Ticaret Mevzuatı

 

Resmi Gazete: 26.07.2002 Cuma Sayı: 24827 (Asıl) 

Dış Ticaret Müsteşarlığından :

İTHALATTA HAKSIZ REKABETİN ÖNLENMESİNE İLİŞKİN TEBLİĞ 
(2002/8) 
 

 

 

BİRİNCİ KISIM

Genel Bilgi ve İşlemler

             Soruşturma

             Madde 1- Kotex Konfeksiyon ve Tekstil San.A.Ş. (Kotex Konfeksiyon) ve Kotex Tekno Polimeri İplik San. ve Tic.A.Ş. (Kotex Tekno) tarafından yapılan ve Velteks Band San. ve Tic.A.Ş. (Velteks) tarafından desteklenen başvuru üzerine, Çin Halk Cumhuriyeti (ÇHC) ve Çin Tayvanı (Tayvan) menşeli "cırt bant" için 08/05/2002 tarih ve 24749 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine İlişkin 2002/5 sayılı Tebliğ ile başlatılan damping soruşturmasında geçici karar aşamasına gelinmiştir. Soruşturma Dış Ticaret Müsteşarlığı İthalat Genel Müdürlüğü tarafından yürütülmektedir.

 

             Kapsam

             Madde 2- Bu tebliğ; 4412 sayılı Kanunla değişik 3577 sayılı İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Kanun, 30/10/1999 tarihli ve 23861 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Karar ve İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Yönetmelik (Yönetmelik) hükümleri ile 02/05/2002 tarihli ve 24743 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Yönetmeliğe Ek Madde Eklenmesine Dair Yönetmelik çerçevesinde yürütülen damping soruşturması sonucunda alınacak karara esas teşkil edecek geçici bilgi ve bulguları içermektedir.

 

             Bilgilerin toplanması ve değerlendirilmesi

             Madde 3- Soruşturma açılmasını müteakip, söz konusu ürünün bilinen yerli üreticilerine, Müsteşarlıkça tespit edilen ithalatçılarına, ÇHC ve Tayvan'da yerleşik bilinen üretici/ihracatçılarına ve ayrıca anılan ülkede yerleşik diğer üretici/ihracatçılara iletilebilmesini teminen ÇHC'nin Ankara Büyükelçiliğiyle Taipei Ekonomi ve Kültür Misyonu'na soru formları gönderilmiştir.

             Kotex Konfeksiyon, Koteks Tekno ve Velteks firmaları soru formlarına usulüne uygun şekilde yanıt vermiştir. Söz konusu firmalar ayrıca, soruşturma süresi boyunca Müsteşarlığımız ile işbirliği içinde olmuşlar ve gerektiğinde talep edilen ilave bilgileri temin etmişlerdir.

             Soru formu gönderilen ÇHC ve Tayvan'da yerleşik firmalardan cevap alınamamıştır.

             Soruşturma döneminde ÇHC ve Tayvan'dan soruşturma konusu cırt bant ithal etmesi sebebiyle belirlenen 11 ithalatçı firmaya "ithalatçı soru formu" gönderilmiştir. 1 firma da soruşturma konusu ürünü ithal ettiğini belirterek kendisine soru formu

 gönderilmesini istemiştir. Kendilerine soru formu gönderilen 9 firmadan yanıt alınmıştır. Soru formuna yanıt veren 1 firma renk alternatifi, diğeri ise kalitesi nedeniyle ithal ürün tercih ettiklerini belirtmişlerdir. 1 firma soruşturma konusu ürünü ithal etmediğini, aynı GTİP içinde yer alan başka ürünleri ithal ettiğini belirtmiştir. Bunlar dışında cevap veren ithalatçıların hepsi fiyat avantajı ve teslim garantisi nedeniyle ithal ürün tercih ettiklerini belirtmişlerdir.

             2002/5 Sayılı Tebliğ'de de belirtildiği üzere, ÇHC'nin piyasa ekonomisi uygulamayan ülkelerden olması nedeniyle, normal değer belirlenmesinde emsal ülke olarak, soruşturma konusu diğer ülke olan, Tayvan'ın alınması öngörülmüştür.

 

             Yerinde doğrulama soruşturmaları

             Madde 4- Yönetmelik'in 21 nci maddesi çerçevesinde Isparta'da yerleşik yerli üreticiler Kotex Konfeksiyon ve Kotex Tekno firmalarının üretim ve idari tesislerinde 12 Haziran 2002 tarihinde bir gün süreyle yerinde doğrulama soruşturması yapılmıştır.

 

             İlgili tarafların bilgilendirilmesi

             Madde 5- Soruşturma açılmasını müteakip, ÇHC Büyükelçiliği'ne, Taipei Ekonomi ve Kültür Misyonu'na ve ihracatçı firmalara, şikayetin gizli olmayan metni gönderilmiştir. Ancak herhangi bir karşı savunma alınmamıştır.

 

             Soruşturma dönemi

             Madde 6- Damping belirlemesi için 01/01/2001 - 31/12/2001 tarihleri arası soruşturma dönemi olarak kabul edilmiştir. Zarar belirlemesinde ise veri toplama ve analiz için 01/01/1999 - 31/12/2001 arasındaki dönem esas alınmıştır.

 

İKİNCİ KISIM

Soruşturma Konusu Ürün ve Benzer Ürün

 

             Soruşturma konusu ürün

             Madde 7- Soruşturma 5806.32.90.00.00 gümrük tarife istatistik pozisyonlu (GTİP) "cırt bant" için başlatılmıştır.

             Şikayet konusu madde cırt bant adı verilen tekstil fermuarıdır. Söz konusu madde, %100 naylon iplik ve polyester kullanılarak imal edilmekte ve kroş (erkek) ve astragan (dişi) olmak üzere iki parçadan meydana gelmektedir. Erkek parçanın arka yüzü naylon ve polyester iplikten dokunabilmekte üst kısmında ise monofilden üretilen malzeme bulunmakta ve çengel olarak adlandırılmaktadır. Dişi parçanın da alt zemini naylon veya polyesterden üretilebilirken, üst zemininde alt zemine göre daha mukavemetli olan naylon iplik kullanılmakta ve bu kısım birbirine girmiş biçimde ve tüy şeklinde bir yapıya sahip olmaktadır. Erkek ve dişi kısım birbirinin üzerine kapatıldığında erkek kısımda bulunan çengeller dişi kısımda bulunan tüylere girmekte ve iki parça ancak kuvvetle çekildiği takdirde birbirinden ayrılmaktadır.

             Cırt bant, ayakkabılarda ayakkabı bağı yerine; spor giysilerde, muhtelif giyim eşyalarında, çanta ve valizlerde düğme ve fermuar yerine; uçak ve otobüs koltuk

 kılıflarında, otomobil sanayinde ve diğer alanlarda da tamamlayıcı aksesuar olarak kullanılmaktadır.

             Soruşturma konusu ürün ile ilgili açıklamalar genel içerikli olup, uygulamaya esas olan GTİP ve karşılığı eşya tanımıdır.

 

             Benzer ürün

             Madde 8- Yukarıdaki maddede yapılan açıklamalar ışığında, yerli üreticiler tarafından üretilen cırt bant ile soruşturma konusu ülkelerden ithal edilen cırt bant arasında işlevsel özellikler, fiziksel özellikler, kullanım alanları, dağıtım kanalları, kullanıcıların algılaması ve birbirini ikame edebilmeleri açısından bir fark bulunmadığı tespit edilmiştir.

             Bu bağlamda, ÇHC ve Tayvan'dan ithal edilen soruşturma konusu cırt bant ile yerli üretim dalı tarafından üretilen cırt bandın benzer ürün olarak kabul edilebileceği anlaşılmıştır.

 

ÜÇÜNCÜ KISIM

Dampinge İlişkin Belirlemeler

 

             Normal değerin belirlenmesi

             Madde 9- Emsal ülke olarak belirlenen Tayvan'daki üretici/ihracatçılardan soru formlarına yanıt alınamadığından Yönetmelik'in 26 ıncı maddesine göre mevcut verilere göre Tayvan için, naylondan imal edilen 20mm cırt bandın Tayvan'da oluşan ticari maliyetine (imalat maliyetine genel, idari ve satış giderlerinin eklenmesi ile elde edilen maliyet) makul bir kar oranının eklenmesi ile oluşturulan değer normal değer olarak alınmıştır.

             ÇHC için ise, Yönetmelik'in 7 inci maddesi çerçevesinde piyasa ekonomisinin uygulandığı üçüncü bir ülke olarak seçilen Tayvan'daki 20mm cırt bant için ticari maliyetlere (imalat maliyetine genel, idari ve satış giderlerinin eklenmesi ile elde edilen maliyet) makul bir kar oranının eklenmesi ile oluşturulan değer normal değer olarak alınmıştır.

 

             İhraç fiyatı

             Madde 10- Tayvan'a ait ihraç fiyatı, temin edilen 20mm cırt bant ithalat faturalarının ağırlıklı ortalaması alınmak suretiyle elde edilmiştir.

             ÇHC'ye ait ihraç fiyatı da, aynı şekilde, temin edilen 20mm cırt bant ithal faturalarının ağırlıklı ortalaması alınmak suretiyle elde edilmiştir.

 

             Damping marjı

             Madde 11- Tayvan ve ÇHC için damping marjı fabrika çıkış aşamasında oluşturulmuş normal değer ile birim ihraç fiyatının FOB bazda karşılaştırılması suretiyle belirlenmiştir. Böylece ihraç fiyatı ve normal değer aynı aşamada karşılaştırılmaktadır. Buna göre damping marjları;

             a) Tayvan menşeli cırt bant için mutlak olarak FOB 1,83 ABD Doları/Kg, nispi olarak CIF bedelinin %83'ü,



             b) ÇHC menşeli cırt bant için mutlak olarak FOB 3,86 ABD Doları/Kg, nispi olarak CIF bedelinin %192'si olarak belirlenmiştir.

 

DÖRDÜNCÜ KISIM

Zarar ve Nedenselliğe İlişkin Belirlemeler

 

             Genel açıklama

             Madde 12- Cırt bant için ayrı bir GTİP bulunmadığından kurdele, biye gibi ürünler de aynı GTİP içinde yer almakta, dolayısıyla ithalat istatistiklerinin cırt bant için ayrıştırılabilmesi mümkün bulunmamaktadır.

             İthalat istatistiklerinin incelenmesindeki amaç, eğilimi görmek olduğundan mevcut istatistikler bu amaca hizmet etmeye uygundur.

 

BİRİNCİ BÖLÜM

Dampingli İthalatın Gelişimi

            

Maddenin genel ithalatı

             Madde 13- 1999 yılında 341.175 kg olan söz konusu GTİP'in genel ithalat miktarı 2000 yılında 553.729 kg, soruşturma dönemi olan 2001 yılında ise 380.425 kg olarak gerçekleşmiştir.

 

             Maddenin soruşturma konusu ülkeden ithalatı

             Madde 14- Anılan GTİP'in ÇHC'den ithalatı 1999 yılında 92.866 kg iken 2000 yılında 213.950 kg'a yükselmiş ve soruşturma dönemi olarak kabul edilen 2001 yılında ise 167.710 kg olarak gerçekleşmiştir.

             Mezkur GTİP'in Tayvan'dan ithalatı 1999 yılında 32.882 kg iken, 2000 yılında 84.506 kg'a yükselmiş, soruşturma dönemi olan 2001 yılında ise 21.817 kg olarak gerçekleşmiştir.

 

             Dampingli ithalatın tüketime göre artışı

             Madde 15- Soruşturma konusu ürünün yurtiçi tüketimi yerli üreticiler Kotex Konfeksiyon, Kotex Tekno ve Velteks firmalarının yurtiçi satışları ile genel ithalatın toplanması suretiyle hesaplanmıştır.

             Bu çerçevede belirlenen toplam tüketim, 1999 yılında 546.783 kg ve 2000 yılında 745.510 kg iken soruşturma dönemi olarak kabul edilen 2001 yılında 555.568 kg olarak gerçekleşmiştir. ÇHC menşeli söz konusu cırt bant ithalatının tüketim içindeki payı 1999 ile soruşturma dönemi arasında %17'den %30'a çıkmıştır. Tayvan menşeli cırt bandın pazar payı 1999 yılında %6, 2000 yılında %11 ve soruşturma döneminde ise %4 olarak gerçekleşmiştir.

 

             Dampingli ithalatın fiyatlarının gelişimi

             Madde 16- ÇHC menşeli cırt bant ithalatının ağırlıklı ortalama birim fiyatı 1999 yılında CIF 6.89 ABD Doları/Kg iken, 2000 yılında CIF 4.69 ABD Doları/Kg'a ve soruşturma döneminde CIF 3.49 ABD Doları/Kg'a düşmüştür.

             Tayvan menşeli cırt bant ithalatının ağırlıklı ortalama birim fiyatı ise 1999 yılında CIF 6.17 ABD Doları/Kg iken 2000 yılında CIF 6.95 ABD Doları/Kg olarak gerçekleşmiş ve soruşturma döneminde CIF 6.73 ABD Doları/Kg'a düşmüştür.



             Fiyat kırılması

             Madde 17- ÇHC menşeli ithalatın gümrük vergisi ve masrafları dahil Türkiye piyasasına giriş fiyatı yerli üretim dalının satış fiyatları ile mukayese edilmiş ve dampingli ithalatın fiyatının yerli üretim dalının fiyatının önemli ölçüde altında kaldığı tespit edilmiştir. Buna göre ÇHC menşeli cırt bant için soruşturma döneminde fiyat kırılması CIF bedelin %192'si, Tayvan menşeli cırt bant için ise CIF bedelin %83'ü oranında hesaplanmıştır.

 

İKİNCİ BÖLÜM

Yerli Üretim Dalının Durumu

 

             Yerli üretim dalının ekonomik göstergeleri

             Madde 18- Dampingli ithalatın yerli üretim dalı üzerindeki etkisinin belirlenmesinde Kotex Konfeksiyon, Kotex Tekno ve Velteks firmalarının cırt banda ilişkin verileri toplam olarak esas alınmıştır.

             Öte yandan, eğiliminin sağlıklı bir şekilde incelenmesi amacıyla TL. bazındaki veriler için yıllık ortalama Toptan Eşya Fiyatları Endeksi (TEFE) kullanılarak enflasyondan arındırılmış reel değerler kullanılmıştır.

             a) Üretim

             Yerli üretim dalının 1999 yılında 100 olan üretim miktar endeksi, 2000 yılında 90'a gerilerken, 2001 yılında 147'ye yükselmiştir.

 

             b) Satışlar

             Yerli üretim dalının 1999 yılında 100 olan yurtiçi satış miktar endeksi 2000'de 93'e 2001 yılında ise 84'e gerilemiştir. Aynı dönemde satış hasılası reel olarak sırasıyla 83 ve 114 olarak gerçekleşmiştir.

 

             c) Piyasa payı

             Yerli üretim dalının yurtiçi pazar payı 1999 yılında %38 iken 2000 yılında %26, 2001 yılında %32 olarak gerçekleşmiştir.

 

             d) Kapasite Kullanımı

             Yerli üretim dalının kapasite kullanım oranı 1999 yılında %57 iken, 2000 yılında %52'ye gerilemiş, 2001 yılında ise %59 olarak gerçekleşmiştir.

 

             e) Yurtiçi Fiyatlar

             Yerli üreticilerin ağırlıklı ortalama yurtiçi satış fiyatı 1999 yılında reel bazda 100 iken, 2000 yılında 90'a gerilemiş, 2001 yılında ise 136 olarak gerçekleşmiştir.

 

             f) Stoklar

             Yerli üretim dalının 1999 yılında 100 olan miktar endeksi, 2000 yılında 105'e soruşturma döneminde ise 323'e yükselmiştir.

 

             g) İstihdam

             Yerli üretim dalının 1999 yılında 100 olan idari personel ve işçi sayısı endeksi 2000 yılında 94'e, soruşturma döneminde ise 92'e gerilemiştir.

 

             h) Ücretler

             Üretimde çalışan işçilerin aylık ücretleri 1999 ile soruşturma dönemi arasında reel olarak 21 puan düşmüştür.



             i) Verimlilik

             Üretimde çalışan işçi başına verimlilik endeksi 1999 yılında 100 iken, 2000 yılında 96, soruşturma döneminde ise 159 olarak gerçekleşmiştir.

 

             j) Büyüme

             Yerli üretim dalının aktif büyüklüğü reel olarak 1999 yılında 100 iken 2000 yılında 106 soruşturma döneminde ise 188 olarak gerçekleşmiştir.

 

             k) Sermaye Artışı

             Yerli üretim dalının 1999 yılında 100 olan öz sermayesi 2000 yılında 78, soruşturma döneminde ise 112 olarak gerçekleşmiştir.

 

             m) Nakit Akışı

             Yerli üretim dalının faaliyetleri dolayısıyla yarattığı reel nakit akışı (Kar+amortisman) 1999 yılında 100 iken, 2000 yılında 56, soruşturma döneminde 42 olarak gerçekleşmiştir.

 

             m) Yatırımlardaki Artış

             Yerli üretim dalının tevsi yatırımları olmamıştır.

 

             n) Karlılık

             Yerli üretim dalının 1999 yılında (-) 100 olan karlılığı, 2000 yılında (-) 1333'e gerilemiş, 2001 yılında ise (-) 700 olarak gerçekleşmiştir.

 

             Dampingli ithalatın üretim dalı üzerindeki etkisinin değerlendirilmesi

             Madde 19- Ekonominin canlı olduğu 2000 yılında ÇHC menşeli cırt bandın pazar payının %17'den %29'a; Tayvan menşeli cırt bandın pazar payının %6'dan %11'e yükselmesi nedeniyle, yerli üretim dalının %12 oranında pazar kaybı (%38'den %26'ya) yaşadığı anlaşılmaktadır. 2001 yılında ekonomik durgunluğa rağmen ÇHC menşeli dampingli ithalat pazardan %30, Tayvan menşeli dampingli ithalat ise pazardan %4 gibi yüksek oranda pay almaya devam etmiştir. Aynı dönemde yerli üretim dalının yurtiçi satışlarında sürekli gerileme izlenmiştir. Satışlarındaki daralma da üretim dalının nakit akışına olumsuz etki yapmıştır.

             Damping marjlarının yüksek oranlarda olduğu dikkate alındığında, yerli üretim dalının dampingli ithalat ile fiyat rekabetine girmesinin mümkün bulunmadığı tespit edilmiştir.

 

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Dampingli İthalat ile Zarar Arasındaki Nedensellik Bağı

             Dampingli ithalatın etkisi

             Madde 20- Zarar inceleme döneminde ÇHC ve Tayvan menşeli soruşturma konusu cırt bant ithalatının mutlak ve nispi olarak arttığı, söz konusu ithalatın fiyatlarının düştüğü ve yerli üretim dalının fiyatlarının önemli ölçüde altında kaldığı tespit edilmiştir. Aynı dönemde yerli üretim dalının ekonomik göstergelerinde olumsuzluklar tespit edilmiştir. Dampingli ithalatın fiyatlarının yerli üretim dalının fiyatlarını kırması ve dampingli ithalattaki artış eğilimi ile yerli üretim dalında görülen olumsuz gelişmelerin eş zamanlı olarak ortaya çıkması nedeniyle, dampingli ithalat ile yerli üretim dalı üzerinde oluşan zarar arasında illiyet bağı olduğu sonucuna varılmıştır.



             Üçüncü ülkelerden ithalat

             Madde 21- Üçüncü ülkelerden yapılan ithalatın 1999 - 2001 arasındaki mutlak ve nispi değişimi, ihmal edilebilecek düzeyde olup, genel ithalat ve tüketim içindeki payı önemli ölçüde gerilemiştir. Fiyatları, ÇHC ve Tayvan kaynaklı ithalatın fiyatlarının oldukça üzerindedir. Gerek miktarı ve piyasa payındaki eğilim, gerek fiyatları itibariyle bu aşamada yerli üretime zarar verebilecek boyutta görülmemektedir.

 

             Diğer unsurların etkisi

             Madde 22- 2001 yılında yaşanan talep daralması yerli üretim dalının satışlarını doğal olarak olumsuz etkilemiştir. Ancak, dampingli ithalatın özellikle ekonominin canlı olduğu 2000 yılındaki zarar verici etkisi ve 2001 yılındaki fiyat seviyesi ile pazar payı dikkate alındığında, talep daralmasının, dampingli ithalatın yerli üretim dalına zarar verdiği ve nedensellik bağının mevcut olduğu gerçeğini değiştirmediği tespit edilmiştir.

BEŞİNCİ KISIM

Sonuç

             Karar

             Madde 23- Ön belirlemeler sonucunda dampingin, yerli üretim dalında zararın ve her ikisi arasında illiyet bağının mevcut olduğu tespit edildiğinden, aşağıda gümrük tarife istatistik pozisyonu ve tanımı verilen cırt bandın Türkiye'ye ithalatında aşağıda belirtilen tutarlarda teminat şeklinde geçici önlem uygulanmasına İthalatta Haksız Rekabeti Değerlendirme Kurulu tarafında 16/07/2002 tarihinde karar verilmiştir.

 

GTİP

Eşyanın Tanımı 

Menşe Ülke  

Teminat Tutarı   

5806.32.90.00.00

Yalnız cırt bant

Çin Halk Cum.

3,86 ABD Doları/Kg

 

 

Çin Tayvanı 

1,83 ABD Doları/Kg

 

             Süre

             Madde 24- Karar maddesinde belirtilen geçici önlem, Kanun'un 12 nci maddesi çerçevesinde, zararın önlenmesi için damping marjından daha düşük oranda bir kesin önlemin yeterli olup olmadığının incelenecek olması nedeniyle, soruşturma ile ilgili kesin kararın Resmi Gazete'de yayımlanmasına kadar, azami 6 ay süreyle yürürlükte kalır.

 

             İlgili tarafların görüşlerinin alınması

             Madde 25- İlgili taraflar Tebliğ'in uygulanmasına ilişkin görüşlerini, bu Tebliğ'in yayımı tarihinden itibaren 30 gün içinde bildirebilirler.



             Uygulama

             Madde 26- Gümrük idareleri karar maddesinde gümrük tarife pozisyon numarası ile ismi belirtilen maddenin, karşısında gösterilen ülke menşeli ithalatında, İthalatta Haksız Rekabeti Değerlendirme Kurulu'nca tespit edilen miktarda teminat alırlar.

 

             Yürürlük

             Madde 27- Bu tebliğ yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

 

             Yürütme

             Madde 28- Bu tebliğ hükümlerini Dış Ticaret Müsteşarlığı'nın bağlı olduğu Bakan yürütür.