANI 
            Madde 49-Noter harçları, ilgili işlemin hitamından önce peşin olarak alınır. 
  

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
ÇEŞİTLİ HÜKÜMLER

            SORUMLULUK 
            Madde 50-Düzenleme ve tasdik işlemleri noterlerin kusurlarından dolayı, mahkeme tarafından 
hükümsüz addolunursa noter aldığı harç ve ücretler tutarını şahsen tazmin ile mükelleftir. 

            Harç ve ücretlerin tazmin ettirilmiş olması, ilgililerin genel hükümler dairesinde, noterden 
ayrıca zarar ve ziyan istemelerine engel teşkil etmez. 

            NOTERLERE VERİLECEK ÜCRETLER ve BEYİYELER 
            Madde 51-Noterler, gördükleri işlere karşılık olarak bu kanun ve tarifeye göre aldıkları harçların 
nispi harclarda yüzde otuzunu, maktu harclarda yüzde beşini, noter ücreti olarak alırlar. 

            Harç pullarından dolayı beyiye aidatı yüzde beştir.