Askeri ve Emniyet Mevzuatı  
Resmi Gazete Tarihi: 14.11.1991 Perşembe Sayı: 21051 (Asıl) 
Bakanlar Kurulundan :  
 
EMNİYET HİZMETLERİ SINIFI PERSONELİNE UYGULANACAK RÜTBE TERFİ ESASLARINA DAİR YÖNETMELİK 
 
Karar Tarihi :01/11/1991 
Karar Sayısı:91/2421 
  
            Ekli “Emniyet Hizmetleri Sınıfı Personeline Uygulanacak Rütbe Terfi Esaslarına Dair Yönetmelik”in yürürlüğe konulması; içişleri Bakanlığı’nın 24/10/1991 tarihli ve 263295 sayılı yazısı üzerine, 4/6/1937 tarihli ve 3201 sayılı Emniyet Teşkilatı Kanunu’nun 29/5/1991 tarihinde kararlaştırılmıştır. 
Turgut ÖZAL
Cumhurbaşkanı
Mesut YILMAZ 
Başbakan 
 
EMNİYET HİZMETLERİ SINIFI PERSONELİNE UYGULANACAK RÜTBE TERFİ ESASLARINA DAİR YÖNETMELİK

BİRİNCİ BÖLÜM
AMAÇ, KAPSAM, TANIMLAR

            AMAÇ 
            Madde 1- Bu Yönetmeliğin amacı, polis amirlerinin rtbelerini, bu rütbelere terfi edecekleri, polis amirlerinin gruplandırılmasını, rütbelerde bekleme sürelerini, komiser yardımcılığında kıdam sıralamasını, rütbe terfiinin şartlarını, terfide yeterliliğin ve kıdemin belirlenmesi ile emniyet hizmetleri sınıfı personelinin bir üst rütbeye terfiinde uygulanacak sınavlarla ilgili esas ve usulleri düzenlemektir. 

            KAPSAM 
            Madde 2- Bu Yönetmelik, polis amiri olacak veya polis amirliğinde bir üst rütbeye yükselecek personeli kapsar. 

            TANIMLAR 
            Madde 3- Bu Yönetmelikte geçen; 
 
Genel Müdürlük : Emniyet Genel Müdürlüğünü
Rütbe : Polis amirliğine atananların bu Yönetmelik hükümlerine göre polislik mesleğinde kazandıkları rütbeleri,
Polis Amiri : Komiser yardımcısı, komiser, başkomiser, emniyet amiri ve emniyet hizmetleri sınıfı personelini,
Terfi : Bir üst rütbeye yükselmeyi,
Nasıp : Bir rütbeye terfide o rütbedeki bekleme süresinin başlama tarihini,
Bekleme süresi : Polis amirlerinin öğrenim durumlarına göre her rütbede bekleyecekleri en az süreyi, 
Akademi : Polis Akademisini,
Akademi mezunu : Polis Akademisinden mezun olanları,
Akademi mezunu sayılanlar : En az dört yıllık yükseköğrenimden sonra Akademi’de bir yıllık özel eğitim görerek Akademiyi bitirenleri,
F.Y.O. mezunları : Emniyet Genel Müdürlüğüne eleman yetiştirmek üzere okutulan (burslular hariç) en az dört yıllık fakülte v eyüksekokul mezunu olanları,
Merkez İntihap Encümeni : Emniyet Genel Müdürlüğünün personel işlerine bakan Genel Müdür Yardımcısının başkanlığında, Genel Müdürlük Personel Daire Başkanı, I inci Hukuk Müşaviri, Eğitim daire başkanı, Genel Müdürün uygun göreceği iki daire Başkanı ile Personel airesi işlemler Şube Müdüründen meydana gelen kurulu,
İlk kademe amir : Komiser yardımcısı ve komiser rütbesindeki polis amirlerini,
Orta kademe amir : Komiser yardımcısı ve komiser rütbesindeki polis amirlerini,
Orta kademe amir : Başkomiser rütbesindeki polis amirlerini,
Üst kademe amir : Emniyet amiri ve emniyet müdürü rütbesindeki polis amirlerini,
            ifade eder. 

İKİNCİ BÖLÜM
RÜTBELER, POLİS AMİRLİKLERİNE TERFİ EDECEKLER, AMİR GRUPLARI VE BEKLEME SÜRELERİ

            RÜTBELER 
            Madde 4- polis amirleri, komiser yardımcısı, komiser, başkomiser, emniyet amiri ve emniyet müdürü rütbelerinden oluşur. 

            KOMİSER YARDIMCILIĞINA ATANACAKLAR 
            Madde 5- Komiser yardımcılığına; 

            a) Akademi mezunları, 

            b) Akademi mezunu sayılanlar, 

            c) F.Y.O. mezunları, 

            d) İhtiyaç halinde açılacak komiser yardımcılığı kursundan başarı ile mezun olan polis memurları, 

            atanır. 

            POLİS AMİRLERİNİN GRUPLARI 
            Madde 6- Polis amirleri; Polis Akademisi mezunları, Polis Akademisi mezunu sayılanlar, F.Y.O. mezunları ile dört yıllık yükseköğretim kurumlarından mezun olan polis memurlarından en az 6 ay komiser yardımcılığı kursunu başarı ile bitirmiş olanlar (A), diğer polis amirleri (B) grubunu teşkil ederler. 

            BEKLEME SÜRELERİ 
            Madde 7- Rütbelerde en az bekleme süreleri aşağıda belirtilmiştir. 
 
Rütbeler (A) grubu (B) grubu
Komiser yardımcısı 3 yıl 5 yıl
Komiser 3 yıl 6 yıl
Başkomiser 4 yıl Yaş Haddi
Emniyet amiri 4 yıl  
Emniyet müdürü Yaş haddi  
            (B) grubuna giren polis amirlerinin en az dört yıllık yükseköğretim kurumunu bitirenlerin bulundukları rtbedeki bekleme süreleri, yeni girecekleri amir grubunun bekleme süresi kadardır. Bunların yeni gruptaki bekleme süresien göre bulundukları rtbede fazla geçen süreleri üst rütbede dikkate alınmaz. 

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
KOMİSER YARDIMCILIĞINA ATAMA VE NASIP, KIDEM SIRALAMASI, KOMİSER YARDIMCILIĞINA ATANAMAYACAKLAR

            KOMİSER YARDIMCILIĞINA ATANMA VE NASIP 
            Madde 8- Akademi mezunu ve Akademi mezunu sayılanlar, F.Y.O. mezunları ve komiser yardımcılığı kursunu başarı ile tamamlayanların, komiser yardımcılığına atanmaları, okulu ve kursu bitirdikleri tarihte yapılır. Bunların komiser yardımcılığına nasıpları Akademiyi, F.Y.O.ları eya kursu bitirdikleri yılın 10 Nisanı olarak kabul edilir. 

            AYNI NASIPLI KOMİSER YARDIMCILARI ARASINDA KIDEM SIRALAMASI 
            Madde 9- Aynı nasıplı komiser yardmcıları arasında kıdem sıralaması; aynı öğretim yılında Akademiyi, bir yıllık özel eğitim bölümünü veya F.Y.O.ları bütünlemesiz olarak bitirerek Komiser Yardımcılığına atananların kıdem sıralaması, bitirme notlarının ortalamasına, not ortalamaları eşit olanlarda Akademiyi ve F.Y..ları bitirenlerin 3 üncü sınıf not ortalamalarına, özel eğitim bölümünü bitirenlerin Akademiye girişteki başarı notlarına göre yapılır. 

            Bütünlemeye kalanlar da kendi aralarında yukarıdaki esaslara göre sıralanarak bütünlemesizlerin sonunda yer alır. 

            Aynı yıl içerisinde komiser yardımcılığı kursunu başarı ile bitirenler de yukarıdaki fıkrada sayılanların altında kurstaki başarı durumlarına göre sıralamaya tabi tutulurlar. 

            KOMİSER YARDIMCILIĞINA ATANAMAYACAKALAR VEATANMANIN GECİKTİRİLMESİ 
            Madde 10- Aşağıda belirtilenlerin komiser yardımcılığına atamaları yapılamaz. 

            a) Akademide veya komiser yardımcılığı kursunde öğrenci iken, okulla veya kursla ilişiğinin kesilmesini gerektiren tutum ve davranışları sebebiyle haklarında soruşturma açılanlar, 

            b) Meslekten veya memuriyetten çıkarmayı gerektiren bir fiil sebebiyle haklarında başlatılmış bulunan disiplin soruşturması ve adli soruşturma devam ederler, 

            c) Taksirli suçlar hariç, ağır hapis veya 6 aydan fazla hapis veyahut Devleti şahsiyetine karşı işlenen suçlarla, zimmet, ihtilas, irtikap, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, inancı kötüye kullanma gibi yüz kızartıcı veya şeref ve haysiyeti kırıcı suçtan veya istimal ve istihlak kaçakçılığı hariç kaçakçılık, resmi ihale ve alım satımlara fesat karıştırma, Devletin sırlarını açığa vurma suçlarından dolayı haklarında soruşturma açılanlar, 

            d) Herhangi bir suçtan dolayı tutuklu bulunanlar. 

            Yukarıda sayılanlar hakkında, Memurin Muhakematı Hakkında Kanunun Muvakkat hükümlerine göre men’i muhakeme kararı verilenler ile takibata yer olmadığı, kamu davasının ortadan kaldırılması, davanın düşürülmesi ve beraat kararı verilenlerin veya yapılan disiplin soruşturması sonunda meslekten veya memuriyetten çıkarma, kısa veya uzun süreli durdurma ceası almayanların veya okulla ilişiğinin kesilmesine karar verilmeyenlerin atamaları, emsallerinin atama tarihinden geçerli olmak üzere yapılır. 

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
RÜTBE TERFİİNİN ŞARTLARI

            RÜTBE TERFİİNİN GENEL ŞARTLARI 
            Madde 11- Rütbe terfii yapılabilmesi için aşağıdaki şartlar aranır; 

            a) Üst rütbede boş kadro bulunmak, 

            b) Bulunan rütbede bekleme süresini fiilen tamamlamak, 

            c) Son sicili olumlu olmak şartıyla bekleme süresi içindeki yıl sayısı kadar olumlu sicil almış olmak, 

            d) Rütbe terfii yapacağı sırada, meslekten veya memuriyetten ihracı gerektiren bir fiil sebebiyle hakkında başlatılan disiplin veya ceza uzaklaştırılmış olmamak, 

            e) Üst rütbeye terfi için gereken asgari yeterlilik notuna sahip olmak, 

            f) Genel Müdürlük Personel Daire Başkanlığınca Kanunda belirtilen yüzde miktarını aşmamak üzere, üst rütbelere terfi edecek amir kontenjanları içerisinde yer alacak yeterlilik notunu tutturmak. 

            Haklarında meslekten veya memuriyetten ihracı gerektiren bir fiil sebebiyle disiplin veya ceza soruşturması açılmış olanlardan, yapılan disiplin soruşturması sonunda meslekten veya memuriyetten çıkarma, kısa veya uzun süreli durdurma cezası almayanların veya haklarında, Memurin Muhakematı Hakkında Kanunu Muvakkat hükümlerine göre men’i muhakeme kararı verilenler ile takibata yer olmadığı, kamu davasının ortadan kaldırılması, davanın düşürülmesi ve beraa kararı verilenlerin yükselmeleri, emsallerinin terfi tarihinden itibaren geçerli olmak üzere yapılır. 

            EMNİYET MÜDÜRLÜĞÜNE TERFİ ŞARTLARI 
            Madde 12- Emniyet müdürlüğüne terfide genel şartların yanındaki aşağıdaik şartlar aranır. 

            a) 17/5/1989 tarihli ve 89/14144 sayılı Kararname ile yürürlüğe konulan Emniyet Hizmetleri Sınıfuı Mensupları Atama ve Yerdeğiştirme Yönetmeliğinde ikinci bölge olarak belirtilen yerlerde, Yönetmelikte öngörülen süre kadar görev yapmış olmak veya bu bölgede göreve devam ediyor bulunmak, 

            b) Mesleğe girişten itibaren üçten çok olumsuz sicil almamış olmak. 

            TERFİ SÜRESİNİN GECİKTİRİLMESİ 
            Madde 13- Rütbe terfi süresini; 

            a) Bulunan rütbede alınan her olumsuz sicil, bir yıl,  

            b) Rütbe terfi sınavına girmeme, başarısız sınav, yeterlik notunu tutturamama, yeterlilik sıralamasında kontenjana girememe halleri, bir sonraki sınıav dönemine kadr, 

            c) Kısa ve uzun süreli durdurma cezaları, paraya çevrilse veya tecil edimlse dahil alınan hapis cezaları, meslekten veya memuriyetten men cezaları ceza süresi, aylıksız izinde geçen süreler izin süresi kadar,  

            geciktirilir. 

            RÜTBE TERFİİNDEN DEĞERLENDİRİLMEYECEK SÜRELER 
            Madde 14- Polis amirlerinin bir üst rütbeye terfiinde, bu rütbedeki fiili çalışma süresi esas alınır. Mer’i mevzuat hükümlerine göre kazanılmış hak aylığında değerlendirilmesi yapılan her türlü uzmanlık tezi, master, doktora ve avukatlık stajı, rütbe kıdeminde değerlendirilmez. 

            Ancak, polis amiri olduktan sonra yapılan askerlik hizmeti, yurtdışı misyon koruma, yurtdışı kurs ve diğer görevler sebebiyle geçirilen süreler ile görev nedeniyle yaralanma halinde tedavi ve istirahat süreleri rtbe terfiinde değerlendirilir. 

BEŞİNCİ BÖLÜM
YETERLİLİĞİN TESBİT EDİLMESİ

            ÜST RÜTBEYE TERFİ EDECEKLERİN SAYISININ BELİRLENMESİ 
            Madde 15- Her yıl Genel Müdürlük Personel Daire Başkanlığınca, üst rütbelere terfi edecek amirlerin sayısı; komiser, başkomiser ve emniyet amirliğinde bulunan boş kadro sayısının %30’unu, emniyet şube müdürü ve ilçe emniyet müdürü boş kadroların %20’sini geçmemek üzere belirlenir. 

            Ancak, yeni birimlerin kurulması veya belirlenen kontenjanın ihtiyacı karşılamaması durumlarında, belirtilen yüzde oranlarını aşmamak kaydıyla yıl içerisinde ikinci bir defa kontenjanlar tesbit edilerek sınav açılabilir. 

            SINAVA ÇAĞRILMA VE TERFİ SINAVI 
            Madde 16- Yıl içinde rütbe terfii yapabilecek polis amirleri, terfi sınavına çağrılırlar. Sınavler emniyet müdürlüğüne terfide, yazılı, silah bilgisi ve atış olmak üzere iki aşamalı, diğer rütbelere terfide ise yazılı, silah bilgisi ve atış, fiziki yeterlilik olmak üzere üç aşamalı olarak yapılır. 

            Sınavlarda, aşağıda gösterilen puanlar esas alınır. 
 
  Yazılı  Atış Fiziki Yeterlilik Toplam
Kom. Yrd. 30 15 15 60
Komiser 30 15 15 6
Başkomiser 40 10 10 60
Emniyet Amiri 45 15   60
            Yazılı sınavda adaylara, öğrenim düzeyleri ve terfi edecekleri rütbeler gözönünde tutularak; Anayasa, Yönetim Bilimi ve Hukuku, Ceza Hukuku, polis mesleği ile ilgili mevzuat, Atatürk İlke ve İnkılapları ile genel kültür konularında sorular sorulur. 

            Sınavda başarıl sayılmak için, (&0)’ tam not üzerinden (40) puan almak gerekir. 

            Hakkında disiplin veya ceza soruşturması devam etmekte olanların sınavlarda aldıkları başarılı sonuçlar, soruşturma sonuna kadar geçerliliğini korur. 

            Sınava çağrılmasına rağmen Genel Müdürlükçe kabul edilen bir mazeret sebebiyle sınava katılamayanlar, aynı yıl içerisinde telafi sınavına alınırlar. Bunların yeterlilik notu, kentenjana giren en düşük yeterlilik notuna sahip eşiti rütbedeki polis amirlerinin aldıkları nottan aşağı olmamak kaydıyla terfileri emsallerine göre yapılır. 

            Görevleri sırasında yaralanan veya değişik sebeplerle silah atış kabiliyetini ve fiziki yeterliliğini belli bir oranda kaybettikleri doktor raporu ile tesbit edilen polis amirleri, talepleri halinde bu sınavlardan muaf tutulurlar. Bu durumdaki polis amirlerine, katılmadıkları her sınav için, o sınava ait toplam puanın, yazılı sınavdaki başarı yüzdesi ile çarpımından elde edilen rakama göre not verilir. 

            YETERLİLİK NOTU 
            Madde 17- Yeterlilik notu, bulunulan rütbede alınan olumlu sicil notlarının ortalaması, terfi sınavı notu ile Merkez İntihap Encümenince verilecek değerlendirme notunun toplamından meydana gelir. Bu not, komiser yardımcılığı ve komiserlikte (120), başkomiserlikte ve emniyet amirliğinde (125)’den az olamaz. 

            DEĞERLENDİRME NOTU 
            Madde 18- Sınav sonuçları belli olduktan sonra, Genel Müdürlük Personel Daire Başkanlığı, yıl içinde yükselebilecek polis amirlerinin grubunu, nasbını, görev bölgelerindeki hizmet sürelerini, olumlu sicil notlarını, başarılı sınav notunu, varsa terfiyi geciktiren sebepleri, ödüllerini ve cezalarını göseren bir çizelge düzenleyerek ilgilinin özlük dosyası ile birlikte Merkez İntihap Encümenine verir. 

            Merkez İntihap Encümeni üyeleri, çizelgeyi, raporu, özlük dosyalarını inceleyerek edindikleri kanaate göre her personele ayrı ayrı (0) ile (+10) arasında not verirler. Bu notların ortalaması alınarak değerlendirme notu belirlenir. 

            YETERLİLİK SIRALAMASININ YAPILMASI 
            Madde 19- Polis amirleri, yeterlilik notlarına göre en yüksek olandan başlayarak kendi rütbeleri içerisinde sıralanırlar. 

            Sıralamada, yeterlilik notu aynı olanlarda; sırasıyla, sicil not ortalaması, yazılı sınav notu ve değerlendirme notu yüksek olana öncelik tanınır. Bu durumda da eşitlik bozulmazsa; sırasıyla, silah bilgisi ve atış ve bulunulan rütbedeki kıdeme öncelik verilir. 

            Yapılan yeterlilik nout sıralamasında, belirlenen kontenjanın içine girenler rütbelere göre ayrı ayrı tesbit edilerek bir üst rütbeye terfi ettirilecek polis amirleri belirlenir. Kontenjana giremeyen polis amirleri, son sicili olumlu olmak kaydıyla daha sonra açılacak sınava yeniden çağrılırlar. 

            RÜTBE TERFİ KURSU 
            Madde 20- Yeterlilik notu sıralamasına göre kontenjana girerek bir üst rütbeye terfiilerine karar verilen polis amirleri, Merkezde veya bölge merkezlerinde düzenlenecek oryantasyon kursundan geçirilirler. Bu kursların yeri ve zamanı Genel Müdürlük Eğitim Daire Başkanlığınca tesbit edilir. 

            TERFİ TARİHLERİ 
            Madde 21- Terfiler her yılın 10 Nisan, 10 Ağustos ve 10 Aralık tarihlerinde yapılır. 

            İdari yargı kararları uyarınca nasıpları emsallerine göre düzeltilmesi gereken terfileri, terfi tarihleri beklenmeden hemen yapılır. 

ALTINCI BÖLÜM
KOMİSER YARDIMCILIĞI KURSU

            KOMİSER YARDIMCILIĞI KURSU AÇILMASI 
            Madde 22- İhtiyaç halinde, Genel Müdürlükçe ilk kademe amir yetiştirmek üzere en az iki yıl arayla komiser yardımcılığı kursu açılır. 

            Kursa alınacak personelin sayısı komiser yardımcılığı boş kadrosunun %30’unu geçemez. 

            KURSA BAŞVURU ŞARTLARI 
            Madde 23- Komiser yardmcılığı kursuna katılmak isteyen adaylarda aşağıdaki şartlar aranır. 

            a) En az lise ve dengi okul mezunu olmak, 

            b) Müracaat tarihi itibariyle fiilen en az üç yıl polis memurluğu yapmış olmak, 

            c) Son üç yıllık sicil raporları olumlu olmak, 

            d) Müracaat tarihine göre son üç yıl içerisinde kıdeme müessir ceza almamış olmak, 

            e) Haklarında meslekten veya memuriyetten ihracı gerektiren bir suçtan dolayı adli veya idari soruşturma yapılıyor olmamak ve bu suçlardan dolayı görevde uzaklaştırılmış bulunmamak, 

            f) Son müracaat tarihi itibariyle 24 yaşını doldurmuş, 36 yaşından gün almamış olmak, 

            KURSA KATILMA ŞARTLARI 
            Madde 24- Kursa başvuru şartlarını taşıyan polis memurları, meslek ve genel kültür bilgisine dayalı mülakat ve test sınavına tabi tutulurlar. Test sınavı (70), mülakat (30) puan üzerinden değerlendirilir. En yüksek puandan başlayarak yapılan sıralamada, kontenjana girenler kursa alınırlar. 

            KURSTA VERİLECEK EĞİTİM ESASLARI 
            Madde 25- Kurstaki eğitim; fiziki yeterliliğe %35, meslek ve genel kültür bilgisine %65 ağırlık verecek şekilde Genel Müdürlük Eğitim daire Başkanlığınca planlanıp, uygulanır, 

YEDİNCİ BÖLÜM
ÇEŞİTLİ HÜKÜMLER

            YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILAN YÖNETMELİK 
            Madde 26- 12/4/1988 tarihli ve 88/12905 sayılı Kararname ile yürrlüğe konulan “Poliste Rütbe Terfii Esaslarına Dair Yönetmelik” yürrlükten kaldırılmıştır. 

            HUKUKİ DAYANAK 
            Madde 27- Bu Yönetmelik, 3201 sayılı Emniyet Teşkilatı Kanununun 3748 sayılı Kanunla değişik 55 inci maddesine göre hazırlanmıştır. 

            Geçici Madde 1- Bu Yönetmeliğin 12 nci maddesinin (a) bendi hükmü ilk açılacak sınavda dikkate alınmaz: 

            Geçici Madde 2- 3201 sayılı Emniyet Teşkilatı Kanununun 311 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile değişik 55 inci maddesi ve buna istinaden düzenlenen 12/4/1988 tarihli ve 88/12905 sayılı Kararname ile yürürlüğe konulan Poliste Rütbe Terfii Esaslarına Dair Yönetmelikle öngörülen bekleme süreleri ile bu Yönetmelikle belirlenen bekleme süreleri arasındaki farklar, rütbe terfiini geciktiren herhangi bir sebep olmamak şartı ile polis amirlerinin terfi ettikleri rütbedeki kıdemlerine eklenir. 

            12/4/1988 tarihli ve 88/12905 sayılı Kararname ile yürürlüğe konulan Poüliste Rütbe Terfii Esaslarına dair Yönetmeliğe göre bulundukları rütbedeki bekleme sürelerini doldurmadığından sınava giremeyen; ancak, 3748 sayılı Kanunun yürürlüğe girdiği tarihte, bu Kanunda gösterilen en az bekleme süresini, tamamlayarak sınava girmeye hak kazananlar ile daha önceki yıllarda girdikleri sınavlarda başarılı olamayanlar, öncelikle rütbe terfi sınavına çağrılırlar ve bu Yönetmelikle belirlenen diğer terfi şartlarını taşımaları halinde, bir defaya mahsus olmak kaydıyla kontenjan durumun bakılmaksızın üst rütbeye terfi ettirilirler. 

            Geçici Madde 3- Bir defaya mahsus ve ilk açılacak sınav için geçerli olmak üzere, komiser yardımcılığı kursu için müracaat eden polis memurlarında üst yaş sınırı 42 (dahil) kabul edilir. 

            YÜRÜRLÜK 
            Madde 28- Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer. 

            YÜRÜTME 
            Madde 29- Bu Yönetmelik hükümlerini İçişleri Bakanı yürütür.