Basın Mevzuatı  
Resmi Gazete Tarihi: 28.08.2001 Salı Sayı: 24507 (Asıl)
Telekomünikasyon Kurumundan;

TELEKOMÜNİKASYON KURUMU TARİFE YÖNETMELİĞİ
 

   
BİRİNCİ BÖLÜM
GENEL HÜKÜMLER

            AMAÇ
            Madde 1- Bu Yönetmeliğin amacı, telekomünikasyon sektöründe rekabet ortamının oluşturulması, teknolojik gelişimin ve yeni yatırımların teşvik edilmesi, ülke genelinde telekomünikasyon hizmetlerinin yaygınlaştırılması ile tüketicilerin korunması hususlarını gözeterek tarifelerin onaylanmasına ve denetlenmesine yönelik usul ve esasları tespit etmektir.

            KAPSAM
            Madde 2- Bu Yönetmelik, Kurum tarafından, ilgili telekomünikasyon hizmetlerinde, bir işletmecinin hukuki veya fiili bir tekel olduğunun veya ilgili hizmet veya coğrafi piyasada hakim konumda bulunduğunun veya etkin piyasa gücüne sahip olduğunun belirlendiği hallerde, işletmecinin kullanıcılara sunduğu telekomünikasyon hizmetlerinde uygulanacak tarifelerin onaylanmasına ve denetlenmesine yönelik usul ve esasları kapsar.

            HUKUKİ DAYANAK
            Madde 3- Bu Yönetmelik, 406 sayılı Telgraf ve Telefon Kanununun değişik 4, 29 ve 30 uncu maddeleri ile 2813 sayılı Telsiz Kanununun değişik 7 nci maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.

            TANIMLAR
            Madde 4- Bu Yönetmelikte geçen;

            Kurul: Telekomünikasyon Kurulunu,

            Kurum: Telekomünikasyon Kurumunu,

            Hakim konum: İlgili telekomünikasyon pazarında; bir veya birden fazla teşebbüsün rakipleri ve müşterilerinden bağımsız hareket ederek fiyat, arz, üretim ve dağıtım miktarı gibi ekonomik parametreleri belirleyebilme gücünü,

            Etkin piyasa gücü: İlgili telekomünikasyon pazarında; bir veya birden fazla teşebbüsün diğer işletmeci ve kullanıcılara sunduğu hizmetlerin alım ya da satım fiyatını, arz ya da talep miktarını, piyasa şartlarını ve telekomünikasyon hizmetlerini vermek için kullanılan ana telekomünikasyon şebekesi unsurlarını ve kullanıcılara erişimi kontrol etme gibi ekonomik parametreleri etkileyebilme gücünü,

            Hizmetin etkin olarak sağlanması maliyeti (Cost of efficient service provision): Hizmeti sunmak için yatırılması gereken sermayeden makul bir geri dönüşü içerecek biçimde, hizmetin uzun dönem artan maliyeti ile miktardan bağımsız ortak maliyetlerin o hizmetle ilişkilendirilebilen kısmının toplamını,

            Uzun dönem artan maliyet (LRIC, Long-Run Incremental Cost): Yeni bir hizmetin veya unsurun mevcut üretim programına dahil edilmesi halinde uzun dönemde miktara bağımlı sabit ve değişken maliyetlerden oluşan ek maliyeti,

            Kullanıcı: Aboneliği olup olmamasına bakılmadan telekomünikasyon hizmetlerinden yararlanan gerçek veya tüzel kişiyi,

            Tavan Fiyat Yöntemi (Price Cap Method): Belli bir dönemde bir hizmet sepetindeki tarife değişikliklerinin ortalamasına uygulanacak azami fiyat artışını belirlemeye yönelik yöntemi,

            ifade eder.

            İLKELER
            Madde 5- Kurul tarifelerin onaylanmasında aşağıdaki temel ilkeleri gözetir.

            Onaylanacak tarifelerin,

            a) Hizmetin etkin olarak sağlanması maliyetine dayandırılması,

            b) Serbest rekabet ortamında oluşacak tarifeleri yansıtması,

            c) Adil olması ve benzer konumdaki kullanıcılar arasında ayrımcılık yapmaması,

            d) Farklı kullanıcı gruplarının özel durumlarını dikkate alması,

            e) Haklı bir gerekçe olmadan bazı hizmetlerin maliyetinin başka hizmetlerin ücretlerinden desteklenmesi veya karşılanmasına olanak vermemesi,

            f) Telekomünikasyon hizmetleri arzını, teknolojik gelişmeyi ve yeni yatırımları özendirici olması,

            g) Gelişen teknolojik şartlar çerçevesinde uluslararası standartlara ve ölçeklere yaklaştırılması,

            h) Rakip işletmecilerin kendi kullanıcılarına sunacağı telekomünikasyon hizmetleri için hakim konumdaki veya etkin piyasa gücüne sahip işletmeciden talep edeceği temel girdi niteliğinde olan telekomünikasyon hizmetlerinde oluşan fiyatları da dikkate alması,

            esastır.

İKİNCİ BÖLÜM
TARİFE USUL VE ESASLARI

            TARİFELERİN ONAYLANMASINDA UYGULANACAK ESASLAR
            Madde 6- Tarifelerin onaylanmasında uygulanacak esaslar şunlardır:

            a) Tarifeler, hizmetin etkin olarak sağlanması maliyetine dayalı olacaktır.

            b) Tarifeler, haklı bir gerekçe olmadıkça;

            1) İşletmecinin etkin piyasa gücünün bir sonucu olarak ortaya çıkabilecek aşırı fiyatları içermeyecek,

            2) Rekabetin kısıtlanmasını hedefleyen fiyat indirimlerini ihtiva etmeyecek,

            3) Aynı veya benzer telekomünikasyon hizmetlerinin sunulmasında kullanıcılar arasında ayrım yapılmasına yol açmayacaktır.

            c) Bu maddenin (b) bendi, farklı kullanıcı gruplarının özel durumlarını ve talep yapısını dikkate alan özel tarife seçeneklerinin geliştirilmesine engel teşkil etmeyecektir.

            TARİFE ONAY YÖNTEMLERİ
            Madde 7- Kurul tarifeleri aşağıda belirtilen yöntem ve esaslara göre onaylar:

            a) Kurul aşağıdaki yöntemleri ayrı ayrı veya her ikisini birden uygulayarak tarifeleri onaylar.

            1) Her bir hizmet için hizmetin etkin olarak sağlanması maliyetine dayalı yöntem,

            2) Belli bir dönemde bir hizmet sepetindeki tarife değişikliklerinin ortalamasına uygulanacak Tavan Fiyat Yöntemi.

            b) Kurul, tarifelerin Hizmetin Etkin Olarak Sağlanması Maliyeti Yöntemine göre belirlenmesi durumunda, her bir tarifenin bu Yönetmeliğin 6 ncı maddesinin (b) bendinin (1) numaralı alt bendine uygunluğunu inceler. Bu hükmün gerekleri sağlanmadığı takdirde onay verilmez.

            c) Tarifelerin Tavan Fiyat Yöntemine göre belirlenmesi durumunda ise, bu Yönetmeliğin 6 ncı maddesinin (b) bendi (1) numaralı alt bendinin gerekleri yerine gelmiş sayılır.

            d) Tarifeler, bu Yönetmeliğin 6 ncı maddesinin (b) bendinin (2) ve (3) numaralı alt bentlerinin gereklerini açıkça karşılamadığı takdirde onay verilmez.

            e) Kurul, tarifeleri değerlendirirken, bu Yönetmeliğin 6 ncı maddesinin (c) bendine göre özel tarife seçeneklerini gözönünde bulundurur.

            MALİYETE İLİŞKİN BİLGİ VE BELGELER
            Madde 8- Tarifelerin hizmetin etkin olarak sağlanması maliyetine dayalı olarak onaylanabilmesi ve denetlenebilmesi için, işletmeci verilen hizmete ilişkin aşağıdaki bilgi ve belgeleri ibraz eder:

            a) Hizmet kalitesi ile hizmete ilişkin genel hüküm ve şartları da içeren ayrıntılı bilgi ve belgeler,

            b) Geçmiş beş yıl içinde gerçekleşen ve gelecek üç yılda gerçekleşmesi beklenen hizmet kalitesine ilişkin göstergeler,

            c) Geçmiş beş yıl içinde gerçekleşen ve gelecek üç yılda gerçekleşmesi beklenen hasılat miktarları ve tutarları ile hizmetlerin toplam hasılat içerisindeki payları,

            d) Geçmiş beş yıl içinde gerçekleşen ve gelecek üç yılda gerçekleşmesi beklenen satış miktarları ve talebin fiyat esnekliği,

            e) Geçmiş beş yıl ve gelecek üç yıllık süre için her bir hizmetin ayrıntılı maliyet kalemlerinin ve katkı paylarının gelişimi,

            f) Talep yapısına göre farklı kullanıcı grupları üzerindeki mali yükü,

            g) Hizmetleri yeniden satmak amacıyla şebeke hizmetleri tedarik eden rakip işletmeciler üzerindeki mali yükü,

            h) Tarife farklılıklarının kullanıcı grupları üzerindeki etkisi.

            MALİYET BEYANI
            Madde 9- Maliyet beyanları, doğrudan maliyetler ile verilen hizmete doğrudan paylaştırılamayan ortak maliyetlerden oluşur. Ortak maliyetlere ilişkin beyanlar bu maliyetlerin verilen hizmete nasıl paylaştırıldığını göstermelidir. Maliyet beyanlarında, asgari aşağıdaki bilgiler yer almalıdır:

            a) Maliyetlerin belirlenmesinde kullanılan maliyet muhasebesi yöntemi,

            b) Geçmiş beş yıl içinde gerçekleşen ve gelecek üç yılda işletmeci tarafından hedeflenen malzeme maliyetleri, satış ve pazarlama giderleri, maaş ve ücretler, amortisman, faiz ve diğer finansman giderleri,

            c) Geçmiş beş yıl içinde gerçekleşen ve gelecek üç yılda işletmeci tarafından hedeflenen kapasite kullanım oranları,

            d) Her bir hizmet için özellikle hizmeti vermek için kullanılan ana telekomünikasyon şebekesi unsurlarının maliyetini de içerecek şekilde hizmeti sağlamanın birim maliyeti ve bu maliyetin maliyet kalemlerine göre dağılımı.

            TARİFELERİN MALİYET ESASINA GÖRE ONAYLANMASI
            Madde 10- Tarifelerin maliyet esasına göre onaylanması durumunda aşağıdaki hususlar gözönünde bulundurulur:

            a) Kurul, onaya sunulan tarifeleri, hizmetin etkin olarak sağlanması maliyetine ne ölçüde dayandırıldığına bakmak suretiyle değerlendirir.

            b) İşletmecinin maliyeti, hizmetin etkin olarak sağlanması maliyetini aştığı takdirde, aşan miktar hizmetin etkin olarak sağlanması açısından gereksiz harcama olarak kabul edilir. Bu tür harcamalar, ancak bir yasal zorunluluktan kaynaklanmaları ya da başvuruyu yapan işletmecinin gerekçesinin Kurul tarafından uygun bulunması durumunda, tarife onayında dikkate alınır.

            c) Bu maddenin (a) bendine göre yapılan değerlendirmede, Kurum, karşılaştırılabilir piyasalarda birbirinin muadili hizmetleri sunan işletmecilerin imkan dahilinde fiyatlarına ve maliyetlerine karşılaştırma amacıyla başvurabilir. Bu durumda referans alınan piyasaların kendilerine has özellikleri dikkate alınır.

            TAVAN FİYAT YÖNTEMİNE İLİŞKİN BİLGİ VE BELGELER
            Madde 11- Herhangi bir tarifenin Tavan Fiyat Yöntemine göre onaylanması için, işletmeci aşağıdaki bilgi ve belgeleri ibraz eder:

            a) Hizmet kalitesi ile hizmete ilişkin genel hüküm ve şartları da içeren ayrıntılı bilgi ve belgeler,

            b) Geçmiş beş yıl içinde gerçekleşen ve gelecek üç yılda gerçekleşmesi beklenen hizmet kalitesine ilişkin göstergeler,

            c) Kurul tarafından belirlenecek hizmet sepetlerinde yer alacak hizmetlerin son altı aylık satışları ve bu satışların sepetteki toplam satışlar içindeki payı,

            d) Hizmet sepetlerindeki hizmetlerin son bir yıldaki fiyatları, fiyat değişim oranları ile fiyatların değişim tarihleri,

            e) Hizmet sepetlerinde yer alan hizmetlerin içeriğine ilişkin açıklayıcı bilgiler,

            f) Hizmet sepetlerinde yer alan hizmetlerin tarifelerinde uygulanan indirim, istisna ve/veya yasal yükümlülükler gibi hususlara ilişkin bilgiler.

            TARİFELERİN TAVAN FİYAT ESASINA GÖRE ONAYLANMASI
            Madde 12- Tarifelerin Tavan Fiyat Yöntemine göre onaylanması durumunda aşağıdaki hususlar gözönünde bulundurulur:

            a) Kurul, ilk olarak aynı sepet içerisinde gruplandırılan hizmetler için başlangıç tarife düzeyini belirler. Kurul bu amaçla bu Yönetmeliğin 10 uncu maddesinde belirtilen esaslara göre işlem yapmaya karar verebilir.

            b) Onay için belirlenen ölçütler aşağıdadır:

            1) Ekonominin genelindeki ya da ilgili sektördeki fiyat artış oranları,

            2) Genel ekonominin, ilgili sektörün ve/veya işletmecinin verimliliğinde beklenen değişim oranı,

            3) Kurulun gerekli gördüğü diğer ölçütler.

            c) Ölçütlerin ve özellikle verimlilik faktörünün belirlenmesinde başlangıç tarife düzeyi ile hizmetin etkin olarak sağlanması maliyeti arasındaki ilişki gözönünde bulundurulur.

            d) Ölçütlerin belirlenmesinde, karşılaştırılabilir piyasalarda birbirinin muadili hizmetleri sunan işletmecilerin verimlilikleri ve verimliliklerindeki değişim oranları gözönünde bulundurulur.

            e) Kurul, hizmet paketlerinin içeriğine ilave olarak, ölçütlerin değişmeden uygulanacağı dönemi, ölçütlere uygunlukta esas alınacak geçmiş periyodları ve yeni hizmetlerin mevcut bir sepete eklenebileceği, hizmetlerin sepetten çıkarılabileceği ya da sepete önceden dahil edilmiş hizmetler arasında fiyat farklılaştırmasının yapılabileceği koşulları belirler.

            f) Kurul, ölçütlerin belirlenmesi amacıyla işletmeciden her türlü bilgiyi talep edebilir.

            TARİFELERİN ONAYLANMASI SÜRECİ
            Madde 13- Kurul, bu Yönetmelik uyarınca, tarife onay usulünü, özellikle telekomünikasyon işletmecisinin ibraz edeceği belgeleri ve işletmecinin maliyet beyanının şeklini ve onayın biçimini ayrıntılarıyla belirleyebilir. İşletmeci tarifelerin onayı için Kuruma önceden yazılı başvuruda bulunur.

            a) Kurul, işletmecinin gerekli bilgi ve belgeleri tam ve doğru bir şekilde teslim etmiş olmaları şartı ile, onaya sunulan tarifeyi;

            1) Hizmetin Etkin Olarak Sağlanması Maliyeti Yöntemine göre değerlendirmesi halinde, başvurunun alınmasını müteakip altı haftalık bir süre içerisinde karar verir. Kurul bu süreyi dört hafta daha uzatabilir.

            2) Tavan Fiyat Yöntemine göre değerlendirmesi halinde ise, dört haftalık bir süre içerisinde karar verir.

            b) Tavan Fiyat Yönteminin uygulanması durumunda, Kurul, öngörülen ölçütler ile sepetlerde yer alacak hizmetleri ve bunların içeriklerini belirler.

            c) Kurul, başvuru yapan işletmeci tarafından gerekli belgeler tam olarak sunulmadığı takdirde, onaya sunulan tarifeyi reddeder. Bu durumda, tarife onayına konu olan hizmet sunulmakta olan bir hizmetse, onaya sunulmadan önceki tarife uygulanmaya devam eder, yeni bir hizmetse tarife onaylanıncaya kadar hizmet sunulamaz.

            d) Tarife değişiklikleri, Kurul tarafından belirlenen süre zarfında kamuoyuna duyurulduktan sonra yürürlüğe girer.

            e) Onaylanan tarifeler, ilgili hizmetin özellikleri ve tarifelere ilişkin hükümler ile birlikte kullanıcıların kolay anlayabileceği şekilde ilan edilir. Kurul, tarifelerin ilan edilme şeklini belirleyebilir.

            TARİFELERİN İZLENMESİ VE DENETLENMESİ
            Madde 14- Kurum tarifeleri aşağıdaki şekilde izler ve denetler:

            a) Kurum, işletmecinin bu Yönetmeliğin 6 ncı maddesinde belirtilen tarifelerin onaylanmasında uygulanacak esaslardan herhangi birini ihlal ettiğini belirlemesi durumunda, bu tarifeleri incelemeye alır. Kurum inceleme sürecinin başlatıldığını işletmeciye yazılı olarak bildirir.

            b) İncelemeye başlandıktan sonra, on hafta içerisinde Kurul kararı alınır.

            c) Kurum, bu maddenin (a) bendinde belirtildiği şekilde işletmecinin bu Yönetmeliğin 6 ncı maddesinde yer alan esaslardan birine uymadığına karar verirse, ilgili tarifenin veya tarifeye ilişkin genel hükümlerin herhangi bir gecikme olmaksızın düzeltilmesini işletmeciden ister.

            d) Bu maddenin (c) bendinde belirtilen düzeltmenin yapılmaması halinde, Kurul ilgili tarifeyi yürürlükten kaldırır ve tarifeye ilişkin genel hüküm ve şartların geçersiz olduğunu ilan eder.
    

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
DİĞER HÜKÜMLER

            GÖRÜŞLERİN ALINMASI
            Madde 15- Kurum, bu Yönetmeliğin 7 nci maddesinin (a) bendinin (1) numaralı alt bendine göre hizmetin etkin olarak sağlanması maliyeti ya da 7 nci maddenin (a) bendinin (2) numaralı alt bendine göre tavan fiyat yönteminde belirlenen ölçütler başta olmak üzere, bu Yönetmeliğin uygulanmasıyla ilgili önemli kararları almadan önce ilgili işletmecilerin görüşlerine başvurabilir.

            İDARİ CEZA VE TEDBİRLER
            Madde 16- İşletmecinin herhangi bir telekomünikasyon hizmetini, onaylanmamış bir tarife ile sunması, geçersiz ticari hüküm ve koşullara dayandırması ve hizmet kalite gereklerini karşılamaması durumunda, Kurum tarafından 406 sayılı Kanunun 2 nci maddesinin (f) bendi hükümleri uygulanır.

            YÜRÜRLÜK
            Madde 17- Bu Yönetmelik, yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

            YÜRÜTME
            Madde 18- Bu Yönetmelik hükümlerini Telekomünikasyon Kurulu Başkanı yürütür.