Ticaret Mevzuatı

 

Resmi Gazete: 26.07.2002 Cuma Sayı: 24827 (Asıl) 

Dış Ticaret Müsteşarlığından :

İTHALATTA HAKSIZ REKABETİN ÖNLENMESİNE İLİŞKİN TEBLİĞ 
(2002/7) 
 

 

BİRİNCİ KISIM

Genel Bilgi ve İşlemler

             Soruşturma

             Madde 1- Adel Kalemcilik Tic. ve San.A.Ş. ile Fatih Kalem San. ve Tic.A.Ş. tarafından yapılan başvuru üzerine, Çin Halk Cumhuriyeti (ÇHC) menşeli "kurşun kalemler ve kurşun boya kalemleri" için 08/05/2002 tarih ve 24749 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine İlişkin 2002/6 sayılı Tebliğ ile başlatılan damping soruşturmasında geçici karar aşamasına gelinmiştir. Soruşturma Dış Ticaret Müsteşarlığı İthalat Genel Müdürlüğü tarafından yürütülmektedir.

 

             Kapsam

             Madde 2- Bu Tebliğ, 4412 sayılı Kanunla Değişik 3577 Sayılı İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Kanun, (Kanun) 30/10/1999 tarihli ve 23861 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Karar ve İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Yönetmelik (Yönetmelik) hükümleri ile 02/05/2002 tarihli ve 24743 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan İthalatta Haksız  Rekabetin Önlenmesi Hakkında Yönetmeliğe Ek Madde Eklenmesine Dair Yönetmelik çerçevesinde yürütülen damping soruşturması sonucunda alınacak karara esas teşkil edecek geçici bilgi ve bulguları içermektedir.

 

             Bilgilerin toplanması ve değerlendirilmesi

             Madde 3- Soruşturma açılmasını müteakip, söz konusu ürünün bilinen yerli üreticilerine, Müsteşarlıkça tespit edilen ithalatçılarına, ÇHC'de yerleşik bilinen ihracatçılarına ve ayrıca tüm ihracatçılara erişilebilmesini teminen ÇHC'nin Ankara Büyükelçiliği'ne soru formları gönderilmiştir. Ayrıca, normal değer belirlenmesinde emsal ülke olarak kabul edilen Pakistan'da yerleşik bilinen üreticilere "emsal ülke soru formu" gönderilmiştir.

             Adel Kalemcilik Tic. ve San.A.Ş. ile Fatih Kalem San. ve Tic.A.Ş. soru formlarına usulüne uygun şekilde yanıt vermişlerdir. Söz konusu firmalar ayrıca, soruşturma süresi boyunca Müsteşarlığımız ile işbirliği içinde olmuşlar ve gerektiğinde talep edilen ilave bilgileri temin etmişlerdir.

             Soru formu gönderilen ÇHC'de yerleşik firmalardan yalnızca Yantai Fortune Pencil Co.Ltd.'den (Yantai) cevap alınmıştır. Öte yandan, Beijing Yixunda Tech.&Trade Co.Ltd. adlı firma soru formlarının cevaplanması için tanınan 37 günlük sürenin bitiminden sonra süre uzatım talebinde bulunmuş ancak, süresi dışında yapılan bu talep dikkate alınmamıştır.



             Soruşturma döneminde ÇHC menşeli kurşun kalem ve boya kalemi ithal ettiği belirlenen 17 ithalatçı firmaya "ithalatçı soru formu" gönderilmiş, bunlardan 7'sinden yanıt alınmıştır. İthalatçıların hepsi ÇHC menşeli ilgili ürünü fiyat nedeniyle tercih ettiklerini, üç tanesi ayrıca ürünün kalitesinden memnun olduklarını belirtmişlerdir.

             2002/6 Sayılı Tebliğ'de de belirtildiği üzere, ÇHC'nin piyasa ekonomisi uygulamayan ülke olarak değerlendirilmesi nedeniyle, normal değer belirlenmesinde emsal ülke olarak Pakistan'ın alınması öngörülmüştür. Bu çerçevede söz konusu ülkedeki bilinen üretici/ihracatçı firmalara "emsal ülke soru formu" gönderilmiştir. Ancak, Pakistan'dan herhangi bir cevap alınamamıştır. Bunun üzerine, Pakistan'dan kalem ithalatı yapan bir ithalatçı firmadan bu ülkenin ihraç fiyatlarını gösteren ithalat faturaları istenilmiştir.

 

             Yerinde doğrulama soruşturmaları

             Madde 4- Yönetmelik'in 21 inci maddesi çerçevesinde şikayetçi firmalar Adel Kalemcilik Tic. ve San.A.Ş. ile Fatih Kalem San. ve Tic.A.Ş.'nin İstanbul ve Denizli'de bulunan üretim ve idari tesislerinde 12-14 Haziran 2002 tarihlerinde 3 gün süreyle yerinde doğrulama soruşturması yapılmıştır.

 

             İlgili tarafların bilgilendirilmesi

             Madde 5- Soruşturma açılmasını müteakip, soruşturma konusu ülkenin büyükelçiliğine ve ihracatçı firmalara, şikayetin gizli olmayan metni gönderilmiştir. Ancak, herhangi bir karşı savunma alınmamıştır.

 

             Soruşturma dönemi

             Madde 6- Damping belirlemesi için 01/01/2001 - 31/12/2001 tarihleri arası soruşturma dönemi olarak kabul edilmiştir. Zarar belirlemesinde ise, veri toplama ve analiz için 01/01/1999 - 31/12/2001 arasındaki dönem esas alınmıştır.

 

İKİNCİ KISIM

Soruşturma Konusu Ürün ve Benzer Ürün

 

             Soruşturma konusu ürün

             Madde 7- Soruşturma 9609.10 gümrük tarife pozisyonu (GTP) altında yer alan "kurşun kalemler ve kurşun boya kalemleri" için başlatılmıştır.

             Bu tür kalemler genellikle ağaç cidarlı olup, içerisine yerleştirilmiş grafit veya renkli minesi ile yazma, çizme ve boyama işlevi görmektedir. Dış yüzeyleri boyalı veya boyasızdır. Grafit mineliler kurşun kalem olarak, renkli mineliler boya kalemi olarak adlandırılmaktadır. Kurşun kalemler aynı zamanda silgi ile teçhiz edilmiş olabilmektedir. Normal olarak, söz konusu kalemler 175 mm boyunda (yarım boy kalemler 100 mm, silgili kalemler 190 mm), 7-7,5 mm çapında, daire, altıgen veya üçgen kesitindedir. Söz konusu kalemlerin kullanım alanları okullar, ofisler ve geneldir.

             Kalemler, kırtasiye dükkanlarında, süpermarketlerin kırtasiye bölümlerinde, büro malzemesi mağazalarında ve pazarlarda satılmaktadır.

             Soruşturma konusu ürünle ilgili bu maddede belirtilen açıklamalar genel içerikli olup, uygulamaya esas olan GTP ve karşılığı eşya tanımıdır.



             Benzer ürün

             Madde 8- Yukarıdaki maddede yapılan açıklamaların ışığı altında, yerli üreticiler tarafından üretilen kalemler ile soruşturma konusu ülkeden ithal edilen kalemler arasında işlevsel özellikler, fiziksel özellikler, kullanım amaçları, dağıtım kanalları, tüketicilerin algılaması ve birbirini ikame edebilmeleri açısından bir fark bulunmamaktadır. Yalnızca markalı ürünlerde fiyat seviyesi daha yüksek olduğundan tüketici kitlesi kısmen farklılaşabilmektedir.

             Bu bağlamda, ÇHC'den ithal edilen soruşturma konusu kalemler ile yerli üretim dalı tarafından üretilen kalemlerin benzer ürün olarak kabul edilebileceği anlaşılmıştır.

ÜÇÜNCÜ KISIM

Dampinge İlişkin Belirlemeler

 

             Piyasa ekonomisi koşulu ve bireysel muamele

             Madde 9- ÇHC'de yerleşik üretici/ihracatçı Yantai firması soru formuna verdiği cevaplarda piyasa ekonomisi koşullarında faaliyet gösterdiğine dair inceleme talep etmiştir. Bu amaçla, öncelikle kalem üretimi için gerekli başlıca girdilerin maliyetinin piyasa değerlerini yansıtıp yansıtmadığına bakılmıştır. Yantai firmasının beyan ettiği lata maliyetinin piyasa değerinden %50, mine maliyetinin ise yaklaşık %30 daha düşük olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca, firma muhasebe kayıtlarının ve mali tablolarının uluslararası standartlara uygun şekilde bağımsız denetimden geçtiğine dair yeterli delil sunmamıştır. Bu nedenlerle, Yönetmelik'in Ek 1 inci maddesi gereğince, firmanın piyasa koşullarında faaliyet gösterdiği yönündeki talebi uygun görülmemiştir. Bununla birlikte, özel teşebbüs kuruluşu olduğu nazara alınarak, bu firma için bireysel damping marjı tespit edilmesi kararlaştırılmıştır.

 

             Normal değerin belirlenmesi

             Madde 10- Bir ithalatçı firmadan temin edilen, Pakistan'da yerleşik Shahsons Private Limited adlı firmanın soruşturma döneminde Türkiye'ye yaptığı ihracata ait faturada yer alan kurşun kalem ve boya kalemlerinin FOB fiyatları Yönetmelik'in 7 nci maddesi uyarınca normal değer tespitinde esas alınmıştır.

 

             İhraç Fiyatı

             Madde 11- Soruşturma konusu ürünün Türkiye'ye ihraç fiyatı olarak, ithalatçı faturalarında yer alan ÇHC menşeli kurşun kalem ve boya kalemlerinin soruşturma dönemindeki FOB ithal fiyatları esas alınmıştır. Yantai firmasının beyan ettiği ihraç fiyatı ile ithal faturasında görülen fiyatın uyuşmadığı görüldüğünden, bu firmanın beyan ettiği ihraç fiyatları değerlendirmeye alınmamıştır.

 

             Damping marjı

             Madde 12- Damping marjı, aynı boydaki kurşun kalemler ve boya kalemleri için ayrı ayrı belirlenen normal değer ile ihraç fiyatının yine her bir işlem için FOB bazda karşılaştırılması suretiyle ağırlıklı ortalama olarak hesaplanmıştır.

             Buna göre, damping marjı mutlak olarak FOB 3,16 ABD doları/gros (1 gros= 144 adet); nispi olarak CIF bedelin %180'i oranında tespit edilmiştir.

             Yantai firması için belirlenen bireysel damping marjının ÇHC geneli için belirlenen ağırlıklı ortalama marjın çok daha üzerinde olması nedeniyle, bu firmaya da genel marjın tatbik edilmesi uygun görülmüştür.



DÖRDÜNCÜ KISIM

Zarar ve Nedenselliğe İlişkin Belirlemeler

             Genel açıklama

             Madde 13- Kalemlere ait ithalat istatistikleri kilogram bazında tutulmaktadır. Kalem piyasasında geçerli olan ölçü birimi ise "gros"tur. Gros 12 düzine karşılığı 144 adete denk gelmektedir. 1 gros yani 144 adet normal boy kalem ise takriben 800 gram ağırlığında kabul edilmektedir. Verilerin aynı bazda değerlendirmesini teminen gerekli hallerde bu dönüşüm değerleri kullanılmıştır.

             Kurşun kalemler ve boya kalemleri miktara dayalı incelemelerde birlikte; fiyata dayalı incelemelerde ise mümkün olduğu ölçüde ayrı değerlendirilmiştir.

BİRİNCİ BÖLÜM

Dampingli İthalatın Gelişimi

 

             Maddenin genel ithalatı

             Madde 14- Maddenin genel ithalatı 1999 yılında 1.000.089 gros iken, 2001 yılında 722.082 gros olarak gerçekleşmiştir.

 

             Maddenin soruşturma konusu ülkeden ithalatı

             Madde 15- ÇHC menşeli grafitli kurşun kalem ve boya kalemleri ithalatı 1999 yılında 546.531 gros iken, 2000 yılında 1.109.545 grosa yükselmiş, 2001 yılında ise 572.884 gros olarak gerçekleşmiştir. 1999 - 2001 döneminde ÇHC'den yapılan ithalatın genel ithalat içindeki payı %55'ten %79'a ulaşmıştır. Buna göre, ÇHC kaynaklı ithalatın nispi olarak %5 oranında, mutlak olarak ise 26.353 gros arttığı tespit edilmiştir.

 

             Dampingli ithalatın tüketime göre artışı

             Madde 16- Maddenin yurtiçi tüketimi Adel Kalemcilik ve Fatih Kalem firmalarının yurtiçi satışları ile genel ithalatın toplanması suretiyle hesaplanmıştır.

             Bu çerçevede belirlenen toplam tüketim 1999 yılında 1.905.345 gros iken, 2000 yılında 2.098.436 gros olmuş, 2001 yılında 1.267.275 gros olarak gerçekleşmiştir.

             ÇHC kaynaklı ithalatın tüketim içindeki payı 1999 - 2001 döneminde %29'dan %45'e çıkmıştır.

 

             Dampingli İthalatın Fiyatlarının Gelişimi

             Madde 17- ÇHC menşeli ithalatın ağırlıklı ortalama birim fiyatı kurşun kalemler için 1999 yılında CIF 3,03 ABD Doları/gros iken 2001 yılında CIF 1,67 ABD Doları/grosa düşmüştür. Boya kalemleri için ise, 1999 yılında CIF 1,44 ABD Doları/gros olan ithal fiyatı, 2000 yılında CIF 1,10 ABD Doları/gros, 2001 yılında ise CIF 1,50 ABD Doları/gros olarak gerçekleşmiştir.

 

             Fiyat Kırılması

             Madde 18- ÇHC menşeli ithalatın gümrük vergisi ve ithal masrafları dahil Türkiye piyasasına giriş fiyatı yerli üretim dalının satış fiyatları ile mukayese edildiğinde, 1999 - 2001 yılları arasında dampingli ithalatın fiyatının yerli üretim dalının fiyatının önemli ölçüde altında kaldığı tespit edilmiştir. Buna göre 2001 yılında fiyat kırılması kurşun kalemler için CIF bedele göre ortalama %538, boya kalemleri için ise CIF bedele göre %583 oranındadır.



İKİNCİ BÖLÜM

Yerli Üretim Dalının Durumu

             Yerli üretim dalının ekonomik göstergeleri

             Madde 19- Dampingli ithalatın yerli üretim dalı üzerindeki etkisinin belirlenmesinde Adel Kalemcilik ve Fatih Kalem firmalarının kurşun kalem ve boya kalemlerine ilişkin verileri birlikte toplam olarak esas alınmıştır.

             Öte yandan, eğiliminin sağlıklı bir şekilde incelenmesi amacıyla TL. bazındaki veriler için yıllık ortalama TEFE kullanılarak enflasyondan arındırılmış reel değerler hesaplanmıştır.

             a) Üretim

             Yerli üretim dalının 1999 yılında 100 olan üretim miktar endeksi 2001 yılında 76'ya gerilemiştir.

             b) Satışlar

             Yerli üretim dalının 1999 yılında 100 olan yurtiçi satış miktar endeksi 2001 yılında 60'a düşmüştür. Aynı dönemde satış hasılası reel olarak 100'den 73'e gerilemiştir.

             c) Piyasa Payı

             Yerli üretim dalının yurtiçi pazar payı 1999 yılında %48 iken 2000 yılında %31, 2001 yılında %43 olmuştur.

             d) Kapasite Kullanımı

             Yerli üretim dalının kapasite kullanım oranı 1999 yılında %55 iken 2001 yılında %42'ye gerilemiştir.

             e) Yurtiçi Fiyatlar

             Yerli üreticilerin ağırlıklı ortalama yurtiçi satış fiyatı 1999 yılında reel bazda 100 iken, 2001 yılında 121 olarak gerçekleşmiştir.

             f) Stoklar

             1999 yılında 100 olan yerli üretim dalının stok miktar endeksi 2001 yılında 95 olarak gerçekleşmiştir.

             g) İstihdam

             1999 yılında idari personel ve işçi sayısı toplamı endekslenmiş olarak 100 iken, 2001 yılında değişmemiştir.

             h) Ücretler

             Üretimde çalışan işçilerin aylık ücretleri 1999 yılında reel olarak 100 iken, 2001 yılında 157 olmuştur.

             ı) Verimlilik

             Üretimde çalışan işçi başına verimlilik 1999 yılında 100 iken 2001 yılında 91'e düşmüştür.

             i) Büyüme

             Yerli üretim dalının aktif büyüklüğü reel olarak 1999 yılında 100 iken 2001 yılında 98'e düşmüştür.



             j) Sermaye Artışı

             Yerli üretim dalının 1999 yılında 100 olan öz sermayesi 2001 yılında reel bazda 634 olarak gerçekleşmiştir. Ancak, söz konusu sermaye artışı yerli üretim dalının ürettiği tüm ürünleri de içerdiğinden, soruşturma konusu ürün bağlamında firma durumuna ilişkin bir değerlendirme yapılamamıştır.

             k) Nakit Akışı

             1999 yılında reel bazda 100 olan nakit akışı, 2001 yılında 55 olarak gerçekleşmiştir.

             l) Yatırımlardaki Artış

             Yerli üreticilerin yatırımları 1999 yılında reel bazda 100 iken, 2001 yılında 165 olarak gerçekleşmiştir.

             m) Karlılık

             Yerli üretim dalının 1999 yılında reel bazda 100 olan karlılığı, 2001 yılında 53 olarak gerçekleşmiştir.

             n) Yatırımların geri dönüş oranı

             Soruşturma konusu ürünün yerli üretim dalının ürettiği tek ürün olmaması ve bilançolarında yer alan aktif büyüklüğü ile özsermayesinin soruşturma konusu ürün dışında ticareti yapılan tüm ürünleri de içermesi nedeniyle yatırım hasılasına bakılmasının firmanın soruşturma konusu ürüne ilişkin mevcut durumunu yansıtmayacağı düşünülmüştür.

 

             Dampingli ithalatın üretim dalı üzerindeki etkisinin değerlendirilmesi

             Madde 20- Ekonominin canlı olduğu 2000 yılında dampingli ithalatın miktarının bir önceki yıla göre %103 oranında artması ve pazar payının %29'dan %53'e yükselmesi nedeniyle, yerli üretim dalının %29 satış gerilemesi ve %17 pazar kaybı (%48'den %31'e) yaşadığı anlaşılmaktadır. 2001 yılında ekonomik durgunluğa rağmen dampingli ithalat pazardan %45 gibi yüksek oranda pay almaya devam etmiştir. Yerli üretim dalının ihracatında sürekli bir artış görülmesine rağmen yurtiçi satışlarındaki kayıp nedeniyle üretiminde sürekli gerileme izlenmiştir. Bu durum zaten düşük olan kapasite kullanım oranının daha da düşmesine yol açmıştır. Satışlarındaki daralma aynı zamanda üretim dalının nakit akışına olumsuz etki yapmıştır.

             Damping marjının %100'ü aşan oranlarda olduğu dikkate alındığında, yerli üretim dalının dampingli ithalat ile fiyat rekabetine girmesinin mümkün bulunmadığı değerlendirilmektedir.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Dampingli İthalat ile Zarar Arasındaki Nedensellik Bağı

             Dampingli ithalatın etkisi

             Madde 21- Dampingli ithalatın zarar inceleme döneminde özellikle 1999 - 2000 döneminde mutlak ve nispi olarak arttığı, 1999 - 2001 döneminde fiyatlarının düştüğü ve yine fiyatlarının yerli üretim dalının fiyatlarının önemli ölçüde altında kaldığı tespit edilmiştir. Aynı dönemde yerli üretim dalının ekonomik göstergelerinde olumsuz gelişmeler olduğu görülmüştür. Dampingli ithalatın fiyatlarının yerli üretim dalının fiyatlarını kırması ve ithalattaki eğilim ile yerli üretim dalında görülen olumsuz gelişmelerin eş zamanlı olarak ortaya çıkması nedeniyle, dampingli ithalat ile yerli üretim dalının zararı arasında illiyet bağı olduğu sonucuna varılmıştır.



             Üçüncü ülkelerden ithalat

             Madde 22- Üçüncü ülkelerden yapılan ithalatın 1999 - 2001 döneminde mutlak ve nispi değişimi ihmal edilebilecek düzeyde olup, genel ithalat ve tüketim içindeki payı gerilemektedir. Fiyatları ÇHC kaynaklı ithalatın fiyatlarının oldukça üzerinde, yerli üretim dalının satış fiyatlarının ise altındadır. Ancak, gerek miktarı ve piyasa payındaki eğilim gerekse fiyatları itibariyle bu aşamada yerli üretime zarar verebilecek boyutta görülmemektedir.

 

             Diğer Unsurların Etkisi

             Madde 23- 2001 yılında yaşanan talep daralması yerli üretim dalının satışlarını doğal olarak olumsuz etkilemiştir. Ancak, dampingli ithalatın özellikle ekonominin canlı olduğu 2000 yılındaki zarar verici etkisi ve 2001 yılındaki fiyat seviyesi ile pazar payı nazara alındığında, talep daralması, dampingli ithalatın yerli üretim dalına zarar verdiği ve nedensellik bağının mevcut olduğu gerçeğini değiştirmemektedir.

BEŞİNCİ KISIM

Sonuç

             Karar

             Madde 24- Ön belirlemeler sonucunda dampingin, yerli üretim dalında zararın ve her ikisi arasında illiyet bağının mevcut olduğu tespit edildiğinden, aşağıda tanımı ve menşei belirtilen ürünün Türkiye'ye ithalatında belirtilen tutarda teminat şeklinde geçici önlem uygulanmasına İthalatta Haksız Rekabeti Değerlendirme Kurulu tarafından 16/07/2002 tarihinde karar verilmiştir.

 

Menşe

GTP   

Eşyanın Tanımı          

Teminat Tutarı           

Çin Halk Cum.

9609.10

Kurşun kalemler ve kurşun boya kalemleri

3,16 ABD doları/(144 adet)

 

             Süre

             Madde 25- Karar maddesinde belirtilen geçici önlem, Kanun'un 12 nci maddesi çerçevesinde, zararın önlenmesi için damping marjından daha düşük oranda bir kesin önlemin yeterli olup olmadığının incelenecek olması nedeniyle, soruşturma ile ilgili kesin kararın Resmi Gazete'de yayımlanmasına kadar, azami 6 ay süreyle yürürlükte kalır.

 

             İlgili tarafların görüşlerinin alınması

             Madde 26- İlgili taraflar Tebliğ'in uygulanmasına ilişkin görüşlerini, bu Tebliğ'in yayımı tarihinden itibaren 30 gün içinde bildirebilirler.

 

             Uygulama

             Madde 27- Gümrük idareleri 24 üncü maddede gümrük tarife pozisyon numarası ile ismi belirtilen maddenin, karşısında gösterilen ülke menşeli ithalatında, İthalatta Haksız Rekabeti Değerlendirme Kurulu'nca tespit edilen miktarda teminat alırlar.

 

             Yürürlük

             Madde 28- Bu Tebliğ yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

 

             Yürütme

             Madde 29- Bu Tebliğ hükümlerini Dış Ticaret Müsteşarlığı'nın bağlı olduğu Bakan yürütür.