Bütçe Kanunları  
Resmi Gazete: 04.05.2001 Cuma Sayı: 24392 (Asıl)
Maliye Bakanlığından:

2001 MALİ YILI BÜTÇE UYGULAMA TALİMATI (SIRA NO: 8)
(TAŞIT)
 


            Bütçe ile öngörülen hedefler yıl sonu hedefleridir. Bu hedeflerin gerçekleşmesi ise yıl içerisindeki etkin, dengeli ve akılcı uygulamalara bağlıdır. Bu nedenle, kamu giderlerinin bütçe üzerindeki yükünün azaltılması, harcama disiplininin sağlanması, dengeli ve etkili bir bütçe politikasının yürütülmesi amacıyla, uygulanmakta olan ekonomik programa uygun olarak her yıl bütçe kanunlarıyla çeşitli tedbirler öngörülmektedir.

            Bu çerçevede, kamu harcamaları içerisinde önemli bir yer tutan resmi taşıtların öncelikle havuz esasına göre kullanılmasının sağlanması, kamu hizmeti gereği ihtiyaç duyulacak taşıtların sayısının azaltılması, dolayısıyla bunların bakım, onarım ve işletme giderlerinin asgari düzeye indirilmesi amacıyla 2001 Mali Yılı Bütçe Kanununun 50'nci maddesinde; "Kamu kurum ve kuruluşlarına ait taşıt sayısını azaltmak, taşıt bakım, onarım ve akaryakıt giderlerinde israfa yol açmamak amacıyla gerekli düzenlemeleri yapmaya, önlemleri almaya, sınırlamalar getirmeye, kamu görevlilerinden kimlerin resmi taşıtlar yerine ticari taşıtlardan yararlanacağına ve ticari taşıtlardan yararlanacaklara yapılacak ödemeler ile buna ilişkin esas ve usulleri belirlemeye Maliye Bakanı yetkilidir." hükmüne yer verilmiştir.

            Buna göre, genel bütçeye dahil dairelerle katma bütçeli idareler, il özel idareleri, belediyeler ve bunlara bağlı sabit ve döner sermayeli müesseseler, iktisadi devlet teşekkülleri, özel kanun ve kararnamelerle kurulan her çeşit banka ve teşekküller, bu kurum ve kuruluşların sermayesinin yarısından fazlasına sahip bulundukları teşekkül ve müesseseler, kamuya yararlı derneklerden Başbakanlıkça lüzumlu görülenler, özel kanunlarla veya özel kanunların vermiş olduğu yetkiye dayanılarak kurulan fonlar, sosyal güvenlik kuruluşları ile hizmetlerini genel ve katma bütçenin transfer tertibinden aldıkları yardımlarla yürüten kuruluşlarca taşıtların edinilmesi, kullanılması ile ticari taşıtlardan yararlanılması hususlarında uygulanacak işlemler aşağıda belirtilmiştir.

            1. TAŞIT EDİNİLMESİ
            Bilindiği üzere yılları bütçe kanunlarında, resmi taşıtlarla ilgili açıklamalara yer verilmektedir. Bu çerçevede, 2001 Mali Yılı Bütçe Kanununun "Resmi Taşıtlar" başlıklı 13'üncü maddesinde de bu konuda düzenleme yapılmıştır. Mezkur maddede; genel bütçeye dahil daireler ve katma bütçeli idareler ile bunlara bağlı döner sermayeli kuruluşların yıl içinde her ne şekilde olursa olsun edinecekleri taşıtların cinsi, adedi ve hangi hizmette kullanılacağının (T) işaretli cetvelde gösterileceği ve bu cetvelde gösterilenler dışında taşıt edinilemeyeceği, 237 sayılı Taşıt Kanununa ekli (1) sayılı cetvelde belirtilenlerin (Dışişleri Bakanlığı Müsteşarı hariç) emir ve zatlarına verilenler, (2) sayılı cetvelin 1 ve 2'nci sırasında yer alanlar, güvenlik önlemli (zırhlı) araçlar, koruma altına alınanlarla ilgili yönetmelik hükümlerine göre tahsis olunan araçlar ve Emniyet Genel Müdürlüğünce Dünya Bankası Kredisi ile trafik güvenliğini geliştirmek amacıyla satın alınacak özel donanımlı taşıtlar dışında hibe dahil her ne suretle olursa olsun yabancı menşeli binek ve station-wagon cinsi taşıt edinilemeyeceği ve yerli muhteva oranı %50'nin altında olan taşıtların yabancı menşeli sayılacağı hüküm altına alınmıştır.

            Kamu kurum ve kuruluşlarınca, kamu hizmetlerinin yerine getirilmesi maksadıyla satın alınması zorunlu olan taşıtlar; finansmanı bütçe, döner sermaye, fon, hibe ve dış proje kredisi gibi hangi kaynaktan karşılanırsa karşılansın, aşağıda belirtilen açıklamalar dahilinde edinilebilecektir.

            1.1. Genel Bütçeye Dahil Daireler ve Katma Bütçeli İdareler
            Genel Bütçeye dahil daireler ve katma bütçeli idarelerce taşıt edinilebilmesi için;

            1.1.1. Satınalınacak taşıtların yılı bütçe kanununa ekli (T) işaretli cetvelde ve yılı yatırım programında yer alması,

            1.1.2. Bütçe kanununa ekli (T) işaretli cetvelde yer alan ve taşıt cinslerine göre tespit edilen azami satınalma bedellerinin aşılmaması,

            1.1.3. Satınalınacak taşıtların bedellerinin yılı yatırım programında yer alan mevcut ödenekler içinde kalması, zorunludur.

            1.2. İl Özel İdareleri ve Belediyeler
            İl Özel İdareleri ile Belediyeler, mevcut yerli ve yabancı taşıtlarının cinsini, modelini ve adedini belirten bir listeyi ve satın alacakları taşıtların hangi hizmetlere tahsis edileceğini talep yazılarına ekleyerek İçişleri Bakanlığı vasıtasıyla Bakanlığımıza müracaat edeceklerdir. Bakanlığımızca uygun görülecek teklifler, 237 sayılı Taşıt Kanununun 10'uncu maddesi gereğince Bakanlar Kurulu kararı alınması için Başbakanlığa sunulacaktır.

            1.3. Diğer Kurum ve Kuruluşlar
            Diğer kurum ve kuruluşlar tarafından satın alınmak istenilen taşıtlar, taşıtın cinsi, kullanılacağı hizmet ve muhammen bedeli gösterilmek suretiyle, bağlı veya ilgili bulundukları Bakanın teklifiyle Başbakanlığa iletilecek ve anılan Kanunun 10'uncu maddesi gereğince alınacak Bakanlar Kurulu Kararına istinaden edinilebilecektir.

            1.4. Ortak Hükümler
            1.4.1. Yerli muhteva oranı %50'nin altında olan taşıtlar yabancı menşeli sayıldığından, yılı bütçe kanununda belirlenen istisnai ve özel durumlar hariç, hiç bir suretle yabancı menşeli binek ve station-wagon cinsi taşıt satın alınmayacaktır.

            1.4.2. Kurum ve kuruluşlar, hangi makam ve hizmet için olursa olsun her yıl bütçe kanunlarına bağlı cetvellerde belirlenen azami satınalma bedellerinin üzerinde bir bedelle taşıt satın alamayacaklardır.

            Ancak, yılları bütçe kanununa ekli (T) işaretli cetvelde taşıt cinslerine göre belirlenen azami satın alma bedelleri ile yılı bütçe kanununun yürürlüğe girdiği tarihte hangi tür araçlar alınabiliyor ise, bu araçların yılı içinde satış fiyatlarında artış olması halinde de, öngörülen ödenekler içinde kalınması kaydıyla aynı tür araçların o yılın sonuna kadar satın alınması mümkün olabilecektir.

            1.4.3. Satın alınacak taşıtların, önceki yıllarda olduğu gibi her yıl yayımlanan "Malzeme Listesi"nde bulunan taşıtlardan, Devlet Malzeme Ofisi'nden karşılanmasına devam edilecektir. Ancak, Ofis tarafından sağlanan taşıtların, alım tarihinde yürürlükte olan fiyatlarından, yılı Devlet İhaleleri Genelgelerinde belirlenen oranlarda daha ucuz olması kaydıyla ihale suretiyle temini de mümkün olabilecektir.

            1.4.4. (T) cetvelinde belirlenen azami satınalma bedelleri, her türlü vergi öncesi bedellerdir.

            1.5. İzin Alınması
            Taşıt edinmek için ilgili mevzuatın gerektirdiği işlemlerin yanısıra, Başbakanlık tarafından çıkarılan genelgelerde, Başbakanlık ve/veya ilgili bakanlıklardan izin alınmasının öngörülmesi halinde, tüm kamu kurum ve kuruluşlarınca taşıt satın alınmadan önce gerekli iznin mutlaka alınması gerekmektedir.

            2. TAŞITLARIN KULLANILMASI
            Resmi taşıtların Taşıt Kanunu hükümlerine uygun olarak kullanılması ve cezai kovuşturmalara maruz kalınmaması için uyulması gereken hususlar önceki yıllarda yayımlanan çeşitli genelgeler ve 2 Mayıs 2001 tarih ve 24390 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 2001/23 sayılı Başbakanlık Genelgesi ile duyurulmuştur.

            Bu çerçevede, kamu kurum ve kuruluşlarınca tüm kamu taşıtlarının havuz esasına dayalı olarak kullanımına devam edilecek ve bunların bakım, onarım ve işletme giderlerinin asgari düzeye indirilmesi amacıyla aşağıda belirtilen tedbirlere uyulacaktır.

            Havuzdaki araçların izlenebilmesi için, araçların işletme giderleri (Akaryakıt, madeni yağ, antifriz, lastik, servis ücreti v.b.) ile tamir ve bakım giderlerinin (Periyodik bakım-onarım, tamir ve revizyon gibi) tespit edilerek değerlendirilebilmesi için, yapılan sarfiyatların bilgisayar veya kartlara düzenli işlenmesi gerekmektedir.

            Bu amaçla, her aracın işletme masraflarının tespiti için araçta bir kontrol kartı bulundurulacak ve akaryakıt, yağ, antifriz v.b. sarfiyatlar aynı gün aracın kilometresi ile birlikte kontrol kartına işlenecek, akaryakıt sarfiyatları kuruluşa ait akaryakıt istasyonundan temin edilmişse orada mevcut madeni yağ ve akaryakıt sarf fişine de işlenerek fiş araç şoförü tarafından imzalanacaktır. Başka bir yerden temin edilmişse bunun belgesi (Fatura, emanet mal çeki, v.b.) kontrol kartı ile beraber ambar memuruna teslim edilecektir.

            Kontrol kartı her ayın başında ambar memuru tarafından her araç için bir adet olmak üzere, araca ait bilgiler (plaka numarası, cinsi, markası v.s.), aracın lastiklerine ait bilgiler ve araç üzerindeki takım-avadanlıklar işlenmek suretiyle hazırlanacak ve bir önceki aya ait kart alınarak kart üzerinden aracın son kilometresi yeni karta işlenmek suretiyle, yeni kart araç şoförüne teslim edilecektir.

            Kontrol kartındaki aylık çalışma kilometresi ve sarf ettiği yakıt miktarı oranı (lt/km) her ay tespit edilerek yakıt sarfiyatının aracın normal limitleri dahilinde olup olmadığı kontrol edilecektir. Limitleri aşan akaryakıt sarfiyatının sebebi mutlaka tespit edilecek ve giderici tedbirler alınacaktır.

            Havuzdaki her aracın çıkışı mutlaka bir form ile yapılacak ve bilgiler bir deftere kaydedilerek aracın hangi gün hangi şoför tarafından kaç kilometre kullanıldığı kontrol edilecektir. Ayrıca araç şoförü her gün aracı ile göreve çıkmadan önce, aracın kontrol edilmesi gereken hususlarını ihtiva eden günlük bakım formunu tanzim ederek sorumluya teslim edecektir.

            Aracın tamirat giderleri (bakım-onarım, tamirat ve revizyon v.s.) ister kuruluşa ait atölyelerde, isterse piyasada yapılsın mutlaka takip edilecek ve en az üç ayda bir birim maliyet analizi yapılarak imkanlar nispetinde daha ekonomik çözümler üretilmeye çalışılacaktır.

            Her aracın yakıt, bakım, onarım ve yukarıda belirtilen diğer giderlerine ilişkin istatistiki bilgiler üçer aylık periyotlar halinde ita amirlerinin bilgi ve denetimlerine sunulacaktır.

            3. TİCARİ TAŞITLARDAN YARARLANMA
            2 Mayıs 2001 tarih ve 24390 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 2001/23 sayılı Başbakanlık Genelgesi gereğince ticari taşıtlardan yararlanmak isteyenlere, asli görev yerleri ile daimi ikametgahları arasındaki mesafelere göre ticari taşıtlara ödenebilecek rayiç bedelleri geçmemek üzere aşağıda belirtilen usul ve esaslar dahilinde ödeme yapılacaktır.

            Ticari taşıtlardan yararlanabilecek olan kişiler kullandıkları ve bedelini ödedikleri ticari taşıtlardan her defasında, Vergi Usul Kanununun mükerrer 257'nci maddesinin verdiği yetkiye dayanılarak, gider belgesi olarak kabul edilmesi 275 sıra numaralı Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği ile Bakanlığımızca uygun görülen ve taksi işleten mükelleflerden alacakları perakende satış fişlerini biriktirerek en az 10 günlük devreler halinde (EK: 1) formla birlikte ilgili tahakkuk birimlerine intikal ettireceklerdir.

            Sözkonusu bedellerin ödenmesinde;

            - Ticari taşıtlardan yararlananların bu taşıtlardan yararlandıkları tarihi, ödeme miktarını, ticari taşıtlardan alınan belge adedini gösteren ve ilgilinin imzasını taşıyan (Ek: 1) form,

            - Perakende satış fişleri, ödeme belgesine bağlanacaktır.

            Bu ödemeler;

            - Genel bütçeli daireler ile katma bütçeli idarelerde; bütçelerinin (083) "Taşıtların Kira, Bakım-Onarım, İşletme ve Diğer Zorunlu Giderlerine İlişkin Hizmetler" faaliyetinde yeni açılacak (200-Yolluklar) harcama kaleminin (210) ayrıntı koduna,

            - Diğer kamu kurum ve kuruluşlarında; kendi muhasebe sistemleri çerçevesinde bütçelerinin ilgili kalemlerine,             gider kaydedilecektir.

            4. DİĞER HUSUSLAR
            4.1. Bakanlığımızca daha önce bu konuda yayımlanmış olan bütçe uygulama talimatları ile yapılan düzenlemelerin, bu talimata aykırı olan hükümleri yürürlükten kaldırılmıştır.

            4.2. Bu Talimat, yeni bir düzenleme yapılıncaya kadar geçerli olacaktır.

            Tebliğ olunur.

                                                                                                                        EK:1
    

KAMU GÖREVLİLERİNİN TİCARİ TAŞIT GİDERLERİNE İLİŞKİN TALEP FORMU

                                                    ............................................

            ..../..../20.. ve ..../..../20.. tarihleri arasında; resmi görevim gereği ikametgahım ile görev yerim arası (sabah-akşam) gidiş gelişim sırasında ticari araçlara yaptığım .................... TL. ödemeye ait .......... adet belge ektedir.

            Ticari araçlara ödediğim .................... TL.'nin tarafıma ödenmesini arz /rica ederim.

                                                                                                            ..../..../20..
                                                                                                            Adı Soyadı
                                                                                                            Görev Unvanı
                                                                                                            İmza

            EKLER:
            Ek-1 ..... Perakende Satış Fişi

            ADRES:
            İkametgah:
            İş Yeri  :