Bakanlıklar Mevzuatı

Resmi Gazete Tarihi: 11.08.2002 Pazar Sayı: 24843 (Asıl) 

Enerji Piyasası Düzenleme Kurumundan:

Dağıtım Sistemi Gelirinin Düzenlenmesi Hakkında Tebliğ 

             Amaç ve kapsam

             Madde 1- Bu Tebliğ, "Elektrik Piyasası Tarifeler Yönetmeliği"nin 9 uncu maddesi gereğince, dağıtım lisansı sahibi tüzel kişilerin dağıtım sistemi kullanım fiyatına ilişkin tarife önerisine esas alınacak dağıtım sistemi gelir tavanının belirlenmesi için yapılacak hesaplamalara ilişkin usul ve esasları kapsar.

 

             Tanımlar

             Madde 2- Bu Tebliğde geçen;

             1. Dağıtım Sistemi Referans Geliri (DSRG0): Elektrik piyasası hesap planı, düzenlemeye tabi unsurlar ve raporlamaya ilişkin tebliğ çerçevesinde hesaplanan dağıtım sistemi maliyetleri dikkate alınarak uygulama dönemi başlangıcı için referans değer olarak belirlenen dağıtım sistemi gelirini,

             2. Dağıtım Sistemi Gelir Tavanı (DSGT): Dağıtım tarifesinin belirlenmesinde esas alınan sınır değeri,

             3. Sabit Maliyet Bileşeni (SMB): Bir tarife dönemi için belirlenen dağıtım sistemi gelir tavanının, nakledilen enerji miktarına göre değişmeyen maliyetlere karşılık gelen kısmını,

             4. Değişken Maliyet Bileşeni (DMB): Bir tarife dönemi için belirlenen dağıtım sistemi gelir tavanının, nakledilen enerji miktarına göre değişen maliyetlere karşılık gelen kısmını,

             5. Maliyet Farkı Düzeltme Faktörü (MFDF): Dağıtım Sistemi Referans Gelirinin, enflasyon, verimlilik ve kalite unsurları dikkate alınarak güncellenmesini sağlayan faktörü,

             6. Elektrik Piyasası Endeksi (EPE): Elektrik piyasası ortalama maliyet değişikliğinin yansıtılması amacıyla; Dağıtım Sistemi Referans Geliri değerinin bir tarife dönemi başındaki cari fiyatlar bazına getirilmesinde, gelir farkı düzeltme bileşeni hesaplamalarında ve otomatik fiyatlandırmalarda kullanılan endeksi,

             7. Elektrik Piyasası Endeksi Değişim Oranı (EPEDO): Elektrik Piyasası Endeksinin belirlenen iki tarih itibarıyla iki değer arasındaki farkın ilk değere oranını,

             8. Verimlilik Parametresi (X): Dağıtım lisansı sahibi tüzel kişinin verimliliğinin arttırılmasının teşvik edilmesi için; yurt içi ve yurt dışı benzer uygulamalardaki performanslar göz önüne alınarak gelir düzenlemesi kapsamında yüzde cinsinden belirlenen parametreyi,

             9. Kalite Göstergesi (KG): Dağıtım lisansı sahibi tüzel kişilerin lisanslarında yıllık hedef değerler olarak yer alan ve Dağıtım Yönetmeliğinde belirtilen kesinti sıklığı ve ortalama kesinti süresi gibi sunulan hizmetin kalitesine ilişkin göstergeleri,

             10. Kalite Faktörü (KF): Kalite göstergelerine ilişkin hedef değerler ile Dağıtım Yönetmeliğine göre hesaplanan gerçekleşme değerleri arasındaki farkın, dağıtım sistemi gelir tavanına yansıtılması için yüzde cinsinden belirlenen faktörü,

             11. Gerçekleşen Dağıtım Sistemi Geliri (GDSG): Elektrik piyasası hesap planı, düzenlemeye tabi unsurlar ve raporlamaya ilişkin tebliğ uyarınca; bir tarife dönemi içinde elde edilen dağıtım sistemi gelirinin, Elektrik Piyasası Endeksi yıl sonu kapanışına göre hesaplanan değerini,


             12. Gelir Farkı (GF): İlgili tarife dönemine ait dağıtım sistemi gelir tavanının, Elektrik Piyasası Endeksi yıl sonu kapanışına göre hesaplanan değeri ile gerçekleşen dağıtım sistemi geliri arasındaki farkı,

             13. Gelir Farkı Düzeltme Bileşeni (GFDB): Gelir Farkının, sabit maliyetlere karşılık gelen kısmının, belirlenen faiz oranına göre hesaplanan faiz tutarı ile birlikte dengelenmesinde kullanılan bileşeni,

             14. Faiz Oranı (FO): Gelir Farkı Düzeltme ve Yatırım Farkı Düzeltme Bileşenlerinin hesaplanmasında kullanılan ve bir tarife dönemi için Hazine Müsteşarlığı borçlanma faiz oranlarına göre Kurul tarafından belirlenen faiz oranını,

             15. Kayıp-Kaçak Düzeltme Bileşeni (KKDB): Kayıp-kaçakların azaltılmasını teşvik etmek amacıyla uygulanan, bir tarife dönemi için hedef olarak belirlenen ve gerçekleşen kayıpkaçak miktarları arasındaki farkın Kurul tarafından belirlenen kayıp enerji referans değeri ile çarpımı sonucu bulunan bileşeni,

             16. Yatırım Farkı Düzeltme Bileşeni (YFDB): Dağıtım lisansı sahibi tüzel kişinin bir önceki uygulama dönemi için öngörülen yatırım planında yer alan yatırımlarının eksik gerçekleşmesi durumunda oluşan farkın, yeni uygulama döneminde dağıtım sistemi gelir tavanına yansıtılması için uygulanan bileşeni,

             ifade eder.

 

             Dağıtım Sistemi Gelir Tavanının (DSGTt) hesaplanması

             Madde 3- Dağıtım lisansı sahibi bir tüzel kişinin t tarife dönemi için dağıtım sistemi gelir tavanı (DSGTt) aşağıdaki formüle göre hesaplanır.

             DSGTt= SMBt + DMBt + GFDBt + KKDBt - YFDBu,t (1)

             Bu formülde geçen;

             DSGTt          dağıtım lisansı sahibi tüzel kişinin t tarife döneminde

     elde edebileceği ve t tarife döneminin ilk günü EPE değerine

     göre hesaplanmış Dağıtım Sistemi Gelir Tavanını (TL.),

             SMBt           (2) nci formüle göre hesaplanan ve dağıtım lisansı sahibi

     tüzel kişinin t tarife döneminde elde edebileceği dağıtım

     sistemi gelir tavanının sabit maliyet bileşenini (TL.),

             DMBt           (8) inci formüle göre hesaplanan ve dağıtım lisansı sahibi

     tüzel kişinin t tarife döneminde elde edebileceği dağıtım

     sistemi gelir tavanının değişken maliyet bileşenini (TL.),

             GFDBt          (9) uncu formüle göre hesaplanan gelir farkı düzeltme

     bileşinini (TL.),

             KKDBt          (11) inci formüle göre hesaplanan kayıp-kaçak düzeltme

     bileşenini (TL.),

             YFDBu,t        (12) nci formüle göre hesaplanan ve u uygulama döneminin

     ikinci tarife döneminde uygulanan yatırım farkı düzeltme

     bileşinini (TL.),

             ifade eder.


             a) Sabit Maliyet Bileşeninin (SMBt) Hesaplanması

             t tarife dönemi için Sabit Maliyet Bileşeni aşağıdaki formüle göre hesaplanır. SMBt= a x DSRGo x MFDFt (2)

 

             Bu formülde geçen;

             a              dağıtım lisansı sahibi tüzel kişinin elektrik piyasası

     hesap planı, düzenlemeye tabi unsurlar ve raporlamaya

     ilişkin tebliğe göre hesaplanan toplam sabit maliyetinin

     toplam maliyetine oranını,

             DSRGo          dağıtım lisansı sahibi tüzel kişinin Dağıtım Sistemi

     Referans Gelirini (TL.),

             MFDFt          (3) üncü formüle göre hesaplanan ve t tarife dönemi için

     geçerli maliyet farkı düzeltme faktörünü,

             ifade eder.

             1) Maliyet Farkı Düzeltme Faktörü (MFDFt) değerinin hesaplanması

             t tarife dönemi için geçerli Maliyet Farkı Düzeltme Faktörü (MFDFt), enflasyon, verimlilik ve kalite faktörleri göz önüne alınarak belirlenir ve aşağıdaki formüle göre hesaplanır:

             MFDFt= MFDFt-1 x (1+EPEDOt)x(1-Xt)x(1+KFt) (3)

             Bu formülde geçen;

             MFDFt-1        uygulama dönemi içinde bir önceki tarife dönemi için

     geçerli maliyet farkı düzeltme faktörünü,

             EPEDOt         (4) üncü formüle göre hesaplanan t tarife dönemi için

     uygulanacak Elektrik Piyasası Endeksi Değişim Oranını,

             Xt             dağıtım lisansı sahibi tüzel kişinin t tarife dönemi

     verimlilik parametresini,

             KFt            (6) ncı formüle göre hesaplanan Kalite Faktörünü,

             ifade eder.

             Uygulama döneminin ilk tarife dönemi için MFDF t-1 değeri "1" olarak alınır.

             2) Elektrik Piyasası Endeksi Değişim Oranı (EPEDOt) değerinin hesaplanması t tarife dönemi için geçerli Elektrik Piyasası Endeksi Değişim Oranı (EPEDOt), aşağıdaki formüle göre hesaplanır:

             EPEDOt= (EPEt-1/EPEt-2)-1 (4)

             Bu formülde geçen;

             EPEt-1         Elektrik Piyasası Endeksinin, t-1 tarife döneminin

     onbirinci ay sonu değerini,


             EPEt-2         Elektrik Piyasası Endeksinin, t-2 tarife döneminin

     onbirinci ay sonu değerini,

             ifade eder.

             Yukarıdaki formül birinci tarife dönemi için,

             EPEDO1= (EPE1/EPE0)-1 (5)

             şeklinde uygulanır.

 

             Bu formülde geçen;

             EPEDO1         uygulama döneminin ilk tarife dönemi için geçerli Elektrik

     Piyasası Endeksi Değişim oranını,

             EPE1           Elektrik Piyasası Endeksinin, uygulama döneminin ilk tarife

     döneminin ilk günü için öngörülen değerini,

             EPE0           dağıtım lisansı sahibi tüzel kişinin DSRG0 değerini

     oluşturan sabit fiyatlara karşılık gelen Elektrik Piyasası

     Endeksi değerini,

             ifade eder.

             3) Kalite Faktörü (KFt) değerinin hesaplanması

             t tarife dönemi için geçerli Kalite Faktörü (KFt), dağıtım lisansı sahibi tüzel kişinin dağıtım lisansında belirtilen kalite göstergeleri, her bir kalite göstergesi için belirlenen ağırlık katsayıları, yıllar itibarıyla belirlenen hedef değerler ve gerçekleşen değerler göz önüne alınarak aşağıdaki formüle göre hesaplanır:

 

             * Formül Vardır *

 

             Bu formülde geçen;

             KG             dağıtım lisansı sahibi tüzel kişinin kalite faktörünün

     hesaplanmasında göz önüne alınacak kalite göstergesi

     adedini,

             KGA(üssür)     dağıtım lisansı sahibi tüzel kişinin r numaralı kalite

     göstergesi için belirlenen ağırlık katsayısını,

             FARK(üssür)t-2 t-2 tarife dönemi r numaralı kalite göstergesi için (7) nci

     formüle göre hesaplanan, hedeflenen ve gerçekleşen

     performans değerleri arasındaki farkın yüzdesini,

             ifade eder.

             FARK(üssür)t-2 aşağıdaki formüle göre hesaplanır:

             FARK(üssür)t-2= (HEDEF(üssür)t-2-CARI(üssür)t-2)/HEDEF(üssür)t-2 (7)

             Bu formülde geçen;

             HEDEF(üssür)t-2 r numaralı kalite göstergesinin t-2 tarife dönemi için hedef değerini,


             CARI(üssür)t-2 r numaralı kalite göstergesinin t-2 tarife dönemindeki gerçekleşmelere göre hesaplanan değerini,

             ifade eder.

             Kalite faktörü, ilk uygulama dönemi için "sıfır" (0) olarak kabul edilir.

 

             b) Değişken Maliyet Bileşeninin (DMBt) Hesaplanması

             t tarife  dönemi için geçerli Değişken Maliyet Bileşeni aşağıdaki formüle göre hesaplanır. DMBt= b x DSRG0 x MFDFt x (Mt/M0) (8)

 

             Bu formülde geçen;

             b              dağıtım lisansı sahibi tüzel kişinin elektrik piyasası

     hesap planı, düzenlemeye tabi unsurlar ve raporlamaya

     ilişkin tebliğe göre hesaplanan toplam değişken maliyetinin

     toplam maliyetine oranını,

             DSRG0          dağıtım lisansı sahibi tüzel kişinin Dağıtım Sistemi

     Referans Gelirini (TL.),

             MFDFt          (3) üncü formüle göre hesaplanan t tarife dönemi için

     geçerli Maliyet Farkı Düzeltme Faktörünü (TL.),

             Mt             t tarife dönemi için dağıtım lisansı sahibi tüzel kişinin

     dağıtım sistemi üzerinden dağıtılması öngörülen toplam

     enerji miktarını (kWh),

             M0             dağıtım lisansı sahibi tüzel kişinin DSRG0 değerinin

     değişken maliyetler bileşeninin hesaplanmasında esas alınan,

     dağıtım sistemi üzerinden dağıtılan toplam enerji miktarını

     (kWh),

             ifade eder.

 

             c) Gelir Farkı Düzeltme Bileşeninin (GFDBt) hesaplanması

             t tarife dönemi için gelir farkı düzeltme bileşeni aşağıdaki formüle göre hesaplanır: GFDBt= a x GFt-2 x (1+FOt-1) (9)

 

             Bu formülde geçen;

             a              dağıtım lisansı sahibi tüzel kişinin elektrik piyasası

     hesap planı, düzenlemeye tabi unsurlar ve raporlamaya

     ilişkin tebliğe göre hesaplanan toplam sabit maliyetinin

     toplam maliyetine oranını,

             GFt-2          (10) uncu formüle göre hesaplanan dağıtım lisansı sahibi

     tüzel kişinin t-2 tarife dönemi için dağıtım sistemi gelir

     tavanı ile t-2 tarife döneminde gerçekleşen dağıtım sistemi

     geliri arasındaki farkı (TL.),

             FOt-1          cari uygulama döneminin t-1 tarife dönemi için belirlenen

     ve yüzde olarak ifade edilen faiz oranını,

             ifade eder.


             Gelir farkı düzeltme bileşeni, dağıtım lisansı sahibi tüzel kişinin ilk uygulama döneminin ilk iki tarife dönemi için "sıfır" (0) olarak kabul edilir.

 

             1) Gelir Farkı (GFt-2) değerinin hesaplanması

             t-2 tarife dönemi için yıl sonu Gelir Farkı, aşağıdaki formüle göre hesaplanır. GFt-2= DSGTYDt-2 - GDSGt-2 (10)

 

             Bu formülde geçen;

             DSGTYDt-2 dağıtım lisansı sahibi tüzel kişinin t-2 tarife dönemi için

dağıtım sistemi gelir tavanının, Elektrik Piyasası Endeksi t-2

tarife dönem sonu değeri kullanılarak yeniden hesaplanan değerini

(TL.),

             GDSGt-2   dağıtım lisansı sahibi tüzel kişinin gerçekleşen dağıtım sistemi

gelirinin, elektrik piyasası hesap planı, düzenlemeye tabi

unsurlar ve raporlamaya ilişkin tebliğ hükümlerine uygun olarak

Elektrik Piyasası Endeksi t-2 tarife dönem sonu değeri

kullanılarak yeniden hesaplanan değerini (TL.),

             ifade eder.

 

             d) Kayıp-Kaçak Düzeltme Bileşeninin (KKDBt) hesaplanması

             t tarife dönemi için Kayıp-Kaçak Düzeltme Bileşeni aşağıdaki formüle göre hesaplanır. KKDBt= (KKHt-2 x TMt-2 - TKKt-2) x KERDt (11)

 

             Bu formülde geçen;

             KKHt-2    dağıtım lisansı sahibi tüzel kişinin lisansında t-2 tarife

dönemi için belirlenen kayıp-kaçak hedefini (%),

             TMt-2     t-2 tarife dönemi içinde dağıtım lisansı sahibi tüzel kişinin

dağıtım bölgesini besleyen tüm bağlantı noktalarında elektrik

enerjisinin ölçümüne ilişkin ilgili mevzuat hükümlerine göre kWh

cinsinden ölçülmüş olan elektrik enerjisi toplam miktarını,

             TKKt-2    t-2 tarife dönemi içinde dağıtım lisansı sahibi tüzel kişinin

dağıtım bölgesi için elektrik enerjisinin ölçümüne ilişkin ilgili

mevzuat hükümleri uyarınca kWh cinsinden ölçülen toplam

kayıp-kaçak miktarını,

             KERDt     t tarife dönemi için Kurul tarafından belirlenen ve TL./kWh

olarak ifade edilen birim kayıp-kaçak enerji referans bedelini,

             ifade eder.

             Kayıp-kaçak düzeltme bileşeni, dağıtım lisansı sahibi tüzel kişinin ilk uygulama döneminin ilk iki tarife dönemi için "sıfır" (0) olarak kabul edilir.

             e) Yatırım Farkı Düzeltme Bileşeninin (YFDBt) hesaplanması

             u uygulama döneminin ikinci tarife döneminde uygulanacak Yatırım Farkı Düzeltme Bileşeni aşağıdaki formüle göre hesaplanır.

             YFDBu,t= YFUDSDu-1 x (1 + FOt-1) (12)


             Bu formülde geçen;

             YFUDSDu-1  elektrik piyasası hesap planı, düzenlemeye tabi unsurlar ve

raporlamaya ilişkin tebliğ hükümlerine göre hesaplanan, dağıtım

lisansı sahibi tüzel kişinin u-1 uygulama dönemi yatırım

planında yer alan, ancak gerçekleşmeyen yatırımların u-1 uygulama

dönemi sonu itibarıyla değerini (TL.),

             FOt-1     u uygulama döneminin t-1 tarife dönemi için belirlenen ve yüzde

olarak ifade edilen faiz oranını,

             ifade eder.

             Bu formül sadece herhangi bir uygulama döneminin 2 nci tarife döneminde uygulanır.

             Yatırım farkı düzeltme bileşeni, birinci uygulama dönemi için "sıfır" (0) olarak kabul edilir.

 

             Gelir düzenlemesinde lisansa derç edilecek parametreler

             Madde 4- Gelir düzenlemesinde, dağıtım lisansı sahibi tüzel kişilerin dağıtım lisanslarına aşağıdaki parametrelerin değerleri derç edilir:

             DSRG0     dağıtım sistemi referans geliri,

             EPE0      dağıtım lisansı sahibi tüzel kişinin DSRG0 değerini oluşturan

sabit fiyatlara karşılık gelen Elektrik Piyasası Endeksi,

             a         dağıtım lisansı sahibi tüzel kişinin toplam sabit maliyetinin

toplam maliyetine oranı,

             b         dağıtım lisansı sahibi tüzel kişinin toplam değişken maliyetinin

toplam maliyetine oranı,

             M0        dağıtım lisansı sahibi tüzel kişinin DSRG0 değerinin değişken

maliyetler bileşeninin hesaplanmasında esas alınan dağıtım

sistemi üzerinden dağıtılan toplam enerji miktarı,

             X         dağıtım lisansı sahibi tüzel kişiye tarife dönemleri itibarıyla

uygulanacak verimlilik parametreleri,

             KG        dağıtım lisansı sahibi tüzel kişinin kalite faktörünün

hesaplanmasında göz önüne alınacak kalite göstergesi adedi,

             KGAr      dağıtım lisansı sahibi tüzel kişinin r numaralı kalite

göstergesinin ağırlık katsayısı,

             HEDEFr    dağıtım lisansı sahibi tüzel kişinin r numaralı kalite

göstergesinin her tarife dönemi için belirlenen hedef değerleri,

             KKH       dağıtım lisansı sahibi tüzel kişinin lisansında her tarife

dönemi için belirlenen kayıp-kaçak hedefleri,

 

             Uygulama

             Dönemi    Kurul kararı ile belirlenen dönemi.

 

             Yürürlük

             Madde 5- Bu Tebliğ yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

 

             Yürütme

             Madde 6- Bu Tebliğ hükümlerini Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu Başkanı yürütür.