Askeri ve Emniyet Mevzuatı  
UZMAN JANDARMA KANUNU


BİRİNCİ BÖLÜM
GENEL HÜKÜMLER

            AMAÇ
            Madde 1 - Bu Kanunun amacı, Jandarma Genel Komutanlığınca belirlenen kadro görev yerlerinde devamlı personel istihdam ederek hizmetteki verimi artırmak maksadıyla; Uzman Jandarma temini, bunların hizmet şartları, görev ve sorumlulukları, hak ve yükümlülükleri ile ilgili esas ve usulleri düzenlemektir.

            KAPSAM
            Madde 2 - Bu Kanun, Uzman Jandarmalarla, bunları istihdam edecek bütün jandarma birlik, kurum ve kuruluşları kapsar.

            TANIMLAR
            Madde 3 - Bu Kanunda yer alan deyimlerden;

            a) Uzman Jandarma Adayı: Uzman Jandarma yetiştirilmek üzere Uzman Jandarma Okuluna alınanları,

            b) Uzman Jandarma: Bu Kanuna göre Uzman Jandama Okulunu başarı ile bitiren Uzman Jandarma çavuştan Uzman Jandarma sekizinci kademeli çavuşa katar rütbeli haiz asker kişileri,

            İfade eder.

İKİNCİ BÖLÜM
HİZMETE ALINMA, GÖREV, YETKİ VE SORUMLULUKLAR

            KAYNAK
            Madde 4 - Uzman Jandarma kaynaklarını 18 yaşını bitirmiş ve 24 yaşını geçmeyen en az ortaokul veya dengi okul mezunu erkeklerden;

            a) Muvazzaf askerlik hizmet süresinin yarısını tamamlamış olan er ve erbaşlar,

            b) Muvazzaf askerlik hizmetini yapmamış olanlardan terhisi müteakip bir yıl içerisinde müracaat edenler,

            c) Muvazzaf askerlik hizmetini yapmamış olanlar,

            Teşkil eder.

            YETİŞTİRME
            Madde 5 - Uzman Jandarma olacaklarda aranacak şartlar ile Uzman Jandarma Okulunda öğrenim ve eğitim gören adaylara uygulanacak genel esaslar aşağıda gösterilmiştir.

            a) Uzman Jandarma olabilmek için 6 aydan az olmayan eğitim ve öğrenimi başarıyla bitirmek şarttır.

            b) Uzman Jandarma adaylarının ihtiyaçları Devlet tarafından karşılanır.

            c) Uzman Jandarma öğrenimi esnasında yetkili kurullarca başarısız veya disiplinsiz olduğuna karar verilen adaylarla, haklarında mahkemelerce veya sağlık kurullarınca Uzman Jandarma adayı olamayacağına karar verilenlerin ilişiği kesilir.

            d) Sağlık sebebi dışında ilişkileri kesilenlere devletçe yapılan masraf faiziyle birlikte ödettirilir. Askerlik yükümlülüğünü tamamlamak üzere kıtaya gönderilenlerin borçları, hizmetleri süresince tehir edilir.

            İlişikleri kesilenler subay, astsubay, Uzman Jandarma ve uzman erbaş olarak
Silahlı Kuvvetlere alınamazlar.

            Bunlardan muvazzaf askerlik hizmetini tamamlamamış olanlara, sağlık kurullarınca Uzman Jandarma adayı olamayacağına karar verilenler hariç olmak üzere okulda geçirdikleri süreler hizmetlerinden sayılmayıp eski kıtalarına iade edilerek askerlik yükümlülükleri tamamlatılır.

            MESLEK İÇİ EĞİTİM VE İHTİSAS KOLLARI
            Madde 6 - Uzman Jandarmalar ihtiyaca göre düzenlenecek kurslar ile ihtisas eğitimine tabi tutulabilirler ve kazandıkları ihtisas kollarında istihdam edilebilirler. Tabi tutulacakları kurslar ile ihtisas eğitimlerinin süre ve şekli yönetmelikle düzenlenir.

            MECBURİ HİZMET
            Madde 7 - Uzman jandarmaların mecburi hizmet süresi Uzman Jandarma Çavuşluğa nasıp tarihinden itibaren 10 yıl olup, yaş hadleri 56'dır.

            GÖREV VE YETKİ
            Madde 8 - Uzman Jandarmalar:

            a) Türk Silahlı Kuvvetleri İç Hizmet Kanun ve Yönetmeliğinde erbaşlar için belirtilen görevlerle istihdam edildikleri kadroların açıklamalarında belirtilen görevleri,

            b) Zabıta memuru olarak, 2803 sayılı Jandarma Teşkilat, Görev ve Yetkileri Kanunun verdiği görevleri yapar ve yetkileri kullanırlar.

            SORUMLULUK
            Madde 9 - Uzman Jandarmalar çavuş rütbesini taşıyan asker kişi sayılırlar. Bunlar er ve erbaşların üstü olup, disiplin ve cezai müeyyideler ile yargılama usulü bakımından erbaşlarla aynı hükümlere tabi tutulurlar. Askeri öğrencilerle astlık ve üstlük münasebetleri yoktur. Bunlar hakkında "Yeni baştan askerlik cezası" uygulanmaz.

            Uzman Jandarmalar mülki gördüklerinin ifası sırasında işledikleri suçlardan dolayı Memurin Muhakematı Hakkında Kanun hükümlerine tabidirler.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
ÖZLÜK İŞLEMLERİ

            RÜTBELER
            Madde 10 - Uzman Jandarma rütbeleri aşağıda gösterilmiştir.

            a) Uzman Jandarma Çavuş,

            b) Uzman Jandarma Birinci Kademeli Çavuş,

            c) Uzman Jandarma İkinci Kademeli Çavuş,

            d) Uzman Jandarma Üçüncü Kademeli Çavuş,

            e) Uzman Jandarma Dördüncü Kademeli Çavuş,

            f) Uzman Jandarma Beşinci Kademeli Çavuş,

            g) Uzman Jandarma Altıncı Kademeli Çavuş,

            h) Uzman Jandarma Yedinci Kademeli Çavuş,

            ı) Uzman Jandarma Sekizinci Kademeli Çavuş,

            BEKLEME SÜRELERİ
            Madde 11 - Her rütbede normal bekleme süresi 3, en fazla bekleme süresi ise sıhhi izin süreleri hariç 4 yıl olup, terfiler her yıl 30 Ağustos tarihinde yapılır.

            NASIP, TERFİ
            Madde 12 - Uzman Jandarma Çavuşluğa nasıp ve terfiler; Jandarma Genel Komutanının onayı ile yapılır.

            Uzman Jandarma okulundaki en az 6 aylık mesleki eğitim ve öğrenimini başarıyla bitirenler uzman Jandarma Çavuş nasbedilirler. Nasıpları okulu bitirdikleri takvim yılının 30 Ağustos'una götürülür. Nasıp düzeltilmesinden dolayı maaş, maaş farkı ve diğer özlük hakları ödenmez. Uzman Jandarma Çavuş nasbedilenler stajyer olarak 6 ay süre ile görevbaşı eğitimine tabi tutulurlar.

            SİCİL İŞLEMLERİ
            Madde 13 - Uzman Jandarmalar hakkında her yıl yönetmelikte belirtilen esaslar dahilinde askeri ve mülki olmak üzere iki çeşit sicil belgesi düzenlenir.

            Askeri ve mülki sicil belgelerinin yıllık sicil notu ortalaması sicil tam notunun % 60 ve yukarısı olan uzman jandarmalara kademe ilerlemesi yaptırılır. Kademe ilerlemesi şartları 926 sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri Personel Kanununa göre yapılır. Mülki görevi bulunmayan Jandarma birliklerinde görev yapanlar için sadece askeri sicil belgesi düzenlenir.

            Rütbe bekleme süresi içinde asgari iki yıllık sicili bulunan ve bu sicillerin ortalaması sicil tam notunun % 60 ve daha yukarısı olanlar bir üst rütbeye terfi ettirilirler.

            Normal bekleme süresi sonunda bu rütbeye ait yıllık sicillerinin ortalaması sicil tam notunun % 60'dan aşağı olanlar o rütbede bir yıl daha bekletilirler. Müteakip yıl sonundaki yıllık sicil notları ortalaması sicil tam notunun % 60 ve yukarısı olanlar bir üst rütbeye terfi ettirilirler.

            En fazla bekleme süresi sonunda terfi edemeyenler ile bir rütbede en fazla iki defa kademe ilerlemesi yapamayan Uzman Jandarmaların yetersizlikten ilişkileri kesilir.

            KIDEM VE KIDEM SIRASI
            Madde 14 - Kıdem ve kıdem sırası aşağıdaki esaslara göre düzenlenir.

            a) Rütbelerde kıdemler, Jandarma Genel Komutanlığının onay metninde yazılı tarihten başlar.

            b) Aynı günde Uzman Jandarma Çavuşluğa nasbedilenler arasında kıdem sırası; okulda kazanılan not ortalamalarına göre tespit edilir ve bunlar kendi aralarında sıralanırlar.

            c) Aynı rütbe ve nasıplılar arasında kıdem sırası; her rütbeye yükselirken almış oldukları yeterlik derecelerine göre yapılır.

            AYIRMA
            Madde 15 - Disiplinsizlik ve ahlaki durumları nedeniyle "Silahlı Kuvvetlerde kalması uygun değildir" şeklinde sicil düzenlenen Uzman Jandarmalar meslekten hemen çıkarılırlar ve haklarında Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Kanunu hükümleri uygulanır.

            İLİŞİK KESME
            Madde 16 - Uzman Jandarmaların aşağıda yazılı herhangi bir durumunun ortaya çıkması halinde Jandarma Genel Komutanının onayı ile ilişkileri kesilir.

            a) Stajyer olarak görevbaşı eğitimine tabi tutulanlardan başarısız olanlar,

            b) Mahkeme kararları ile rütbesi geri alınanlar,

            c) Askeri mahkeme kararıyla, amir ve üste hakaret, itaatsizlikte ısrar, toplu asker karşısında veya hizmetten savuşmak için silahlı iken yapılan itaatsizlik, büyük zararlar veren itaatsizlik, mukavemet, amir ve üste fiilen taarruz, fesat suçları ile şeref ve haysiyete dokunan fiiller, kumar oynamak, ırza ve iffete tecavüz ve iffetsiz bir kadınla bilerek evlenen veya böyle bir kadını tutmak suçlarından herhangi biri ile hükümlü olanlar,

            d) Mülki, adli ve askeri görevlerini yaptıkları sırada işledikleri suçlardan (6) aydan fazla hapis cezasına hüküm giyenler,

            e) Hapis cezası ile birlikte (6) aydan fazla memuriyetten mahrumiyet cezasına hüküm giyenler.

            AÇIĞA ÇIKARILAN, TUTUKLANAN VEYA FİRAR VE İZİN TECAVÜZÜNDE BULUNAN, CEZASI İNFAZ EDİLMEKTE OLAN UZMAN JANDARMALAR HAKKINDA YAPILACAK İŞLEM
            Madde 17 - Açığa çıkarılan, tutuklanan veya firar ve izin tecavüzünde bulunan, cezası infaz edilmekte olan uzman jandarmalar hakkında 926 sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri Personel Kanununun 65 inci maddesi hükümlerine göre işlem yapılır.

            ASTSUBAY OLMA HAKKI
            Madde 18 - Her yıl ihtiyaca göre tespit edilen kontenjan nispetinde emsalleri arasında temayüz etmiş uzman jandarmalar, aşağıdaki şartlarda astsubay nasbedilirler.

            a) Lise veya dengi okul mezunu olmak,

            b) Uzman Jandarma birinci kademeli çavuş rütbesi bulunmak,

            c) Her yıla ait sicilleri sicil tam notunun %85 ve daha yukarısı olmak,

            d) Sicil amirlerince haklarında olumlu nitelik belgesi düzenlemek,

            e) Yapılacak sınavları kazanmak ve müteakiben gönderilecekleri astsubay sınıf okulunu başarı ile bitirmek.

            Bunlardan astsubay nasbedilenlerin uzman jandarma çavuşlukta ve astsubay sınıf okulunda geçen süreleri kıdemlerinden sayılır ve nasıpları buna göre düzeltilir. Nasıp düzeltmesinden dolayı maaş ve maaş farkı ödenmez ve diğer özlük hakları verilmez. Bu şekilde astsubaylığa geçirilenler hakkında 926 sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri Personel Kanununun astsubaylarla ilgili hükümleri uygulanır.

            Astsubaylığı nasbedilenlerin mecburi hizmet süresi Uzman Jandarma Çavuşluğuna nasıp tarihinden itibaren 15 yıldır.

            ATAMALAR
            Madde 19 - Atamalar Jandarma Genel Komutanlığının teklifi ve İçişleri Bakanın onayı ile yapılır. İllerde görev yapmak üzere atanacaklar iller emrine, diğerleri doğrudan görev yapacakları birlikleri emrine atanır. İller emrine atananların görev yerleri İl Jandarma Alay komutanının teklifi, valinin onayı ile belirlenir, diğer birliklere atananların görev yerleri ise ilgili komutanlarınca belirlenir.

            Uzman Jandarma okulunu başarı ile bitirenler 6 ay süre ile stajyer olarak görev başı eğitimine tabi tutulmak üzere kura ile atanırlar. Stajyer olarak görev başı eğitimde geçen süreler garnizon hizmet süresinden sayılmaz. Sağlık durumu, idari, asayiş ve diğer zaruri sebepler dışında atandıkları görev yerlerinde asgari dört yıl kalmadıkları sürece yeniden atamaya tabi tutulmazlar. İl içindeki yer değiştirme işlemleri bu kayda tabi değildir.

            Atamayla ilgili diğer hususlar yönetmelikte belirtilir.

            İZİN VE SAĞLIK İŞLEMLERİ
            Madde 20 - Uzman Jandarmalar ile bakmakla yükümlü oldukları kimseler sağlık işlemleri, izin ve sıhhi izin süreleri yönünden, 211 sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri İç Hizmet Kanunu ve 926 sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri Personel Kanununda belirlenen hükümlere tabidirler.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
MALİ HÜKÜMLER

            AYLIKLAR
            Madde 21 - Uzman Jandarmalara 926 sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri Personel Kanununda Uzman Jandarmalar için belirlenen gösterge tablosuna göre aylık verilir.

            Ayrıca, Uzman Jandarmalara dereceleri itibariyle Astsubaylar için belirlenmiş olan ek göstergelerin 2/3'ü uygulanır.

            Uzman Jandarmalara, Silahlı Kuvvetler Tazminatı, mahrumiyet yeri ödeneği, aile yardım ödeneği, doğum yardım ödeneği, ölüm yardımı ödeneği ve yakacak yardımı 926 sayılı Kanun, tayin bedeli 2155 sayılı Kanun, emniyet ve asayiş hizmeti muhtelif ücret ödemesi 2803 sayılı Kanun esaslarına göre ödenir.

            Durumları uyanlar, 2629 sayılı Kanun hükümlerinden faydalanırlar.

            İLK ATANMADA AYLIĞA HAK KAZANMA
            Madde 22 - İlk defa göreve atanan Uzman Jandarmalar, Uzman Jandarma Çavuşluğa nasıp tarihini takip eden aybaşından itibaren aylığa hak kazanırlar.

            ADAYLARIN HARÇLIĞI
            Madde 23 - Uzman Jandarma adaylarına okuldaki eğitim ve öğrenim süresince, uzman jandarma çavuş rütbesinin birinci kademe brüt aylığının net tutarında harçlık ödenir.

            Bu harçlıklar hiçbir kesintiye ve vergiye tabi olmadığı gibi borç için de haczedilemez.

            YOLLUK GİDERLERİ VE GÜNDELİKLER
            Madde 24 - Uzman Jandarma Çavuşlarından, görevin ifası için sürekli veya geçici olarak görev yerinden ayrılanların yolluk giderleri ve gündelikleri yürürlükteki özel kanun hükümlerine göre ödenir.

            MAL BİLDİRİMİ
            Madde 25 - Uzman Jandarmalar kendileri ile eşlerine ve velayet altındaki çocuklarına ait taşınır ve taşınmaz malları, alacak ve borçları hakkında, özel kanundaki hükümler uyarınca mal bildiriminde bulunurlar.

            EMEKLİLİK VE ORDU YARDIMLAŞMA KURUMU İLE İLİŞKİLER
            Madde 26 - Uzman Jandarmalar;

            a) 5434 sayılı Türkiye Cumhuriyet Emekli Sandığı Kanunu ile ilgilendirilirler ve bu Kanunun 32 nci madde (a) fıkrasında belirtilen fiili hizmet süresi zammından yararlanırlar.

            b) 3 Ocak 1961 tarih ve 205 sayılı Kanunla kurulan Ordu Yardımlaşma Kurumunun daimi üyesi olup bu Kanun hükümlerine bağlıdırlar.

            c) Emeklilik hakkını kazananlar emekliliklerini ancak Ocak ve Şubat ayları içinde isteyebilirler. Bu aylar dışındaki emeklilik istemleri ancak Jandarma Genel Komutanının hizmet gerekleri itibariyle uygun görmesi halinde kabul edilebilir.
      

BEŞİNCİ BÖLÜM
ÇEŞİTLİ HÜKÜMLER

            KIYAFET
            Madde 27 - Uzman Jandarmalar Türk Silahlı Kuvvetleri Kıyafet Kararında belirtilen kıyafeti giyerler. Uzman Jandarma adaylarının giyim, kuşam ve istihkakları er ve erbaşlar gibi düzenlenir. Uzman Jandarmaların giyim, kuşam ve istihkakları ise 7471 sayılı Kanuna göre verilir.

            ZATİ TABANCA
            Madde 28 - Uzman Jandarmalar, Uzman Jandarma 2 nci kademeli çavuş rütbesine nasbedildikten sonra bedeli karşılığında zati tabanca edinebilir ve zati tabancalarını sivil ve resmi elbise ile görevli olmadıkları zamanlarda da taşıyabilirler. Emeklilik durumunda, emekli subay ve astsubaylara uygulanan statüde zati tabanca taşıma ruhsatı verilir.

            KONUTTAN FAYDALANMA
            Madde 29 - Uzman Jandarmalar mevcut hükümlere göre Kamu Konutlarından istifade ederler.

            SOSYAL TESİSLERDEN FAYDALANMA
            Madde 30 - Uzman Jandarmalar, Jandarma Genel Komutanlığının belirleyeceği esaslara göre sosyal tesislerden faydalanırlar.

            ÖDÜLLER
            Madde 31 - Uzman Jandarmaların ödüllendirilmeleri 926 sayılı Kanun hükümlerine göre yürütülür.

            YÖNETMELİKLER
            Madde 32 - Uzman Jandarmalarda aranacak nitelikler, duyuru, müracaat şekil ve zamanı, müracaatın kabul edilmesi, sınav, öğrenim ve eğitim süresi ile tabi olacakları hususlar Uzman Jandarma Okulu Yönetmeliğinde; bunlara verilecek sicilin şekil ve usulleri, meslek içi eğitim, ihtisas kolları, kıta, karargah, kurum ve idari işlerde görevlendirilmeleri, ayırma, astsubaylığa geçirilme şekli, atamalar ve ilgili diğer hususlar Uzman Jandarma Atama Sicil Yönetmeliğinde gösterilir. Bu yönetmelikler, Kanunun yayımı tarihinden itibaren altı ay içerisinde İçişleri Bakanlığınca hazırlanarak yürürlüğe konulur.

            GÖSTERGE TABLOSU
            Madde 33 - 926 sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri Personel Kanununun 137 nci maddesi ekinde yer alan (9) sayılı cetvel aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

            Uzman Jandarmalar İçin Aylık Gösterge Tablosu

            ÖZEL YETKİ
            Madde 34 - 5442 sayılı İl İdaresi Kanunu ile vali ve kaymakamlara tanınmış olan genel ve özel kolluk kuvvetleri ile ilgili yetkiler uzman jandarmalar hakkında da uygulanır.

            YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILAN HÜKÜMLER
            Madde 35 - Bu Kanunun yürürlüğe girmesiyle birlikte 24.06.1965 tarih ve 635 sayılı Uzman Jandarma Kanunu yürürlükten kaldırılmıştır.

            Geçici Madde 1 - 635 sayılı Uzman Jandarma Kanunu hükümlerine göre istihdam edilenler ile Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce emekli olan uzman jandarmalar bu Kanun hükümlerine tabi olurlar.

            YÜRÜRLÜK
            Madde 36 - Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

            YÜRÜTME
            Madde 37 - Bu Kanun hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür.