DENİZLERDE VE YURT YÜZEYİNDE GÖRÜLEN
PATLAYICI MADDE VE ŞÜPHELİ CİSİMLERE UYGULANACAK ESASLARA İLİŞKİN KANUN
BİRİNCİ BÖLÜM
AMAÇ, KAPSAM VE TANIMLAR
AMAÇ
Madde 1.- Bu Kanunun amacı; iç sularımızda, kara sularımızda, uluslar
arası hukuk kuralları uyarınca egemenlik ve denetimimiz altında bulunan
deniz alanlarında ve bunları etkileyebilecek bir yerde veya yurt yüzeyinde
görülecek yahut ele geçirilecek, patlayıcı madde ve şüpheli cisimlerin
incelenmesine ve zararsız hale getirilmesine ilişkin esas ve usulleri düzenlemektir.
KAPSAM
Madde 2.- Bu Kanun; iç sularımızda, kara sularımızda, uluslararası
hukuk kuralları uyarınca egemenlik ve denetimimiz altında bulunan deniz
alanlarında ve bunları etkileyebilecek bir yerde veya yurt yüzeyinde görülecek
yahut ele geçirilecek, patlayıcı madde ve her türlü şüpheli cisimlerle,
bu faaliyetlere katılacak kamu ve özel kurum ve kuruluşlar ile gerçek ve
tüzel kişilere ait görev ve sorumlulukları kapsar.
TANIMLAR
Madde 3.- Bu Kanunda geçen deyimlerden;
a) Patlayıcı madde: Harp maksatları için kullanılan bütün patlayıcıları,
silah sevk sistemlerini, patlayıcı ihtiva eden ordudonatım malzemelerini,
nükleer silahları ve kimyasal maddeleri de içeren; uçak bombaları, harp
başlıkları, güdümlü ve balistik füzeler, el bombaları, roketler, ağır silah
mühimmatları, mayınlar, el yapımı patlayıcılar, torpidolar, su bombaları,
tahrip kalıpları, payroteknik malzemeler, kesici veya sevkediciler, elektronik
patlayıcılar ile benzer şekilde patlama sonucu kişide ölüm veya yaralanma,
teçhizat ve binalarda hasara sebep olabilecek her türlü maddeleri,
b) Şüpheli cisim: İçinde patlayıcı madde ihtiva ettiği zannedilen, bulundukları
çevrede tehdit oluşturan veya ne oldukları bilinmeyen cisimleri,
c) Zararsız hale getirme: Bir patlayıcı madde veya şüpheli cismin oluşturduğu
tehdidin ortadan kaldırılmasını,
İfade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
DENİZLERDE, KIYILARDA VE YURT YÜZEYİNDE GÖRÜLEN
CİSİMLER
DENİZLERDE GÖRÜLEN CİSİMLER
Madde 4.- İç sularımızda, karasularımızda, uluslararası hukuk kuralları
uyarınca egemenlik ve denetimimiz altında
bulunan deniz alanlarında ve
bunları etkileyebilecek bir yerde seyreden gemiler, her çeşit deniz araçları
ve hava vasıtaları, gördükleri patlayıcı madde ve diğer şüpheli cisimlerin
bulundukları mevkiler ile gidiş yönlerini, renk, şekil, ebat, adet ve buna
benzer diğer tanıtıcı bilgileri, haberleşme araçlarıyla mümkün ise derhal,
olmadığı takdirde ilk varacakları yerden en yakın Deniz Kuvvetleri Komutanlığı
veya Sahil Güvenlik Komutanlığına bağlı deniz birliğine veya diğer askeri
birliklere; askeri birlik yoksa Denizcilik Müsteşarlığı bölge müdürlükleri
veya liman başkanlıklarına; bölge müdürlükleri veya liman başkanlıkları
da yoksa, mülki makamlara bildirirler.
Patlayıcı madde ve şüpheli cisimlerin mevkileri, muhtemel sürüklenme ve
gidiş yönleri ile ilgili bildirimi alan makamlar; durumu derhal denizcilere,
yakındaki deniz birliklerine, Seyir Hidrografi ve Oşinografi Dairesi Başkanlığına
duyururlar. Bu cisimlerle ilgili olarak alınacak güvenlik tedbirleri, askeri
makamlarca saptanarak derhal uygulanır.
KIYILARIMIZDA GÖRÜLEN CİSİMLER
Madde 5.- Kıyılarımızda görülen veya bulunan patlayıcı maddeleri, şüpheli
cisimleri, gören veya bulan kişiler tarafından, bizzat ya da en uygun haberleşme
vasıtası ile en yakın askeri birliğe; yakında askeri birlik yoksa, mülki
makamlara haber verilir. Bildirim, askeri birlik dışındaki makamlara yapılmış
ise durum, bu makam tarafından derhal en yakın askeri birliğe duyurulur.
Bildirilen patlayıcı madde ve şüpheli cisimler, Deniz Kuvvetleri Komutanlığı
yetkili ekiplerince incelenir, zararsız hale getirilir.
YURT YÜZEYİNDE GÖRÜLEN CİSİMLER
Madde 6.- Yurt yüzeyinde görülen veya bulunan patlayıcı maddeleri,
şüpheli cisimleri gören veya bulan kişiler tarafından, bizzat ya da en
uygun haberleşme vasıtası ile en yakın mülki makama haber verilir. Bildirilen
patlayıcı madde ve şüpheli cisimler, İçişleri Bakanlığı yetkili ekiplerince
incelenir ve zararsız hale getirilir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
MÜDAHALE, TEKNİK YARDIM VE BİLGİ VERME
MÜDAHALE
Madde 7.- Kara, Deniz ve Hava Kuvvetleri Komutanlıklarına ait tesislerde
veya sorumluluğundaki arazi ve atış sahalarında bulunan her türlü patlayıcı
madde ve şüpheli cisimlere, ilgili kuvvet komutanlığı yetkili ekiplerince
gerekli müdahale yapılır.
Jandarma Genel Komutanlığına ait tesislerde veya sorumluluğundaki arazi,
bölge ve atış sahalarında bulunan her türlü patlayıcı madde ve şüpheli
cisimlere, Jandarma Genel Komutanlığının yetkili ekiplerince gerekli müdahale
yapılır.
Emniyet Genel Müdürlüğüne ait tesislerde veya sorumluluğundaki arazi, bölge
ve atış sahalarında bulunan her türlü patlayıcı madde ve şüpheli cisimlere,
Emniyet Genel Müdürlüğünün yetkili ekiplerince gerekli müdahale yapılır.
Patlayıcı madde ve şüpheli cisimlerin yetkili birimlerce müdahale edilinceye
kadar geçen süre içinde bulundukları şekliyle korunması için gerekli çevre
güvenlik tedbirleri, ilk bilgiyi alan askeri ve mülki makamlarca alınır.
TEKNİK YARDIM
Madde 8.- Patlayıcı madde ve şüpheli cisimlere yapılacak her türlü
müdahale ve tesirsiz hale getirme faaliyeti sırasında ihtiyaç duyulduğu
takdirde kuvvet komutanlıkları, Jandarma Genel Komutanlığı, Sahil Güvenlik
Komutanlığı, Emniyet Genel Müdürlüğü ve diğer kamu kurum ve kuruluşları
arasında araç, gereç, doküman, personel ve teknik bilgi konularında işbirliği
yapılır.
BİLGİ VERME
Madde 9.- Patlayıcı madde ve şüpheli cisimlerden teknik istihbarat
elde etmek ve gereken karşı tedbirleri alabilmek maksadıyla, güvenlik güçleri
ekiplerince yerleşim bölgelerinde veya yerleşim bölgeleri dışında bulunup
zararsız hale getirilen, istihbarat ve örnek teşkil etme niteliği olan
cisimler hakkında, en kısa zamanda Genelkurmay Başkanlığına bilgi verilir.
Güvenlik güçlerince ele geçirilen el yapısı bombalar veya patlayıcı maddeler
ile bomba niteliğinde olmayan fabrikasyon patlayıcı maddelerden alınan
örnekler ve teknik bilgiler; incelenmek, olayda kullanılanlar ile mukayese
edilmek ve değerlendirilmek üzere ayrıca Emniyet Genel Müdürlüğüne de gönderilir.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
TEDARİK
ARAÇ, GEREÇ VE PERSONEL TEDARİKİ
Madde 10.- Patlayıcı madde ve şüpheli cisimlerin tespiti, nakli, incelenmesi,
muhafazası veya zararsız hale getirilmesi için gerekli araç, gereç, personel
ile bunların ihtiyacı ve giderlerinin sağlanmasından askeri ve mülki makamlar
sorumludur.
GERÇEK VE TÜZEL KİŞİLERE AİT ARAÇ VE GEREÇLERDEN FAYDALANMA
Madde 11.- Askeri veya mülki makamlara ait herhangi bir sebepten dolayı
araç ve gereç bulunamadığı takdirde, mahallin en büyük mülki idare amirince,
gerçek ve tüzel kişilere ait araç ve gereçlerden faydalanılır. Bu kişilerden
hizmeti kabul edenlere, kira bedelleri veya günlük ücretleri, mahalli rayice
göre pazarlıkla saptanarak en geç doksan gün içinde ödeme yapılır.
Bu koşullarda hizmete istekli çıkmadığı takdirde, mahallin en büyük mülki
idare amirliğince gerekli araçlara el konularak, görevli personele teslim
edilir. El konulan bu araçların sahiplerinin kira bedelleri veya günlük
ücretleri, mahalli rayice göre pazarlıkla veya aşağıdaki fıkraya göre oluşturulacak
kurul tarafından saptanacak bedel üzerinden hak sahiplerine en geç doksan
gün içinde ödenir.
Hizmet sırasında hasara veya kayba uğrayacak araç ve gereçler için verilecek
tazminat, görevi veren mülki makamlarca otuz gün içinde kurulacak bir kurul
tarafından mahalli rayice göre saptanarak, en geç doksan gün içinde ödenir.
Bu kurul; mahallin en büyük mal memuru veya görevlendireceği yetkili ile
il trafik komisyonu ve ticaret odasını temsilen birer yetkiliden oluşur.
Ödenecek miktarı yeterli bulmayan araç ve gereç sahiplerinin yargı yoluna
başvurma hakları saklıdır.
Bu maksatla gerektiğinde ilgili kamu kuruluşlarından bilirkişi yardımı
istenebilir.
BEŞİNCİ BÖLÜM
MALİ HÜKÜMLER
GÖREV SEBEBİYLE YARALANMA, SAKATLANMA, VEFAT ETME
Madde 12.- Yetkili makamlarca görevlendirildikleri resmen belgelenmek
şartıyla patlayıcı madde ve şüpheli cisimlerin tespiti, nakli, incelenmesi,
muhafazası veya zararsız hale getirilmesi görevleri sırasında yaralanan
veya sakat kalan kamu görevlileri ve kamu görevlisi olmayan kişiler ile
vefat edenlerin kanuni mirasçılarına, 3.11.1980 tarihli ve 2330 sayılı
Nakdi Tazminat ve Aylık Bağlanması Hakkında Kanun hükümleri uygulanır.
Bu kişilerin diğer kanunlarda belirtilen hakları saklıdır.
Bu görevlerin ifası sebebiyle yaralanan, sakatlanan veya sağlığı tehlikeye
girenlerin yurt içinde, gerekiyorsa yurt dışında tedavileri ilgili kurumlarınca
yaptırılır.
ÖDÜLLENDİRME
Madde 13.- Patlayıcı madde ve şüpheli cisimleri gören ve bulan kişiler,
bunların yerini tam olarak tespit edip gerekli ikaz edici işaretlemeleri
yaparak, ilgili makamlara haber verdiklerinde, kendilerine, ele geçen cismin
teknik istihbarat yönünden yurt savunmasına sağlayacağı faydaya göre, 14.7.1965
tarihli ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanununda belirtilen en yüksek Devlet
memuru aylığı (ek gösterge dahil) brüt tutarını geçmemek kaydıyla, Genelkurmay
Başkanlığının teklifi üzerine Milli Savunma Bakanlığı bütçesinden ödül
verilir.
GİDERLER
Madde 14.- Patlayıcı madde ve şüpheli cisimlerin tespiti, muhafazası,
nakli, imha edilmesi, zararsız hale getirilmesi veya incelenmesi için bu
Kanun uyarınca yapılacak her çeşit giderler, verilecek ücret, yolluk ve
tazminatlar, Milli Savunma ve İçişleri Bakanlıkları bütçelerinden ödenir.
ALTINCI BÖLÜM
CEZALAR
Madde 15.- Patlayıcı maddeler ile şüpheli cisimlerin incelenmesi
veya zararsız hale getirilmesi amacıyla kullanılmasına ihtiyaç duyulan
gerçek ve tüzel kişilere ait araç ve gereçleri, kabule değer bir sebep
bulunmaksızın vermekten çekinenlere, müdahaleyi gerçekleştiren askeri birliğin
komutanının veya İçişleri Bakanlığına bağlı yetkili ekip amirinin teklifi
üzerine, mahallin en büyük mülki idare amirleri tarafından, her yıl bütçe
kanununda gösterilen memur maaş katsayısının 5 000 rakamı ile çarpılmasından
elde edilecek tutar kadar para cezası verilir.
Kamu kurum ve kuruluşları kendilerine ait araç ve gereçleri talep halinde
ilgililere vermekle yükümlüdürler. Bu yükümlülüğünü yerine getirmeyen kamu
görevlisine, fiil başka bir suç oluştursa bile, müdahaleyi gerçekleştiren
askeri birliğin komutanının veya İçişleri Bakanlığına bağlı yetkili ekip
amirinin teklifi üzerine, mahallin en büyük mülki idare amirinin kararıyla,
her yıl bütçe kanununda gösterilen memur maaş katsayısının 5 000 rakamı
ile çarpılmasından elde edilecek tutar kadar para cezası verilir.
Bu Kanun kapsamına giren patlayıcı madde ve şüpheli cisimleri gördükleri
halde ilgili makamlara haber vermeyenlere, mahallin en büyük mülki idare
amirinin kararıyla, her yıl bütçe kanununda gösterilen memur maaş katsayısının
5 000 rakamı ile çarpılmasından elde edilecek tutar kadar para cezası verilir.
Verilen kararlar, ilgililere 11.2.1959 tarihli ve 7201 sayılı Tebligat
Kanunu hükümlerine göre tebliğ edilir. Bu cezalara karşı, tebliğ tarihinden
itibaren yedi gün içinde yetkili mahkemeye itiraz edilebilir. İtiraz, idarece
verilen cezanın yerine getirilmesini durdurmaz. İtiraz üzerine verilen
karar kesindir. İtiraz, zaruret görülmeyen hallerde evrak üzerinden inceleme
yapılarak en kısa sürede sonuçlandırılır. Bu Kanuna göre verilen idari
para cezaları, 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun
hükümlerine göre tahsil edilir.
YEDİNCİ BÖLÜM
ÇEŞİTLİ HÜKÜMLER
YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILAN HÜKÜM
Madde 16.- 17.5.1948 tarihli ve 5202 sayılı Deniz ve Kıyılarında Görülecek
Başıboş Mayın, Patlayıcı Madde ve Şüpheli Cisimlerin Yokedilmesi Hakkında
Kanun yürürlükten kaldırılmıştır.
YÖNETMELİK
Madde 17.- Bu Kanunun uygulanmasına ilişkin esas ve usuller, İçişleri
Bakanlığı ile Denizcilik Müsteşarlığının görüşleri alınarak Milli Savunma
Bakanlığınca, Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren altı ay içinde
çıkartılacak bir yönetmelikle düzenlenir.
Madde 18.- Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Madde 19.- Bu Kanun hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür. |