vergi mevzuatı  
Resmi Gazete: 07.05.1988 Cumartesi Sayı: 19807 (Asıl)  
 Maliye Bakanlığından:  
 
KDV Mükelleflerinin Ödeme Kaydedici Cihazları Kullanmaları Mecburiyeti Hk. Kanunla İlgili Genel Tebliğ
Seri No:12
 
            Katma Değer Vergisi Mükelleflerinin Ödeme Kaydedici Cihazları Kullanmaları Mecburiyeti Hakkında 3100 Sayılı Kanun uygulaması ile ilgili olarak aşağıdaki hususların açıklanmasına gerek duyulmuştur.

            1 - Ödeme Kaydedici Cihazları Kullanma Mecburiyetinde Olmayanlar :
            Kanunun 1. maddesinin 3. fıkrasında "ödeme kaydedici cihazların kullanılması mecburiyeti Maliye ve Gümrük Bakanlığınca tespit edilen faaliyetlerle uğraşanlar hakkında uygulanmaz" hükmü yeralmaktadır.

            Anılan maddenin Bakanlığımıza verdiği yetkiye dayanılarak, münhasıran aşağıda belirtilen faaliyetlerle uğraşan mükelleflerin, Vergi Usul Kanununun ilgili hükümlerinnde belirtilen fatura veya perakende satış fişlerini düzenlemeleri şartıyla ödeme kaydedici cihazları kullanma mecburiyetinin dışında bırakılmaları uygun görülmüştür.

            a) Tarım alet ve makinalarının satışı (ayrıca yedek parça satılmaması şartıyla),

            b) Posta pulu, jeton ve 3468 Sayılı Kanuna göre verilen ruhsat tezkeresine dayanılarak yapılan pul ve kıymetli kağıtların satışı,

            c) Şehiriçi toplu taşımacılıkta kullanılan abonman biletlerinin satışı,

            d) Elektrik, Su, Havagazı ve Kalorifer tesisatçılığı faaliyeti (aynı zamanda tesisat malzemeleri satışı da yapanlar hariç)

            e) Terzilik faaliyeti (aynı zamanda kumaş ticaretinde bulunanlar hariç).

            Şu kadar ki bu mükelleflerin, anılan madde uyarınca mecburiyeti dışında bırakılmaları, Bakanlığımızca gerek görülen hallerde bilahere mecburiyet kapsamına alınmalarına engel değildir.

            2 - Ödeme Kaydedici Cihazların Kullanılması :
            Katma değer vergisi oranlarının yeniden belirlenmesinen ilişkin 30/12/1987 gün ve 87/12469 Sayılı Bakanlar Kurulu Kararının yürürlüğe girmesiyle birlikte, teslim ve hizletlerine beş değişik katma değer vergisi oranı uygulanan ancak cihazları, dört departmanlı olan veya daha fazla departmanlı olmakla beraber en fazla dört değişik orana göre katma değer vergisi hesaplayacak özellikte bulunan mükelleflerin, ne şekilde hareket edecekleri hususunda tereddüde düştükleri anlaşılmıştır.

            Bilindiği üzere, adı geçen Kanunun 2. maddesinin 3. fıkrasında" Maliye ve Gümrük Bakanlığı belirleyeceği esaslar dahilinde gerekli şartları taşımayan cihazlar kullanılarak veya elle doldurularak satış fişi düzenlemesine izin verebilir" denilmiştir.

            Bakanlığımıza tanınan bu yetkiye dayanılarak, teslim ve hizmetlerine uygulanan değişik katma değer vergisi oranları itibarile cihazlarının departmanları yetersiz kalan, diğer bir anlatımla teslim ve hizmetlerine beş değişik katma değer vergisi oranı uygulandığı halde, cihazları en fazla dört değişik orana göre katma değer vergisi hesaplayacak özellikte bulunan mükelleflerin, özel matrah şekillerine göre vergilendirilen (vergisi önceki safhalarda ödenen ve perakende satış sırasında katma değer vergisi bakımından bir işlem yapılmayacak olan) satışlarını, Vergi Usul Kanununa göre, herbir satış için ayrı ayrı düzenlenecek fatura veya perakende satış fişleri ya da herbir iş gününün sonunda düzenlenecek toplu fatura ile belgelendirmeleri uygun görülmüştür.

            Buna göre, kullanmakta oldukları ödeme kaydedici cihazlar yukarıda belirtildiği şekilde yetersiz bulunan mükellefler özel matrah şekilerine göre vergilendirilen (Gazete, dergi ve benzeri periyodik yayınlar ile Tekel, Tütün, Tütün Mamulleri, Tuz ve Alkol İşletmeleri Genel Müdürlüğünce üretilen tuz dışındaki maddeler gibi) mal satışları için, Vergi Usul Kanununa göre herbir satış için ayrı ayrı olmak üzere fatura veya perakende satış fişi ya da herbir iş gününün sonunda bütün satışlarını gösteren tek bir fatura (toplu fatura) düzenleyecekler, diğer teslim ve hizmetlerini ise ödeme kaydedici cihaz fişleri ile belgelendireceklerdir.

            Değişik oranlara göre katma değer vergisi hesaplama kapasitesi dörtten fazla olan ödeme kaydedici cihazları kullanan mükellefler ise, perakende mal satışları veya hizmet ifalarının tamamını ödeme kaydedici cihaz fişleri ile belgelendireceklerdir. Aynı şekilde teslim ve hizmetlerine en çok dört değişik (veya daha az) vergi oranı uygulanan mükellefler de bütün perakende satışları için ödeme kaydedici cihazları kullanacaklardır.

            Teslim ve hizmetlere uygulanacak değişik katma değer vergisi oranlarının sayısının dört veya daha aza indirilmesi halinde mükellefler, özel matrah şekillerine göre vergilendirilen mallar da dahil olmak üzere bütün satışlarını ödeme kaydedici cihazları kullanmak suretiyle belgelendireceklerdir.

            Vergi Usul Kanununun 232. maddsinin birinci fıkrasında (beş bent halinde) sayılanlara yapılan satışlar ile bedeli yüzbin liranın üzerindeki satışların ise istisnasız fatura ile belgelendirileceği tabiidir.

            Tebliğ olunur.