Vergi Mevzuatı

         

Resmi Gazete: 27.06.1985 Sayı: 18794 (Asıl) Düstur Tertip:   Cilt:   Sahife:

Maliye Bakanlığından:   

Katma Değer Vergisi Genel Tebliği 

Seri No:14

 

A – 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanununun geçici 1 inci maddesine dayanılarak kapsam ve uygulama esasları 8 ve 11 Seri No.lu Katma Değer Vergisi Genel Tebliğlerinde açıklanan telafi edici vergilendirme usulü uygulaması 1/7/1985 tarihinden itibaren aşağıdaki şekilde yürütülecektir.

 

I — Telafi edici vergilendirme usulüne tabi olanlar:

 

Münhasıran aşağıda belirtilen iştigal konularına giren malların perakende satışını yapan ve telafi edici usulde vergilendirilen mükelleflerden işletme hesabı esasına göre defter tutanlar dışında kalanlar 1/7/1985, işletme hesabı esasına göre defter tutanlar ise 1/1/1986 tarihinden itibaren gerçek usulde vergilendirilecektir. Buna göre telafi edici usulde vergilendirme uygulaması 1/1/1986 tarihinden itibaren sona ermiş olacaktır.

 

1. Bakkaliye emtiası satanlar,

 

2. Kasaplar (Kümes hayvanları etleri, yumurta ve sakatat satanlar dahil)

 

3. Balıkçılar,

 

4. Meyve vesebze satanlar,

 

5. Büfeler,

 

6. Kuru yemişçiler,

 

7. Tuhafiyeciler, manifaturacılar ve giyim eşyası satanlar,

 

8. Kavafiye ve saraciye (Ayakkabı, bavul, çanta, kemer v.s. satanlar dahil, deri elbiseciler hariç) emtiası satanlar,

 

9. Oyuncakçılar,

 

10. İtriyat ve tuvalet maddeleri satanlar,

 

Mükelleflerin 1.1.1986 tarihine kadar telafi edici usulden faydalanabilmesi için işletme hesabı esasına göre defter tutmaları ve münhasıran yukarıda belirlenen iştigal konularına giren malları satmaları gerekmektedir. Bu malların yanında kapsama girmeyen malları da satanlar bu usulden faydalanamayacaklardır. Ayrıca; perakende mal satışı yanında, imalat, toptan satış ve hizmet işletmeciliği yapanlar telafi edici vergilendirme usulüne tabi olamayacaklardır. Buna göre, terziler, berberler, otel, kahvehane, lokanta işletenler sanayiciler, tost, döner, köfte gibi yiyecek maddeleri satan büfeler, pastahaneler, fırıncılar, çiçekçiler, yolcu ve yük taşıma işleri yapanlar, komisyoncular, inşaat müteahhitleri ve bunlara benzer hizmet işleri ile uğraşanlarla serbest meslek erbabı ve zirai kazanç sahipleri bu usulden faydalanamıyacaklardır.

 

a) Gerçek usulde katma değer vergisine tabi olmayanlardan kasaplık canlı hayvanları satın alarak bizzat kesimini yapan veya başkalarına yaptıran kasaplar telafi edici usulden faydalanamayacaklardır. Ancak, gerçek usulde vergilendirilen mükelleflerden kesilmiş büyük ve küçükbaş hayvan eti ve kümes hayvanlarının etlerini satın alan kasaplar bu usulden yararlanabileceklerdir.

 

b) Bakkaliye emtiası yanında perakende azami satış fiyatı Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığınca tespit edilen sıvılandırılmış petrol gazı (L.P.G.) satanlar da telafi edici vergilendirme usulünden faydalanabileceklerdir.

 

Bu usulü tercih edenlere, sıvılandırılmış petrol gazı satanlar; bu malların perakende satış fiyatını 11'e bölerek vergiyi hesaplayacaklar ve beyan edeceklerdir. Sözkonusu malların perakende satışını yapan ve telafi edici usulde vergilendirilen mükellefler kendi satışları ile ilgili olarak katma değer vergisi tahsil etmeyecekler, ancak ödedikleri katma değer vergisini satış fiyatlarına dahil edebileceklerdir. Öte yandan bu malların perakendeciye doğrudan satışın yapıldığı safhaya kadar olan (bu safha dahil) teslimleri; Katma Değer Vergisi Kanununun genel hükümlerine göre vergilendirilecektir.

 

II – Telafi edici vergilendirme usulünden gerçek usule geçen mükelleflerin uyacakları esaslar :

 

Telafi edici vergilendirme usulüne tabi olan mükelleflerin gerçek usule geçiş tarihleri, bilanço esasına göre defter tutanlar için 1.7.1985, işletme hesabı esasına göre defter tutanlar için 1.1.1986'dır.

 

1. Telafi edici vergilendirme usulüne tabi mükelleflerin gerçek usule geçiş tarihine kadar olan mal alışlarında yükseltilmiş vergi oranı, bu tarihten sonraki alışlarında ise normal vergi oranı uygulanacaktır. Bu mükellefler gerçek usule geçiş tarihine kadar olan satışları ile ilgili olarak daha önce olduğu gibi, katma değer vergisi tahsil etmeyecekler, bu tarihten sonraki satışlarında ise katma değer vergisi tahsil edeceklerdir.

 

2. Telafi edici vergilendirme usulü yerine 1.7.1985 tarihinden itibaren gerçek usulde vergilendirilecek olan mükellefler, 30.6.1985 tarihi itibariyle, 1.1.1986 tarihinden itibaren gerçek usulde vergilendirilecek olan mükellefler ise 31.12.1985 tarihi itibariyle stoklarında bulunan emtianın alış vesikalarında gösterilen katma değer vergisini indirim konusu yapabileceklerdir. Bunun için 1.7.1985 tarihinden itibaren gerçek usulde vergilendirilecek olan mükellefler stoklarında bulunan emtiayı 30.6.1985 günü itibariyle tespit edip, 15.7.1985 günü akşamına kadar, 1.1.986 tarihinden itibaren gerçek usulde vergilendirilecek olan mükellefler de stoklarında bulunan emtiayı 31.12.1985 günü itibariyle tespit edip 15.1.1986 günü akşamına kadar bir stok beyannamesi ile bağlı oldukları vergi dairesine bildireceklerdir. Stok beyannamesi herhangi bir şekle tabi olmayacaktır, ancak stok beyannamesinde mükellefiyet sicil numarası başta olmak üzere mükelleflerin hüviyetlerine ilişkin bilgiler ile stok olarak beyan edilen malın cinsi, miktarı, birim fiyatı, tutarı, katma değer vergisi ile ilgili fatura tarih ve numarası gösterilecek ayrıca tarih konulmak suretiyle imzalanacaktır.

 

3. Telafi edici vergilendirme usulüne tabi mükellefler, gerçek usulde vergilendirme usulüne geçiş tarihine kadar olan satışları ile ilgili; alış faturalarında gösterilen katma değer vergisini ve engel giderleri dolayısıyla ödedikleri katma değer vergisini indirim konusu yapamıyacaklardır. Ancak bu şekilde indirilemeyen katma değer vergisi, gelir vergisi ve kurumlar vergisi uygulamaları çerçevesinde gider veya maliyet unsuru olarak gözönüne alınabilecektir.

 

4. Stok olarak beyan edilen malların alış faturalarında gösterilen katma değer vergileri; gerçek usulde vergilendirilmenin başladığı tarihi izleyen ilk beyan döneminde ve bir defada indirim konusu yapılacaktır. Bu tarihten sonraki alış ve giderler dolayısıyla yüklenilen vergilerin ise genel esaslar çerçevesinde ilgili oldukları dönemde indirileceği tabiidir. Alış faturalarında kayıtlı malların bir kısmı 1.7.1985 veya 1.1.1986 tarihinden önce satıldığı için stoklar arasında yer almıyorsa, alış faturasında kayıtlı katma değer vergisinin sadece stoklara isabet eden kısmı belirtilen esaslar dahilinde indirim konusu yapılabilecektir.

 

5. Mükelleflerin yukarıda belirtilen stok beyannameleri ile beyan ettikleri emtiaya isabet eden katma değer vergilerinin, telafi edici vergilendirme usulüne tabi olunan dönemde normal olarak gider kaydedilmesi gerekir. Bu durumda aynı vergi tutarları gerçek usulde vergilendirilmenin başladığı tarihten sonra hesaplanacak katma değer vergisinden indirileceği için bu miktarların gider hesaplarından düşülerek indirilebilir katma değer vergisi hesabına intikal ettirilmesi gerekir. Başka bir deyişle bu miktar, emtianın maliyetinden indirilecektir.

 

6. Tekel mamulleri, milli piyango bileti, gazete, dergi ve periyodik yayınlar gibi özel matrah şekillerine göre vergilendirilen maddeleri satanlar bu maddeleri stok olarak beyan edemiyeceklerdir.(*)

 

B. Katma Değer Vergisi Kanununun 39 uncu maddesinin verdiği yetkiye dayanılarak 3 seri No.lu Katma Değer Vergisi Genel Tebliğinde birer aylık vergilendirme dönemine tabi olacak mükellefler belirlenmişti. Söz konusu yetkiye istinaden gerçek usulde katma değer vergisine tabi mükelleflerin tamamının 1 Ekim 1985 tarihinden itibaren birer aylık vergilendirme dönemine tabi olması uygun görülmüştür.

 

Buna göre; 3 aylık vergilendirme dönemine tabi olanlar, 1 Nisan 1985-30 Haziran 1985 dönemine ait beyannamelerini 25 Temmuz 1985 tarihine kadar, 1 Temmuz 1985-30 Eylül 1985 dönemine ait beyannamelerini de 25 Ekim 1985 tarihine kadar vergi dairesine vereceklerdir. Diğer taraftan gerçek usulde vergilendirilen mükelleflerin tamamı; 1 Ekim 1985 tarihinden itibaren birer aylık vergilendirme dönemine tabi olacakları için daha önce 3 aylık vergilendirme dönemine tabi olanlar da Ekim 1985 dönemine ilişkin beyannamelerini en geç 25 Kasım 1985 akşamına kadar bağlı bulundukları vergi dairelerine vermek zorundadırlar. Diğer aylarda da o aya ait beyannameler takip eden ayın 25 inci günü akşamına kadar verilecektir.

 

Tebliğ olunur.

 

(*) Yürürlükten Kaldırılmıştır.