SMMM Mevzuatı

 

Resmi Gazete: 31.07.2003 Perşembe Sayı: 25185

Maliye Bakanlığından: 

Muhasebe Sistemi Uygulama Tebliği

Sıra No:11

      
            Bilindiği üzere, 1 sıra numaralı Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliği  ile bu Tebliğ ekinde yer alan Muhasebe Usul ve Esasları, 01.01.1994 tarihinden  itibaren zorunlu olarak uygulanmak üzere, 26.12.1992 tarih ve mükerrer 21447  sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. 16.12.1993 tarih ve  21790 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 2 sıra numaralı Muhasebe Sistemi  Uygulama Genel Tebliği ile de yukarıdaki Tebliğde bazı değişiklikler  yapılmıştır.


            Vergi Usul Kanununun 175 ve Mükerrer 257 nci maddelerinin verdiği  yetkilere dayanılarak "Tekdüzen Hesap Çerçevesi, Hesap Planı ve Hesap Planı  Açıklamaları" ile ilgili olarak aşağıdaki düzenlemelerin yapılması uygun  görülmüştür.


            1- "12-TİCARİ ALACAKLAR" hesap grubunda yer alan "120-ALICILAR" hesabının  çıklamasına "Finansal kiralamadan doğan senetsiz alacaklar da bu hesapta  izlenir" ifadesi; "121-ALACAK SENETLERİ" hesabının açıklamasına ise "Finansal  kiralama işlemlerinden doğan senetli alacaklar da bu hesapta izlenir" ifadesi  eklenmiştir.


            2- "12- TİCARİ ALACAKLAR" hesap grubunda "124- KAZANILMIŞ FİNANSAL  KİRALAMA FAİZ GELİRLERİ (-)" hesabı açılmıştır.


            124- KAZANILMAMIŞ FİNANSAL KİRALAMA FAİZ GELİRLERİ (-)
            Bu hesap finansal kiralamanın yapıldığı tarihte kiralama işlemlerinden  doğan alacaklar ile kira ödemelerinin bugünkü değeri arasındaki farkı gösteren  henüz kazanılmamış finansal kiralama faiz gelirlerinin izlendiği hesaptır. Bu  gelirlerin hesaplanmasına ilişkin bilgiler bilanço dipnotlarında yer alır.


            İşleyişi:
            Finansal kiralama sözleşme tutarı ile finansal kiralamayla ilgili kira  ödemelerinin bugünkü değeri arasındaki fark "Kazanılmamış Finansal Kiralama  Faiz Gelirleri" olarak bu hesaba alacak kaydedilir. Her dönem sonunda  gerçekleşmiş olan faiz gelirleri tutarları bu hesaba borç "60- Brüt Satışlar"  hesap grubunda ilgili satış geliri hesabına alacak olarak kaydedilir. Ancak,  esas faaliyet konusu finansal kiralama olamayan işletmelerce yapılan finansal  kiralama işlemiyle ilgili gerçekleşmiş faiz gelirleri, "64-Diğer  Faaliyetlerden Olağan Gelir ve Karlar" hesap grubunda faiz geliri hesabına  alacak olarak kaydedilir.


            3- "22-TİCARİ ALACAKLAR" hesap grubunda yer alan "220-ALICILAR" hesabının  açıklanmasına "Finansal kiralamadan doğan senetsiz alacaklar da bu hesapta  izlenir" ifadesi; "221- ALACAK SENETLERİ" hesabının açıklamasına ise "Finansal  kiralama işlemlerinden doğan senetli alacaklar da bu hesapta izlenir" ifadesi  eklenmiştir.


            4- "22-TİCARİ ALACAKLAR" hesap grubunda "224-KAZANILMAMIŞ FİNANSAL  KİRALAMA FAİZ GELİRLERİ (-)" hesabı açılmıştır.
            224- KAZANILMAMIŞ FİNANSAL KİRALAMA FAİZ GELİRLERİ (-)  Bu hesap finansal kiralamanın yapıldığı tarihte kiralama işlemlerinden doğan  alacaklar ile kira ödemelerinin bugünkü değeri arasındaki farkı gösteren henüz  kazanılmamış finansal kiralama faiz gelirlerinin izlendiği hesaptır. Bu  gelirlerin hesaplanmasına ilişkin bilgiler bilanço dipnotlarında yer alır.


            İşleyişi:
            Finansal kiralama sözleşme tutarı ile finansal kiralamayla ilgili kira  ödemelerinin bugünkü değeri arasındaki fark "Kazanılmamış Finansal Kiralama  Faiz Gelirleri" olarak bu hesaba alacak kaydedilir. Kiralama sözleşmesine  uygun olarak tamamlanan ve her dönem sonunda hesaplanan izleyen döneme ait  faiz gelirleri tutarı bu hesaba borç "124- Kazanılmamış Finansal Kiralama Faiz  Gelirleri" hesabına alacak olarak kaydedilir.

5- "30- MALİ BORÇLAR" hesap grubunda "301-FİNANSAL KİRALAMA İŞLEMLERİNDEN  BORÇLAR" ile "302- ERTELENMİŞ FİNANSAL KİRALAMA BORÇLANMA MALİYETLERİ(-)"  hesapları açılmıştır. 301- FİNANSAL KİRALAMA İŞLEMLERİNDEN BORÇLAR
            Bu hesap, kiracıların finansal kiralama yapanlara olan ve vadesi 1 yılı  geçmeyen borçlarının izlendiği hesaptır.

İşleyişi:
            Finansal kiralama sözleşme tutarı bu hesaba alacak, finansal kiralamaya  konu olan ilgili varlık hesabına kira ödemelerinin bugünkü değeri ile borç ve  bu iki tutar arasındaki fark da "302- Ertelenmiş Finansal Kiralama Borçlanma  Maliyetleri" hesabına borç kaydedilir.
           

302- ERTELENMİŞ FİNANSAL KİRALAMA BORÇLANMA MALİYETLERİ(-)
            Finansal kiralamanın yapıldığı tarihte kiralama işlemlerinden doğan  borçlar ile kiralanan varlığa ilişkin kira ödemelerinin bugünkü değeri  arasındaki farkı gösteren henüz ödenmemiş finansal kiralama borçlanma  maliyetlerinin izlendiği hesaptır.
           

İşleyişi:
            Finansal kiralama sözleşme tutarı ile finansal kiralamaya konu olan  varlığa ilişkin kira ödemelerinin bugünkü değeri arasındaki fark "Ertelenmiş  Finansal Kiralama Borçlanma Maliyetleri" olarak bu hesaba borç kaydedilir.  Kiralama sözleşmesine uygun olarak tamamlanan her dönem sonunda gerçekleşmiş  olan faiz giderleri tutarları bu hesaba alacak "66- Borçlanma Maliyetleri"  hesap grubunda ilgili borçlanma gideri hesabına borç olarak kaydedilir.
           

6- "40- MALİ BORÇLAR" hesap grubunda "401- FİNANSAL KİRALAMA İŞLEMLERİNDEN  BOR LAR" ile "402- ERTELENMİŞ FİNANSAL KİRALAMA BORÇLANMA MALİYETLERİ(-)"  hesapları açılmıştır. 401- FİNANSAL KİRALAMA İŞLEMLERİNDEN BORÇLAR
           

Bu hesap, kiracıların finansal kiralama yapanlara olan ve vadesi 1 yılı  aşan borçlarının izlendiği hesaptır. İşleyişi:
            Finansal kiralama sözleşme tutarı bu hesaba alacak, finansal kiralamaya  konu olan ilgili varlık hesabına kira ödemelerinin bugünkü değeri ile borç ve  bu iki tutar arasındaki fark da "402- Ertelenmiş Finansal Kiralama Borçlanma  Maliyetleri" hesabına borç kaydedilir. Dönemsellik varsayımına uygun olarak  dönem sonlarında, izleyen dönemi ilgilendiren tutar, "301- Finansal Kiralama  İşlemlerinden Borçlar" hesabına alacak, bu hesaba borç kaydedilir.
            402- ERTELENMİŞ FİNANSAL KİRALAMA BORÇLANMA MALİYETLERİ(-)
            Finansal kiralamanın yapıldığı tarihte kiralama işlemlerinden doğan ve  vadesi bir yılı aşan borçlar ile kiralanan varlığa ilişkin kira ödemelerinin  bugünkü değeri arasındaki farkı gösteren henüz ödenmemiş finansal kiralama  borçlanma maliyetlerinin izlendiği hesaptır.
           

İşleyişi:
            Finansal kiralama sözleşme tutarı ile finansal kiralamaya konu olan  varlığa ilişkin kira ödemelerinin bugünkü değeri arasındaki fark "Ertelenmiş  Finansal Kiralama Borçlanma Maliyetleri" olarak bu hesaba borç kaydedilir.  Kiralama sözleşmesine uygun olarak tamamlanan ve her dönem sonunda izleyen  döneme ilişkin tutar "302- Ertelenmiş Finansal Kiralama Borçlanma Maliyetleri"  hesabına borç, bu hesaba alacak kaydedilir.
           

7- Bu Tebliğ ile yapılan düzenlemeler aynı paralelde mali tablolara  yansıtılır.
           

Tebliğ olunur.