Gümrük Mevzuatı  
Resmi Gazete: 19/03/1998 Perşembe Sayı: 23291 (Asıl) 
Gümrük Müsteşarlığından :
Gümrük Genel Tebliği (Giriş Rejimi)
Seri No: 19

            Avrupa Topluluğuna taraf olan ülkeler pek çok alanda olduğu gibi tarım alanında da Roma Antlaşması'nın 39 uncu maddesi gereği ortak politikalar uygulamaktadırlar.

            Avrupa Topluluğunda, tarım ürünlerinin pek çoğu Ortak Tarım Politikası çerçevesinde destekleme kapsamındadır. Bu ürünlerden mamul olan ve Roma Antlaşmasının II numaralı eki kapsamında yer almayan işlenmiş tarım ürünlerinin uluslararası ticaretinde serbest piyasa koşulları çerçevesinde farklı bir rejim uygulanmaktadır.

            Buna göre söz konusu işlenmiş tarım ürünlerinin Topluluğa ithalinde bir kısmı yalnız advalorem olarak adlandırılan sabit bir vergi oranına tabi tutulurken bir kısmı ise yerli üreticiyi korumak için sabit vergi oranına ek olarak değişken vergi oranlarına tabi tutulmaktadır.

            Toplulukta 1966 yılında bir yönetmelikle uygulanmaya başlanılan bu usul ile ilgili düzenlemeler en son 3448/93/EC işaretli Topluluk Konsey Yönetmeliği ile, söz konusu koruma oranlarını belirlemeye yönelik analiz metotları konusundaki son düzenlemeler ise 22/12/1987 tarih ve 4154/87/EEC işaretli Komisyon Yönetmeliği ile yapılmıştır.

            Türkiye ile Topluluk arasında 1/1/1996 tarihi itibariyle yürürlüğe giren Gümrük Birliği, sanayi ürünlerini kapsamakta ve bu çerçevede söz konusu işlenmiş tarım ürünlerinin tarım ve sanayi paylarının hesaplanarak, sanayi paylarının sıfırlanması esasına dayanmaktadır.

            Bu doğrultuda yapılan çalışmalar sonunda korunacak tarım paylarını ihtiva eden ilk düzenleme İthalat Rejimi Kararına Ek Karar olarak 9/7/1995 tarihli ve 22338 mükerrer sayılı Resmi Gazete'de yayımlanmıştır. Yapılan çalışmaların devamında yeniden belirlenen işlenmiş tarım ürünlerindeki tarım paylarına ait sabit ve değişken koruma paylarını kapsayan diğer düzenleme ise 31/12/1995 tarihli ve 22510 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan İthalat Rejimi Kararı Eki şeklinde gerçekleşmiştir.

            Söz konusu işlenmiş tarım ürünlerindeki tarım payı ve sanayi payının belirlenmesi için kimyasal analize tabi tutulmaları, analiz sonuçlarına göre Bileşim Tablosu (Meursing Tablosu) uygulanarak hesaplamanın yapılması gerekmektedir.

            Mer'i İthalat Rejimi Kararı Eki liste kapsamı maddelerin karşılarında (T2), (T3), (T4) işaretlerinin bulunduğu durumlarda, işlenmiş tarım ürünlerinin bünyesinde yer aldığı kabul edilen ve Bileşim Tablosunda belirtilen temel tarım ürünleri miktarlarının esas alınması suretiyle tespit edilecek kod numaralarına, mer'i İthalat Rejimi Kararı Ek: 2 sayılı tabloda tekabül eden Toplu Konut Fonu miktarları tahsil edilmektedir.

            Gümrük Kanununun 68 inci maddesi "Gümrükçe muayeneye tabi tutulan eşyanın Gümrük Vergisinin tahakkuk ettirilmesinde veya muaflık hükümlerinin uygulanmasında fiziki muayeneye veya kimyevi tahlile lüzum görülen hallerde, alınacak numuneleri ve numune alınması mümkün olmadığı takdirde esas eşya üzerinde gümrük laboratuarlarında ve buralarda yapılamayan hallerde Bakanlıkça resmi laboratuarlarda yaptırılacak tetkik ve tahlil neticeleri tahakkukta esas tutulur..." hükmünü amir bulunmaktadır.

            İşlenmiş tarım ürünleri ithalatında, analiz ve Meursing tablo uygulaması 1/1/1996 tarihinden itibaren sadece İstanbul Gıda Ürünleri İhtisas Gümrük Laboratuarı ve İstanbul Gıda Ürünleri İhtisas Gümrük Müdürlüğünde yapılmaktadır.

            Ancak mer'i İthalat Rejimi Kararına ekli listelerde Meursing Tablo (Matriks Sistem) uygulaması gerektirmeyen Toplu Konut Fonu sabit değer olarak ECU karşılığı TL. tarım payı belirlenmiş olan işlenmiş tarım ürünlerinin tarife diline göre cins ve niteliğinin tespitine yönelik fiziksel veya kimyasal muayene ve tahlilleri, 1615 sayılı Gümrük Kanununun 68 inci maddesi ile Gümrük Yönetmeliğinin ilgili maddeleri çerçevesinde tüm Gümrükler Başmüdürlüklerine bağlı Gümrük Laboratuarlarında yapılarak işlemler tamamlanacak, söz konusu eşyanın analiz ve tahlilinin yapılamaması veya tereddüt edilmesi halinde İstanbul Gıda Ürünleri İhtisas Gümrük Laboratuarına gönderilerek alınacak analiz sonuçlarına göre tekemmül ettirilecektir.

            Aynı işlenmiş tarım ürününün (Meursing Tablo uygulamasını gerektiren veya gerektirmeyen) ithalinin süreklilik arzetmesi, özelliklerini belirleyecek belgelerinde farklılık olmaması ve şüphe edilmemesi kaydıyla daha önce yapılmış olan son tahlile itibar edilir.

            İşlenmiş tarım ürünlerinin tahlilleri aşağıda belirtilen usullerde gerçekleştirilecektir.

            Tahlil İşlemlerinin Yapılacağı Laboratuarlar

            1) Tüm Gümrüklere gelecek mer'i İthalat Rejimi Kararına ekli listelerde yeralan ve Meursing Tablo uygulaması gerektiren ürünlerin analizleri sadece İstanbul Gıda Ürünleri İhtisas Gümrük Laboratuarında, Meursing Tablo uygulaması İstanbul Gıda Ürünleri İhtisas Gümrük Müdürlüğünde, Meursing Tablo uygulaması dışında kalan ürünlerin analizleri ise tüm Gümrük Başmüdürlüklerine bağlı Gümrük Laboratuarlarında yapılacaktır.

            2) Diğer gümrük idarelerine gelecek Meursing Tablo uygulamasını gerektiren işlenmiş tarım ürünü kapsamındaki eşyadan usulüne uygun şekilde alınan numune İstanbul Gıda Ürünleri İhtisas Gümrük Müdürlüğüne gönderilecek, analiz ve Meursing Tablo değerlendirilmesi de burada belirlenerek ilgili gümrük idaresine bildirilecek ve bu bildirim ithal gümrüğünce tahakkuka esas tutulacaktır.

            3) İstanbul Gıda Ürünleri İhtisas Gümrük Laboratuarında analizi yapılamayan işlenmiş tarım ürünlerinin analizleri resmi bilimsel kuruluşlarda yapılacaktır. Buralarda yapılan analiz sonuçlarının değerlendirilmesi yine İstanbul Gıda Ürünleri İhtisas Gümrüğünce yerine getirilecektir.

            Tahlil Yapılacak Numunelerin Alınması, Tahlilin Amacı ve Numunelerin Gönderilmesi

            1) Numuneler, eşyanın cins, nevi ve niteliğini temsil edecek şekilde ve en az iki tahlile yetecek miktarda alınacaktır.

            2) Usulüne uygun olarak alınmış numuneler ilgili gümrük idaresince mühürlenmek suretiyle birinci nüsha beyanname, fatura ile birlikte ve memur eliyle İstanbul Gıda Ürünleri İhtisas Gümrük Laboratuarına intikal ettirilecektir.

            Resmi bilimsel kuruluşlarda yapılacak tahliller için yalnız mal numunesi mühürlenmek suretiyle ve kolcu vasıtasıyla buralara gönderilecektir.

            Tahlil Raporları

            1) İstanbul Gıda Ürünleri İhtisas Gümrük Laboratuarınca düzenlenen tahlil raporlarında eşyanın cins ve niteliği tarife diline göre belirtilir ve bu raporlar ilgili beyanname veya diğer belgelerin üzerine yazılır ve altları tahlil yapan kimyager tarafından imzalanır ve laboratuarın resmi mühürü ile mühürlenerek en kısa zamanda ithalatın yapılacağı gümrük idaresine ulaştırılır.

            Tahlil raporunda analiz sonucuna göre ürünün ihtiva ettiği tarım unsurları ile Meursing Tablo değerlendirme sonuçları da belirtilecektir.

            2) Resmi bilimsel kuruluşların laboratuarlarına gönderilen numunenin analizi sonucunda, düzenlenecek tarım unsurlarını gösterir analiz raporu, anılan kuruluşlar tarafından İstanbul Gıda Ürünleri İhtisas Gümrük Müdürlüğüne gönderilecek ve değerlendirme yine burada yapılacaktır.

            Tahlil Sonuçlarının Mükellefe Duyurulması

            1) İşlenmiş tarım ürününün ithalinin yapılacağı gümrük idaresine gönderilen tahlil raporları ilgili muayene memurunca beyan sahibi veya temsilcilerine ya da komisyoncularına tahlil raporları üzerine tarih konulmak ve imzalattırılmak suretiyle, buna imkan olmayan hallerde ise yazı ile tahakkukun ve ithalatın yapılacağı gümrük idaresince bildirilecektir.

            2) Tebliğ tarihi tahlil raporlarına itiraz için başlangıç sayılır.

            Tahlile İtiraz ve İkinci Tahlil

            1) Mükellefler tahlil sonuçlarının kendilerine duyurulduğu günden itibaren 15 gün içinde itiraz ile ikinci tahlil isteyebilirler.

            İtirazlar gümrük işleminin yapıldığı gümrük idaresine dilekçe verilmek suretiyle yapılır.

            2) İstanbul Gıda Ürünleri İhtisas Gümrük Laboratuarında yapılan analiz sonuçlarına itiraz vaki olduğunda, ikinci tahlil, birinci tahlilin yapıldığı İstanbul Gıda Ürünleri İhtisas Gümrük Laboratuarında, başka bir kimyager tarafından ve birinci tahlili yapan kimyagerlerle itiraz eden mükellefin gözlemci sıfatıyla bulundurabileceği bir kimyagerin huzurunda yapılır. Birinci tahlilin yapıldığı İstanbul Gıda Ürünleri İhtisas Gümrük Laboratuarında üç veya daha fazla gümrük kimyageri yok ise, ikinci tahlil bir resmi bilimsel kuruluşta, birinci tahlilin resmi bilimsel kuruluşlarda yapılmış olması durumunda itiraz vaki olursa ikinci tahlil bir başka resmi bilimsel kuruluşta yapılacaktır.

            3) İkinci tahlil sonuçları kesindir. Bu sebeple, mükelleflere ikinci tahlil sonuçları değil, bu sonuca göre yapılan tarife uygulaması ve tahakkuk ettirilen gümrük vergisi ile Toplu Konut Fonu tebliğ edilecektir.

            4) İdarece yapılan inceleme sonunda, itirazın kanuni süresi içinde yapıldığı ve eşyanın örneklerinin henüz gümrükte bulunduğu tespit olunursa, mükellef itirazında haklı çıktığı takdirde geri verilmek üzere, ikinci tahlil icab ettiren her bir örnek için Gümrük Yönetmeliği'nin 326 ncı maddesi uyarınca Müsteşarlıkça (Gümrükler Genel Müdürlüğünce) her mali yıl başı belirlenecek miktarda tahlil masrafı alınır.

            5) Gümrük laboratuarı dışında yapılacak tahlillere ilişkin ücretler mükellefi tarafından peşin olarak ödenir.

            İşlenmiş Tarım Ürünlerindeki Tarım Unsurlarının Beyanı

            İşlenmiş tarım ürünleri ithalatında gümrük giriş beyannamesinin tescili sırasında ürünün bünyesinde yer alan tarım unsurlarını (süt yağı, süt proteini, nişasta ve sakkaroz) oranlarıyla veya kod numarasıyla ya da temel tarım ürünleri olarak gösteren ve hukuken beyan kabul edilecek, bu tebliğe ekli örneğe uygun formun (Ek: 1) giriş beyannamesine eklenmesi zorunludur.

            Bu formun ikinci bölümü analizi yapacak laboratuarlarda tahlil sonuçlarını göstermek üzere de kullanılır.

            İşlenmiş Tarım Ürünlerinin Teminat Alınarak İşlem Yapılması

            Mükellefin talebi üzerine ithalata ilişkin diğer tüm belgelerin tamam olması kaydıyla; ilgili Gümrük İdaresince işlenmiş tarım ürünlerinde beyan sahibinin ibraz ettiği üretici firma tarafından tanzim edilmiş sertifikalardaki (Analiz Raporları) oranların geçici olarak kabul edilerek vergi ve fonların buna göre hesaplanması, tutarın nakdi teminat olarak (depozito) alınması, yapılan analiz sonunda ilave vergi ve fon alınması gerektiğinde bunların itirazsız ödeneceğine dair Ek: 2'de yer alan örneğine uygun mükellefi tarafından düzenlenerek imzalanacak taahhütname alınması suretiyle eşya 1615 sayılı Gümrük Kanunu'nun 77/2 nci maddesine istinaden sahibine teslim edilir ve aynı maddenin son fıkrasındaki esaslara göre işlem yapılır.

            Eşyadan alınan numune analizi ve Meursing Tablo uygulaması yapılmak üzere İstanbul Gıda Ürünleri İhtisas Gümrük Müdürlüğüne gönderilir.

            İstanbul Gıda Ürünleri İhtisas Gümrük Müdürlüğünce, yapılan analiz ve değerlendirme sonucunun ilgili gümrük idaresine bildirilmesini müteakip gerekli tahakkuk ve sair işlemler ithalatın yapıldığı ilgili gümrük idaresince sonuçlandırılır.

            10/08/1996 gün ve 22723 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan "Gümrük Genel Tebliği (Giriş Rejimi) Seri No: 14" ile 25/06/1997 gün ve 23030 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan "Gümrük Genel Tebliği (Giriş Rejimi) Seri No: 16" yürürlükten kaldırılmıştır.

            Tebliğ olunur.

                                                                                                            EK: 1
            İŞLENMİŞ TARIM ÜRÜNLERİNİN BEYAN FORMU/ANALİZ SONUÇ RAPORU 

                                                                                                                                                        (I)
 

Eşyanın Türü 
(Ticari Tanımı) :
Gümürk Beyannamesi 
Tipi, No, Tarih) :
Gönderici :
Alıcı :
Beyan sahibi : İmza / Kaşe :
Kıymeti : Net Ağırlık :
Kapların Adet ve Türü :
Menşe Ülkesi :
Üründeki Tarım 
Unsuru Oranları / Kadu / 
Ana Ürün :
Ekler : Numune Adedi :

                                                                                                                                                            (II)
    Analiz Sonucu:
    Tahlili Onaylayan                              Rapor Tarihi  :
    Amir                                                   Rapor Numarası:

                                                                                                    Kimyager
    Mühür                                                İmza:
                                                              İsim:

                                                                                     EK: 2

TAAHHÜTNAME

GÜMRÜK MÜDÜRLÜĞÜNE

                        ........
            Meursing Tablo uygulamasını gerektiren işlenmiş tarım ürünleri kapsamındaki eşyamın, üretici firmanın analiz raporundaki değerler dikkate alınmak suretiyle hesabedilerek teminata bağlanan gümrük vergileri ve tarım payı olarak ödenmesi gereken Toplu Konut Fonu miktarı ile numunenin İstanbul Gıda Ürünleri İhtisas Gümrük Müdürlüğü Laboratuarında yapılan tahlili veya 1 inci tahlile itirazım halinde yapılacak 2 nci tahlil sonucunda düzenlenen rapordaki değerler esas alınarak hesabedilecek gümrük vergileri ile Tarım Payı (Toplu Konut Fonu) miktarı arasında doğabilecek farkın, işbu taahhütnamenin verildiği tarihte herhangi bir nedenle eksik alınan her türlü vergi, resim, harç v.b. mali yükümlüklerin daha sonra tarafımızdan istenildiği takdirde hiç bir itirazda bulunmaksızın ilk talep edildiğinde ilgili Gümrük Saymanlığı veznesine ödemeyi ve 1615 sayılı Gümrük Kanunu ile 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun doğrultusunda doğabilecek idari, mali ve hukuki yükümlülükleri yerine getirmeyi kabul ve taahhüt ederim."

                                                                    Damga Pulu
                                                                    İmza

    Taahhütnameyi veren
    Şirketin adı      :
    veya
    Şahsın adı, soyadı:

    Adresi            :