TBMM KARARLARI  
Resmi Gazete: 02.03.1994 Sayı :21865 (Mük.) Düstur Tertip:5 Cilt: 33-1 Sayfa: 206
 TBMM KARARLARI 
Diyarbakır Milletvekili Hatip Dicle'nin Yasama Dokunulmazlığının Kaldırılmasına Dair
 
Karar Tarihi : 03/03/1994 
Karar No      : 298
  
            Diyarbakır Milletvekili Hatip Dicle'nin yasama dokunulmazlığının kaldırılmasına dair Anayasa ve Adalet Komisyonlarından Kurulu Karma Komisyonca hazırlanan ilişkiteki rapor, Genel Kurulun 2.3.1994 tarihli 78 inci Birleşiminde kabul edilmiştir. 
 
TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA

            Başkanlığınızca, 20.1.1993 tarihinde Komisyonumuza gönderilen,Mardin Milletvekilleri Ahmet Türk, Mehmet Sincar ve Ali Yiğit, Adıyaman Milletvekili Mahmut Kılınç, Şırnak Milletvekilleri Mahmut Alınak, Orhan Doğan ve Selim Sadak, Diyarbakır Milletvekilleri Hatip Dicle, Leyla Zana, Mahmut Uyanık ve Sedat Yurtdaş, Muş Milletvekilleri Sırrı Sakık Mehmet Emir Sever ve Muzaffer Demir Batman Milletvekili Nizamettin Toğuç, Siirt Milletvekilleri Zübeyir Aydar ve Naif Güneş ve Van Milletvekili Remzi Kartal'ın yasama dokunulmazlıklarının kaldırılması hakkında Başbakanlık Tezkeresi, Komisyonumuzun 11.11.1993 tarihli toplantı gündemine alınmış ve içtüzüğün 109 uncu maddesine göre kurulan Hazırlık Komisyonuna incelenmek üzere verilmiştir. 

            Komisyonumuzun 23.12.1993 tarihli toplantısında, Başbakanlık Tezkeresi ekinde sunulan dosya ile Hazırlık Komisyonunun Raporu incelenmiştir.Diyarbakır Milletvekili Hatip Dicle savunma için davet edilmesine rağmen gelmediğinden dosya üzerinden karar verilmiştir. 

            Hazırlık Komisyonu Raporunda da belirtildiği gibi Mardin Milletvekili Mehmet Sincar'ın 4.9.1993 tarihinde vefat ettiğini gözönüne alan Komisyonumuz adı geçen milletvekili hakkında karar verilmesine gerek olmaması nedeniyle incelemelerini diğer milletvekilleri üzerinde yapmıştır. 

            Ankara Devlet Güvenlik Mahkemesi Cumhuriyet Başsavcılığınca16.12.1992 tarih ve Hazırlık 1992/309 Fezleke 1992/3 sayı ile hazırlanan dosyada yukarıda isimleri sayılan milletvekillerinin 19.9.1992 tarihinde yapılan 2 nci Halkın Emek Partisi Olağanüstü Kongresinde ve ayrıca bu kongre öncesinde ve sonrasında yaptıkları konuşmalarda, yerli ve yabancı basına verdikleri beyanatlarda, Türkiye Cmuhuriyeti Devletinin birliğini bozmak ve Devletin hakimiyeti altında bulunan topraklar üzerinde müstakil bir Kürt Devleti kurulmasını sağlamak gayesi ile Türkiye Cumhuriyeti Devletini Kürt kökenli vatandaşları katletmekle suçlayarak, halkı yasa dışı PKK örgütü ile birlikte Devlete karşı kışkırttıkları iddia edilmektedir. 

            Komisyonumuz, bu dosyayı, isnad edilen fiilin niteliğine göre ve içinde bulunduğumuz dünya ve yurt şartları ve en önemlisi de bölücülük hareketinin ulaştığı bugünkü durumu ve neticelerini gözönüne alarak değerlendirmiş, ancak dosyada adı geçen milletvekillerinin durumlarını, konuşma ve eylemlerini dikkate alarak ayrı ayrı incelenmesini ve bu inceleme neticesinde de ayrı ayrı karar bağlanmasını kabul etmiştir. 

            Bilindiği üzere Anayasanın 83 üncü maddesinin birinci fıkrası uyarınca milletvekillerinin, meclis çalışmalarındaki oy ve sözlerinden, mecliste ileri sürdükleri düşüncelerinden Genel Kurul tarafından ayrıca bir karar alınmadıkça bunları meclis dışında tekrarlamaktan ve açığa vurmaktan sorumlu tutulamayacakları esastır. 

            Karma Komisyon, incelemelerinde, Anayasının 83 üncü maddesinde ifade edilen "dokunulmazlık ilkesinin" milletvekillerinin yasama görevlerini gereği gibi yerine getirebilmelerini sağlamak amacıyla düzenlendiğini, bu şekilde farklı bir statüye tabi tutmanın amacının onları imtiyazlı ve hukukun üstünde bir grup haline getirmek olmadığını demokrasinin devleti yıkmak ülkeyi bölmek için bir araç olarak kullanılmayacağını, ayrıca Anayanın 14 üncü maddesinde ifade edildiği gibi Anayasada yer alan hak ve hürriyetlerden hiç birinin Devletin ülkesi ve milleti ile bölünmez bütünlüğünü bozmak amacıyla kullanılmayacağını, bu yasaklara aykırı hareket edenler hakkında uygulanacak müeyyidelerin kanunla düzenleneceğini göz önüne almıştır. 

            Karma Komisyon, Diyarbakır Milletvekili Hatip Dicle'nin gündemde bulunan aynı suç isnadları ile hazırlanan diğer dosyalarını da bu dosya ile birlikte değerlendirdiğinde, yaptığı her konuşma ve çalışmalarında Türkiye Cumhuriyetinin birliğini bozmaya yönelik bir ısrarın içerisinde bulunduğu tespit etmiştir. 

            Bu nedenlerle, Devletin ve Cumhuriyetin varlığını tehlikeye düşürmeye yönelik bu isnad karşısında, demokrasinin devleti yıkmak, ülkeyi bölmek için bir araç olarak kullanılmayacağı düşüncesinden hareketle Türkiye Büyük Millet Meclisinin manevi şahsiyetinin korunması kamu düzeni ve kamu yararı içerisinde gecikilmeksizin kararı yargı organlarının vermesinin doğru olacağı görüşünde birleşen Karma Komisyon Diyarbakır Milletvekili Hatip Dicle hakkında Ankara Devlet Güvenlik Mahkemesi Cumhuriyet Başsavcılığınca 16.12.1992 gün ve Hazırlık 1992/309 Fezleke 1992/3 sayı ile açılan soruşturmanın bitirilebilmesi için yasama dokunulmazlığının kaldırılmasına karar vermiştir. 

            Raporumuz, Genel Kurulun onayına sunulmak üzere Yüksek Başkanlığa saygı ile arz olur.