Gümrük Mevzuatı  
Resmi Gazete Tarihi: 22.07.1999 Perşembe Sayı: 23763 (Asıl) 
Devlet Bakanlığından 
 
GÜMRÜK HATTI DIŞI EŞYA SATIŞ MAĞAZALARI VE DEPOLARI YÖNETMELİĞİ
 
 
            AMAÇ VE KAPSAM 
            Madde 1- Bu Yönetmelik, Türkiye'ye gelen veya Türkiye'den giden yolcular ile transit yolculara, Türkiye'ye kesin dönüş yapan kişilerle çeyiz eşyası ithal etmeye hak kazanmış kişilere, yabancı devletlerin veya uluslararası kuruluşların Türkiye'deki temsilciliklerine ve mensuplarına, yabancı ülkelere sefer yapan gemi ve uçaklara, yat limanlarına gelip giden veya kışlayan yat ve tekne sahiplerine, yabancı basın yayın organlarının yabancı uyruklu mensuplarına ve Gümrük Müsteşarlığınca belirlenecek diğer kişilere satış yapmak üzere giriş ve çıkış yolcu salonlarında ve yurt içinde açılacak Gümrük Hattı Dışı Eşya Satış Mağazaları ve Depolarının kuruluşuna, işleyişine ve eşya satışına ilişkin esasları kapsar. 

            DAYANAK 
            Madde 2- Bu Yönetmelik 1615 sayılı Gümrük Kanunu'nun antrepo rejimini kapsayan hükümleri ile 18/4/1996 tarihli ve 96/8089 sayılı Bakanlar Kurulu Kararına dayanılarak hazırlanmıştır. 

            TANIMLAR 
            Madde 3- Bu Yönetmeliğin uygulanmasında, 

            a) Bakanlık; Devlet Bakanlığını, 

            b) Müsteşarlık; Gümrük Müsteşarlığını, 

            c) Gümrük Hattı Dışı Eşya Satış Mağazası (Mağaza); birinci maddede belirtilen kişilere satış yapmak üzere tesis edilen ve genel antrepo sayılan yerleri, 

            d) Depo; aynı firmanın veya kuruluşun çeşitli yerlerde bulunan mağazalarının stok ihtiyacını karşılamak amacıyla eşya konulan ve 1615 sayılı Gümrük Kanunu ile Gümrük Yönetmeliği'nin ilgili maddelerinde belirtilen özellikleri taşıyan ve genel antrepo sayılan yerleri, 

            e) Ev eşyası; Müsteşarlıkca belirlenen eşyayı, 

            f) Yolcu; ticaret, memuriyet, tahsil, ziyaret, tedavi, turizm, gibi herhangi bir amaçla geçerli bir pasaport veya pasaport yerine geçen belgeyle, giriş ve çıkış kapılarından Türkiye'ye gelen veya Türkiye'den giden Türk veya yabancı kişileri, İfade eder. 

            Nakil vasıtaları sürücüleri ile hizmetlileri yolcu sayılmazlar. 

            YETKİ 
            Madde 4- Müsteşarlık, 

            a) Mağaza ve depo açma izni vermeye, 

            b) Mağazaların kuruluş, işleyiş ve eşya satış esaslarını belirlemeye, 

            c) Mağazadan satılabilecek eşyayı, miktarını, kıymetini ve eşya alabilecek kişileri saptamaya, 

            d) Bu Yönetmeliğin işleyişinde ortaya çıkabilecek sorunlarla ilgili olarak gerekli tedbirleri almaya, yetkilidir. 

            MAĞAZA VE DEPO AÇMA İZNİ VERİLEBİLECEK OLANLAR 
            Madde 5- Bu Yönetmelik hükümleri uyarınca mağaza ve depo açma izni verilebilecek olanlar şunlardır: 

            a) Kamu Kuruluşları. 

            b) Türk Ticaret Kanunu hükümlerine göre kurulmuş anonim şirketler. 

            Bu şirketlerin; 

            1) Asgari beş yıldır faaliyette bulunuyor, 

            2) Son beş yılda ödediği Kurumlar Vergisinin basit ortalamasının bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği yıl itibarıyla en az 1,000,000,000 TL. (Birmilyar TL.) olması gerekir. 

            Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği yılı izleyen yıllarda yapılan başvurularda son beş yılda ödenen Kurumlar Vergisinin basit ortalaması olarak aranacak tutar, başvurudan önceki yılda uygulanan tutarın Maliye Bakanlığınca yine o yıl için tespit ve ilan olunan yeniden değerleme oranının beşte biri oranında arttırılması suretiyle bulunur. 

            BAŞVURU İÇİN ARANAN ŞARTLAR 
            Madde 6- Mağaza ve depo açma izni almak üzere başvuracakların; 

            a) Yönetim Kurulu üyelerinin ve şirket sermayesinin %10'undan fazlasına sahip olanların, hırsızlık, emniyeti suistimal, dolandırıcılık, yalan yere şahadet, yalan yere yemin, cürüm tasnii, iftira, irtikap, irtişa ve kaçakçılık cürümlerinden biri dolayısıyla hapis cezası veya aynı derecede cezayı gerektiren bir suçtan veya 1918 sayılı Kaçakçılığın Men ve Takibine Dair Kanun ile 1567 sayılı Türk Parasının Kıymetini Koruma Hakkında Kanuna muhalefetten mahkum olmaması, 

            b) 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 359 uncu maddesinde belirtilen (1/1/1999 tarihinden önceki dönem için aynı Kanunun 344 ncü maddesinin (1 - 6) numaralı bentlerinde belirtilen) fiilleri işlememiş olması, 

            c) (Ek: 1)'de belirlenen örneğe uygun ve noter huzurunda düzenlenen taahhütname vermesi, 

            d) Depo ve mağaza olarak açıp işletilecek yerin başvuru sahibine ait olmaması durumunda bu yerin kiralandığını gösteren sözleşmenin ibraz edilmesi, 

            e) Mağaza ve depo işletmeciliği nedeniyle devlete (ikmalen, re'sen ve idarece tarh olunan vergilerden dolayı mükellefçe idari yargı mercilerinde açılan davalara ilişkin olup kesinleşmemiş olanlar hariç) vergi borcu bulunmaması, gerekmektedir. 

            BAŞVURU MERCİİ 
            Madde 7- Depo ve mağaza açmak isteyenler 5 ve 6 ncı maddelerde yazılı şartların varlığını kanıtlayan bilgi ve belgelerle beraber depo ve mağazanın denetimi altında bulunacağı gümrük müdürlüğüne başvururlar. 

            Gümrük müdürlüğü başvuru belgelerini inceler; eksiklikleri varsa tamamlattırır ve oluşturulacak heyet tarafından düzenlenen görgü raporuna ekleyerek görüşü ile birlikte bütün belgeleri bağlı bulunduğu Gümrükler Başmüdürlüğüne gönderir. Gümrükler Başmüdürlüğü bu belgeler üzerinde gerekli incelemeyi yapar, görüşünü de belirtmek suretiyle değerlendirilmek üzere bütün belgeleri Müsteşarlığa (Gümrükler Genel Müdürlüğüne) intikal ettirir. 

            FAALİYETE GEÇEBİLMEK İÇİN ARANAN ŞARTLAR 
            Madde 8- Faaliyete geçebilmek için aranan şartlar aşağıda belirtilmiştir: 

            a) Teminat: Faaliyete geçebilmek için kamu kuruluşları dışındaki kuruluşlarca mağazaların faaliyet konuları ve yerlerine göre Gümrük Kanunu uyarınca aranacak vergi ve cezaya karşılık olmak üzere Gümrük Müsteşarlığınca belirlenecek tutardaki nakdin veya banka teminat mektubunun veya hazine tahvil ve bonolarının teminat olarak mağazanın denetimi altında bulunduğu gümrük müdürlüğüne ibraz edilmesi gerekir. 

            Gümrük müdürlüğü keyfiyeti Gümrük Müsteşarlığına (Gümrükler Genel Müdürlüğüne) bildirilir. 

            b) Süre: Mağaza açma izni verilenlerin izin yazısının kendilerine tebliğ tarihini izleyen günden itibaren 6 (altı) ay içinde faaliyete geçmeleri gerekir. 

            Bu süre içinde faaliyete geçilmemesi halinde verilen izin iptal edilir; alınan teminat iade edilir. Mağaza açmak için yeniden başvurulabilir. 

            MAĞAZALARIN FAALİYET KONUSU 
            Madde 9- Mağazalar bulundukları yerlere göre aşağıda belirtilen şekilde faaliyet gösterirler. 

            a) Yolcu girişi ve çıkışı yapılan gümrük kapılarında açılacak mağazalar; 

            1) Türkiye'ye giriş yapan yolculara, satış tarihinde yürürlükte bulunan gümrük mevzuatına göre gümrük vergisi ödenmeksizin yurda ithal edilebilecek hediyelik ve zati eşya ile "Yolcu Beraberinde Veya Posta Yoluyla Gelen Eşya İçin Tek ve Maktu Vergi Listesi"nde yer alan eşyadan Müsteşarlıkça uygun bulunacak eşyayı, 

            2) Türkiye'den çıkış yapan veya transit geçen yolculara 1 nolu alt bentte belirtilen eşya ile birlikte en fazla 3 karton (600 adet) sigarayı, 

            3) Yabancı ülkelere çıkış yapan gemi ve uçaklara satılmak üzere "Zati Eşya Listesi"nde yer alan eşya ile müracaat halinde Müsteşarlıkça belirlenen eşyayı, satabilir. 

            Taşıt sürücüleri ve hizmetlilerin yılda 4 defa Türkiye'deki Gümrük Hattı Dışı Eşya Satış Mağazalarından satın alınmak kaydıyla en fazla 3 karton (600 adet) sigara ile bir litre içkiyi hediyelik eşya vasfında vergiden muafen yurda sokmalarına gümrük müdürlüğünce izin verilir. 

            Yurda ithal edilecek eşyanın gümrük muayenesinden geçmeden önce alınması şarttır. 

            b) Yurt içinde açılacak mağazalar; 

            1) Yolculara, yabancı basın yayın organlarının yabancı uyruklu mensuplarına, 1615 sayılı Gümrük Kanunu uyarınca gümrük vergisinden muaf olarak ev eşyası ithal edebilecek kişilere, yabancı devletlerin veya uluslararası kuruluşların Türkiye'deki temsilciliklerine ve mensuplarına eşya satabilecek mağazalar; "Yolcu Beraberinde Veya Posta Yoluyla Gelen Eşya İçin Tek ve Maktu Vergi Listesi"nde ve "Zati Eşya Muafiyeti Listesi"nde yer alan eşyayla Müsteşarlıkça belirlenen ev eşyası ile diğer eşyanın satışını yapabilir. 

            Vergiden muaf olarak ev eşyası ithal edebilecek olanlar bu mağazalardan vergisiz olarak ev eşyası satın alabilir. 

            2) Yat limanlarında açılacak mağazalar; buraya gelip giden, kışlayan yat ve teknelerde kullanılacak malzeme, teçhizat, tesisat ve avadanlıkların satışını yapabilirler. 

            3) Uluslararası faaliyetlerin gerektirdiği hallerde Müsteşarlıkça uygun görülen yerlerde açılacak mağazalar ise sadece zat eşyası ile hediyelik eşyayı satabilir. 

            c) Bu Yönetmelikte belirtilen genel şartları haiz şirketlerce ve kamu kuruluşlarınca, yer sağlanması sorununun kendilerince çözümlenmesi kaydıyla gümrüklü saha içinde bulunan kapalı mahallerde yolcunun ihtiyaçlarının karşılanmasına yönelik olarak ve buralarda tüketilmesi şartıyla eşya satışına Müsteşarlıkça müsaade edilebilir. 

            MÜKELLEFİYET 
            Madde 10- Mağaza işletme hakkı alanlar 1615 sayılı Gümrük Kanunu, 3/2/1973 tarihli ve 14437 mükerrer sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Gümrük Yönetmeliği, 1918 sayılı Kaçakçılığın Men ve Takibine Dair Kanun ile dış ticaret rejimi, standardizasyon mevzuatı ve Türk parasının kıymetini koruma mevzuatı hükümlerine uymakla mükelleftirler. 

            Mağzalar bu Yönetmeliğin yayımı tarihinden itibaren otomasyon sistemine 90 gün içinde geçmek zorundadırlar. 

            Mağazalar, denetimi altında bulunduğu gümrük müdürlüğünce tayin edilecek zamanlarda 24 saat açık bulundurulur. 

            Satıcılarca satışa sunulan ve Yolcu Beraberinde Veya Posta Yoluyla Gelen Eşya İçin Tek ve Maktu Vergi Listesinde yer alan eşya ile ev eşyasına ilişkin olarak katalog çıkarılır ve kataloglar satıştan önce Müsteşarlığa tasdik ettirilmek suretiyle her zaman değiştirilebilir. 

            MAĞAZALARIN DEVRİ 
            Madde 11- Gümrük hattı dışı eşya satış mağazaları ve depoları Müsteşarlıktan izin alınmaksızın başkalarına devredilemez. Devir taleplerinde, devralacak firmalar için bu Yönetmeliğin 5 ve 6 ncı maddelerinde belirlenen mağaza ve depo açma ve işletme izni verilebilecek olanlar için gerekli şartların tümü aranır. 

            DEFTER VE BELGELER 
            Madde 12- Mağaza ve depo açma izni alanlar aşağıdaki defter ve belgeleri bilgisayar ortamında tutmak ve düzenlemek zorundadırlar. 

            1) Genel Antrepo Giriş-Çıkış Defteri, 

            2) Satış Belgesi, 

            3) Satış Listesi, 

            4) Aylık Satış Listesi, 

            5) Eşya Yollama Kağıdı, 

            6) Stok Cetveli. 

            GENEL ANTREPO GİRİŞ-ÇIKIŞ DEFTERİ 
            Madde 13- Genel Antrepo Giriş-Çıkış Defteri; Depoya veya mağazaya alınan ve depodan veya mağazadan çıkan her beyanname veya eşya yollama kağıdı veya satış listesi muhteviyatı eşyaya ait işlemlerin tarih sırası itibarıyla kaydedildiği defterdir. Her depo ve mağaza için ayrı ayrı tutulur. Genel Antrepo Giriş-Çıkış Defterinin her yaprağı müteselsil sıra numaralı olur. 

            TASDİK ZAMANI 
            Madde 14- Genel Antrepo Giriş-Çıkış Defterinin aşağıda yazılı zamanlarda tasdik ettirilmesi mecburidir: 

            a) Öteden beri faaliyete devam edenler defterin kullanılacağı yıldan önce gelen son ayda. 

            b) Yeni faaliyete geçenler faaliyete geçmeden önce. 

            c) Defter yapraklarının dolması halinde yaprakların kullanılmaya başlanmasından önce. 

            TASDİK MAKAMI 
            Madde 15- Genel Antrepo Giriş-Çıkış Defteri, satış mağazasının bulunduğu yerdeki noter veya noterlik görevini ifa ile mükellef olanlar tarafından tasdik olunur. 

            TASDİK ŞERHİ 
            Madde 16- Noterlerin yapacağı tasdik şerhi Genel Antrepo Giriş-Çıkış Defterinin ilk sahifesine yazılır ve aşağıdaki bilgileri içerir. 

            1) Firma ünvanı, 

            2) İş adresi, 

            3) Defterin nevi, 

            4) Defterin kaç sahifeden ibaret olduğu, 

            5) Defterin kullanılacağı dönem, 

            6) Firmanın denetimi altında bulunduğu gümrük idaresi, 

            7) Tasdik tarihi, 

            8) Tasdik numarası, 

            9) Tasdiki yapan makamın mühür ve imzası. 

            TASDİK ŞEKLİ 
            Madde 17- Genel Antrepo Giriş-Çıkış Defteri aşağıdaki şekilde tasdik olunur: 

            Defterler sayfa numarası izlediği saptanarak noterce tasdiklenir. 

            Mağaza ve depo sahipleri bir yıl içinde kullanacaklarını tahmin ettikleri sayıdaki yaprağı yukarıdaki esasa göre tasdik ettirirler. Tasdikli yapraklar bittiği takdirde yeni yapraklar kullanılmadan önce tasdik ettirilir. Tasdik makamı aynı takvim yılında mükerrer olmayacak şekilde ilave yaprak sayısını ilk tasdik şerhinin altına kaydeder ve bu kaydı usulüne göre tasdik eder. 

            KAYIT ZAMANI VE ŞEKLİ 
            Madde 18- Genel Antrepo Giriş-Çıkış Defteri depoya ve mağazaya giren ve çıkan eşyanın izlenmesi için kullanılır. Kayıtlar beyanname, eşya yollama kağıtları ve satış listesine dayalı olarak yapılır ve en az aşağıdaki yazılı bilgileri içerir. 

            1) Eşyanın depoya veya mağazaya giriş tarihi, 

            2) Eşyaya ilişkin beyanname, eşya yollama kağıdı veya satış listesinin tarih ve numarası, 

            3) Eşyanın cinsi, kodu ve miktarı, 

            4) Eşyanın nereden/nereye gönderildiği, 

            5) Eşyanın depodan veya mağazadan çıkış tarihi. 

            Depo ve mağazalarda önceki yıllardan kalan eşya, mali yılbaşında yapılan sayımlara istinaden ayrı bir sütun oluşturularak eşyanın Türkiye'de ilk defa antrepoya alındığı yer ve beyannamenin tescil sayı ve tarihi de belirtilmek suretiyle kaydedilir. 

            Deftere kayıtların 3 gün içinde tamamlanması zorunludur. 

            SATIŞ BELGESİ 
            Madde 19- Mağazalarda yapılan satışta satıcı, alıcı ve satışa konu eşyaya ilişkin bilgileri içeren ve düzenleyen tarafından tarih ve sıra numarasına göre saklanması zorunlu olan satış fişi ya da fatura şeklindeki belgelerdir. 

            Satış belgesinde aşağıdaki bilgiler bulunur. 

            1) Düzenleme tarihi, seri ve sıra numarası, 

            2) Düzenleyen mağazanın adı ve adresi, 

            3) Biniş kartı (Boarding) veya pasaport numarası, 

            4) Satılan eşyanın kod numarası, nev'i, satış fiyatı, 

            5) Satışı yapan mağaza görevlisinin adı, soyadı veya bu görevliyi belirleyen her türlü tanıtıcı işaret. 

            Satış belgesi seri/sıra numarası dahilinde teselsül ettirilir ve iki örnek olarak düzenlenir. 

            SATIŞ BELGESİ KULLANMA MECBURİYETİ 
            Madde 20- Mağazalar sattıkları eşya için satış belgesi vermek ve müşteri de söz konusu belgeleri istemek ve almak mecburiyetindedir. 

            SATIŞ LİSTESİ 
            Madde 21- Satış listesi gemi ve uçaklarda satılmak üzere teslim edilen eşyayı göstermek için üç örnek olarak düzenlenir (Ek: 2). 

            SATIŞ LİSTESİNDE BULUNACAK BİLGİLER 
            Madde 22- Satış listesi her takvim yılı başından itibaren teselsül ettirilir ve en az aşağıdaki bilgileri içerir. 

            1) Firma ünvanı, 

            2) Eşyanın cinsi, nevi, miktarı, tutarı, 

            3) Satış belgesinin tarih ve numarası. 

            AYLIK SATIŞ LİSTESİ 
            Madde 23- Mağazalar sattıkları eşyanın cinsini ve miktarını tespit etmek üzere her ay aylık satış listesi düzenler (Ek: 3). 

            Aylık satış listesinde en az aşağıdaki bilgiler bulunur. 

            1) Düzenleyen mağazanın adı, 

            2) Eşyanın cinsi, kod numarası ve satılan miktar, 

            3) Listenin ait olduğu dönem. 

            AYLIK SATIŞ LİSTESİ NİZAMI 
            Madde 24- Aylık satış listeleri her ay satılan eşyaya ilişkin satış belgesi esas alınarak düzenlenir. Aylık satış listeleri biri asıl 3 örnek düzenlenir ve listenin aslı en geç müteakip ayın 3 üncü günü akşamına kadar mağazanın bağlı bulunduğu gümrük müdürlüğüne verilir. Bir örneği depoya gönderilir, bir örneği de satış mağazasında saklanır. 

            EŞYA YOLLAMA KAĞIDI 
            Madde 25- Aynı gümrük müdürlüğü denetimi altında bulunan mağazadan mağazaya, depodan mağazaya ve mağazadan depoya eşya sevkinde kullanılan belgedir (Ek: 4). 

            EŞYA YOLLAMA KAĞIDINDA BULUNACAK BİLGİLER 
            Madde 26- Eşya yollama kağıdı her takvim yılı başından itibaren birden başlayarak teselsül ettirilir ve aşağıdaki bilgileri içerir. 

            1) Düzenleme tarihi ve sıra numarası, 

            2) Eşyanın ait olduğu gümrük beyannamesinin tarih ve sayısı ile depo ve mağazanın ismi, eşyayı teslim alanın adı, soyadı ile imzası, 

            3) Eşyanın kod numarası, cinsi, adet veya miktarı, 

            4) Eşyayı teslim alan mağaza görevlisinin adı, soyadı, ya da tanıtıcı işareti. 

            STOK CETVELİ 
            Madde 27- Stok cetveli gerek depo gerekse mağazada dörder aylık dönemler itibarıyla Ocak, Mayıs ve Eylül aylarında dönem başı mevcudunu göstermek üzere ayrı ayrı iki nüsha olarak düzenlenen bir cetveldir (Ek: 5). Düzenlenen stok cetvellerinin bir nüshası bağlı bulunan gümrük müdürlüğüne verilir, diğer nüshası da mağaza veya depoda saklanır. 

            Stok cetvelinde aşağıdaki bilgiler bulunur. 

            1) Mağazanın veya deponun adı ve cetvelin ait olduğu dönem, 

            2) Dönem başındaki eşya cinsi ile mevcudu, dönem içinde giren ve çıkan eşya miktarı ve dönem sonu mevcudu. 

            Eşya kod numarası ve cinsine göre sütunlara ayrılmış bulunan stok cetvellerinde, dönem başı mevcudu ile dönem sonu mevcudu tek kalemde, dönem içinde giren ve çıkan ise ayrı ayrı gösterilir. 

            DEPOYA EŞYA ALINMASI 
            Madde 28- Depoya eşya konulması işlemleri, Gümrük Kanunu'nda ve Gümrük Yönetmeliğinde belirlenen esaslara tabidir. 

            DEPODAN EŞYA ÇIKARILMASI 
            Madde 29- Depodan diğer bir depoya eşya, gümrük beyannamesi ile sevk edilir. Bunun için düzenlenecek üç nüsha beyannamenin bir nüshası eşyayı sevk eden gümrük müdürlüğünde kalır, iki nüshası eşya ile birlikte gönderilir. Varış gümrüğünce eşyanın depoya alınmasından sonra beyannamenin bir nüshası alıkonulur, diğer nüsha eşyayı sevk eden gümrük müdürlüğüne iade edilir. Eşya varış yerindeki depoya gümrük beyannamesi düzenlenerek alınır. Tasdikli beyanname nüshasını alan eşyanın sevk edildiği gümrük müdürlüğünce gerekli kayıt işlemleri Gümrük Yönetmeliğindeki esaslara göre yapılır. 

            Depodan aynı gümrük müdürlüğü denetimi altında bulunan mağazaya eşya sevki için 4 nüsha eşya yollama kağıdı düzenlenir. Eşya yollama kağıdının bir nüshası depoda kalır diğer nüshalar eşya ile birlikte gönderilir. Üç nüshası da ilgili gümrük memuru ve mağaza yetkilisi tarafından imzalandıktan sonra bir nüshası mağazada bırakılır, bir nüshası depoya gönderilir ve depoda kalan ilk nüshaya eklenir, son nüsha da gümrük müdürlüğünün manifesto servisine verilir ve manifesto servisince eşya yollama kağıdı ait olduğu beyannameye eklenir. Eşya yollama kağıdı muhteviyatı eşya mağazaya gümrük müdürlüğünün görevlendireceği gümrük veya muhafaza memurunun refakatinde sevk edilir. 

            Ayrı ayrı beyannamelere kayden depoya alınan eşyanın sevki durumunda eşyanın ait olduğu her bir gümrük beyannamesinin tarih ve sayısının ayrı ayrı eşya yollama kağıdında belirtilmesi zorunludur. 

            Depodan aynı gümrük idaresi denetimi altında olmayan bir mağazaya eşya gönderilmesi halinde gümrük beyannamesi düzenlenir. 

            Mağazaya gönderilen eşyanın depoya iadesi mümkündür. Bu maddede yazılı esaslar mağazadan depoya eşya iadesinde de geçerlidir. Firmanın deposundan ancak kendi mağazasına eşya sevki yapılabilir. Satışına izin verilmeyen eşya depodan satış mağazasına sevk edilemez. 

            MAĞAZAYA EŞYA ALINMASI 
            Madde 30- Gümrük beyannamesi veya eşya yollama kağıdı ile mağazaya gelen eşya 18 inci maddede belirtilen şartlar dahilinde kayıt altına alınır. 

            Farklı gümrük müdürlüğü denetimi altında bulunan mağazadan mağazaya eşya nakli mümkün değildir. 

            EŞYANIN SATIŞI 
            Madde 31- Mağazadan eşya satışı 19 uncu maddede belirtilen belgeler ile Türk lirası veya konvertibl yabancı para cinsinden her türlü ödeme aracıyla aşağıda sayılan kişi ve yerlere yapılır. 

            a) Yolculara Eşya Satışı: Yolculara yapılan satışlarda satışın bizzat yolcuların kendisine yapılması esastır. Vekalet ve pasaport ibraz edilse dahi yolcu dışındaki bir kişiye satış yapılması mümkün değildir. 

            Yolculara satılan eşyanın vergiye ya da bandrole tabi olması halinde verginin ya da bandrolün tahsil edildiğine dair belge mağaza görevlisine ibraz edilmeden eşya teslim edilmez. 

            Yolcuların bu Yönetmeliğin 2 nci maddesinde belirtilen Bakanlar Kurulu Kararında yeralan esaslar çerçevesinde yurt içi mağazalardan eşya satın alması mümkündür. 

            b) Gemi ve Uçaklara Eşya Satışı: Yabancı ülkelere sefer yapan gemi ve uçaklarda satışa sunulacak eşya; mağazalardan eşyanın cins ve miktarını gösteren "Talep Formu"na istinaden yetkili bir personel (uçak ve/veya gemi kaptanı, kabin amiri ya da gemi katibi) tarafından teslim alınır. Teslim edilen eşya için her bir sefer itibarıyla tek bir satış belgesi düzenlenir. Satılan eşyanın kod numarasını, nev'ini, miktarını ve satış fiyatını gösteren üç örnek liste düzenlenerek listenin bir örneği satış belgesi ile birlikte alıcıya verilir. Listenin bir örneği satış belgesinin mağazada kalacak örneğine eklenir, üçüncü örneği ise saklanmak üzere gümrük müdürlüğüne ibraz edilir. 

            c) Yolcular ve Yat Sahiplerine Eşya Satışı: Yolcular ve yat sahipleri yurt içinde açılan mağazalardan satın aldıkları eşya için düzenlenen satış belgelerini gümrük müdürlüğüne ibraz ederek gümrük müdürlüğüne tahakkuk varakası düzenlettireceklerdir. 

            Yurt içinde açılan mağazalar yabancı devletlerin veya uluslararası kuruluşların Türkiye'deki temsilcilikleri ve mensupları ile yabancı basın yayın organlarının yabancı uyruklu mensuplarına Dışişleri Bakanlığınca düzenlenmiş Büyükelçilik Mektupları (Takrir) ile satış yapabileceklerdir. 

            SARF MALZEMELERİ 
            Madde 32- Gümrük Hattı Dışı Eşya Satış Mağazalarında satışa sunulan eşyanın tanıtımında kullanılan ve alıcıya bedelsiz olarak sunulan testerler ile satılan eşyanın konulduğu ambalaj malzemelerine mağazada satılan diğer mallara uygulanan işlemler uygulanmaz. 

            PERSONELE AİT GİRİŞ VE KİMLİK KARTINA İLİŞKİN İŞLEMLER 
            Madde 33- Gümrük müdürlüğünce daimi giriş kartlarının verilmediği durumlarda bu kartı vermeye yetkili birimler, yolcu muayenesinin yapıldığı yerlere yönelik verilecek izinlerde veya bu kartların iptalinde gümrük müdürünün görüşünü alırlar. 

            DENETİM VE MÜEYYİDE 
            Madde 34- Depo ve mağazalar gümrük müfettiş ve müfettiş muavinlerinin, gümrük kontrolörleri ve stajyer gümrük kontrolörleri ile gümrük müdürü ve yetkili memurlarının ve Bakanlıkça yetkili kılınacak kişilerin inceleme ve denetimine tabidir. Mağaza ve depo yetkilileri, bu yerleri inceleme ve denetim elemanlarının talepleri halinde derhal açmaya, her türlü kolaylığı göstermeye ve istenen bilgi ve belgeleri vermeye mecburdur. Buna riayetsizlik halinde mağaza veya depo, denetim ve inceleme yapanlarca istenen hususlar yerine getirilinceye kadar geçici olarak kapatılır. İstenilen hususlar yerine getirildiğinde derhal açılır. 

            Bu yerlerde yapılacak denetim ve soruşturma sonucunda tespit edilen aksaklıklar için ilgililer hakkında Gümrük Kanunu ile 1918 sayılı Kaçakçılığın Men ve Takibine Dair Kanun ve diğer mevzuat hükümleri uygulanır. Belirtilen mevzuata aykırılıklar nedeniyle mağaza veya depo, denetimi yapan kişilerce 10 güne kadar kapatılabilir. Kapatma kararı, kapatma nedenleriyle birlikte en seri haberleşme aracı ile kapatma süresi de belirtilmek suretiyle Gümrük Müsteşarlığına bildirilir. 

            Kapatılan mağaza veya depoyu açmaya, kapatma süresini 3 aya kadar uzatmaya ve gerekirse açılış izninin iptaline Gümrük Müsteşarlığı yetkilidir. 

            Yetkililerce denetim ve soruşturma yapılıyor olması, devlet alacağını koruyucu tedbirler alınması, firmanın gümrük müdürlüğüne karşı sorumluluğunu kaldırmaz. 

            Bu Yönetmelikle gümrük müdürlüğüne ibrazı öngörülen belgeleri zamanında ibraz etmeyen mağaza veya depo, bu belgeler verilinceye kadar gümrük müdürünce kapatılabilir. Üst aramasına karşı koyan veya gümrük nizamlarına uymayan personelin daimi giriş kartı gümrük müdürü tarafından iptal edilir veya iptali hususunda gerekli girişimlerde bulunulur. 

            YILLIK SAYIM 
            Madde 35- Depo ve mağazanın yıllık normal sayımları Gümrük Kanunu'nun 111 inci maddesi ile Gümrük Yönetmeliği'nin 812 nci maddesinde belirtilen esaslar dahilinde yapılır. Depo ve mağaza sayımlarında bulunacak heyete ilgili gümrük müdürü tarafından tayin edilecek en az şef seviyesinde bir memur başkanlık eder. 

            FAZLA VE NOKSANLIKLAR İLE MEVZUATA AYKIRI SATIŞLAR 
            Madde 36- Sayım sonunda tespit edilen fazla ve noksanlıklar hakkında gümrük mevzuatı hükümleri doğrultusunda aşağıda belirtilen şekilde işlem yapılır. 

            Mevcut kayıtlar ile sayım sonunda tespit edilecek miktarlar arasında fark bulunduğu takdirde noksan ve fazlalıkların sebebi araştırılır. 

            a) Noksan bulunan eşyanın vergi ve resimleri derhal tahsil edilir, mevcut kayıtlar sayım zaptına göre düzeltilir. 

            b) Fazla bulunan eşya kayda alınarak, Gümrük Kanunu'nun 140 ıncı maddesi hükümleri uyarınca tasfiyeye tabi tutulur. 

            Yapılan inceleme ve denetlemeler sonucunda, hak sahibi olmayan kişilere yapıldığı ya da hak sahiplerine olmakla birlikte limit üzerinde gerçekleştiği belirlenen satışa ilişkin eşya da noksan çıkan eşya addedilerek işlem yapılır. Bu tür eşyanın gümrük vergileri tahsil edilir. Ayrıca limit fazlası veya hak sahibi olmayan kişilere yapıldığı anlaşılan her bir satış için 1615 sayılı Gümrük Kanunu'nun 156 ncı maddesinin 2 nci bendinde belirtilen para cezasının en yükseği uygulanır. Konunun 1615 sayılı Gümrük Kanunu ve 1918 sayılı Kaçakçılığın Men ve Takibine Dair Kanun hükümleri ile bu Yönetmeliğin 35 nci maddesi hükümlerine muhalefet teşkil etmesi halinde gereği ayrıca ifa edilir. 

            GÜMRÜK İDARESİNİN GÖREVLERİ 
            Madde 37- Gümrük müdürlükleri bu Yönetmelik hükümlerine göre kendilerine tevdi edilen belgeleri muntazam bir şekilde saklar; Yönetmelik hükümlerinin gereği gibi uygulanmasının sağlanması, tespit edilebilecek aksaklıkların zamanında giderilmesi ve tedbirlerin alınması amacıyla depo ve mağazaya ait işlemleri sürekli olarak izler. 

            Taşıt yoğunluğu ve yolcu durumuna göre mağazanın günün hangi saatinde açık tutulacağı ilgili gümrük idaresince tespit edilir. Bu saatler dışında mağaza açık bulundurulamaz ve satış yapılamaz. Yurt içindeki mağazalar normal mesai saatleri içinde satış yaparlar. 

            FAZLA MESAİ 
            Madde 38- Depo ve mağaza işleten kuruluşların talebi halinde Gümrük Kanunu'nun 16 üncü maddesi hükümleri uyarınca işlem yapılır. 

            YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILAN MEVZUAT 
            Madde 39- 24/8/1985 tarihli ve 18852 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Gümrük Hattı Dışı Eşya Satış Mağazaları ve Depoları Yönetmeliği ek ve değişiklikleri ile birlikte yürürlükten kaldırılmıştır. 

            Geçici Madde 1- Bu mağazalar, 10 uncu maddede belirtilen süre sonuna kadar bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten önce yürürlükte bulunan Yönetmelik hükümlerine göre tutulan ve düzenlenen defter ve belgeleri kullanmaya devam edebilirler. 

            YÜRÜRLÜK 
            Madde 40- Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer. 

            YÜRÜTME 
            Madde 41- Bu Yönetmelik hükümlerini Gümrük Müsteşarlığı'nın bağlı bulunduğu Bakan yürütür. 

EK: 1
GÜMRÜK HATTI DIŞI EŞYA SATIŞ MAĞAZASI VE DEPOSU AÇMAK İSTEYENLERDEN ALINACAK TAAHHÜTNAME ÖRNEĞİ

            ................................................................. açmak istediğimiz mağaza/depo için Gümrük Müsteşarlığınca verilecek izne karşılık; 

            1- Mağaza ve depoya konulacak eşya ve maddeler konusunda Kanun, Yönetmelik ve talimat hükümlerine ve Gümrük Müsteşarlığı'nın bu husustaki tebliğlerine tamamen riayet etmeyi, getirdiği yükümlülükleri aynen kabul etmeyi, 

            2- Mağaza açma izin yazısının tarafımıza tebliğ tarihini izleyen günden itibaren 6 (altı) ay içinde faaliyete geçmeyi, 

            3- Mağaza veya depoya konulacak eşya ve maddeler için gümrük idaresince Gümrük Kanunu uyarınca aranacak vergi ve cezalarına karşılık olarak Gümrük Müsteşarlığınca belirlenen tutardaki teminatı vermeyi, 

            4- Depo kapılarının görevli gümrük memurları tarafından kilitlenerek mühür altına alınması sırasında tutulacak müşterek zabıt varakasını imza etmeyi ve deponun sair menfezlerini mal ithal ve ihracına veya hariçten bir kimsenin girip çıkmasına meydan vermeyecek surette kapatmayı veya örmeyi, 

            Eşyanın iyi saklanması, yangından korunması ve kaçakçılığın önlenmesi için gerekli önlemleri almayı, 

            5- Gümrük Müsteşarlığı Müfettiş, Müfettiş Muavinleri, Gümrük Kontrolörleri Stajyer Gümrük Kontrolörleri ile Gümrük İdaresi Amir ve yetkili memurlarının ve Müsteşarlıkça yetkili kılınacak kişilerin talepleri halinde mağaza ve depoyu derhal açmayı, her türlü kolaylığı göstermeyi ve istenen bilgi ve belgeleri vermeyi, 

            6- 5 nci maddede belirtilen kişilerin yaptığı denetim ve yapılan sayımlar sonunda noksan bulunan eşyanın vergi ve resimlerini derhal ödemeyi aksi halde verilen teminattan mahsup edilmesine itiraz etmemeyi, 

            7- Sayım sonucunda kayıtlara göre eşyanın fazla çıkması durumunda 1918 sayılı Yasanın ilgili hükümleri ile Gümrük Kanunu'nun 140 ıncı maddesi hükümlerinin uygulanmasına itiraz etmemeyi, 

            8- Yukarıdaki maddeye göre yapılacak kontrol, yoklama ve teftişlerde hazır bulunmayı veya temsilen bir memur veya bir görevli bulundurmayı aksi takdirde denetime yetkili kişilerin denetim veya sayım sonucu ile yaptırılacak yoklama ve kontrol neticesini kabul etmiş sayılmayı, 

            9- Eşyanın antrepoya giriş sırasında vazifeli muayene memurunca huzurumda (huzurumuzda) tespit edilerek antrepo liste beyannamesinin, tahakkuk tablosunda gösterilen ve tarafımdan (tarafımızdan) "uygundur" şerhi ile imza ve tasdik edilecek olan cinsi, nevi ve vasıfları ile gümrük vergisine esas teşkil eden miktarları üzerinden gümrük idaresine karşı sorumlu bulunmayı, antrepoya alındıktan sonra eşyanın liste beyannamesinde, yazılı evsafında veya herhangi bir sebeple miktarında meydana gelen bozulma ve fireden dolayı bir hak iddia etmemeyi, 

            10- Mağazaya veya depoya eşya alınıp çıkarılması için gümrüğünden gönderilecek görevli memurlara harcırah mevzuatı hükümlerine göre yol masrafları ile gündeliklerini peşinen ödemeyi, bu memurların resmi tatil günlerinde veya mesai saatleri dışında çalıştırılması gerekli görüldüğü takdirde Gümrük Kanunu ve Yönetmeliğine göre fazla mesai ücretlerini de keza peşin olarak gümrük veznesine yatırmayı, 

            11- Mağazaların bulunduğu bölgede açılacak gümrük idarelerinde görevlendirilecek gümrük memurlarının fazla mesai ücretlerini Gümrük Yönetmeliğinde belirtilen esaslar dairesinde yatırmayı, 

            12- Mağaza ve depodan alınıp çıkarılan eşya hakkında Gümrük Hattı Dışı Eşya Satış Mağazaları ve Depoları Yönetmeliğinde yazılı kayıt ve belgelerle gümrük idaresinin bu hususta lüzum göstereceği diğer kayıt ve belgeleri tutmayı, 

            13- Mağaza ve depoyu Gümrük Müsteşarlığı'nın izni olmadan devir etmemeyi, 

            14- Yukarıdaki şartlara ve Gümrük Kanunu ile Yönetmeliğindeki esaslara riayetsizlik dolayısıyla Gümrük Müsteşarlığının, vermiş olduğu mağaza ve depo açma iznini iptal edebileceğini, Gümrük Hattı Dışı Eşya Satış Mağazaları ve Depoları Yönetmeliğindeki esaslara göre mağaza veya depoyu kapatabileceğini bildiğimizi, bu şekilde kapatılacak mağaza ve depoda mevcut eşyayı derhal yurda ithal edemediğimiz takdirde her türlü masraf tarafımıza ait olmak üzere Gümrük Müsteşarlığının izniyle göstereceği bir genel antrepoya kaldırmayı veya aktarmayı veya transit etmeyi ve bu işlem bitinceye kadar gümrük idaresine karşı sorumluluklarımızın devam edeceğini ve bütün bunlardan dolayı gümrük idaresinde hiç bir talep ve iddiada bulunmayacağımızı, 

            Kabul ve taahhüt eyleriz. 

Taahhütnameyi Verenin
Adı Soyadı veya Ünvan
 
  EK:2
SATIŞ LİSTESİ
                    Ait olduğu satış belgesinin tarih ve no.su     : 
                    Mağazanın Adı                                                :                                                                         Tarihi: 
 
KOD NO
EŞYA CİNSİ
SATILAN MİKTAR
TUTAR
     
       
       
       
     
       
       
       
       
       
       
       
     
     
     
       
       
       
       
       
       
       
       
       
 
                                                                                                                                                                   EK:3 
AYLIK SATIŞ LİSTESİ
                                                                                                                      Ait Olduğu Dönem       : 
                 Mağazanın Adı :                                                                         Tarihi                             : 
 
KOD NO
EŞYA CİNSİ
 SATILAN MİKTAR
     
     
     
     
     
     
     
     
     
     
     
     
     
     
     
     
     
   
     
     
     
     
                                                                                                                                         EK 4 : 
 
EŞYA YOLLAMA KAĞIDI
Mağaza veya Deponun                                   Tarih :..../.../....                                            Teslim Alanın 
Adı :                                                              Sıra No :                                                     Adı Soyadı : 
                                                                      Gideceği Mağaza ve Depo:                         İmzası : 
 
 
Sıra No Eşyanın Cinsi Miktar Kod No Ait Olduğu Beyanname Tarih ve Sayısı
         
         
         
         
         
         
         
         
         
         
         
         
 
EK : 5
STOK CETVELİ
            Mağaza ve Depo                                                                                                Ait Olduğu dönem 
            Adı                    : 
 
Kod No 
Eşya Cinsi
Dönem Başı Mevcudu
Dönem İçinde
Dönem Sonu Mevcudu
Giren
Çıkan