Bütçe Kanunları  
Resmi Gazete: 23.02.2001 Cuma Sayı: 24327 (Asıl)
Maliye Bakanlığından:

2001 MALİ YILI BÜTÇE UYGULAMA TALİMATI (SIRA NO: 5) 
 


            2001 Mali Yılı Bütçe Kanununun 5 inci maddesinin (a) fıkrasında; konsolide bütçeye dahil daire ve idarelerin, Bütçe Kanunlarına ekli (A) işaretli cetvellerindeki ödenekleri Maliye Bakanlığınca belirlenecek ilkeler, serbest bırakma oranları ve ayrıntılı harcama programları dahilinde kullanacakları, bu oranların üzerinde ve harcama programları dışında harcama yapılamayacağı belirtilmekte; anılan maddenin (b) fıkrasında ise bütçelerin yatırım ve transfer tertiplerinden yardım alan bağımsız bütçeli kuruluşlar ile sosyal güvenlik kuruluşlarınca, hizmetleri ile ilgili aylık harcama programlarını vize edilmek üzere en geç 31 Ocak 2001 tarihine kadar Maliye Bakanlığına gönderileceği, bu programların Maliye Bakanlığınca vize edilmeden bütçenin yatırım ve transfer tertibindeki ödeneklerin kullanılmayacağı öngörülmektedir.

            Buna göre, 06.01.2001 tarihinde yayımlanan (3) sıra no'lu Bütçe Uygulama Talimatı gereğince ilgili kurum ve kuruluşlarca hazırlanarak Bakanlığımıza gönderilen ve Bakanlığımızca vize edilen ayrıntılı harcama programlarının uygulanması ve ödeneklerin kullanımına ilişkin esas ve usuller aşağıda belirtilmiştir:

            Ek ödenek

            1- Ayrıntılı harcama programları vize edilirken 06.01.2001 tarihinde yayımlanan (3) sıra no'lu Bütçe Uygulama Talimatında belirtilen ilkeler ve Hazine Müsteşarlığınca hazırlanan nakit programı gözönüne alınmıştır.

            Bu itibarla, kurum ve kuruluşlar, uygulanmakta olan ekonomik programın aksamaması ve devlete ilave nakit ihtiyacına yol açılmaması için harcamalarını vize edilen harcama programı çerçevesinde gerçekleştirecekler ve Bakanlığımızdan kesinlikle ek ödenek talebinde bulunmayacaklardır.

            Bu çerçevede, önceden planlanmayan ve gider artışına neden olacak yeni taahhüt ve projelere başlanılmayacak, teşkilat genişlemesine gidilmeyecektir.

            Dönemler arası aktarma

            2- Vize edilen ayrıntılı harcama programlarında yer alan ödenekler, genel ve katma bütçeli kuruluşların üçer aylık dönemler itibariyle kullanabilecekleri tutarlardır. Dolayısıyla, harcamalar, üçer aylık dönem itibariyle programlanmış ödenekler dahilinde yapılacaktır. Üç aylık dönemler içinde kullanılmayan tutarlar ise takip eden üç aylık dönemlerde kullanılabilecektir. Ancak, ilerdeki üç aylık dönemlere ilişkin ödenekler süresinden önce kesinlikle kullanılmayacaktır.

            Bağımsız bütçeli kuruluşlar

            3- Bütçelerin yatırım ve transfer tertiplerinden yardım alan bağımsız bütçeli kuruluşların harcama programlarında yer alan ödenekleri, bu kuruluşların finansman durumlarına bakılmak suretiyle aylık olarak kullandırılacaktır. Bu itibarla, finansman durumlarının tespiti için 2001 Mali Yılı Bütçe Kanununun 5 inci maddesinin (b) fıkrasının 2 nci bendi gereğince bu kuruluşlar gelir, gider ve finansmanına ilişkin aylık uygulama sonuçlarını en geç takip eden ayın 5 ine kadar Bakanlığımıza bildireceklerdir.

            Ödeme emirleri

            4- Genel ve katma bütçeli kuruluşlar, ayrıntılı harcama programında tertipler bazında vize edilmiş toplam üç aylık ödeneklerini aşmamak üzere, her üç aylık dönem başından itibaren herhangi bir talimat beklemeksizin ödeme emri düzenleyebileceklerdir.

            Ancak, ödeneklerin verimli kullanımının sağlanarak tenkislerin en aza indirilmesi için, ilgili taşra birimlerinin ihtiyaçları geçmiş yıl harcamaları da göz önünde bulundurularak yıllık bazda belirlenecek ve plana bağlanacak, ödeme emirleri bu plana uygun olarak zamanında ve yeterli ödenek ihtiva edecek şekilde düzenlenecektir.

            Ayrıca acil ve zorunlu durumlar dışında münferit ödeme emri düzenlenmeyecek, ödeme emirlerinin uygun zamanlarda topluca gönderilmesi, aynı saymanlığa gönderilecek ödeme emirlerinin mümkün olduğu ölçüde tek ödeme emri içinde toplanması hususlarında azami gayret gösterilecektir.

            Tahakkuklar

            5- Tahakkuk birimleri, harcama programının temel amaçlarının başında aylık nakit planlamasının geldiği bilinci içerisinde hareket edecekler ve harcamaların üç aylık dönem içindeki aylara dengeli olarak dağıtılmasına dikkat edeceklerdir.

            Bloke ödenekler

            6- Kurum ve kuruluş bütçelerinde yer alan ödeneklerden vize edilen harcama programları kapsamına alınmayan tutarlar bloke tutulmuş olup, 2001 Mali Yılı 3 sıra no'lu Bütçe Uygulama Talimatında belirtilen ve %2'lik orana tekabül eden ve enflasyonu önleme programı gereğince bloke edilen ödenekler için Bakanlığımızdan kesinlikle serbest bırakma talebinde bulunulmayacaktır. Ödeneklerin %3'lük orana tekabül eden blokeli kısmı ise dördüncü üç aylık dönem içerisinde bütçenin gelir ve giderlerindeki gelişmeler dikkate alınarak ayrıca değerlendirilecektir.

            Yatırım ödenekleri

            7- Kurum ve kuruluş bütçelerinden Bayındırlık ve İskan Bakanlığı Bütçesi ile il özel idarelerine ve fonlara aktarılmak suretiyle kullanılacak yatırım ödeneklerinin aktarılmasına ilişkin kuruluş talepleri en geç Şubat ayı sonuna kadar Bakanlığımıza (Bütçe ve Mali Kontrol Genel Müdürlüğü) gönderilecektir.

            Bayındırlık ve İskan Bakanlığına aktarılacak ödenekler, Bakanlığımızca ilgili kuruluş bütçesi içerisinde vize edilen harcama programı dahilinde ve yukarıda belirtilen esaslara göre kullanılacaktır.

            İl özel idarelerine ödenecek tutarlar ile fonlara aktarılacak yatırım ödenekleri ise vize edilen harcama programlarına uygun olarak üçer aylık dönemler itibariyle kullanılacaktır.

            Program değişimi

            8- Kurum ve kuruluşlar vize edilmiş harcama programında yer alan serbest ödenek tutarlarını aşmamak üzere çok zorunlu ve acil durumlara münhasır olmak kaydıyla serbest ödeneklerin tertipler arasındaki veya yıl içerisindeki dağılımına ilişkin revize talebinde bulunabileceklerdir. Ancak, revizeyi gerektiren detaylı hizmet gerekçeleriyle diğer bilgi ve belgeler talebe eklenecek ve gerekirse Bakanlığımızca yerinde yaptırılacak inceleme sonucunda karar verilecektir.

            Yatırım ödenek talepleri

            9- Bütçelerin (2) ödenek türündeki yatırım tertipleri için yalnızca "Yatırımları Hızlandırma Ödeneğinden" ek ödenek talep edilecek, yedek ödenek tertibinden deprem yatırımları ile Plan ve Bütçe Komisyonunda verilen önergelerle kurumlara tahsis edilen ödenekler hariç olmak üzere herhangi bir aktarma talebinde bulunulmayacaktır.

            Yatırım programında yer alan projelerde ayrıntılı harcama programına bağlanan serbest ödeneğin üzerinde iş yaptırılmayacak ve iş programları ödenek miktarını aşmayacak şekilde düzenlenecektir.

            Toplam kalite yönetimi

            10- Yeni bir yüzyıla girerken tüm dünyada öncelikle özel sektörde başlayan "toplam kalite yönetimi" anlayışına artık kamu sektöründe de giderek yaygın bir şekilde yer verildiği görülmektedir. Endüstriden eğitime, sağlıktan hizmet sektörlerine kadar bir çok kurumu etkilemekte olan kalite yönetimi anlayışı yaşamın tüm yönlerini kapsayan bir dinamiktir.

            Toplumun  her alanındaki gelişmelere paralel olarak kamu hizmetlerinin etkin ve verimli bir şekilde sunulması için kamuda harcama yönetimi sistemlerinin yeni bir anlayışla ele alınması ve bürokratik yaklaşımlar yerine katılımcı modellerin uygulamaya konulması gündeme gelmiştir.

            Bütçelerin özellikle hazırlanması aşamasında ve daha sonra uygulama ve uygulama sonuçlarının kontrolü ve denetiminde kalite yönetiminin etkin bir şekilde sürece dahil edilmesi bu alandaki gelişimin sürdürülebilir olmasını sağlayacak ve bütçe sistemlerinin kamu hizmeti yönetimini büyük ölçüde şekillendirmesi nedeniyle de kamu kesiminde bir ivme yaratabilecektir.

            Böylece, öz değerlendirme yoluyla kendini sürekli geliştiren kamu kurumları kaliteli hizmetleri ile vatandaşlarımızın memnuniyetini ve takdirini kazanacaklardır.

            Kaynakların etkin kullanımı

            11- Uygulanmakta olan bütçe açığını azaltma ve enflasyonla mücadele programı çerçevesinde kamu finansman dengesinin arzu edilen seviyelerde tutulabilmesi için harcama programına bağlanmış ödeneklerin kullanımında ayrıca aşağıda belirtilen tedbirlere uyulması gerekmektedir.

            - Personel ödeneklerinde artışa neden olabilecek zam, tazminat ve fazla mesai talebinde bulunulmayacaktır.

            - Geçici işçilerin vize edilmiş adam/ay sayıları ve çalışma süreleri kesinlikle uzatılmayacağı gibi bütçelerin 66 alt programında yer alan geçici işçi ödenekleri, Bakanlığımızca vize edilen aylık dağılım cetvellerine göre kullanılacaktır.

            - Yurt içi ve yurtdışı geçici görevlendirmelerde, görevlendirilen kişi sayısının ve görevlendirme süresinin asgari düzeyde tutulmasına özen gösterilecektir. Bu amaçla tertiplenen bütçe ödenekleri hiçbir suretle aşılmayacaktır. Ayrıca, ödenek yetersizliği nedeniyle ilave ödenek talebinde bulunulmayacaktır.

            - Kurum ve kuruluşlar seyyar görev tazminatına ilişkin vize taleplerinde ödenek ile kadro sayısı ve gün arasındaki bağlantıyı kuracaklar, '230-Yolluk Karşılığı Verilen Tazminatlar' ayrıntı kodundaki ödeneğin diğer ayrıntı kodlarında kullandırılmamasına özen gösterilecektir. Vize edilen adam/gün sayısının üzerinde görevlendirme yapılmayacaktır.

            - Devam eden temizlik işleri kapsamında bir önceki yılda çalıştırılan işçi sayısı 2001 yılında artırılmayacaktır. Ancak, bütçelerde bu amaçla tertiplenen ödenekler dahilinde kalınması ve ilave ödenek talep edilmemesi kaydıyla, yeni birimlerin faaliyete geçmesi ve temizlenecek hizmet alanlarının bir önceki yıla göre artış göstermesi halleriyle sınırlı olmak üzere mevcut temizlik işleri kapsamında çalıştırılan işçi sayısında artışa gidilebilecektir. Bu ihaleler kapsamında ilgili firmalarca istihdam edilen elemanlar temizlik işi dışında; sekreterya, güvenlik, idari işler gibi hizmet alanlarında çalıştırılmayacaktır.

            - Yakıt, su ve elektrik kullanımında azami tasarruf sağlanacak, 2000 yılında ödenen metreküp, litre, kg, kws olarak kullanım miktarının aşılmaması ve 2001 yılında bu amaçla konulan ödeneklerle sınırlı tutulması için gerekli her türlü tedbir önceden alınacaktır.

            - Elektrik, su, doğalgaz, telefon, akaryakıt ve yakacak gibi mutad giderlerin faturaları zamanında ödenecektir. Bu giderler için ihtiyaç duyulabilecek ek ödenekler kurum ve kuruluşların kendi bütçelerinde yapılacak tasarruflarla karşılanacaktır.

            - Kurum ve kuruluşlar 237 sayılı Taşıt Kanununa tabi taşıtları için yapacakları akaryakıt alımlarını, 2001 yılında tahsis edilmiş ödenekler dahilinde yapacaklar ve kuruluşlar 2001 yılı akaryakıt alım miktarının 2000 mali yılı seviyesini geçmemesi için gerekli tedbirleri alacaklardır.

            - Telefon, mobil telefon, faks, çağrı cihazı, cep telefonu ve benzeri haberleşme araçlarının kullanımında azami tasarruf sağlanacaktır. Anılan araçların kullanımında kurum ve kuruluşların ita amirleri ve tahakkuk birimleri kuruluş bütçelerinin '320-Haberleşme Giderleri' ayrıntı kodunda yer alan ödeneklerin aşılmaması hususunda aylık tahsisat (kontür ve tutar olarak) belirleme ve özel görüşme bedellerinin ilgililerden tahsili de dahil gerekli tedbirleri alacaklardır.

            - Başbakanlık Tasarruf Genelgelerinde belirtilen ünvanlar dışındakilere cep telefonu tahsis edilmeyecek, bunlar için herhangi bir ödeme yapılmayacaktır.

            - Şehir içi telefon konuşmalarında daha yüksek bir tarife ödenmesine rağmen cep telefonlarının arandığı ve bütçe ödeneklerinin önemli bir bölümünün bu şekilde tüketildiği görülmekte olup, bundan böyle şehir içi aramalarda normal telefonlar kullanılacak, başka türlü ulaşılamayan çok acil ve zorunlu durumlar dışında cep telefonları aranmayacaktır.

            - Zorunlu kalmadıkça demirbaş yenilemesine gidilmemesi hususunun, uygulanan ekonomik programın temel ilkelerinin bir gereği olduğu bilinci içinde hareket edilecek, yenileme gereğinin kaçınılmaz olması hallerinde de Resmi Gazete'de yayımlanan demirbaş standartlarına uyulacaktır.

            - Stokların hazineye yüklediği faiz yükü gözönünde bulundurularak, malzemelerin en uygun zamanda alınması, alım ile kullanım arasında makul sürelerin aşılmaması esasına dayalı stok yönetimi anlayışı geliştirilecek, stoklarda mevcut yedek parça ve kırtasiye gibi malzemeler tüketilinceye kadar yeniden alım yapılmayacaktır.

            - Kurum ve kuruluşlar, Emekli Sandığı ve Sosyal Sigortalar Kurumu prim ödemelerini hiçbir suretle ertelemeyecekler, ilgili tertiplerdeki ödeneklerin yetersiz kalması durumunda bütçelerin diğer kalemlerinden yapacakları tasarrufla en kısa sürede söz konusu primleri ödeyerek, borca bırakmayacaklardır.

            Etkin ve dengeli bir bütçe programı uygulanması için kuruluşların yukarıda belirtilen hususlara dikkatle ve titizlikle uymaları gerekmektedir.

            Tebliğ olunur.