Vergi Mevzuatı  
Resmi Gazete: 06.02.1983 Pazar Sayı: 17951 (Asıl) 
Maliye Bakanlığından: 
Gelir Vergisi Genel Tebliği
Seri No:138
  
            31/12/1960 gün ve 193 sayılı Gelir Vergisi Kanununda Değişiklik Yapılması ile 1598 sayılı Mali Denge Vergisi kanununun Yürürlükten kaldırılması Hakkında 31/12/1982 gün ve 2772 sayılı Kanun 31/12/1982 gün ve 17915 (2. Mükerrer) sayılı Resmi Gazete'de yayımlanmıştır. 1/1/1983 tarihinden itibaren yürürlüğe girmiş bulunan bu Kanunla yapılan değişiklikler, götürü usulde vergilendirmeye ve hayat standardı esasına ilişkin hükümler hariç olmak üzere aşağıda açıklanmıştır. 

            1 - Serbest Meslek Kazançlarında İstisna : 

            Gelir Vergisi Kanununun 18 nci maddesinde yer alan 200.000.- ve 400.000.- liralık istisna miktarları 2772 sayılı Kanunun 1 nci maddesiyle 300.000.- ve 600.000.- liraya yükseltilmiştir. Yeniden tesbit edilen bu miktarlar anılan Kanunun geçici 1 nci amdesi uyarınca 1/1/1983 tarihinden itibaren elde edilen hasılata uygulanacaktır. 1982 takvim yılında elde edilen hasılata ise anılan maddede değişiklik yapılmadan önce yer alan istisna miktarları uygulanacaktır. 

            Diğer taraftan, istisnanın uygulanmasında 135 Seri No.lu Gelir Vergisi Genel Tebliğinde yapılan açıklamalar gözönünde bulundurulacaktır. 

            2 - Gayrimenkul Sermaye İratlarında İstisna : 

            Gelir Vergisi Kanununun 21 nci maddesinin birinci fıkrasında yer alan 40.000.- liralık istisna 2772 sayılı Kanunun 2 nci maddesi ile 120.000.- liraya yükseltilmiştir. 

            Ancak, artırılan istisna miktarı geçici birinci madde uyarınca mesken olarak kiraya verilen gayrimenkullerden 1/1/1983 tarihinden itibaren elde edilen hasılata uygulanacaktır. Bu sebeple, 1982 yılında elde edilmiş bulunan hasılata 40.000.- liralık istisna uygulanması gerekmektedir. 

            3 - Fiili Yemek ve Yatmak Giderleri : 

            2772 sayılı Kanunun 3 üncü maddesi ile değişik Gelir Vergisi Kanununun 24 ncü maddesinin 2 numaralı bendine göre, Harcırah Kanunu kapsamı dışında kalan müesseseler tarafından hizmet erbabına ödenen fiili yemek ve yatmak giderleri 1/1/1983 tarihinden itibaren Devlet Memurlarına ödenen gündeliklerle mukayesede dikkate alınmayacaktır. Ancak, yemek ve yatmak giderlerinin tevsik edilmemesi halinde, bu giderlere karşılık olarak verilen gündeliklerin aynı aylık seviyesindeki Devlet memurlarına verilen miktarı veya Devletçe verilen gündeliklerin en yüksek haddini aşan kısmının ücret olarak vergiye tabi tutulması gerekir. 

            Diğer taraftan, anılan personele fiili yemek ve yatmak giderleri dışında gündelikde ödendiği takdirde bu gündeliklerin tamamının ücret olarak vergiye tabi tutulması gerekecektir. 

            4 - Çalışan Eşlere Uygulanan Özel İndirim : 

            2772 sayılı Kanunun 4 ncü maddesi ile Gelir Vergisi Kanununun 31 nci maddesinin birinci fıkrasının 2 numaralı bendinin parantez içi hükmü kaldırıldığından, karı ve kocanın ücretli olarak çalışması halinde, genel indirimden istifade etmeyen eşin gerçek ücretine de 1/1/1983 tarihinden itibaren anılan bentde belirlenen özel indirim miktarları uygulanacaktır.  

            Öte yandan, 135 Seri no.lu Gelir Vergisi Genel Tebliğinde de açıklandığı üzere, ücretli olarak çalışan kadının ücretlerine özel indirimin uygulanabilmesi için, aile durumu sual varakası veya vergi karnesi ibraz etmesi gerekli bulunmaktadır. 

            5 - Belediyelere Ödenen Vergilerin Gider Yazılması : 

            2772 sayılı Kanunun 5 ve 6 ncı maddeleri ile değişik Gelir Vergisi Kanununun 40 ncı maddesinin 6 numaralı ve 68 nci maddesinin 2 numaralı bentleri uyarınca, 2464 sayılı Belediye Gelirler kanununa göre tahakkuk eden işletmeyle ilgili belediye vergileri ticari kazancın tesbitinde, anılan Kanuna göre ödenen meslek, ilan ve reklam vergileri de mesleki kazancın tesbitinde gider olarak indirilecektir. 

            6 - Menkul Kıymet Satışından Doğan Kazançlar : 

            2772 sayılı Kanunun 7 nci maddesiyle değişik Gelir Vergisi Kanununun mükerrer 80 nci maddesinin birinci fıkrasının 2 numaralı bendi uyarınca, her ne şekilde olursa olsun menkul kıymetlerin iktisap tarihinden itibaren bir yıl içinde veya iktisaptan evel elden çıkarılmasından sağlanan kazançların 100.000.- lirasının vergiden istisna edilmesi, 100.000.- lirayı aşan kısmın ise değer artışı kazancı olarak vergiye tabi tutulması gerekmektedir. Menkul kıymetlerin iktisap tarihinden itibaren bir yıl geçtikten sonra elden çıkarılmasından sağlanan kazançlar ise vergilendirilmeyecektir.  

            Öte yandan, 1982 takvim yılında menkul kıymetlerin elden çıkarılmasından sağlanan kazançlar 1983 yılı Mart ayında beyan edilecek ve bu kazançların vergilendirilmesinde Gelir Vergisi Kanununun 2772 sayılı Kanunla değişmeden önceki mükerrer 80 inci maddesi ve mükerrer 81 inci maddesinin ilgili hükümleri ile 128 seri No.lu Gelir Vergisi Genel Tebliğinin konuya ilişkin açıklamaları gereğince işlem yapılacaktır. 

            7 - Toplama Yapılmayacak Haller : 

            2772 sayılı Kanunun 8 nci maddesiyle değiştirilen Gelir Vergisi Kanununun 86 nci maddesinin (a) fıkrasına göre, tam mükellefiyete tabi gerçek kişilerin bir takvim yılı içinde elde ettikleri gelir; 

            a) Birden fazla işverenden ücret alınması ve bu ücretlerin yıllık gayrisafi tutarları toplamının üç milyon lirayı aşması hali hariç, sadece ücretlerden, 

            b) Tamamı tevkif yolu ile vergilendirilmiş bulunan ve gayrisafi tutarları toplamı üç milyon lirayı aşmayan menkul ve gayrimenkul sermaye  iratlarından, 

            c) Götürü usulde tesbit edilen ticari ve mesleki kazançlardan veya bu kazançlarla yukarıdaki bentlerde sayılanların bir kaçından yahut tamamından ibaret olması halinde, 

            Yıllık beyanname verilmeyecektir. 

            Bu durumda, birden fazla işverenden ücret alanların, bu ücretlerinin yıllık gayrisafi tutarları toplamının üç milyon lirayı aşması veya elde edilen gelirin tevkif suretiyle vergilendirilmiş bulunan menkul ve gayrimenkul sermayi iratlarından oluşması ve bu iratların yıllık gayrisafi tutarları toplamının üç milyon lirayı aşması halinde beyanname verilecektir. 

            Gelirin birden fazla işverenden alınan ücretler ile vergisi tevkif suretiyle ödenmiş bulunan menkul ve gayrimenkul sermaye iratlarından teşekkül etmesi halinde ise, sözkonusu ücret ve iratlar ayrı ayrı nazara alınarak herbirinin üç milyon liralık haddi aşıp aşmadığına bakılacaktır. 

            Diğer bir ifade ile, birden fazla işverenden alınan ücretler ile menkul ve gayrimenkul sermaye iratları toplamının ayrı ayrı üç milyon lirayı aşmaması halinde bunların yıllık gayrisafi tutarları toplamları üç milyon lirayı aşsa dahi beyanname verilmeyecektir. 

            Ancak, götürü usulde tesbit edilen ticari kazançlar, mesleki kazançlar ve ücretler ile tevkif suretiyle vergilendirilmiş bulunan ve bir işverenden alınan ücretler yukarıda yeralan üç milyon liralık hadlerin hesabında nazara alınmayacaktır. 

            8 - İhtiyari Toplama ve beyan :  

            2772 sayılı Kanunun 9 uncu maddesi ile değiştirilen G.V.K. nun 87 nci maddesi hükmüne göre, gerçek usulde vergilendirilen ticari, zirai ve meslek kazanç sahipleri dışında kalan ve gelirlerini yıllık beyanname ile bildirmek mecburiyetinde olan mükelleflerin elde ettikleri kazanç ve iratların yıllık gayrisafi tutarları toplamının üç milyon lirayı aşmaması halinde, bu kazanç ve iratlarından tevkif suretiyle vergilendirilmiş bulunan ücret, menkul ve gayrimenkul sermaye iratları ile götürü usulde vergilendirilmiş bulunan ticari, mesleki kazançlarını ve ücretlerini, verecekleri yıllık beyannamelerine ithal etmeleri ihtiyaridir. 

            Ticari, zirai (götürü gider usulüne göre tesbit edilen zirai kazançları için beyanname verenler hariç) veya mesleki kazançları dolayısiyle yıllık beyanname vermek mecburiyetinde olan mükellefler, ihtiyari toplama hakkından faydalanamadıklarından, elde ettikleri tüm gelirleri beyannamelerinde toplamak zorundadırlar. 

            Üç milyon liralık haddin hesabında ise, bir işverenden alınan veya birden fazla işverenden alınmakla birlikte yıllık gayrisafi tutarları toplamı üç milyon lirayı aşmayan ücretler ile götürü usulde tesbit edilen ticari ve mesleki kazançlar ile kazanç ve iratların istisna hadleri içinde kalan kısımları dikkate alınmıyacaktır. 

            Öte yandan, vergisi tevkif yoluyla ödenmiş bulunan mevduat ve tahvilat faizleriyle faizsiz olarak verilen kredilere karşılık alınan kar paylarının hiçbir şartla kayıtlı olmaksızın beyanını  ihtiyari kılan hükümlerin 86 ve 87 nci maddelerden çıkarılmış olması nedeniyle, bu iratlarda diğer menkul sermaye iratları gibi genel hükümler uyarınca işleme tabi olacaklardır. 

            Gelir Vergisi Kanununun 86 ve 87 nci maddelerinde yer alan yıllık beyannamenin verilmesine ve bu beyannameye dahil edilecek gelirlere ilişkin söz konusu değişiklikler 1/1/1983 tarihinde yürürlüğe girmiş olup, gelirlerin ait oldukları dönemde yürürlükte olan hükümlere göre vergilendirilmeleri esas prensip olduğundan, 1982 takvim yılında elde edilip 1983 yılı Mart ayında beyan edilecek gelirlere, Gelir Vergisi Kanununun 2772 sayılı Kanunla değişmeden önceki 86 ncı ve 87 nci maddeleri hükümlerinin uygulanacağı açıktır. 

            9 - Kurumlar Vergisinden İstisna Edilen Menkul Kıymetlerin Temettü, Faiz ve İkramiyelerinden Yapılacak Vergi Tevkifatı : 

            Kurumlar Vergisi Kanununun 8 nci maddesinin 3 numaralı bendinde "ihraç kanunlarına veya Devletin kanunların verdiği yetkiye dayanarak aktettiği mukavelenamelere göre mevcut ve çıkacak vergilerden muaflığı kabul edilmiş olan menkul kıymetlerin temettü, faiz ve ikramiyeleri" nin Kurumlar Vergisinden müstesna olduğu hükme bağlanmıştır. 

            Bu hükümler uyarınca, Kurumlar Vergisinden müstesna tutulan Devlet tahvili faizi  ile diğer menkul kıymetlerin faiz, temettü ve ikramiyelerinin dağıtılmaması halinde, Gelir Vergisi Kanununun 2772 sayılı Kanunla değişik 94/8 nci maddesinde göre tevkifat yapılmayacaktır. Ancak, sözkonusu kazançların dağıtılması halinde, Gelir Vergisi Kanununun 105 nci maddesinin 6 numaralı bendi hükümlerine göre vergi tevkifatına tabi tutulacağı tabiidir. 

            Şu kadar ki, kurum karının kısmen dağıtılması durumunda, yukarıda dağıtılmaması halinde vergi tevkifatına tabi tutulmayacağı belirtilen kazançların, o yıla ait kurum kazancı içindeki payı oranında dağıtılan kurum kazancı içinde de yer  aldığının kabul edilmesi gerekmektedir. 

            10 - Kurumlara Ödenen Tahvil Faizlerinin Vergi Tevkifatı :  

            Gelir Vergisi Kanununun 94 ncü maddesinin 9 numaralı bendine, 2772 sayılı Kanunun 10 uncu maddesi ile eklenen hüküm gereğince, tam mükellef kurumlara ödenen tahvil faizlerinden de vergi tevkifatı yapılacaktır. Ancak, 2772 sayılı Kanunun geçici 2 nci maddesi uyarınca bu tevkifat, 1/1/1983 tarihinden sonra ihraç edilmiş olan tahvil faizleri için sözkonusudur. 

            11 - Hesaben Ödeme Deyimi : 

            Gelir Vergisi kanununun 2772 sayılı Kanunla değişik 96 ncı maddesinin birinci fıkrası hükmü uyarınca, vergi tevkifatını tabi kazanç ve iratları ödeyenlerin, sözkonusu kazanç ve iratları hesaplarına gider kayıt etmeleri, 1/1/1983 tarihinden itibaren hesaben ödeme kavramı içinde mütalaa edilmeyecektir. 

            Zira, anılan maddede yapılan değişiklikle, hesaben ödeme deyimi; vergi tevkifatına tabi kazanç ve iratları ödeyenlerin istihkak sahiplerine karşı borçlu durumda gösteren her türlü kayıt ve işlemlerle sınırlandırılmış  
bulunmaktadır. 

            Bu nedenle, bankalar ve tahvil ihraç eden kurumlar açtıkları mevduat hesapları ile ihraç ettikleri tahvillere dönem kar veya zararlarının tespiti amacıyla takvim yılı sonlarında tahakkuk ettirdikleri faizleri hesaplarına gider kaydetmeleri nedeniyle bu faizler üzerinden vergi tevkifatı yapmayacaklardır. Ancak, sözkonusu faizlerin nakden veya hesaben ödenmesi halinde vergi tevkifatına tabi tutulacağı tabiidir. 

            Öte yandan, 2772 sayılı Kanunun geçici 3 ncü maddesi ile değişik 96 ncı maddesi hükmünün, 1/1/1983 tarihinden önce gider yazılmak suretiyle hesaben ödeme kapsamına giren ve tevkifata tabi tutulmamış bulunan ödemeler hakkında da uygulanacağı hükme bağlandığından, anılan tarihten önce gider yazılmış olan mevduat ve tahvil faizleri ödendikleri tarihte tevkifata tabi tutulacaktır. 

            Ancak, 1/1/1983 tarihinden önce tevkif edilerek vergi dairelerine yatırılmış bulunan vergiler iade edilmiyecektir. Ayrıca, anılan tarihten önce sözkonusu faizleri gider yazmakla birlikte bu faizler üzerinden vergi tevkifatı yapmamış bulunan bankalar ile tahvil ihraç eden şirketler adına yapılmış olan tarhiyatların terkin edilmesi ve bu konuda yargı mercilerinde mevcut uyuşmazlıklardan vazgeçilmesi gerekmektedir. 

            12 - Muhtasar Beyannamelerin Verilme Zamanı : 

            2772 sayılı Kanunun 12 nci maddesiyle değişik Gelir Vergisi Kanununun 98 nci maddesinde yapılan değşiklik, mevduat faizlerinden tevkif edilen vergilerin muhtasar beynanname ile bildirilmesine ilişkin bir aylık ek sürenin yıl sonlarında tahakkuk ettirilen mevduat faizlerine ait olduğu açıklığa kavuşturulmuştur. Bu nedenle, yıl içinde nakten veya hesaben ödenen mevduat faizlerine ilişkin muhtasar beyannameler normal sürelerinde verilecektir. 

            Öte yandan, çalıştırdıkları hizmet erbabı sayısı yirmi veya daha az olan işvrenler, yaptıkları bilcümle tevkifatla ilgili muhtasar beyannamelerini önceden haber vermek kaydıyla, her ay yerine Şubat, Mayıs, Ağustos ve Kasım aylarının 20 nci günü akşamına kadar verebileceklerdir. 

            13 - Vergi Tevkifat Nisbetleri : 

            a)94/8 nci Maddede Yer Alan Ödemelerden Yapılacak Tevkifat Nisbetleri ve Tevkif Edilecek Vergilerin Yatırılması : 
            Gelir vergisi Kanununun değişik 105 inci maddesinin Bakanlar Kuruluna verdiği yetkiye dayanılarak, çıkarılan ve 31/12/1982 gün ve mükerrer 17916 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 6/12/1982 gün ve 8/5759 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı aynı maddenin 6 numaralı bendinde yer alan %33 1/3 nisbeti %25'e, %60 nisbeti %52'ye indirilmiş bulunmaktadır. 

            Bu karar uyarınca, kurumların yabancı memleketlerde elde ettikleri kazançlar ile iştirak kazançları dışında kalan ve Kurumlar Vergisinden muaf veya müstesna kazançların dağıtılmaması halinde %20 vergi tevkifatı yapılacak, sözkonusu kazançların nakten veya hesaben ödenmesi halinde ise, bu tevkifat %25'e, dar mükelleflere ödenmesi halinde de %52'ye tamamlanacaktır. 

            Öteyandan, 2772 sayılı Kanunun 17 nci maddesi ile değişik Gelir Vergisi Kanununun 119 uncu maddesi hükmüne göre, kurumlar vergisinde muaf veya müstesna kazançların dağıtılmaması halinde yapılacak vergi tevkifatının, ilk taksidi muhtasar beyannamenin verilme süresi içinde, diğerleri kurumlar vergisinin 2 nci ve 3 ncü taksitleriyle birlikte olmak üzere üç eşit taksitte ödenmesi gerekmektedir. 

            Şu kadar ki, bu kazançların sonradan dağıtılması halinde, ödenmemiş taksitlerin, 105 nci maddenin birinci fıkrasının 6 ncı bendinin parantez içi hükmü uyarınca yapılacak ek vergi tevkifatı ile birlikte ödenmesi gerekmektedir. 

            b)94 ncü Maddenin 9, 10 ve 11 Numaralı Bentlerinde Yer Alan ödemelerden Yapılacak Vergi Tevkifat Nisbetleri : 
            Gelir Vergi Kanununun 105 nci maddesinin 7 numaralı bendi 2772 sayılı Kanunla değiştirilerek ".. 194 ncü maddenin; 

            a)9 numaralı bendinde yazılı ödemelerden, 
            aa)Nama yazılı mevduat hesaplarına yürütülen faizlerden %40, 
            bb)Diğerlerinden %40, 
            b)10 numaralı bendinde yazılı ödemelerden, 
            aa)Nama yazılı tahvilat faizlerinden %40, 
            bb)Diğerlerinden %40, 
            c)11 numaralı bendinde yazılı ödemelerden %40" oranında vergi tevkifatı yapılacağı hükme bağlanmıştır. 

            Öteyandan, 105 inci maddenin Bakanlar Kuruluna verdiği yetkiye dayanılarak çıkarılan ve 3/1/1983 gün ve 17917 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 1/1/1983 gün ve 8/5861 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı'nda, "193 sayılı Gelir Vergi Kanununun 105 nci maddesinin 7 numaralı bendinin a/aa, b/aa ve c işaretli hükümlerinde yer alan vergi tevkifat nisbetlerinde %20; anılan bendin a/bb ve b/bb işaretli hükümlerinde yer alan vergi tevkifat nisbetleri %30 olarak .." tesbit edilmiş ve bu tevkifat nisbetlerinin 1/1/1983 tarihinden sonraki dönemlere ait faizlere uygulanacağı belirtilmiştir. 

            Bu durumda, 31/12/1983 tarihi itibariyle hesaplanacak faizler ve faizsiz olarak verilen kredilere ilişkin kar payları üzerinden %25, bu tarihten sonra nama yazılı mevduat hesapları ile nama yazılı tahvillere ait faizler ve faizsiz olarak verilen kredilere ilişkin kar payları üzerinden %20, diğerlerinde %30 oranında tevkifat yapılması gerekmektedir. 

            14 - Gelir Vergisi Ödeme Süreleri : 

            Gelir Vergisi Kanununun 117 nci madesinde yapılan değişiklikle, yıllık beyannane ile bildirilen gelir üzerinden tahakkuk ettirilen gelir vergisinin ödeme süreleri Mart, Haziran ve Eylül ayları, götürü usulde tesbit edilen ticari kazançlar ile serbest meslek kazançları üzerinden tahakkuk ettirilen gelir vergisinin ödeme süreleri ise Nisan, Ağustos ve Kasım ayları olarak belirlenmiştir. 

            Bu nedenle, 1983 yılı Mart ayında verilecek yıllık beyannameler üzerinden tahakkuk ettirilecek gelir vergisi Mart, Haziran ve Eylül aylarında, 1983 yılına ilişkin götürü ticari ve mesleki kazançlar üzerinden tahakkuk ettirilecek gelir vergisi ise Nisan, Ağustos ve Kasım aylarında olmak üzere üç eşit taksitte ödenecektir. 

            15 - Vergilendirilmeyecek Değer Artışı Kazançları : 

            193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun 81 nci maddesi hükmüne göre, ferdi bir işletmenin bilançosunun sermaye şirketine aktif ve pasifiyle bütün halinde devir olunması, devralan şirketin bilançosuna aynen geçirilmesi ve devredilen ferdi işletmeniin sahip veya sahiplerinin şirketin devir bilançosuna göre hesaplanan özsermayesi tutarında ortaklık payı olması (Bu ortaklık payını temsil eden hisse senetlerinin nama yazılı olması şarttır.) durumunda, değer artışı kazancı hesaplanmamakta ve vergilendirilme yapılmamaktadır. 

            Kollektif ve adi komandit şirketlerin aynı şekilde nev'i değiştirerek sermaye şirketi haline dönüşmesi halinde de değer artışı kazancı hesaplanmamakta ve vergilendirme yapılmamaktadır. 

            2772 sayılı Kanunla söz konusu maddede herhangi bir değişiklik yapılmamakla birlikte, aynı Kanunun geçici 4 üncü maddesi hükmüne göre; 1/1/1983 tarihinden 31/12/1983 tarihine kadar sermaye şirketine devrolunan ferdi işletmeler ile nev'i değiştirmek suretiyle sermaye şirketine dönüşen kollektif ve adi komandit şirketlerin bilançoları 213 sayılı Vergi Usul Kanununun geçici 11 nci maddesinde belirlenen şartlar dahilinde ve anılan maddede yazılı emsaller esas alınmak suretiyle değerlemeye tabi tutulacak ve bu değerleme dolayısiyle Türk Ticaret Kanununun değerlemeye ilişkin hükümleri uygulanmayacaktır. 

            Bu şekilde sermaye şirketine devrolunan  ferdi işletmenin sahip veya sahipleri ile sermaye şirketi haline dönüşen kollektif ve adi komandit şirketlerin ortaklarına, değerlendirilmiş bulunan bilançolarına göre hesaplanan öz sermayeleri tutarında ortaklık payı verilecektir. Devralanın ve nev'i değiştirme suretiyle kurulan sermaye şirketinin Anonim Şirket olması halinde, ortaklık payını temsil eden hisse senetlerinin nama yazılı olması gerekmektedir. 

            213 sayılı Vergi Usul kanununun geçici 11 nci maddesine göre bilançoları yeniden değerlemeye tabi tutulan ferdi işletmelerle kollektif ve adi komandit şirketlerin 31/12/1983 tarihinden sonra sermaye şirketine devrolunması veya nev'i değiştirmeleri halinde, ferdi işletmelerin sahip veya sahipleriyle kollektif ve adi komandit şirketlerin ortaklarına yeniden değerleme katsayıları uygulanmamış bilançolarına göre hesaplanan öz sermayeleri tutarında ortaklık payı verilmesi gerekmektedir. 

            Anılan tarihten sonra ferdi işletmeleri devralan veya nev'i değiştirme suretiyle kurulan sermaye şirketlerinin bilançolarında yer alan aktif kıymetler, yeniden değerlemeye tabi tutulmadan önceki değerleri üzerinden amortismana tabi tutulacaklardır. Bu şirketlerin bilançolarında gösterilen değer artış fonları ise, yeniden değerlemeye tabi tutulmuş bulunan aktif kıymetlerin satışı veya şirketlerin tasfiyesi halinde birikmiş amortismanlar gibi işleme tabi tutulacaklardır. 

            16 - Uygulamadan Kaldırılan Peşin Ödeme : 

            2772 sayılı Kanunun 20 nci maddesi ile Gelir Vergisi Kanununun mükerrer 117 nci maddesi yürürlükten kaldırılmıştır. Ancak, 1982 takvim yılına ilişkin olarak yapılan peşin ödeme, 1983 yılı Mart ayında verilecek yıllık beyannameler üzerinden tahakkuk ettirilecek gelir vergisinden, daha önce yayımlanan 17/3/1982 gün ve GEL : 2490604-14/22111 sayılı genel yazıda yer alan esaslar uyarınca mahsup edilecektir. 

            17 - Yürürlükten Kaldırılan 1598 Sayılı Mali Denge Vergisi Kanunu : 

            2772 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin 1 nci fıkrası ile, 1598 sayılı Mali Denge Vergisi Kanunun 1/1/1983 tarihinden itibaren yürürlükten kaldırılmıştır. 

            Bu nedenle, 1/1/1983 tarihinden itibaren Mali Denge Vergisi uygulaması söz konusu olmayacaktır. Ancak, 1982 takvim yılına ilişkin olarak 1983 yılı Mart ayında beyan edilecek gelirler üzerinden vergiyi doğuran olayın 1982 yılı içinde vuku bulması ve bu dönemde Mali Denge Vergisi Kanunun hükümlerinin yürürlükte olması nedeniyle % 2 oranında Mali Denge Vergisi tahakkuk ettirilecektir. 

            Öte yandan, Mali Denge Vergisi Kanunu kapsamına giren olay ve hukuki durumlar için anılan Kanunun yürürlükte olduğu yıllara ilişkin olarak 1/1/1983 tarihinden sonra yapılacak tarhiyatlara da ilgili dönemde yürürlükte olan hükümlerin uygulanacağı tabiidir. 

            18 - 1982 Takvim Yılı Gelirlerine Uygulanacak Vergi Tarifesi : 

            1982 takvim yılına ait gelirlere uygulanacak gelir vergisi tarifesi aşağıda gösterilmiştir. 

    1.000.000 liraya kadar                                            % 39 
    3.000.000 liranın  1.000.000 lirası için            390.000 lira; fazlası   % 44 
    5.000.000 liranın  3.000.000 lirası için  1.270.000 lira; fazlası   % 49 
            10.000.000 liranın  5.000.000 lirası için  2.250.000 lira; fazlası   % 59 
            15.000.000 liranın 10.000.000 lirası için  5.200.000 lira; fazlası   % 69 
            25.000.000 liranın 15.000.000 lirası için  8.650.000 lira; fazlası   % 74 
            25.000.000 liradan fazlasının 25.000.000 lirası için 16.050.000 lira ; 
fazlası % 65. 

            Tebliğ olunur.